Zmiana kosztów pracy i materiałów to nieunikniona zmiana wartości całej inwestycji, nie tylko drogowej. Oprócz zmian ważna jest też dynamika tych zmian, która pozwala na prognozowanie i szacowanie przyszłych kosztów. W artykule zaprezentowano zmiany stawek robocizny kosztorysowej i podstawowych materiałów wykorzystywanych do budowy dróg w latach 2016 - 2018.
EN
Change in labour and material costs is an unavoidable change in the value of the entire investment, not only the road investment. In addition to the changes, the dynamics of those changes is also important, allowing for forecasting and estimating the future costs. The paper presents changes in the cost estimate labour rates and prices of basic materials used for road construction in years 2016 - 2018.
Koszty pracy z uwagi na wieloskładnikowość, różne źródła finansowania, odmienne funkcje, które pełnią dla przedsiębiorców i pracowników zaliczane są do złożonych kategorii ekonomicznych. Rozpatrywane mogą być jako mikro i makroekonomiczny koszt pracy. Mikroekonomiczny koszt pracy to zakładowy koszt pracy, który stanowi w przedsiębiorstwie istotny parametr wykorzystywany dla realizacji różnych celów, w tym do tworzenia wskaźników analitycznych, na bazie, których budowany jest system syntetycznej oceny wyniku finansowego. Szczegółowe wskaźniki analityczne opracowane z wykorzystaniem informacji o kosztach pracy stosowane są przez kontrolerów i audytorów dla potrzeb oceny bezpieczeństwa ekonomicznego rozwoju podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w Polsce. Wskaźniki oparte na kosztach pracy zaliczyć można do produktów antropogenicznych, poszerzających zakres stosowanych narzędzi w pracach kontrolnych. Im większy wachlarz możliwości analitycznych w zakresie analizy finansowej przedsiębiorstwa, tym większe szanse eliminacji tych podmiotów, które nie stosują zasad racjonalnego gospodarowania i zagrażają bezpieczeństwu ekonomicznemu innych. Dla potrzeb niniejszego artykułu mającego na celu zaprezentowanie znaczenia kosztów pracy w ocenie bezpiecznego rozwoju ekonomicznego przedsiębiorstw wykorzystano następujące metody: prezentacji elementów składowych kosztów pracy i wskaźników ekonomicznych, indukcji, analizy wskaźników ekonomicznych, metody statystyczne oraz system syntetycznej oceny wyniku finansowego według L. Bednarskiego.
EN
Labours cost due to compound-ness, various sources of funding, different functions which they are performing for entrepreneurs and employees are being ranked among complex economic categories. They can be considered as micro and macroeconomic labours cost. A microeconomic labours cost is a company labours cost which constitutes in the enterprise the significant parameter used for the realization of different purposes, in it for creating analytical indicators, on the basis of which is being built system of the synthetic evaluation of the financial result. Detailed analytical indicators drawn up with using information about labours cost are applied by controllers and auditors for the purposes of the evaluation of the safety of the economic development of enterprises in Poland. Indicators based on labours cost it is possible to rank to anthropogenic products, extending the scope of applied tools at test works. For them larger range of analytical possibilities in the financial analysis of the enterprise, all the greater chances of the elimination of these entities which don’t apply principles of the rational management and are threatening the economic security other. For the purposes of the present article being aimed at presenting meaning of labours cost in the evaluation of the safe economic development of enterprises the following methods were used: of presentation of components of labours cost and economic indicators, induction, analysis of economic indicators, statistical methods and the system of the synthetic evaluation of the financial result according to L. Bednarski.
Racjonalność gospodarowania odnawialnymi zasobami środków produkcji stanowi podstawowe kryterium oceny jakości harmonogramu zarówno w aspekcie generowanych kosztów, jak i zaangażowanego czasu pracy robocizny produkcyjnej oraz sprzętu, stanowiących – obok wbudowanych materiałów – bezpośrednie składniki cenotwórcze robót. Porównanie ponoszonych kosztów robocizny może znajdować zastosowanie w przypadku mniejszej od planowanej wydajności prac, zakłóceń organizacyjnych mających wpływ na czas trwania procesów lub różnych wartości stawek płacowych za roboczogodzinę pracy. W artykule podjęto próbę oszacowania różnicy kosztów robocizny produkcyjnej, która może ulegać zmianie wraz z okresowym zaangażowaniem do produkcji niezależnych brygad roboczych, uruchamianych w celu niwelacji nieplanowanych opóźnień czasowych. Badania przeprowadzono przy użyciu metody wartości uzyskanej.
EN
Rational management of renewable resources means of production is the basic criterion for assessing the quality of the schedule, both in terms of generated production costs and labour time involved in production and equipment. The above-mentioned factors, in addition to the built-in materials, constitute direct price-setting elements. The comparison of labour costs incurred can be applied in case of less than planned efficiency of work, organizational disruptions affecting the duration of processes, or the distribution of different wages for working hours. The article attempts to estimate the changing costs of production labour, which is prone to periodic fluctuations in the number of independent work teams, appointed to overcome the unplanned delays. Tests were carried out using the earned value method.
W artykule zamieszczono analizę wpływu wybranych rozwiązań organizacyjnych na czas i koszt realizacji przedsięwzięcia budowlanego. Opisano przedsięwzięcie, które było przedmiotem analizy, zaproponowano metodykę badań oraz zamieszczono wyniki obliczeń i ich analizę. W analizie kosztów ograniczono się do kosztów pracy zasobów odnawialnych, a mianowicie pracy ludzi.
EN
The article presents an analysis of the influence of selected organizational solutions on time and implementation cost of a construction project. It describes the project, which was the subject of analysis, proposes a research methodology and presents the results of calculations and analysis. The cost analysis is limited to labour costs of renewable resources, namely human labour.
A country’s economic growth is not possible without production growth. However, the evaluation of the economic growth so far has failed to correctly reflect forthcoming economic processes. Improper assessment of economic results has led to the inflation rise and unemployment increase. The use of the method recommended in this paper would enable to avoid that negative effect.
Human resource planning (in other word: workforce planning) is the fundamental process for optimization of human resources in every company. The main purpose of this process is to identify future human needs form the viewpoint of future company’s goals. Briefly, human resource planning aims especially at providing a company with the right people in the right place and at the right time, and next, motivating them to better and better performance. In unit and small batch production systems, where changes in production program and production profile are much more frequent than in large batch and mass production ones, the demand for particular number of employees and their competencies varies over time. So, in such environment, workers are desired to be flexible and able to do different jobs in different workplaces. Worker’s flexibility depends on his or her knowledge, skills and behaviour, for example a worker is highly qualified, motivated and willing to take new jobs and to keep expected efficiency. Present production systems want flexible and agile workers, who can be shifted dynamically to various range of jobs due to the current need of a company. From the financial point of view, it is a question if the functional flexibility is really effective for the company. It is obvious that polyfunctional operators are more costly because higher competencies should be adequately compensated by higher payment, but on the other hand, they allow a company to reduce the number of employees and make production planning process easier and smoother. That is way the rational staff competency level is a key for a company to realize production programs and stay competitive in the market. In optimization of human resource quantity and quality the simulation technique is useful for analyzing, assessing and comparing employment alternatives different from the viewpoint of number of employees and their competency level. Particular variants of quantitative and qualitative employment are connected with different levels of labour cost and cause various lead times. The simulation enables to anticipate changes in labour cost due to considered company’s course of action, e.g. due to changes in quantity and/or quality of employment, due to different times of order completion. Job evaluation system is the basis to make simulation of the labour cost because it is a foundation to develop the rational structure of basic pay rates, and among many components composing the labour cost, wages and salaries are the greatest and most important part of it.
PL
Planowanie zatrudnienia to podstawa racjonalizacji działań związanych z zarządzaniem kadrami w każdym przedsiębiorstwie. Określa ono zapotrzebowanie na pracowników w aspekcie ilościowym (ilu pracowników potrzeba), jakościowym (jakie kompetencje powinni mieć pracownicy), a także czasowym (w jakim czasie należy zapewnić potrzeby kadrowe). Uwarunkowania produkcji jednostkowej i małoseryjnej związane ze zróżnicowanym asortymentem produkcji, większą zmiennością programu produkcyjnego powodują, iż zapotrzebowanie na określoną wielkość oraz kwalifikacje pracowników zmienia się dynamicznie. Dlatego też w takich warunkach pożądane jest, by pracownicy byli elastyczni funkcjonalnie, potrafili szybko i sprawnie dostosować się do nowych zadań pracy, potrafili zastępować współpracowników na różnych stanowiskach. O uniwersalności pracownika decydują jego kompetencje, czyli wiedza, zdobyte umiejętności, postawy i zachowanie, jak np. gotowość podejmowania się nowych zadań, szybkość adaptacji na innym stanowisku, utrzymanie wysokiej wydajności pracy. Elastyczność funkcjonalna pracowników ułatwia planowanie przebiegu procesu produkcji, powoduje, że stanowiska pracy są równomiernie obciążone, praca jest bardziej rytmiczna, bez przestojów i kosztownych godzin nadliczbowych. Znaczącym parametrem oceny wykonalności programu produkcyjnego oraz spełnienia wymagań czasowych zleceń jest odpowiedni wskaźnik kompetencji załogi. Z drugiej strony jednak, im wyższy poziom kompetencji załogi, tym wyższe koszty wynagrodzeń oraz koszty pracy, a w efekcie koszty produkcji. Wyzwaniem zatem staje się poszukiwanie optymalnej wielkości i jakości zasobów ludzkich, która będzie podstawą utrzymania konkurencyjności przedsiębiorstwa na rynku. Analiza różnych wariantów ilościowo-jakościowego zatrudnienia wraz z oceną skutków czasowych oraz kosztowych poszczególnych wariantów jest możliwa przy wykorzystaniu metody symulacji. Symulacja pozwala na śledzenie zmian w kosztach pracy w zależności od przyjętych strategii działania przedsiębiorstwa, m.in. zmian w wielkości zatrudnienia, stanie kompetencji załogi, terminach wykonania zleceń itp. Podstawą przeprowadzenia symulacji kosztów pracy bezpośrednio produkcyjnej jest wdrożenie systemu wartościowania stanowisk pracy i różnicowania stawek płac. Systemy wynagrodzeń oparte na właściwie przeprowadzonym wartościowaniu pracy zapewniają przejrzystość struktury płacowej, zwiększają motywacyjną funkcję płac oraz pozwalają na przewidywanie kształtowania się kosztów pracy.
Dokonano analizy wielkości i struktury nakładów robocizny oraz poziomu mechanizacji prac w produkcji warzyw, w uprawie gruntowej oraz pod osłonami. Szczegółowej analizie poddano produkcję trzech warzyw: papryki, selera oraz kapusty pekińskiej. Na podstawie przeprowadzonych badań określono: wskaźnik mechanizacji wybranych prac, całkowite nakłady robocizny z wyszczególnieniem poszczególnych czynności związanych z produkcją warzyw.
EN
A detailed analysis of the following was conducted: engineering costs of cultivation, production costs, global production costs as well as field cultivation and covered vegetable cultivation costs. Three vegetables were selected for a detailed analysis: pepper, celery and Pekin cabbage. Based on conducted research some it was possible to determine: mechanization cost factor, as well as total labour with listing of particular activities pertaining to vegetable farming.
Badania przeprowadzone zostały w zakładzie przetwórstwa owocowo-warzywnego dostosowanego do przerobu wielu rodzajów owoców i warzyw. W niniejszym artykule określono wielkości bezpośrednich na nakładów energetycznych materiałowych i surowcowych przy produkcji powidła śliwkowego.
EN
The research was conducted in a fruit and vegetable processing plant capable of producing quite a few varieties of fruits and vegetables. This article determines size of direct cost of power consumption, materials and raw produce used at the production of plum butter.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
90 gospodarstw warzywniczych na terenie Małopolski dobrano celowo, uwzględniając wielkość ich towarowej produkcji warzyw, wyposażenie w mechaniczną siłę pociągową i maszyny rolnicze oraz strukturę dochodów właściciela gospodarstwa i jego rodziny. Brano pod uwagę uprawę następujących warzyw korzeniowych: buraki ćwikłowe, marchew, pietruszka i seler. Na podstawie wywiadu w gospodarstwach dokonano analizy nakładów pracy, kosztów mechanizacji, kosztów całkowitych oraz produkcji czystej tych warzyw.
EN
90 vegetable farms localized in Małopolska region were selected according to the volume of their market vegetable production, equipment with mechanical tractive force and farm machines and the structure of farmers' family income. Production of following root vegetables was considered: red beets, carrots, parsley and celery. The labour inputs on vegetable production were analysed as well as the costs of mechanization, total and net costs of vegetable production were determined on the basis of farms' survey.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Na podstawie badań przeprowadzonych na fermie krów dojnych o obsadzie 80 sztuk (cykl zamknięty, system chowu wolnostanowiskowy) określono wartość maszyn i urządzeń do mechanizacji żywienia, koszty eksploatacji, koszty robocizny. Podstawowe wyposażenie fermy to: przyczepa paszowa mieszająca o pojemności 8 m3, ciągnik Ursus 4512, ładowacz czołowy Tur 6, linia żywienia paszami treściwymi, sterowana mikroprocesorem, automatyczna stacja pojenia cieląt. Wartość maszyn i urządzeń do mechanizacji żywienia wynosiła 263838 zł. Koszty eksploatacji maszyn i urządzeń do mechanizacji żywienia wynosiły rocznie 56074 zł, a koszty robocizny 12300 zł. Koszty eksploatacji i robocizny wynosiły w przeliczeniu na 1 krowę dojną 854,75 zł rocznie.
EN
On the basis of survey carried out on the dairy cattle farm of livestock density 80 heads (closed cycle, free stall housing), the values of machines and equipment for animal feeding mechanization, their operation costs and labour costs were determined. Total value of the machines and devices for feeding mechanization amounted 263.838 PLN. Operation costs of the machines and equipment for feeding mechanization were 56.074 PLN per year and the labour costs 12.300 PLN. Annual equipment operation and labour costs per one milking cow were 854.75 PLN.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.