Celem artykułu jest ukazanie problematyki pokojowego użytkowania przestrzeni kosmicznej w ujęciu prawa międzynarodowego publicznego oraz wybranych aktów wewnątrz-krajowych. Problemami badawczymi są: zakres obowiązywania fundamentalnych dla międzynarodowego prawa kosmicznego traktatów, ewolucja rozwoju prawa kosmicznego w kontekście nie tylko aktów prawa traktatowego, ale też i wybranych aktów prawa wewnątrz-krajowego, a także kwestia zasady wolności eksploracji przestrzeni kosmicznej w odniesieniu do demilitaryzacji kosmosu, zarówno w aspekcie biernym, jak i czynnym. Autorzy niniejszego artykułu stawiają hipotezę badawczą, wedle której obowiązujące źródła prawa kosmicznego pozwalają na powolną oraz systematyczną erozję zasady pokojowego wykorzystania przestrzeni kosmicznej, co dodatkowo wymuszają działania faktyczne poszczególnych państw. Autorzy przygotowując niniejszy artykuł oparli się przede wszystkim na analizie aktów prawnych – w językach polskim, rosyjskim i angielskim oraz uzupełniająco na literaturze przedmiotu, by następnie móc zweryfikować i ewentualnie poprawić postawioną hipotezę badawczą. Na tej podstawie stwierdzono, iż współczesne prawo kosmiczne tylko w teorii opiera się na pięciu fundamentalnych traktach jako źródłach prawa międzynarodowego publicznego. W praktyce bowiem stronami Układu normującego działalność państw na Księżycu i innych ciałach niebieskich z 18 grudnia 1979 r. nie są i nigdy nie były ani dwa państwa, które rozpoczęły wyścig o eksploracje kosmosu, ani państwa, które następnie przełamały monopol w kosmosie tych dwóch podmiotów i obecnie znacząco inwestują w technologię kosmiczną. Wydaje się to dość zatrważające, gdyż postanowienia umowy księżycowej potwierdzały, rozwijały i uszczegółowiały wiele postanowień układu kosmicznego, w tym postanowień co do absolutnie pokojowego wykorzystania przestrzeni kosmicznej. Jedynym pozytywnym aspektem traktatowego ujęcia wykorzystania przestrzeni kosmicznej pozostaje Układ o zakazie prób broni nuklearnej w atmosferze, w przestrzeni kosmicznej i pod wodą sporządzony w Moskwie dnia 5 sierpnia 1963 r. Akt ten spotkał się ze sporym zrozumieniem pośród wspólnoty międzynarodowej, czego dowodem jest przyjęcie zobowiązań z tego aktu przez wiele państw.
EN
The aim of the article is to present the issue of peaceful use of outer space in terms of public international law and selected domestic acts. The research problems include: the scope of validity of treaties fundamental to international space law, the evolution of the development of space law in the context of not only acts of treaty law, but also selected acts of domestic law, as well as the issue of the principle of freedom of space exploration in relation to the demilitarization of space both in both passive and active aspects. The authors of this article put forward a research hypothesis according to which the applicable sources of space law allow for a slow and systematic erosion of the principle of peaceful use of outer space, which is additionally forced by the actual actions of individual states. When preparing this article, the authors relied primarily on the analysis of legal acts - in Polish, Russian and English, and additionally on the literature on the subject, in order to then be able to verify and possibly improve the research hypothesis. On this basis, it was concluded that modern space law is only theoretically based on five fundamental treaties as sources of public international law. In practice, the parties to the Agreement regulating the activities of states on the Moon and other celestial bodies of December 18, 1979 are not, and never have been, neither the two states that started the race for space exploration, nor the states that subsequently broke the monopoly in space of these two entities and are currently investing significantly in space technology. This seems quite alarming, because the provisions of the Moon Agreement confirmed, developed and specified many provisions of the space treaty, including provisions regarding the absolutely peaceful use of outer space. The only positive aspect of the treaty’s approach to the use of outer space remains the Treaty on the Prohibition of Tests of Nuclear Weapons in the Atmosphere, in Outer Space and Under Water, signed in Moscow on August 5, 1963. This act met with considerable understanding among the international community, as evidenced by the adoption of obligations under this act by many countries.
Wojna towarzyszy ludzkości od zarania dziejów. W miarę doskonalenia środków i metod jej prowadzenia zaczęto zastanawiać się, czy dla realizacji jej militarnego celu walczące strony mają nieograniczoną możliwość stosowania wszelkich form walki uzasadnionych koniecznością wojskową. W praktyce działań zbrojnych ścierają się dwie koncepcje: jedna, że konieczność wojskowa to istotny element umożliwiający doprowadzenie do zwycięskiego końca działań wojennych i druga, że poczynania walczącego, jakkolwiek niezbędne celem pokonania przeciwnika, powinny być proporcjonalne w doborze środków i metod, nie naruszając norm iuris in bello. Niewątpliwie konieczność wojskowa funkcjonuje w prawie konfliktów zbrojnych za zgodą sygnatariuszy prawa konfliktów zbrojnych, wychodzących z założenia, iż zło czynione w słusznej sprawie, czyli dla pokonania przeciwnika, jest uzasadnione. Na tym też ma polegać zasadność istnienia konieczności wojskowej.
EN
Wars have accompanied mankind since the dawn of history. Along with development of means and methods questions started to be asked whether to reach their military objectives parties involved in a conflict have the right to use limitless forms of combat justified by military necessity. In practice of armed conflict there are two concepts: one says that military necessity is a significant element making it possible to reach a successful end in war and the other says that conduct of a side in conflict, however necessary to defeat an opponent, should be proportional in relation to means and methods, subject to norm iuris in bello. Undoubtedly, the notion of military necessity in the law of armed conflict is based on the assumption that evil done in the right cause, that is to defeat an opponent, is justified. This is the justification of the existence of military necessity.
This article focuses on the international law of armed conflict and the international humanitarian law issues corresponding to it. These matters are presented in a chronological perspective of selected historical events. This includes a brief summary of discussion on an issue, and important - in the author's opinion - legal agreements. The following text is divided into two analogical parts that focus on a distinct, but interconnected issues. First part concerns the laws of war - its origin, historical evolution and others, including custom rules of conflict leading to legal acts. Part of it deals with themes of chivalric ethos as the source of modern European “just war” notion. The second part of the article focuses on the human issues in times of war and its legal allocation within international legislations, especially in the Hague Conventions. Responsibilities and ordinances applied to the state and the governments in terms of the introduction and application of international regulations of humanitarian law are also pointed out.
PL
W artykule podjęto rozważania na temat międzynarodowego prawa konfliktów zbrojnych oraz międzynarodowego prawa humanitarnego. Sposób prezentacji tych zagadnień przybrał formę chronologicznego przedstawienia wybranych wydarzeń historycznych oraz krótkiego streszczenia związanych z nimi, istotnych - zdaniem autora - umów prawnych. Tekst można podzielić na dwie części opisujące odrębne, lecz powiązane wzajemnie zagadnienia. Pierwsza część dotyczy kwestii prawa wojennego - jego genezy, ewolucji historycznej oraz motywów wprowadzenia do relacji społecznych. Poruszono również zagadnienia etosu rycerskiego jako źródła nowożytnej, europejskiej idei wojny sprawiedliwej, wymagającej moralnego uzasadnienia. Druga część artykułu traktuje o humanitaryzmie w czasach wojny oraz jego prawnym ulokowaniu w międzynarodowych przepisach, zwłaszcza w Konwencjach Haskich. Wskazano na obowiązki oraz nakazy stosowane wobec państw i rządów pod względem wprowadzania i stosowania regulacji międzynarodowego prawa humanitarnego.
4
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The article „Principles the protection of the prisoners of war” contains basic information concerning the legal regulations which describe the war prisoners, while in the captivity of the opposite forces. Their legal status is derived from the recognized international law acts such as Third Geneva Convention signed 12th Aug 1949 referring to the protection of the prisoners of war, and the First Additional to the Geneva Conventions signed also in Geneva in 1977 referring to the protection of the victims in the international military conflicts. In accordance to the mentioned above acts, by taking prisoners of war, the state is obligated to provide them with the proper human conditions in the prisoners cams, to secure the proper conditions for the spiritual development and worship as well as for postal communications with next to skin. After the termination of the military activities, the prisoners of war have the inherent right to be repatriated to their homeland. The article has been written based on the current international law regulations.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.