W opiniowaniu dotyczącym wypadków drogowych zawsze będziemy mieli do czynienia z niepewnością wyników obliczeń. Celem artykułu jest przedstawienie wybranych aspektów związanych z oceną niepewności na przykładzie sytuacji zagrożenia potrącenia pieszego. Wykorzystując wyniki badań eksperymentalnych prowadzonych w symulatorze jazdy samochodem wskazano typowe zachowania kierowców w sytuacji zagrożenia w postaci wtargnięcia pieszego przed nadjeżdżający pojazd. Wykorzystując analogiczny scenariusz zdarzenia, prosty model analityczny i założone, ale realistyczne wartości parametrów opisujących kierowcę, pojazd i drogę przedstawione są obliczenia wybranych wskaźników opisujących sytuację biorąc pod uwagę niepewność. Do obliczeń niepewności wykorzystano metodę probabilistyczną Monte Carlo. Wyniki przedstawiono w postaci charakterystyk probabilistycznych długości drogi zatrzymania. Pokazano możliwość określenia przedziałów odległości potrzebnej do zatrzymania pojazdu z określonym poziomem ufności. Pokazano także prawdopodobieństwa wystąpienia potrącenia pieszego. Przedstawione wyniki wskazują z jednej strony na potrzebę uwzględniania niepewności w obliczeniach dotyczących analiz wypadkowych, a z drugiej na duże możliwości i korzyści przy stosowaniu metod probabilistycznych do oceny niepewności.
EN
When preparing expert opinions on road accidents, we will always deal with the uncertainty of calculations results. The aim of the article is to present selected aspects related to the assessment of uncertainty, illustrated by the situation of the risk of hitting a pedestrian. Based on the results of experiments conducted in a car driving simulator, typical behaviors of drivers in the event of accident risk as in the case of a pedestrian’s intrusion in front of an oncoming vehicle are shown. Using an analogous event scenario, a simple analytical model, and assumed but realistic values of the parameters describing the driver, vehicle, and road, the calculations of selected indicators relating to the situation are presented, taking into account the uncertainty. The Monte Carlo probabilistic method was used to calculate the uncertainty. The results are presented as probabilistic characteristics of the stopping distance. The possibility of determining the distance intervals needed to stop the vehicle with a certain confidence level has been shown. The probabilities of hitting a pedestrian are also given. The presented results indicate, on the one hand, the need to take into account the uncertainty in the calculations of the analyses of accidents, and on the other hand, the great opportunities and benefits of using probabilistic methods to assess uncertainty.
W artykule omówiono zagadnienie związanie z bezpieczeństwem ruchu wynikającym z predyspozycji psychofizycznych kierującego. Rozważano jakie czynniki mogą mieć wpływać na wielkość jednego z głównych parametrów opisujących danego kierującego jakim jest czas reakcji. Wyodrębniony do dalszej weryfikacji eksperymentalnej został efekt znużenia. Na opracowanym i zbudowanym w Katedrze Pojazdów i Podstaw Budowy Maszyn Politechniki Łódzkiej stanowisku pomiarowym została zaaranżowana seria testów mająca dostarczyć danych liczbowych z przebadanej populacji kierowców. Opisane zostały szczegóły stanowiska, procedura testowa i efekt analizy otrzymanych wyników. Obszerny materiał badawczy liczący ponad 5000 zarejestrowanych reakcji pozwalał na wykonanie opracowania statystycznego wg różnych kryteriów.
EN
The paper discusses the issue of traffic safety related to human psychophysical predispositions. Considered what factors can make impact on one of the main parameters describing the driver's response time. For further experimental verification was separated the effect of weariness. Series of tests which were to provide data from the examined driver population were carried out on a test stand which was designed and built at Department of Vehicles and Fundamentals of Machine Design, Lodz University of Technology. The details of the test stand, the test procedure and the results of the analysis have been described in the paper. Wide research material with over 5000 recorded reactions allowed for the elaboration of statistics according to various criteria.
W prezentowanym artykule poruszono zagadnienie wpływu kierunku przychodzenia bodźca na czas reakcji kierującego. Opisano wyniki badań stanowiskowych przeprowadzonych na licznej grupach kierujących. W badaniach wykorzystano opracowane w Katedrze Pojazdów i Podstaw Budowy Maszyn Politechniki Łódzkiej stanowisko badawcze. Pozwala ono w sposób powtarzalny wymuszać reakcję kierujących na przychodzące pseudolosowe bodźce optyczne. Badani w czasie testów zajmują miejsce w kabinie rzeczywistego pojazdu i wykonują typowe manewry, takie jak hamowanie czy skręt. Przy użyciu zestawu czujników mierzono czasy odpowiedzi kierujących na zadane bodźce. Zgromadzony na przestrzeni ostatnich lat obszerny materiał badawczy (kilka tysięcy pomiarów) pozwolił na przekrojową analizę statystyczną, której wyniki zaprezentowano. Zaobserwowano zależność szybkości reakcji od lokalizacji bodźca w polu widzenia badanego. Przeprowadzone analizy wyników wykazały wydłużenia tego czas aż do kilkunastu procent. Zjawisko to jest na tyle wyraźne, że wskazane wydaje się poświęcenie mu dalszych badań i uwzględnienie w analizach dotyczących bezpieczeństwa ruchu drogowego.
EN
The article discusses the effect of the direction of arrival of the stimulus on the response time of the driver. The results of tests carried out on numerous groups of drivers are described. The research was carried out at the test stand in the Department of Vehicles and Fundamentals of Machine Design, Lodz University of Technology. The test stand allows repeatedly force the response on the incoming optical stimulus. The examined people take s seat in the cab of the real vehicle and make typical maneuvers such as braking or turning. Using the sensor set, response times of drivers for the stimulus were measured. The extensive research material (several thousand measurements) accumulated over the last few years has allowed for analysis which the results have been presented. Authors noticed the relationship of the reaction time on the location of the stimulus in the field of view of the driver. The results of the analysis showed the elongation of this time to a dozen or so percent. This phenomenon is so pronounced that it seems to be important to continue research on this issue.
Samochody coraz częstej wyposażane są dziś w automatyczne systemy bezpieczeństwa, których zadaniem jest zapobiegnięcie wypadkowi lub zminimalizowanie jego skutków. Funkcjonowanie takich systemów opiera się na złożonych algorytmach, które analizują sytuacje drogową i wzajemną konfigurację jej uczestników i na tej podstawie przewidują prawdopodobny bieg wydarzeń oraz doprowadzają do podjęcia działań prewencyjnych w okolicznościach grożących wypadkiem Niezmiernie istotne jest takie ustawienie tych algorytmów, zęby wspierały one kierowcę w sytuacji wypadkowej, ale jednocześnie nie utrudniały mu podejmowania innych działań prewencyjnych. Dla projektantów takich systemów niezwykle ważna jest wiec wiedza o tym, jakie są zamierzenia kierowcy w momencie, gdy spodziewa się on wypadku. Wykorzystanie rzeczywistego samochodu do badania zachowania kierowcy jest jednak praktycznie niemożliwe w sytuacji wypadkowej. Do badania takich przypadków nadaje się natomiast doskonale symulator jazdy samochodem.
EN
Modern cars are increasingly often equipped with automatic safety systems aimed at avoiding collision or it mitigating its effects. The operation of such systems is based on complex algorithms, whose task is to analyze the traffic situation and the relative configuration of its participants, to predict on this basis the probable course of events and to take preventive actions in situations which may lead to collision. It is essential to design these algorithms to assist drivers in case of an accident, but not to hinder other preventive actions. For designers of such systems, it is, therefore, extremely important to know what drivers intend to do when they expect an accident. The use of an actual car to study driver behavior, however, is virtually impossible in an accident A driving simulator is perfectly suited to study such cases.
W pracy przedstawiono wpływ dwóch czynników charakteryzujących sytuację wypadkową na uzyskiwane wartości czasów reakcji kierowców (przy hamowaniu i skręcie). Wykorzystano do tego celu wyniki badań 100 kierowców (w trzech scenariuszach), przeprowadzonych na torze samochodowym. Wykazano, że bardzo istotnymi czynnikami, mającymi wpływ na otrzymywane wartości czasu reakcji są: stopień złożoności sytuacji wypadkowej (rodzaj przyjętego do badań scenariusza wypadkowego) oraz stopień zagrożenia wypadkowego, którego dobrą miarą jest czas do kolizji (TTC). Pokazano w ten sposób, że rzeczoznawcy prowadząc rekonstrukcję wypadku drogowego powinni uwzględniać oba powyższe czynniki przy doborze wartości czasu reakcji.
EN
This paper presents the influence of two factors which characterize the accident situation, on obtained values of drivers reaction times (during braking and turn). Used for this purpose results of 100 drivers (in three scenarios) carried out on a car track. It has been shown that very significant factors affecting on the obtained reaction time values are: the complexity of the accident situation (a type approved for testing accident scenario) and the level of accident threat, for which a good measure is the time to collision (TTC). Shown in such a way that the expert leading accident reconstruction should take into account both of these factors in the selection of reaction time value.
W artykule zawarto krótką charakterystykę badań sposobu postrzegania oraz czasu zauważenia przeszkody przez kierowcę przeprowadzonych w symulatorze. Dokonano oceny zmiany postrzegania przez kierowców pojawiającej się przeszkody w zależności od odległości od niej. Dokonano analizy wartości czasów zauważenia przeszkody w przypadku pojawienia się jej z lewej i prawej strony drogi.
EN
In article one contained short characterization of researches of manner of perception and of time of noticing obstacle passed in simulator AutoPW. One executed estimations of manner of perception through drivers appearing hindrances in dependences from distances from her. One executed analysis's of value of times of noticing hindrances for in chance of appearing her from leivft and right side of way.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.