Mechanizm stanowi ciągle silnie nierozpoznane zagadnienie. Jednym z kluczowych zagadnień związanych z opisem mechanizmów zarządzających procesem przemiany tekstury podczas wyżarzania jest identyfikacja typu granicy poprzez migrujący front rekrystalizacji. Celem niniejszej pracy było określenie dominujących relacji orientacji, pomiędzy stanem odkształconym a nowo powstałymi ziarnami we wczesnych stadiach rekrystalizacji w metalach o sieci regularnie ściennie centrowanej, o średniej i małej energii błędu ułożenia. Analizę prowadzono na monokryształach o orientacjach stabilnych w płaskim stanie odkształcenia, tj. „Goss”{110}<001> oraz „brass”{110}<112>. Monokrystaliczne próbki z Ni, Cu, Cu-2%Al odkształcono w próbie nieswobodnego ściskania do ok. 40 %. Następnie odkształcony materiał został poddany wyżarzaniu celem analizy preferencji w występowaniu relacji orientacji poprzez front rekrystalizacji. Analizę przeprowadzono z wykorzystaniem wysokorozdzielczej skaningowej mikroskopii elektronowej i techniki dyfrakcji elektronów wstecznie rozproszonych (SEM-FEG/EBSD). Przeprowadzona analiza preferencji w rozkładzie osi i kąta dezorientacji poprzez front rekrystalizacji pokazuje, że relacje dezorientacji zbliżone do 40°<111> są realizowane jedynie sporadycznie. Wykazano, że dominują rolę odgrywają dezorientacje określone kątami z zakresów 25-35° i 45-55° oraz obrotem dookoła osi <122>, <012>, <112> zgrupowanych zazwyczaj w pobliżu normalnych do wszystkich czterech płaszczyzn {111}.
EN
The objective of this paper is to identify the predominant crystallographic relations between deformed state and recrystallized grains during the early stages of recrystallization of fcc metals with medium and low stacking fault energy. The experimental investigations, based on high resolution SEM/EBSD measurements, have focused on the transformations which occur in plane strain compressed single crystals with stable orientations. After annealing the disorientation across the recrystallization front defines the final rotation by angles in the ranges of 25-35° and 45-55° around axes mostly grouped near the <122>, <012>, <112> and <111> directions located around the normals of all four {111} slip planes.
The microstructure and the texture evolutions of partly recrystallized samples of pure Al and the Al-1%wt. Mn alloy have been characterized by a high resolution SEM/EBSD. The single crystals of the Goss{110}<001> and brass{110}<112> orientations, stable in the plane strain compression, were deformed in a channel-die up to 60% to develop a homogeneous structure composed of two sets of symmetrical primary microbands and then shortly annealed. It is documented that the orientations of the initial nucleus were scattered but not accidental. The disorientation axes in the orientation relationship across the recrystallization front usually coincide with one of the <112>, <221>, <102> or <111> crystallographic directions and were rather rarely close to the <110> or <001> directions. The disorientation axis of the <111>- type is only one of the few most often observed.
PL
Przemiany tekstury w poczatkowych stadiach rekrystalizacji sa przedmiotem intensywnych badan, zwłaszcza tych które dotycza półwyrobów płaskich stosowanych w przemysle do wytwarzania opakowan droga głebokiego tłoczenia. W niniejszej pracy wykorzystano wysokorozdzielczy system SEM/EBSD do analizy tych zmian w nieswobodnie sciskanych próbkach aluminium oraz stopu Al-1%Mn. Dla przejrzystosci prowadzonej analizy, w badaniach wykorzystano próbki monokrystaliczne, o orientacjach stabilnych w płaskim stanie odkształcenia, tj. Gossf110g<001> i brassf110g<112>. Poddano je nieswobodnemu sciskaniu (powszechnie uznawanemu za modelowe przyblizenie procesu walcowania) do 40% i 60%, a nastepnie analizowano ich zachowanie w poczatkowych stadiach rekrystalizacji. W stanie po deformacji obserwowano jednorodna strukture dwu symetrycznie usytuowanych rodzin mikropasm, która w procesie rekrystalizacji sprzyjała pojawieniu sie nowych ziaren. Udokumentowano, ze orientacje poczatkowych ziaren, wyrastajacych ze struktury stanu zdeformowanego nie sa przypadkowe, i tylko scisle okreslona liczba grup orientacji moze sie pojawic w poczatkowym stadium wyzarzania. Dezorientacja obliczona poprzez migrujacy front rekrystalizacji zwiazana jest najczesciej z rotacja dookoła kierunków krystalograficznych typu <112>, <221>, <102> lub <111>, oraz rzadziej <110> lub <001>. Os dezorientacji typu <111> jest tylko jedna z kilku czesciej spotykanych.
W pracy przedstawiono algorytm szacowania trwałości elementów z karbem obrączkowym w warunkach cyklicznego rozciągania-ściskania. W algorytmie został wykorzystany model energetyczny do wyznaczania lokalnych naprężeń oraz odkształceń w karbie, gdzie występuje złożony stan naprężenia [1, 2]. Do wyznaczenia trwałości posłużono się kryterium wieloosiowego zmęczenia w płaszczyźnie krytycznej [3]. Weryfikacja algorytmu została przeprowadzona w oparciu o wyniki badań zmęczeniowych zaczerpniętych z literatury próbek gładkich oraz z karbem wykonanych ze stali AISI 1141 MA (AF) [4, 5]. Porównanie otrzymanych wyników obliczeń z eksperymentalnymi wskazuje na zasadne stosowanie modeli energetycznych w ocenie trwałości zmęczeniowej.
EN
In paper the authors proposed an algorithm for fatigue life estimation of the elements with circumferential notch in uniaxial cyclic tension and compression. In the algorithm energy models were used for local strain and stress calculation at the notch where the complex state of stress exists. For fatigue life estimation the criterion of multiaxial fatigue in critical plane was used. A verification of algorithm was made on the basis of fatigue test results of smooth and notched specimens described in literature made of AISI 1141 MA (AF) steel.
Przedstawiono wyniki próby kanalikowej dla miedzi, aluminium i ołowiu w temperaturze pokojowej, którą zmodyfikowano w taki sposób, aby można było dokonywać w sposób kontrolowany zmiany schematu obciążenia. Uzyskane wyniki porównano z otrzymanymi w próbie standardowej. Posłużyły one do analizy reakcji badanych metali na zróżnicowane warunki procesu. Na tej podstawie dokonano oceny możliwości wykorzystania procedury zmiany schematu obciążenia podczas operacji walcowania. Przedstawiono także wnioski dotyczące teoretycznego opisu płynięcia plastycznego z udziałem mikropasm ścinania oraz uwzględnienia obserwowanego efektu relaksacji w zmodyfikowanej próbie kanalikowej.
EN
Results of a channeling test for copper, aluminium and lead carried out at room temperature have been presented. The test was modified so as to enable controlled change of a load scheme. The results obtained were compared with those from a standard test and were used to analyze reaction of the metals examined on diversified process conditions. Based on this analysis, assessment of the possibility of using a procedure for changing load scheme during rolling was made. Moreover, conclusions related to theoretical description of a plastic flow involving shear micro-bands and those resulting from taking into account the relaxation effect observed in a modified channeling test are presented.
W pracy skonfrontowano trzy wariacyjne sformułowania dla napreżeniowo-przemieszczeniowych elementów skończonych, służących do analizy płaskiego stanu naprężenia. Podprogramy stworzone w środowisku MATLAB z użyciem pakietu CALFEM umożliwiły numeryczną analizę, w której zbadano zachowanie się modeli skończenie-elementowych z różnymi wariantami statycznych i kinematycznych warunków brzegowych.
EN
In this paper three variational formulations for stress-displacement finite elements for pianę stress ana-lysis arę compared. Finite element procedures have been implemented in the environment of MATLAB with its toolbox called CALFEM. The numerical analysis and examination of finite element models with yarious kinds of static and kinematic boundary conditions have been performed.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy podano proste zależności naprężeń od prędkości odkształcenia piasków w płaskim stanie odkształcenia. Zależności te otrzymano z teorii wzmocnienia objętościowego dla ośrodków niespoistych sztywno-plastycznych. Analizując wyniki badań laboratoryjnych nad dwuosiowym ściskaniem piasku z Karlsruhe oraz nad zależnościami otrzymanymi z teorii Rowe'a i modelu Boltona wykazano, że przedstawionymi w pracy zależnościami najlepiej opisane są rzeczywiste właściwości piasków.
EN
Basing one the effective dissipated energy hypothesis an original formula of the dependence of stress on the strain velocity is presented. The formula is more adequate than those presented by Rowe or Bolton. In the light of the results discribed in the paper we can state thad the effect of hardening or softening of sands is determined by changes of the sand volume.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.