Artykuł jest kontynuacją wcześniejszych prac prowadzonych w Głównym Instytucie Górnictwa w Katowicach nad oceną stanu górnictwa węgla kamiennego w Polsce, które obejmowały lata 2013-2015. Analizy wykonane metodą bilansu dochodów publicznych uwzględniają płatności publicznoprawne ponoszone przez branżę górniczą i jej bezpośrednie otoczenie społeczno- gospodarcze. Metoda bilansu dochodów publicznych w przeciwieństwie do „klasycznej” ekonomii oceniającej działalność gospodarczą na podstawie osiąganych zysków zakłada, że ilościowym miernikiem interesu społecznego jest dochód publiczny, na który składają się różnego rodzaju daniny publiczne, głównie podatki. W artykule przedstawiono wyniki porównania wysokości kosztów operacyjnych i zysków (strat) generowanych przez spółki węglowe w latach 2016-2018 ze strumieniami pieniężnymi, które w wyniku ich działalności wracają do funduszy publicznych w formie podatków, płatności i innych danin. Wykazano znaczne obciążenie górnictwa daninami publicznoprawnymi oraz wrażliwość tej branży na zmienną koniunkturę na światowych rynkach surowców energetycznych, w tym węgla. Zwrócono również uwagę na szczególne znaczenie branży węgla kamiennego dla polityki społecznej i bezpieczeństwa surowcowego kraju. Uzyskane wyniki analiz wskazują, że polskie górnictwo również w latach niskich cen na rynku węgla przysparza polskiej gospodarce wymierne korzyści. Potwierdza to celowość dalszego funkcjonowania górnictwa w Polsce, jednak przy założeniu prowadzenia efektywnych działań restrukturyzacyjnych, których wynikiem będą niższe koszty produkcji węgla.
EN
The paper is a continuation of previous work carried out at the Central Mining Institute in Katowice on the assessment of the situation of hard coal mining in Poland in 2013-2015. The analyzes were made with use of the public income balance method take into account public law payments incurred by the mining industry and its direct socio-economic environment. The public income balance method, in contrast to the „classical” economy assessing economic activity on the basis of profits, assumes that the quantitative measure of public interest is public income, which consists mainly of taxes and parabudgetic funds. The article presents the results of a comparison of the amount of operating costs and profits or losses generated by coal companies in 2016-2018 with cash flows, which as a result of their activities return to public funds as taxes, payments and other levies. A significant burden of mining with public levies and the industry’s sensitivity to changing economic conditions on global energy commodity markets, including coal, have been demonstrated. Attention was also paid to the special importance of this industry for the social policy and raw material security of the country. The results of the analysis show that Polish mining sector distribute measurable benefits in the years of low prices on the coal market. This confirms the desirability of further functioning of the mining industry in Poland, however, assuming effective restructuring activities that will result in lower costs of coal production.
Podsektor górnictwa węgla kamiennego jest istotną gałęzią polskiego przemysłu. Można powiedzieć, że węgiel jest krajowym fundamentem surowcowym. Wynika to z faktu, że Polska jest liderem w Unii Europejskiej zarówno pod względem wydobycia węgla kamiennego, jak również jego wykorzystania do produkcji energii elektrycznej oraz ciepła. Wokół górnictwa węgla kamiennego, to jest przedsiębiorstw, których celem jest wydobywanie surowca, powstało i rozwinęło się wiele firm, których działalność zależy od kondycji firm górniczych i współpracy z nimi: handlowych, usługowych i doradczych, nazywanych przedsiębiorstwami okołogórniczymi. Niniejszy artykuł omawia wyniki badań ankietowych przedsiębiorstw okołogórniczych, takich jak: producenci maszyn i urządzeń górniczych, przedsiębiorstwa usługowe powiązane z górnictwem oraz placówki naukowo-badawcze i projektowe o profilu związanym z górnictwem, w których oceniono stopień ich zależności od przedsiębiorstw górniczych. Za miarę kondycji przedsiębiorstw okołogórniczych przyjęto wielkość płatności publicznoprawnych wnoszonych na rzecz budżetu państwa i budżetów lokalnych. Podniesiono problem wielkości strat dla finansów publicznych w wyniku znaczących ograniczeń przypływów finansowych z przedsiębiorstw górniczych. Badaniami ankietowymi objęto firmy zrzeszone w Górniczej Izbie Przemysłowo-Handlowej (GIPH). Na tej podstawie sformułowano wnioski dotyczące zależności przedsiębiorstw okołogórniczych od sytuacji podsektora górniczego.
EN
Coal mining is one of the most important sectors of the Polish industry. It can be said that the coal is a national raw material. This results in Poland being a pioneer in the European Union in terms of coal mining as well as its use in the production of electricity and heat. There are many companies in Poland which have been established and developed around the coal mining industry aimed at coal extracting. The operations of those companies depends on the condition of the mining companies and their cooperation with them: commercial, service and advisory, called referred to as “mining supporting companies”. The article focuses on the results of a survey carried out in mining supporting companies, such as mining machinery and equipment manufacturers, mining-related service companies and mining-related research and development institutions. The authors evaluated the relationship and dependence of those companies on the mining industry. It was assumed that the measure of the mining supporting companies condition is the overall quantity of public related payments contributed to the state budget and local budgets. In the article, the authors raised the problem of the size of losses for public finances, as a result of the significant limitations of financial flows from the mining companies. The surveyed companies are those associated with the Polish Mining Chamber of Industry and Commerce. As a result, the authors prepared conclusions regarding the dependence of the mining supporting companies on the situation of the mining subsector.
W artykule zostały przedstawione wyniki obliczeń dochodów publicznych kreowanych przez górnictwo węgla kamiennego w Polsce poprzez ponoszone przez nie płatności publicznoprawne. Przeprowadzono porównanie wysokości kosztów operacyjnych i strat generowanych przez spółki węglowe w latach 2013-2015 ze strumieniami pieniężnymi, które w wyniku działalności tych spółek są kierowane do funduszy publicznych w formie podatków, płatności i innych danin. W analizie wykorzystano metodę bilansu dochodów publicznych. Wskazano na bardzo duże obciążenie górnictwa daninami publicznymi oraz szczególne znaczenie tej branży dla polityki społecznej i bezpieczeństwa surowcowego kraju. Zwrócono również uwagę na zmienną koniunkturę na światowych rynkach surowców energetycznych, w tym węgla. Uzyskane wyniki analizy potwierdzają celowość dalszego funkcjonowania górnictwa w Polsce, jednak przy założeniu przeprowadzenia skutecznych działań naprawczych ukierunkowanych na obniżenie kosztów wydobycia węgla. Polskie górnictwo węgla kamiennego, chociaż pogrążone w głębokim kryzysie, wciąż przysparza naszej gospodarce wymierne korzyści.
EN
This paper presents the results of calculations of public revenues generated by hard coal mining industry in Poland through its public payments. A comparison of the amount of operating costs and losses generated by the coal companies in the period of 2013-2015 with cash flows that, as a result of the activity of these companies, are directed to public funds in the form of taxes, payments and other tributes was conducted. In the analysis a method of public revenues balance was used. The study highlighted an extremely heavy burden of mining by public tributes and special importance of this industry for social policy and security of that supply in this country. Attention was also paid to fluctuations on global markets of energy resources, including coal. The results of the analysis confirm the desirability of continued operation of mining industry in Poland, providing the reduction of costs of coal mining takes place. Though immersed in a deep crisis, Polish hard coal mining industry still provides measurable benefits.
W artykule przybliżono tematykę firm powiązanych z funkcjonowaniem górnictwa węgla kamiennego. Analizowano przedsiębiorstwa usługowe pracujące na rzecz górnictwa, producentów maszyn i urządzeń górniczych, a także placówki naukowo- -badawcze i projektowe o profilu związanym z górnictwem. Bazując na przeprowadzonej ankiecie dla grupy przedsiębiorstw okołogórniczych należących do Górniczej Izby Przemysłowo-Handlowej, autorzy podjęli się przeprowadzenia analizy, która pozwoliła na wyciągnięcie wniosków dotyczących szerszej grupy takich przedsiębiorstw, których liczbę w skali kraju oszacowano na dwieście. Przeprowadzona analiza statystyczna wykazała stopień zależności funkcjonowania podsektora przedsiębiorstw okołogórniczych od stanu branży górnictwa węgla kamiennego. Bazując na wielkości należności publicznoprawnych, czyli podatków i danin ponoszonych przez przedsiębiorstwa okołogórnicze na rzecz skarbu państwa, województwa, powiatu lub gminy, zasymulowano wielkość strat jakie mógłby ponieść budżet państwa przy założeniu, że w Polsce nastąpi likwidacja branży górnictwa węgla kamiennego.
EN
This paper focuses on the presentation of the companies related to hard coal mining industry. The authors analyzed the mining supporting companies, such as mining machinery and equipment manufacturers, mining-related service companies and mining-related research and development institutions. The analysis was based on the survey of mining supporting companies belonging to the Polish Mining Chamber of Industry and Commerce. The results of this survey allowed to draw conclusions for wider range of those companies. The numbers of mining supporting companies in Poland were estimated at two hundred. The statistical analysis revealed the degree of dependence of the subsector of mining supporting companies on the condition of the hard coal mining industry. The value of the public related payments, including taxes and tributes, paid by mining supporting companies to the Exchequer, to the Province or to the Municipality was the basis for a simulation model. The results show an extent of losses for the state budget on the assumption that coal mining industry be liquidated.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.