Geological mapping is a highly interpretive and scientific process that produces a range of map products for many different uses, basically for sustainable land and mineral resources management. This is a primary and principal task of all geological surveys in the world. The establishment of the Polish Geological Institute in 1919 founded a basic framework for geological mapping in Poland. After the Second World War, an extensive production of geological (serial, regional and thematic) maps at different scales in atlases and scientific publications was initiated. Within the past 30 years, geographic information system (GIS) technology has begun to change geologic mapping by providing software tools, a use of which permits geological data to be electronically stored, displayed, queried and analysed in conjunction with a seemingly infinite variety of other data types. The fully automatic process of map generalization and its founding on hierarchic geological vocabularies will enable flexible presentation of geological data while passing from one scale to another. New technological advances and international standards in description, collection, exchange and visualisation ofgeological data, as well as its connection with external resources, will result in substantial enrichment of information in databases and will create new possibilities in search and use of data in the Web.
W artykule opisano rozwiązanie umożliwiające obsługę oznaczeń laboratoryjnych prób złożowych przy pomocy usług sieciowych. Proces wymiany informacji na każdym z etapów odbywa się w pełni elektronicznie: zarówno na etapie przygotowywania zlecenia wykonania analizy, jak i w trakcie weryfikacji oraz zapisu wyników oznaczeń do Bazy Danych Geologicznych KGHM Polska Miedź S.A.
EN
This paper describes a solution to support laboratory tests of samples of using IT solutions. The exchange of information at each stage is fully electronically: both at the stage of preparing to order the analysis as well as during the verification test results and records the Geological Database KGHM Polish Copper S.A.
W artykule przedstawiono prace nad budową modelu geologicznego złoża węgla brunatnego Złoczew. Opisano założenia warstwowego modelu stratygraficznego oraz modeli blokowych. Złoże Złoczew jest przewidziane do eksploatacji w najbliższych latach, stąd model geologiczno-górniczy stanowi ważne narzędzie wspomagające projektowanie kopalni i przyszłe zagospodarowanie złoża.
EN
This article presents the work on construction of geological model of Złoczew brown coal deposit. Assumptions of a layered stratigraphical and block models were described. Złoczew brown coal deposit is intended for use in the coming years and this geological and mining model is an important implement for open mine planning and future development of the deposit.
W artykule opisano tworzenie wielowymiarowej bazy danych geologicznych. Hurtownię danych utworzono na podstawie bazy danych odsłonięć geologicznych i bazy zagrożeń geologicznych. Dokonano wyróżnienia tabel wymiarów i tabel faktów. Zaproponowano schematy zasilenia tabel. Konstrukcję przeprowadzono w środowiskach IBM DataStage i Talend Open Studio.
EN
A construction of multidimensional geological database is described in this article. Data warehouse is created using databases for outcrops and database for geoŹdynamic threats. The fact and dimension tables has been chosen. The schemas of loading are proposed. The construction is created for IBM DataStage and Talend Open Studio environments.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Zastosowanie komputerów w pracach geologicznych ma bardzo wymierne i zasadne podstawy. Z chwilą powszechnego komputerowego wspomagania prac, one również znalazły się w strefie zainteresowań producentów oprogramowań, którzy tworzą specjalistyczne programy dla służb geologicznych, górniczych, mierniczych itp. Artykuł przedstawia informacje na temat najważniejszych elementów składających się na szeroko pojęte stanowisko pracy geologa w kopalni, wyposażone w bazy danych geologicznych wraz z programami użytkowymi oraz cyfrowe modele złóż. Autorzy, zajmując się tymi zagadnieniami od kilkudziesięciu lat, poznali wiele ich tajników i dzielą się swoimi spostrzeżeniami, osiągnięciami i doświadczeniami. Rozważania oparte są na doświadczeniach zdobytych podczas realizacji bazy danych geologicznych funkcjonującej pod nazwą - Jednolita Baza Danych Geologicznych (JBDG) złoża węgla brunatnego Bełchatów, wykonanej w Poltegorze - Instytucie.
EN
Application of computers in geological works is justified and provides notable benefits. Popularization of computers and their utilization in support works has caused rapid development of software useful for geological, mining and measuring services. Information about the most important elements of geologist's mine workstation equipped with geological databases along with application programs and digital models of deposits is presented in the paper. Authors have worked on these problems for many years. They have learned arcana of these issues and they share their observations, achievements and experience. Deliberations are based on experience gained during realization of geological database named Uniform Geological Database (JBDG) of Bełchatów brow coal deposit, created in Poltegor-Instytut.
Discussion on the tectonic regional subdivision of Poland is a good opportunity to show a range of geological information of each tectonic unit and to emphasize the necessity of improvement of geological tectonic classifications, application of which in the geological databases is essential for correct usage of data collected. A good example is a geological and geophysical database PITAKA developed in the Polish Oil and Gas Company from 1987. Actually the PITAKA database contains data from 3191 boreholes which drilled Permian and younger deposits and from 4555 boreholes pierced into the older rocks. This paper presents location of 2D and 3D seismic studies done in digital technology from its introduction in Poland in 1973. In the Polish Lowlands area the Fore-Sudetic Monocline is the best geologically recognized region. The Pomeranian Anticlinorium and the Szczecin-Gorzów Synclinorium are relatively well documented. Numerous boreholes and seismic sections in those areas are associated with intensity of exploration of raw material deposits such as hydrocarbons, coal, copper, zinc and lead, sulfur and salts. Until now the PITAKA database does not contain all drilling data from Poland but it is constantly extended and supplemented.
Odkryte w latach 50. złoże węgla brunatnego "Złoczew" ze względu na porównywalne, w stosunku do złoża węgla brunatnego Bełchatów - Pole Szczerców, parametry jakościowo-ilościowe oraz swoją lokalizację (50 km na północny zachód od Elektrowni Bełchatów) może stać się w najbliższym czasie złożem satelitarnym dla BOT. Wymaga to jednak podjęcia pewnych działań wynikających z przepisów prawa geologicznego i górniczego oraz przeprowadzenia działań formalno-prawnych. Aktualnie złoże węgla brunatnego "Złoczew" zalegające w rowie tektonicznym udokumentowane jest w kat. C2 przy pomocy 64 otworów wiertniczych wykonanych w latach 1961-1979). Rów wypełniony jest osadami paleogenu i neogenu o miąższościach przekraczających 300 metrów. Kompleks serii węglowej, którą tworzą pokłady węgla przedzielone warstwami płonnymi iłów, mułków, piasków, gytii i kredy jeziornej, osiąga maksymalne miąższości (w centralnej części złoża) dochodzące do 130 m.
EN
"Złoczew" brown coal deposit discovered in the 1950s may become a satellite-bed for BOT in the near future, for the sake of comparable quality and quantity parameters in relation to Bełchatow brown coal deposit (Szczerców field) and because of localization (50 km to the north-west from Bełchatów power plant). This requires certain actions resulting from geological and mining regulations and from formal and legal activities. Presently "Złoczew" brown coal bed deposited in a rift valley is documented in C2 category by means of 64 boreholes made in 1961-1979. Paleogen and neogen sediments, over 300 m thick, fill the rift valley. The coal formation complex formed of coal beds separated by barren measures of clay, slime, sand, gyttja, lake-marl is maximally almost 130 m thick (in the central part of the bed).
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przeprowadzono analizę możliwości popełnienia błędów podczas przygotowywania modelu geologicznego, poczynając od błędów pojedynczego pomiaru (błędy aparaturowe, modelowe, systematyczne), poprzez błędy powodowane niereprezentatywnym doborem próbek a skończywszy na błędach grubych, związanych z przyjęciem niewłaściwego modelu obiektu geologicznego. Źródłem błędów grubych może być odpowiednia skala zmienności przestrzennej parametrów przestrzeni porowej, zmiany przestrzeni porowej pod wpływem przepływu mediów złożowych oraz zmienna zwilżalność. Przedstawiono wpływ zmienności tych czynników na otrzymywane wyniki (aż do koniecznej zmiany modelu geologicznego). Jedyną możliwością uniknięcia błędów tego rodzaju jest wprowadzenie odpowiednich schematów walidacyjnych, obejmujących analizę korelacyjną różnego rodzaju danych.
EN
Quality control procedures during preparation of geological database were analysed. All uncertainties connected with measuring devices, models of pore space, inappropriate sample collection and at last assumptions of geological model were taken into account. The paper shows influence of potentially errors on quality of data. It is shown that the most critical parameters affected quality and reliability of collected data is space heterogeneity, destroying of pore space by reservoir fluids and mixed wettability. The only way to avoid such errors are multicomponent correlation of data (for example using net model of pore space) and application of appropriate validation procedures.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Warunki zalegania eksploatowanych złóż, ich budowa geologiczna, charakterystyka parametryczna oraz oddziaływanie na środowisko to przedmiot prowadzonych badań I prac. Duże ilości danych pochodzące z dokumentacji, obserwacji i badań, gromadzone są w zbiorach bazy danych, a następnie przetwarzane przez programy użytkowe i systemy geologiczno-górnicze. Wybrane z bazy JBDG dane potrzebne do stworzenia modeli: struktury złoża, rozkładu parametrów jakościowych, zwierciadeł wody oraz zmienności jej chemizmu w horyzontach wodonośnych, wczytywane są do środowiska systemu MineScape. Po zakończeniu procesu transferu, dane te są do użycia przez wszystkie funkcje systemu MineScape (w szczególności procesy modelowania blokowego, pilastrowego oraz jakościowego). Przyjęto założenie, że budowany model złoża jest zgodny z danymi wejściowymi, czyli stwierdzeniami w otworach i próbach bruzdowych oraz z kartowaniami i wykonywanymi pomiarami GPS-owymi. Dla zapewnienia tej zgodności utworzono zestaw reguł modelowania uwzględniający wszystkie wydzielone kompleksy geologiczne, powierzchnie erozyjne, następstwo stratygraficzne wartsw oraz interpolatory wraz z parametrami interpolacji dla poszczególnych kompleksów. Trendy w modelowaniu powierzchni strukturalnych wymuszane są przez zdigitalizowane i wprowadzone do systemu mapy izoliniowe głównych kompleksów geologicznych. W ten sposób system MineScape pozwala kontrolować i wpływać na kształt modelowanych powierzchni. W wyniku modelowania w systemie MineScape powstają modele blokowe i plastrowe kompleksów geologicznych, a następnie tworzone są modele siatkowe aktualnych poziomów zwierciadeł wody. Model blokowy łączony jest modelem geometrii odkrywki i modelami hydrogeologicznymi. Pozwala to na bieżące obserwacje zmian położenia zwierciadła wód podziemnych w stosunku do aktualnego frontu robót górniczych oraz na bardziej precyzyjne projektowanie eksploatacji. Odkrywkowa eksploatacja węgla brunatnego wymaga prowadzenie skutecznego systemu odwodnienia. Odwodnienie z jednej strony zapewnia bezpieczne prowadzenie robót górniczych, z drugiej jednak nie pozostaje bez skutków dla środowiska. Ważny jest więc szczegółowych monitoring w celu obserwacji efektów odwodnienia i kontroli zmian warunków hydrogeologicznych i hydrochemicznych.
EN
Conditions of strata deposition, its geological structure, a parametric characteristics and an environmental impact are subjects of research, analysis and series of studies. Large quantifities of data, originating from documentations, observations and scientific research are collected in sets and converted by processing programs and geological-mining systems. Datra selected from GDB, necessary for creation of models of: deposit structure, layout of quality parameters, water levels and its chemism decomposition in water-bearing horizons, are loaded into MineScape system. Those data are accessible for all Mine Scape systems functions (in particular process of block-, strat- and peels modeling of quality layout) after the transfer process. It is assumed that the created deposit model must be compatible with input data tah is with readouts from holes, channel samples, charting and GPS measurements. A set modeling rules, considering all selected geological complexes, erosional surfaces, strata sequence and interpolators with parameters for individual complexes, has been established to provide compatibility. Digitalized contour maps of main geological complexes have been stored in system and form tendency in structural surfaces modeling (trends). This way MineScape system enables a control and user influence on modeling surfaces shape. As a result of modeling of a geological complex the peels-and block model has been created in the MineScape system, and after that actual water level model has been created. The block model is connected with the strip mine geometric model and with hydro-geological models. It enables current observations of changes in the underground water level position in relation to actual front of mining works and more precise exploitation planning. It also increases the accuracy of calculations. The lignite strip mining requires very efficient dedhydration systems. On the one hand dehydration provides safe mining works leading but on the other hand it influences the environment. A detailed monitoring is very important in order to observe dehydration effects and to control changes of hydro-geological and hydro-chemical conditions.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono charakterystykę jakościową masywu skalnego budującego południową krawędź rowu Kleszczowa, opracowaną przy wykorzystaniu zasobów Jednolitej Bazy Danych Geologicznych oraz możliwości prognozy zmian cech jakościowych w oparciu o obserwacje terenowe lub przy zastosowaniu specjalistycznego sprzętu.
EN
The article outlines quality profile of rock-mass constituting southern edge of Kleszczów trough (trench), prepared based on information gathered in Consistent Geological Database (JBDG), as well as options of prediction on variability of quality parameters based on field observations conducted with task specific measurements instruments.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.