W artykule przedstawiono problematykę wiarygodnego rozpoznawania i prognozowania stanu technicznego stalowych łopatek sprężarki. Omówiono symptomy pęknięcia pióra łopat-ki i metody jego identyfikacji, stosowane w eksploatacji i remoncie turbinowego silnika odrzutowego typu SO-3. Przedstawiono optyczną metodę laserowego pomiaru drgań pióra łopatki na wzbudniku, wdrażaną w Wojskowych Zakładach Lotniczych nr 3 (WZL-3). Omówiono spostrzeżenia z jej weryfikacji. Wskazano na nowe możliwości badawcze wdrażanej metody, a w tym identyfikowanie wczesnych symptomów zmęczenia materiału (fazy umocnienia i osłabienia) i inicjacji pęknięcia. Omawianą tematykę zobrazowano przykładami z pomiarów właściwości modalnych dobrych i uszkodzonych łopatek oraz prób zmęczeniowych, prowadzonych wg profili LCF i HCF. Wykazano, że analiza kształtu charakterystyki rezonansowej danego modu umożliwia wiarygodne różnicowanie zmęczenia od pęknięcia materiału.
EN
The paper deals with issues related to reliable recognition and prediction of health of steel compressor blades. It outlines symptoms that indicate the blade cracking, and identification methods that can be used during operation, maintenance and re-pairs/overhauls of turbine jet engines of the SO-3 type. An optical method involving laser measurements of blade vibration while on the excitation source is presented in details as it is implemented in the WZL-3 (Military Aviation Works No. 3). The method has been verified in practice and some findings from the verification process are dis-cussed. Next, new testing capabilities offered by the method are presented, including identification of early symptoms of material fatigue (the strengthening and the weaken-ing of the material) and the crack initiation. The topics under discussion have been illustrated with some examples taken while measuring modal properties typical of both defect-free and faulty blades as well as from fatigue tests conducted according to the LCF and HCF profiles. It has been proved that the analysis of resonance responses for specific modes of operation allows of reliable differentiation between material's fatigue and cracking.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.