Przedmiotem artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie – jak należycie kształtować przestrzeń przeznaczoną dla osób dorosłych z zaburzeniami ze spektrum autyzmu? Głównym celem opracowania jest stworzenie wytycznych projektowych związanych z kształtowaniem środowiska zbudowanego, jakim jest przestrzeń ośrodka terapeutycznego dla dorosłych osób w spektrum autyzmu, przy jednoczesnym uwzględnieniu wpływu architektury oraz środowiska na wymagającego użytkowników. Wszystkie wskazówki i dane prowadzące do budowy programu funkcjonalno-powierzchniowego ośrodka powstały na bazie wykonanych badań i analiz przedprojektowych. W celu uzyskania zróżnicowanych danych zgromadzono wiedzę pochodzącą z literatury fachowej, stworzono zestawienie obiektów referencyjnych oraz przeprowadzono wywiady ze specjalistami z dziedziny autyzmu. Efektem końcowym, będącym odpowiedzią na postawione we wstępie pytanie, jest projekt koncepcyjny ośrodka terapeutycznego dla dorosłych osób w spektrum autyzmu z zagospodarowaniem terenów przyległych, zlokalizowany w Sosnowcu. Zasadniczym kryterium przy tworzeniu budynków ośrodka terapeutycznego było stworzenie przestrzeni specjalistycznych i uniwersalnych, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb i oczekiwań osób dorosłych dotkniętych zaburzeniami autystycznymi.
EN
The subject of the article is an attempt to answer the question - how to properly shape the space intended for adults with autism spectrum disorders? The main purpose of the study is to create design guidelines related to shaping the built environment, which is the space of the Therapeutic Center for Adults on the Autism Spectrum, while taking into account the impact of architecture and the environment on demanding users. All guidelines and data leading to the construction of the functional and surface program of the center were created on the basis of pre-design research and analyses. In order to obtain diverse data, knowledge from the professional literature was collected, a list of reference objects was compiled, and autism specialists were interviewed. The final result, which is the answer to the question posed in the introduction, is the conceptual design of the Therapeutic Center for Adults on the Autism Spectrum with the development of the adjacent areas, located in Sosnowiec. The main criterion when creating the buildings of the therapeutic center was to create specialized and universal spaces, with particular emphasis on the needs and expectations of adults affected by autistic disorders.
The aim of this paper is to review and introduce neuroscience research whose results offer the possibility or potential possibility for use in the discipline of architecture. This study is a proposal for a substantive introduction to systematics and a detailed description of the use of particular research methods at each stage of the design process. The article discusses necessary definitions and a historical outline of the interdiscipline, which was formed by combining architecture and neuroscience (neuroarchitecture). The most important information concerning the use of particular neuroscience research in architecture are also discussed, such as: observational and experimental methods from the field of environmental psychology, fMRI (functional magnetic resonance imaging), eye tracking, VR (virtual reality) and the EDA wristbands.
PL
Celem artykułu jest przegląd i przybliżenie badań z zakresu neuronauk, których wyniki wskazują na możliwość lub potencjał zastosowania ich w architekturze. Niniejsze opracowanie jest propozycją merytorycznego wprowadzenia do systematyki i szczegółowego opisu wykorzystania poszczególnych metod badawczych na każdym etapie procesu projektowego. W artykule omówiono kluczowe definicje i rys historyczny neuroarchitektury - interdyscypliny, która ukształtowała się dzięki połączeniu architektury i neuronauk. Przytoczono również najważniejsze informacje dotyczące wykorzystania poszczególnych metod i narzędzi właściwych neuronaukom w architekturze, takich jak: metody obserwacyjne i eksperymentalne z zakresu psychologii środowiskowej, fMRI (funkcjonalny rezonans magnetyczny), okulografia (eye tracking), VR (virtual reality) oraz opaski EDA.
Odpowiednie zaprojektowanie architektonicznego otoczenia istotnie wpływa na wydajność pracy, aktywność i samopoczucie. Zasada złotego podziału stosowana w architekturze antycznej potwierdza, że już w starożytności doceniano znaczenie skali i proporcji w harmonijnym projektowaniu otoczenia. Nie powiodło się wiele współczesnych prób stworzenia nowego systemu proporcji w architekturze, czego przykładem jest Modulor Le Corbusiera. Odpowiedzią na kryzys architektury modernistycznej był rozwój psychologii architektury czy partycypacji użytkowników w tworzeniu projektu. Wielu ze współczesnych projektantów zwraca się do źródeł wiedzy Feng Shui, choć brak racjonalnych dowodów na działanie jej zasad. Być może istotę wpływu architektury na zachowanie jej użytkowników wyjaśnią rozpoczęte niedawno badania z zakresu neuroarchitektury.
EN
The appropriate design of the architectural surroundings has an essential influence on our work efficiency, activity and mood. The rule of the gold division used in the ancient architecture confirms that since the antiquity the role of scale and proportion in harmonious designing was properly appreciated. Many contemporary attempts in creating a new order of architectural proportions, like Le Corbusier's Modulor, did not succeeded. In response to the modernistic architecture crises, the psychology of architecture or an idea of inhabitants participation in the project start to develop. Many of modem designers turn to the sources of Feng Shui knowledge, although there are no rational explanations how its rules are working. Maybe new studies started recently within the range of the neuro-architecture will help to elucidate the influence of architecture on inhabitant behavior.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.