Artykuł przedstawia analizę zwrotności pojazdu kołowego czteroosiowego o różnej konfiguracji kół kierowanych i niekierowanych. Zastosowano model Ackermanna, a więc pominięto kąty bocznego znoszenia kół jezdnych, co jest uzasadnione ograniczeniem zakresu prędkości pojazdu do przedziału 0-20 km/h. W obliczeniach wykorzystano także wersję motocyklową modelu, co uprościło niezbędne zależności matematyczne. Jako miarę zwrotności przyjęto najmniejsze możliwe wartości zewnętrznego i wewnętrznego promienia skrętu oraz szerokość skrętu. Obliczenia wykonano dla danych modelu odpowiadających samochodowi Mercedes Benz Actros 4148 AK. Wskazano najbardziej korzystne i niekorzystne konfiguracje kół kierowanych i niekierowanych. Tekst artykułu wzbogacono materiałem ilustracyjnym.
EN
The article presents an analysis of a four-axle vehicle maneuverability with different configurations of steered wheels. A model of Ackermann was applied and therefore omitted the lateral slip angles of wheels, which is a reasonable limitation of the speed range of the vehicle to 0-20 km/h The calculations used a version of the motorcycle model, which simplified the necessary mathematical relationships. As far as maneuverability adopted the smallest possible value of the external and internal turning radius and a 90 deg turn width. The calculations were performed for the data corresponding to the model of truck Mercedes Benz Actros 4148 AK. Indicated the most favorable and unfavorable configurations of steered wheels. The text of article is enriched by illustrative material.
Artykuł przedstawia model fizyczny i matematyczny wieloosiowego pojazdu specjalnego. Pojazd tego typu stanowi jeden z głównych elementów wyposażenia polskiej armii, a zwłaszcza kontyngentów operujących poza granicami naszego kraju. Praca zawiera wyniki weryfikacji eksperymentalnej modelu i programu symulacyjnego, upoważniające do stosowania tego narzędzia w badaniach stateczności pojazdu, między innymi w warunkach eksplozyjnego uszkodzenia ogumienia. Rezultaty badań symulacyjnych dla warunków, w których badania eksperymentalne są trudne lub niemożliwe do realizacji, potwierdzają dobre własności obiektu, nawet przy bardzo dużych prędkościach jazdy. Widoczny jest wpływ uszkodzenia opony (opon) pojazdu na jego cechy w ruchu prostoliniowym i krzywoliniowym. Udało się również wskazać specyficzne sytuacje, kiedy rozpatrywany obiekt ma tendencję do utraty stateczności.
EN
The paper presents a physical and mathematical model of special multi-axle vehicle. The vehicle of this type is one of the major items of equipment of our army, especially the troops that operate outside the country. It also presents experimental verification of the model. The results enable application of the model to vehicle stability research, also under tire-blow-out condition. The simulation tests were performed for conditions where real vehicle experiments are impossible or difficult. The results show good properties of the vehicle, even for high speed. However tire blow-out in visible way affects vehicle behaviour during rectilinear and curvilinear motion. There are also specific tire blow-out conditions, where vehicle rollover is probable or its motion can be unsuspected
W pracy opisano zagrożenia wieloosiowych pojazdów specjalnych w działaniach wojennych oraz w ramach misji pokojowych i stabilizacyjnych. Szczególną uwagę zwrócono na zagrożenia wynikające z tzw. naziemnej wojny minowej oraz z realizacji zadań patrolowo – interwencyjnych. Przedstawiono założenia przyjęte do budowy modelu matematycznego obiektu badań oraz modelu obciążenia wybuchem. Model obiektu badań zbudowano przy wykorzystaniu metody elementów skończonych. Modele zweryfikowano w oparciu o rezultaty własnych badań eksperymentalnych. Badania konstrukcji pojazdu specjalnego zrealizowano dla wybranych, najczęściej spotykanych przypadków oddziaływań improwizowanych ładunków wybuchowych. Zaprezentowana metodyka badań pozwala na wielowariantowe analizowanie konstrukcji nadwozi i struktur nośnych pojazdów specjalnych obciążonych oddziaływaniem powybuchowych fal uderzeniowych.
EN
In the paper there were described threats to multi-axle special-purpose vehicles in combat environment as well as within the confines of peace and stabilization missions. Into particular account was taken threats resulting from either so-called ground mine war or realization of patrol and intervention tasks. There were presented assumptions accepted in the process of creating mathematical model of the object and also the model of the blast load. Both models were built using finite elements method. Verification was accomplished based on the results of our own experimental tests. Testing the model of the vehicle structure was realized for most often encountered cases of improvised explosives applications. Presented methodology of research empowers to multivariate analysis of body structure as well as carrier chassis of specialized vehicles under the influence of explosive shock wave loads.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.