Ptasia grypa (Avian influenza, AI) należy do chorób zwierząt z listy OIE jako niezwykle zakaźna i zaraźliwa choroba wirusowa drobiu, która może powodować śmiertelność do 100%. Naturalnym rezerwuarem wszystkich wirusów grypy typu A jest dzikie ptactwo wodne. Klasyfikację na podtypy tworzy się, opierając się na budowie antygenowej białek powierzchniowych hemaglutyniny (HA) i neuraminidazy (NA). Na tej podstawie wyróżnić można 16 podtypów HA i 9 NA, które u poszczególnych szczepów tworzą różne kombinacje (łącznie 140 szczepów).
W ostatnim dziesięcioleciu w Polsce zapadalność na choroby nowotworowe wzrosła o prawie 28%, przy niezmiennym rozkładzie najliczniej występujących nowotworów. Liczba zgonów związanych z rakiem wzrosła znacząco mniej (7%). Przedstawiono wybór akceptowanych terapii celowanych, wskazując na potrzebę multidyscyplinarnego podejścia do diagnostyki i planowania terapii. Metody osiągnięcia skrócenia oczekiwania na podjęcie skutecznej terapii, na podstawie dostępnego piśmiennictwa, upatruje się w uproszczeniu i uporządkowaniu procedur przepływu informacji oraz wyboru najprostszych, najkrótszych, a jednocześnie pewnych metod diagnostyki molekularnej.
EN
During the last decade, the incidence rate of cancer diseases in Poland has increased by almost 28%, while the distribution of the most frequent neoplasms has remained unchanged. In this period, an increase in cancer-related deaths has been significantly lower (7%). This paper presents commonly accepted modern targeted therapies, indicating the need for a multidisciplinary approach to proper diagnostics and therapy planning. Based on the available literature it can be concluded, that the simplification of procedures, organising the flow of data and the selection of the simplest, shortest and most reliable molecular diagnostic methods are the best ways to reduce waiting time for treatment.
W niniejszym badaniu postawiliśmy hipotezę, że badania laboratoryjne wykonywane przyłóżkowo (point-of-care testing, POCT) powinny skracać długość pobytu pacjenta (length of stay, LOS) w szpitalnym oddziale ratunkowym (SOR) w porównaniu z badaniami laboratoryjnymi wykonywanymi w centralnym laboratorium szpitala oraz stanowić czynnik wpływający na kierunek wypisu pacjenta z SOR. Przeprowadzono jednoośrodkowe badanie obserwacyjne wśród nieambulatoryjnych pacjentów SOR. Badania krwi wykonywano za pomocą: aparatury przyłóżkowej do gazometrii, badań biochemicznych, morfologii krwi i CRP albo w laboratorium szpitalnym lub jako połączenie obu tych metod. Pobieranie krwi i POCT wykonywały doświadczone pielęgniarki. Podczas 4-tygodniowego okresu badania próbki krwi do badań pobrano od 1759 pacjentów (POCT: n = 160, laboratorium: n = 951; obie metody: n = 648). Mediana czasu oczekiwania na pobranie krwi była o 19 min krótsza przy korzystaniu z POCT niż z laboratorium szpitalnego (0 h 52’ {95% CI 0 h 46’ – 1 h 02’} vs. 1 h 11’ {95% CI 1 h 05’– 1 h 14’}, p < 0,001). Wyniki POCT, zgodnie z oczekiwaniami, były dostępne szybciej zarówno w grupie pacjentów wypisywanych do domu, jak i na inny oddział szpitala. Gdy nie było potrzeby wykonywania badań obrazowych, pacjenci z grupy POCT byli wypisywani do domu szybciej o 55 min (4 h 57’ {95% CI 3 h 59’ – 6 h 17’} vs. 5 h 52’ {95% CI 5 h 21’– 6 h 35’}, p = 0,012), a gdy wykonywano badania obrazowe – o 1 godz. 22 min {5 h 48’ {95% CI 5 h 26’ – 6 h 18’} vs. 7 h 10’ {95% CI 6 h 47’ – 8 h 26’}, p = 0,010). Podobne skrócenie czasu do pobrania krwi i LOS nie było widoczne wśród osób przyjętych do szpitala. POCT skracały proces diagnostyki laboratoryjnej, a ich wyniki były dostępne szybciej niż z laboratorium szpitalnego. Dzięki temu pacjenci mogli być szybciej wypisywani do domu. Tak więc przy odpowiednim przeszkoleniu i edukacji zespołu oddziału ratunkowego POCT mogą stać się efektywnym narzędziem do poprawy przepływu pacjentów.
Diagnostyka laboratoryjna stanowi niezbędny element nie tylko w diagnostyce zakażenia SARS-CoV-2, monitorowaniu przebiegu choroby i odpowiedzi na leczenie, ale również dostarcza cennych informacji dotyczących patogenezy choroby COVID-19. Nadal poszukuje się specyficznych czynników ryzyka oraz wczesnych markerów ciężkiej choroby.
Regulacje prawne, standardy i zasady wypracowane dla medycznych laboratoriów diagnostycznych zabezpieczają ich funkcjonowanie i działanie. Laboratorium to skomplikowana sieć połączeń struktury organizacyjnej, kadrowej, aparaturowej, zabezpieczenia jakościowego i prawnego. Jego funkcjonowanie nigdy nie wyraża się jednowymiarowo. Zarządzający musi mieć świadomość stopnia zawiłości i różnorodności obszarów, z którymi się mierzy. Niezbędne jest przeprowadzanie szczegółowej analizy i audytu wewnętrznego w celu zdobycia wiedzy we wszystkich obszarach kształtujących zarządzanie laboratorium. To nie może być proceder doraźny, ale działanie ciągłe wsparte wiedzą poszerzaną systematycznie, opartą na uczeniu się własnej organizacji oraz dostosowywaniu do zmieniającej się dynamicznie rzeczywistości. Obszary, które winny być poddawane systematycznej analizie, bez względu na rodzaj i formę działania laboratorium, to obszar formalno-prawny, obszar zawodu i kwalifikacji, obszar pomieszczeń i urządzeń, obszar standardów i jakości, obszar środowiska pracy oraz obszar praw pacjenta.
EN
Legal regulations, standards and principles developed for medical diagnostic laboratories ensure their functioning and operation. A laboratory is a complex network of connections in terms of organizational structure, personnel, equipment, quality and legal security. Its functioning is never expressed in one dimension. Its manager must be aware of the complexity and diversity of the areas they face. It is necessary to conduct a detailed analysis and internal audit in order to acquire knowledge in all areas shaping the management of the laboratory. This cannot be an ad hoc practice, but a continuous action supported by systematically expanded knowledge, based on learning your own organization and adapting to dynamically changing reality. The areas that should be subjected to systematic analysis, regardless of the type and form of operation of the laboratory, include the formal and legal field, profession and qualifications, rooms and equipment, standards and quality, work environment and patient rights.
Pierwszym bardzo ważnym wydarzeniem w życiu dziecka są narodziny. Zmiana środowiska z wewnątrzmacicznego na pozamaciczne jest możliwa tylko i wyłącznie dzięki intensywnym zmianom zachodzącym w organizmie płodu pod koniec ciąży, podczas porodu i ostatecznie w okresie noworodkowym. Ocena równowagi kwasowo-zasadowej i stężenia mleczanów może być obiektywną metodą diagnostyczną oceniającą stopień niedotlenienia okołoporodowego noworodka.
EN
The first very important event in a child’s life is their birth. Changing the environment from intrauterine to extrauterine is possible only thanks to intense changes in the fetus at the end of pregnancy, during delivery and finally in the neonatal period. The assessment of acid-base balance and lactate concentration may be an objective diagnostic method assessing the degree of perinatal hypoxia of a newborn.
Gram-ujemne pałeczki Campylobacter jejuni są jedną z najczęstszych przyczyn występowania zakażeń przewodu pokarmowego u ludzi na świecie. Współczesna diagnostyka zakażeń obejmuje metody izolacji bakterii z materiału klinicznego i identyfikacji za pomocą standardowych metod mikrobiologicznych, a także technik serologicznych i molekularnych.
Przepływ informacji pomiędzy lekarzem klinicystą a diagnostą laboratoryjnym jest niezbędny. Jest podstawą prawidłowej diagnozy oraz odpowiedniego leczenia pacjenta.
Wywiad z dr. n. med. Tadeuszem Urbanem, prezesem Śląskiej Izby Lekarskiej, ordynatorem Oddziału Położnictwa i Ginekologii Szpitala Specjalistycznego nr 2 w Bytomiu.
Spektrometria mas znalazła miejsce w rutynowej diagnostyce laboratoryjnej, choć w Polsce są to dopiero początki. Metoda ta zapewnia unikalną czułość i selektywność oznaczeń.
Postęp we wczesnym rozpoznawaniu ostrego uszkodzenia nerek jest związany z metodami obrazowymi oraz oznaczaniem przesączania kłębuszkowego w czasie rzeczywistym niezależnie od wartości kreatyniny i diurezy.
Rozmowa z dr Ewą Świątkowską, wiceprezes Krajowej Rady Diagnostów Laboratoryjnych, diagnostą laboratoryjnym z 40-letnim stażem pracy, w tym 20-letnim jako kierownik MLD.
Rozmowa z dr n. med. Brygidą Beck - specjalistą diagnostyki laboratoryjnej i laboratoryjnej transfuzjologii medycznej, kierownikiem Zakładu Diagnostyki Laboratoryjnej Mazowieckiego Szpitala Specjalistycznego Sp. z o.o. w Radomiu.
Oznaczenia „hormonów tarczycy”, jak często w slangu klinicznym określa się badanie stężenia hormonu tyreotropowego (TSH), wolnej tyroksyny (FT4) i wolnej trijodotyroniny (FT3), należą do najczęściej wykonywanych badań immunochemicznych w laboratoriach medycznych. Prawdopodobnie właśnie ze względu na popularność tych analiz wielu klinicystom (i części diagnostów laboratoryjnych) wydaje się, że badania te są łatwe zarówno do wykonania, jak i interpretacji. Tymczasem stosunkowo często uzyskujemy zestaw rezultatów, które lekarz kategoryzuje automatycznie jako „błąd laboratoryjny”. Oczywiście sporadycznie zdarza się, że jest tak rzeczywiście, ale przyczyn otrzymania „dziwnych” wyników tarczycowych jest znacznie więcej. Celem artykułu jest zachęcenie Czytelników do racjonalnego podejścia do tego typu sytuacji.
Toxoplasma gondii należy do obligatoryjnych, wewnątrzkomórkowych pierwotniaków wywołujących odzwierzęcą chorobę pasożytniczą – toksoplazmozę. Celem pracy było przedstawienie możliwości wykrywania zarażenia T. gondii, które opierają się głównie na badaniach serologicznych z zakresu rutynowej diagnostyki laboratoryjnej. Za pomocą tych badań wykrywane są w surowicy lub w płynach ustrojowych specyficzne przeciwciała anty-T. gondii w klasach IgG, IgM oraz rzadziej IgA. Metody te charakteryzują: dość wysoka czułość i swoistość, a także powszechna dostępność i niewysokie koszty. Omówione zostały także diagnostyka T. gondii u kobiet w ciąży oraz u noworodków, jak również diagnostyka toksoplazmozy ośrodkowego układu nerwowego.
EN
Toxoplasma gondii belongs to the obligatory, intracellular protozoa that cause toxoplasmosis, a zoonotic parasitic disease. The aim of the paper was to present the possibilities of detecting the T. gondii infection which are mainly based on serological tests from the field of routine laboratory diagnostics. With these tests, the specific IgG, IgM and less often IgA classes of the anti-T. gondii antibodies can be detected in the serum or in body fluids. These methods are characterized by fairly high sensitivity and specificity, as well as widespread availability and low costs. The article also presents the diagnostics of T. gondii in pregnant women and in newborns, as well as the diagnostics of the central nervous system toxoplasmosis.
Bakterie E. coli prezentują w swojej budowie struktury, które umożliwiają im unikanie odpowiedzi immunologicznej, a także przenikanie do krwi, a nawet pokonanie bariery krew/mózg. Z tego powodu są niezwykle niebezpieczne, a badania z wykorzystaniem modelu surowicy mogą dostarczyć informacji odnośnie stopnia patogenności analizowanych szczepów.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.