The paper presents the assessment results of the implementation of Poland's national sustainable development goals from 2010 to 2019. For this purpose, a synthetic index (National Sustainability Index) was designed using taxonomic methods. The study sought answers to the following questions: What is Poland's general level of accomplishment of sustainable development goals? What were the dynamics of changes in respective years? Which plans require special attention and actions in the coming years? Considering the possible range of the NSI, a significant improvement in accomplishing Poland's national sustainable development goals was observed in the surveyed years. Nevertheless, some areas still need intervention at the decision-making level, contributing to further balancing Poland's economic growth and development paths. The analysis's added value is the synthetic measure designed based on 76 specific indicators and the evaluation of sustainable development in Poland over ten years.
PL
W artykule przedstawiono wyniki oceny realizacji krajowych celów zrównoważonego rozwoju w Polsce w latach 2010-2019. W tym celu, wykorzystując metody taksonomiczne, skonstruowano syntetyczny indeks NSI (National Sustainability Index). W pracy poszukiwano odpowiedzi na następujące pytania: Jaki jest ogólny poziom realizacji celów zrównoważonego rozwoju w Polsce? Jak wyglądała dynamika zmian w poszczególnych latach? Które priorytety krajowe SD będą wymagały szczególnej uwagi i działań w najbliższych latach? Biorąc pod uwagę możliwy zakres kształtowania się NSI, w badanych latach zaobserwowano znaczną poprawę w zakresie realizacji celów zrównoważonego rozwoju w Polsce. Tym niemniej istnieją obszary, które wciąż wymagają interwencji na szczeblu decyzyjnym, co przyczyniłoby się dalszego równoważenia ścieżek wzrostu i rozwoju gospodarczego w Polsce. Wartością dodaną przeprowadzonych analiz jest skonstruowanie miernika syntetycznego, bazującego na 76 wskaźnikach dla priorytetów krajowych oraz przeprowadzenie oceny zrównoważonego rozwoju w Polsce na przestrzeni 10 lat.
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The article discusses issues related to the ways of maintenance management of selected groups of production machines and devices. The first part identifies and characterizes two organizational models of machine servicing, i.e. the process model and the object model. It was justified that the object-oriented approach to machine servicing is an unusual concept, and it can be the basis for developing the models for the exploitation assessment of machines being the products of manufacturing processes, that require servicing tasks. As a result, it was proposed to use taxonomic methods for the purposes of developing a model, the analysis of which will allow the interpretation of the exploitation policy realized in the conditions of object-oriented servicing of machines and devices. The case study presented in the article confirms the possibility of building such models, and also justifies such analyzes for the purposes of shaping the exploitation decision-making process.
PL
Artykuł omawia problemy zarządzania eksploatacją i utrzymaniem ruchu wybranych grup maszyn i urządzeń produkcyjnych. W pierwszej części zidentyfikowano i scharakteryzowano dwa organizacyjne modele serwisowania maszyn, to znaczy model procesowy i model obiektowy. Uzasadniono, że obiektowe podejście do serwisowania maszyn jest koncepcją nietypową i może być podstawą budowy modeli oceny eksploatacyjnej maszyn będących produktami procesów produkcyjnych i wymagającymi serwisowania. W efekcie zaproponowano wykorzystanie metod taksonomicznych dla potrzeb budowy modeli, których analiza pozwoli na interpretację polityki eksploatacyjnej prowadzonej w warunkach obiektowego serwisowania maszyn i urządzeń. Zaprezentowane w artykule studium przypadku potwierdza możliwość budowy takich modeli, a także uzasadnia prowadzenie tego typu analiz na potrzeby kształtowania eksploatacyjnego procesu decyzyjnego.
Designation of areas that are attractive from the point of view of tourism is possible by assessing – among other things – the occurrence of tourist attractions in these areas, which become popular tourist destinations, as well as the presence of tourist infrastructure, which makes it possible to take full advantage of these assets. Such assessment can be made on the basis of statistical data analysis, carried out using taxonomic methods. The purpose of the study is to assess the spatial diversity of tourism attractiveness of the Nowy Sącz district (poviat), including the city of Nowy Sącz. The studies applied zeroed unitarization and Wrocław taxonomic method. It has been demonstrated that the majority of the municipalities in the Nowy Sącz district show similarities in terms of tourist attractiveness (according to the adopted research model).
PL
Wydzielanie obszarów atrakcyjnych turystycznie możliwe jest w drodze oceny występowania na tych obszarach m.in. walorów turystycznych będących celem przyjazdów turystów oraz infrastruktury turystycznej, która umożliwia pełne wykorzystanie tych walorów. Oceny tej dokonać można na podstawie analizy danych statystycznych, przeprowadzonej przy pomocy metod taksonomicznych. Celem pracy jest ocena zróżnicowania przestrzennego atrakcyjności turystycznej powiatu nowosądeckiego z uwzględnieniem miasta Nowy Sącz. W badaniach zastosowano unitaryzację zerowaną oraz taksonomię wrocławską. Wykazano, że większość gmin powiatu nowosądeckiego jest do siebie podobna pod względem atrakcyjności turystycznej (w przyjętym modelu badań).
The purpose of the present work is to show the relationship between socio-economic development and the number of planning decisions issued in Przecław municipality in 2010–2016. It has been assumed that there is a greater interest in locating of construction investment projects in those villages and village districts, which have well-developed infrastructure and a greater number of service points for people and agriculture. It has been hypothesized that villages with the largest number of planning decisions issued are characterized by a high rate of socio-economic development. The analysis was carried out using Hellwig’s method of taxonomic measure. It was demonstrated that in 2010–2016 period, the level of socio-economic development of the Przecław municipality was not correlated with the number of issued planning decisions (in the adopted research model).
PL
Celem pracy jest wykazanie zależności między rozwojem społeczno-gospodarczym a liczbą decyzji o warunkach zabudowy wydanych w gminie Przecław w latach 2010-2016. Przyjęto założenie, że w sołectwach o rozwiniętej infrastrukturze oraz większej liczbie punktów obsługi ludności i rolnictwa występuje większe zainteresowanie lokalizacją inwestycji budowlanych. Postawiono hipotezę, że sołectwa z największą liczbą wydanych decyzji o warunkach zabudowy charakteryzują się wysokim wskaźnikiem rozwoju społeczno-gospodarczego. Analizę wykonano przy pomocy metody taksonomicznej Hellwiga. Wykazano, że poziom rozwoju społeczno-gospodarczego gminy Przecław nie był w latach 2010-2016 skorelowany z liczbą wydawanych decyzji o warunkach zabudowy (w przyjętym modelu badań).
Infrastruktura transportowa jest kategorią ekonomiczną związaną z rozwojem gospodarczym. Jest to pojęcie złożone i wielowymiarowe. Kategoria ta ze względu na swoją złożoność może być scharakteryzowana i określana za pomocą wielu czynników. Celem artykułu jest analiza przestrzennego zróżnicowania województw Polski ze względu na infrastrukturę transportową w ujęciu taksonomicznym. Do analizy wykorzystano wybrane wskaźniki struktury. Przy wyborze wskaźników kierowano się kryterium merytorycznym i statystycznym. Badanie przeprowadzono dla 2002 i 2009 roku. Analiza numeryczna została przeprowadzona przy użyciu programu Statistica 8.0. Dzięki wykorzystaniu odpowiedniej procedury uzyskano wyniki, które umożliwiły sklasyfikowanie badanych województw w aspekcie infrastruktury transportowej w formie drzewa skupień. Wyodrębniono grupy województw podobnych do siebie ze względu na dobrane wskaźniki, które umożliwiły określenie stopnia zróżnicowanie badanej infrastruktury transportowej.
EN
Transport infrastructure is an economic category connected with the economic development. It is too complex and multidimensional concept. This category due to its complexity can be characterized and defined by means of various factors. The aim of the article is an analysis of the spatial differentiation of provinces in Poland regarding the transport infrastructure in a taxonomic approach. For the analysis there have been selected some structure indexes. While choosing the indexes the merits an the statistical criterion was taken into consideration. The research period were the years 2002 and 2009. The numerical analysis was conducted with the application of Statistica 8.0 software. Thanks to the application of the right procedure the obtained results allowed to classify the researched provinces in the aspect of the transport infrastructure in a form of data tree. There have been selected the groups of provinces similar to each other with regard to the indexes which allowed to define the rate of differentiation of the given transport infrastructure.
An attempt to study the classification of Polish provinces taking into consideration the degree of accessibility to ICT infrastructure by schoolchildren. This range is narrowed to schools and households. As a result of studies conducted by Ward three divisions focus was received. In addition, populations were compared with each other with the use of a synthetic measure of development, in order to establish their ranking considering social infrastructure facilities. Polish regions are characterized by low levels in most of the social infrastructure development. As many as twelve of them are located in Class III (low) as assigned on the basis of Hellwig synthetic indicator.
Waloryzacja środowiska przyrodniczego została przeprowadzona w oparciu o trzy metody taksonomiczne: diagram Czekanowskiego, dendryt wrocławski i metodę Warda przy zastosowaniu specjalnego narzędzia w postaci Systemów Informacji Geograficznej. Technologia GIS została wykorzystana głównie w celu konstrukcji cyfrowego modelu wysokości oraz różnorodnych transformacji tego modelu, np. obliczania średnich temperatur powietrza i rocznych sum opadów. Z punktu widzenia planu zagospodarowania przestrzennego, który winien uwzględniać naturalne predyspozycje danego obszaru, w badaniach wykorzystano piec typów zagospodarowania: rolnictwo, komunikacja, zabudowa mieszkaniowa i przemysłowa, turystyka i ochrona środowiska.
EN
Valorisation of natural conditions has been carried out using three taxonomic methods: diagram of Czekanowski, Wroclaw dendrite and Ward’s method, with the aid of special tool in a form of the Geographical Information Systems and functions they offer. GIS technology was used especially for calculating digital elevation model and various transformations of elevation data, for example estimating the mean air temperature and annual precipitation. As regards the land use and spatial planning, which should include natural predispositions of given area, five main land types were assumed: agriculture, communication, urban and industrial buildings, tourism and preservation of the environmentment.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule wskazano na konieczność przeprowadzania szeroko rozumianych analiz przepływu informacji. Przedstawione zostały wybrane zagadnienia związane z metodami taksonomicznymi, jako elementem wielowymiarowej analizy porównawczej. Przedstawiono podstawowe informacje o taksonomii, poszczególne zadania taksonomiczne, podział tych metod. Zamieszczono również charakterystykę etapów badań. Szczególną uwagę zwrócono na zagadnienie wyznaczania odległości między obiektami oraz grupami obiektów. Zamieszczono i opisano kilka metod wyznaczania odległości, podstawowe mierniki zestawiono w tabeli. Zamieszczono również przykładowy wynik zastosowania porządkowania liniowego jako narzędzia wspomagania procesów analitycznych i zarządczych.
EN
In the article there was indicated necessary of making analysis of information flow. There were presented chosen subjects of the taxonomic methods as a part of multidimensional comparative analysis. There were also presented basic information about taxonomy, tasks and classification of taxonomic methods. There was also included characteristics the parts of taxonomic study. Special attention was taken for subject taxonomic measurements of range. Some of formulas were presented in the table. In the end of article there was presented example of usage taxonomic methods of enterprises management.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.