Purpose: This article aims to explore users' willingness to share with others and relinquish ownership. It also investigates whether these attitudes notably impact the adoption of shared carpooling and the imperative to preserve natural resources in the environment. Design/methodology/approach: This research was conducted through a survey questionnaire among users of social networks that focus on shared travel, ecology, anthropological climate change and the environment. Findings: 'Residence' impacts the inclination to share and relinquish ownership for environmental conservation. Conversely, 'gender' and 'age' don't significantly affect consumer attitudes. Acceptance of carpooling hinges on 'ease', 'usefulness', and 'economic value'for those open to sharing. Additionally, 'perceived development' matters for those willing to forgo ownership. Conservation concerns arise among advocates of 'sustainable consumption', 'eco-friendly business practices', and 'alternative' options in carpooling. Giving up ownership ties to both 'sustainable consumption' and 'social-economic attitudes' aligned with resource conservation. Research limitations/implications: The research focused on two attitudes affecting consumer behavior in terms of acceptance of carpooling transportation and the need to protect environmental natural resources. Therefore, it is necessary to study further the reasons that confirm the validity of carpooling activities and the particular need to care for the environment. Practical and social implications: The findings underscore the importance of advocating for sharing and relinquishing ownership to safeguard natural resources. Heightened awareness and comprehension of the repercussions of personal choices in business and social spheres are crucial. This article significantly contributes to the movement toward conserving natural resources by advocating for thrifty and health-conscious lifestyles, along with conscientious and effective resource utilization. Originality/value: The article provides an understanding of the reasons for accepting carpooling transportation and the need to protect natural resources. It highlights the significance of collaborative efforts that yield benefits for both people and the environment.
Przejazdy wspólne, w których tym samym pojazdem podróżuje więcej niż jeden pasażer, to szansa na wykorzystanie zalet platform mobilnościowych (takich jak Uber), bez zwiększania ruchu samochodów. Co więcej, przy odpowiedniej polityce i integracji, mogą one skutecznie dopełniać transport publiczny i wspierać transformacje w kierunku zrównoważonego transportu. W praktyce ta szansa nie została wykorzystana – przejazdy wspólne oferowane są rzadko, a tam gdzie są dostępne, klientów jest na tyle niewielu, że w praktyce zazwyczaj podróżują sami. Jedną z przyczyn jest brak systematycznej analizy rynku takich przejazdów, w szczególności brak uwzględnienia perspektywy pasażera. W artykule pokazano metodykę, która stawia podróżnego w centrum. Wybierze on przejazd wspólny tylko wówczas, gdy będzie to dla niego atrakcyjne. Takie podejście jest spójne z klasycznymi metodami i pozwala np. na analizy multimodalne z uwzględnieniem przepływów międzygałęziowych. Przy takim podejściu można metodycznie analizować potencjał i atrakcyjności przejazdów wspólnych, jak pokazano na przykładzie wyników z Manhattanu. W tym obszarze, dla 1,5 miliona podróży zarejestrowanych w ciągu sześciu miesięcy, obliczono gdzie i kiedy potencjał do dzielenia podróży jest największy.
EN
To fully benefit from two-sided mobility platforms the trips need to be shared in order to reduce, rather than induce, vehicle kilometers travelled. Such ride-pooling systems, where two or more travelers share the same vehicle can potentially contribute to urban transitions and eventually complement public transit. Here, I review the existing methods and focus on the utility-based approach showing how it can be used to enhance our understanding of system performance. With such approach one can, for instance, estimate the ride-pooling potential based on 1.5 million trips recorded in Manhattan, as illustrated in the article.
W dzisiejszych czasach stale się pojawiają nowe oraz udoskonalane są już istniejące rozwiązania poprawiające mobilność ludzi. Są promowane, testowane i wdrażane na całym świecie. Niestety, ocena efektowności ich działania albo wpływu na istniejące systemy jest kłopotliwa często z powodu braku publicznie dostępnych danych albo możliwości uzyskania danych od dostawców tych rozwiązań. Celem obecnej pracy była analiza ofert podróży jednego z nowoczesnych rozwiązań transportowych, jakim jest carpooling, na podstawie danych uzyskanych z serwisu BlaBlaCar. Oprócz ogólnego przedstawienia sposobu działania tego rozwiązania oraz jego użytkowników analiza ta skupia się na porównaniu ofert serwisu BlaBlaCar z ofertami tradycyjnego transportu zbiorowego.
EN
Nowadays there are new solutions improving people’s mobility constantly appearing. Also the existing means of transportation are being improved. They are promoted, tested and implemented worldwide. Unfortunately, assessing the effectiveness of their operation or impact on existing systems is often difficult due to the lack of available data or the possibility to obtain necessary data from the suppliers of these solutions. The purpose of the article is to analyze travel offers of one of the modern transport solutions – carpooling – basing on the data obtained from the BlaBlaCar website. In addition to the general presentation of how this solution and its users work, this analysis focuses on comparing BlaBlaCar’s offers with traditional public transport offers.
Praca została poświęcona tematyce transportu miejskiego i jego uzupełnieniu usługami oferowanymi przez systemy działające w myśl koncepcji gospodarki współdzielenia (ang. sharing economy). Autorzy skupili się na przedstawieniu idei sharing economy. Zaprezentowali obszary związane z tą koncepcją oraz typy usług, jakie stwarza ona w przypadku miejskich systemów transportowych. Ponadto odnieśli się także do często skomplikowanej dla użytkowników anglojęzycznej nomenklatury, określającej konkretne usługi systemowe. Omówione zostały pojęcia takie, jak car-sharing, bike-sharing, skuter-sharing, peer-to-peer car-sharing, ride-sourcing, ride-sharing czy car-pooling. Celem pracy było przybliżenie koncepcji sharing economy w nawiązaniu do miejskich systemów transportowych.
EN
The work was dedicated to urban transport systems and its complementation by the sharing economy idea. Authors presented the sharing economy concept, its areas and types of services connected with urban transport systems. In addition, they also referred to the often complicated for users, characteristic for transportation part of sharig economy nomenclature. Issues such as car-sharing, bikesharing, scooter-sharing, peer-to-peer car-sharing, ride-sourcing, ride-sharing or car-pooling have been discussed. The aim of the work was to present the concept of sharing economy in relation to urban transport systems.
Celem artykułu jest przedstawienie głównych problemów transportu miejskiego, z którymi borykają się mieszkańcy współczesnych metropolii. Rosnące niezadowolenie społeczeństwa, niska przepustowość miejskich układów drogowych oraz zwiększający się poziom zanieczyszczenia powietrza - to tylko wybrane niedogodności ograniczające rozwój obszarów zurbanizowanych. Naprzeciw tym problemom wychodzi idea Smart City, dążąca do usprawnienia i rozwoju branży TSL. W referacie przedstawiono innowacyjne technologie, poprawiające jakość życia ludności oraz ułatwiające kreowanie przestrzeni miejskiej.
EN
The aim of the article is to present the main problems related to urban transport faced by the in habitants of modern metropolitan areas. Increasing dissatisfaction of the society, low capacity of urban road systems and increasing level of air pollution - these are just some of the disadvantages that limit the development of urbanized areas. Here comes the idea of Smart City, striving to improve and develop the TFL sector. This paper presents innovative technologies that can improve the quality of life of people and facilitate the creation of urban space.
Zjawisko kongestii pojawia się w sytuacji, w której popyt na usługi transportowe lub na elementy infrastruktury transportowej przekracza ich wydolność. Utracona w ten sposób płynność przemieszczania generuje problemy zarówno w sferze życia publicznego jak i gospodarki. Dlatego stale poszukiwane są nowe rozwiązania, mogące poprawić przepustowość miast. Sposobem zmniejszania liczby samochodów na drogach jest korzystanie z transportu publicznego, ale także z jego nowoczesnych alternatyw, takich jak car-pooling czy car -shering, które zostały zaprezentowane w niniejszym artykule.
EN
The phenomenon of congestion arises where demand for transport services or transport infrastructure components exceeds their efficiency. The loss of smoothness of movement generates problems both in the sphere of public life and the economy. Therefore, new solutions are constantly being sought, which can improve the capacity of cities. The way to reduce the number of cars on the road is to use public transport, but also with its modern alternatives such as car-pooling or car-shering, which were presented in this article.
W artykule przedstawiono analizę zachowań komunikacyjnych pracowników Niepołomickiej Strefy Inwestycyjnej – największej strefy przemysłowej zlokalizowanej w obszarze funkcjonalnym Krakowa. Informacje o zachowaniach pozyskano wskutek realizacji badań ankietowych wśród czterystu pracowników Strefy. Analizę rozpoczęto od zbadania czynników warunkujących wybór środków transportu w dojazdach do pracy, w tym m.in. miejsca zamieszkania oraz organizacji czasu pracy (elastyczny czas pracy, stały czas pracy, praca zmianowa). Następnie zbadano podział zadań przewozowych, a w zależności od wybranego środka transportu – respondentów zapytano o koszty podróży. Analizie poddano również obecne i potencjalne wykorzystanie systemu carpooling w dojazdach do pracy. Zbadano preferencje osób wyrażających chęć dojazdów w systemie carpooling w zakresie przyszłego funkcjonowania systemu, oraz powody, dla których pracownicy nie są gotowi do dzielenia się miejscem w samochodzie.
EN
In this paper, the analysis of travel behaviours of the employees of the Niepołomice Economic Zone – the biggest industrial area in the Krakow Functional Area – is presented. The commuting data were collected through the survey – four hundreds of employees have filled out the questionnaire form. At the beginning, factors shaping mode choice in commuting, such as place of residence and working time system (fixed, flexible, shift working time) were analysed. Next, modal split and travel costs of used mean of transport were examined. The survey allowed also to collect information on carpooling use – as a present and potential way of commuting. Preferences of employees willing to carpool have been investigated, as well as the reasons of lack of interest in participating in the ridesharing systems.
Wspólne podróżowanie jest coraz bardziej popularną formą transportu w Polsce. Z carpoolingu płynie wiele korzyści: dla uczestników carpoolingu, użytkowników drogi i dla środowiska. Czy carpooling ma szansę wpłynąć na spadek popytu w transporcie publicznym? Niniejszy artykuł został poświęcony opisowi idei carpoolingu, analizie zalet i wad tej formy podróżowania; zawiera opis wyników internetowych badań ankietowych przeprowadzonych przez autorkę artykułu. Celem badań było poznanie zadowolenia osób korzystających z carpoolingu, ich doświadczeń z tym związanych, motywów podejmowania takiej formy podróży oraz określenie grup społecznych najchętniej korzystających z carpoolingu.
EN
Travelling together is more and more popular form of transport in Poland. There are a lot of benefits resulting from carpooling: for carpooling participants, road users and for the environment. Does carpooling have a chance to influence the demand decline in public transport? This article is devoted to the description of the idea of car-pooling, the analysis of benefits and disadvantages resulting from this form of travelling and contains online questionnaire research results made by author of the article. The purpose of research was to know the satisfaction of people using carpooling, their experiences related to it, the motives of making this form of travel and the identification of social groups most willing to use carpooling.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Kryzysy ekonomiczne stały się jednym z powodów rozwoju car-poolingu, jednak charakteryzują go nie tylko korzyści finansowe. Wspólne przejazdy mogą przełożyć się na zredukowanie czasu podróży, skrócenie długości oczekiwania na środek transportu a szerzej na zmniejszenie kongestii w miastach i ograniczenie negatywnego wpływu pojazdów na środowisko naturalne. Istotne są także kwestie społeczne, związane z zawieraniem nowych znajomości czy umilaniem czasu podróży. W artykule przedstawiono analizę car-poolingu z punktu widzenia jego aktualnych i potencjalnych użytkowników, opracowaną w oparciu o przeprowadzoną ankietę.
EN
Economic crises became one of the reasons why car-pooling has developed. Nonetheless, it can not be characterized only by financial profits. Common passages may curtail the travel time, shorten waiting time for transport and specifically - reduce congestion in cities and limit the negative impact of vehicles on natural environment. Social matters, connected with making new acquaintanceships or just letting the travel time be more pleasant are also important. The article presents an analysis of car-pooling from perspective of its actual and future users. The research was based on a questionnaire.
W artykule omówiony został coraz bardziej popularny chociaż nie nowy trend wykorzystywania pojazdów w transporcie osób. Carpooling jest sposobem na podniesienie efektywności przejazdów poprzez maksymalne zapełnienie środka transportu i podział kosztów pomiędzy zainteresowanych. Przyczyną wciąż rosnącej popularności carpoolingu na świecie jest konieczność ochrony środowiska naturalnego, zmniejszenie natężenia ruchu w miastach oraz oszczędność paliwa. W artykule zaprezentowano analizę prawnych uwarunkowań umowy carpoolingu w Polsce oraz perspektywy rozwoju omawianego trendu w najbliższej przyszłości. Artykuł zawiera także gotowy do użycia formularz umowy carpoolingu, który może być stosowany i wykorzystywany w polskim obrocie gospodarczym.
EN
Paper discussed more and more popular at least not the latest trend of using vehicles in the transport of persons. Carpooling is a way to raise the effectiveness of rides through maximum filling the means of transport and the cost allocation between the interested persons. Cause of the still growing popularity of carpooling in the world is a need to protect of the natural environment, reduce the traffic intensity in cities and the fuel economy. Particular attention was paid to the analysis of legal conditioning of the carpooling agreement in Poland and prospects of the development of the discussed trend in closest future. The article contains also a form ready for use of the carpooling agreement which can be applied and used in Polish business trading.
Artykuł stanowi przedstawienie istoty kongestii transportowej w mieście oraz koncepcji integracji transportu zbiorowego z indywidualnym, jakim jest carpooling. Kongestia transportowa, inaczej zatłoczenie komunikacyjne, korek drogowy, zator czy korek uliczny to negatywny skutek szybkiego rozwoju urbanizacji miast. Jednym z głównych czynników powstania kongestii transportowych jest większa liczba używanych pojazdów indywidualnych, a potencjalnym rozwiązaniem, które pozwoli na redukcję natężenia jej jest carpooling. Celem artykułu jest przedstawienie istoty kongestii transportowej oraz wskazanie, iż carpooling to metoda, która może pomóc w obniżeniu poziomu kongestii transportowej w miastach w przyszłości, po wprowadzeniu przez władze samorządowe działań informacyjnych i edukacyjnych, a także różnego rodzaju przywilejów dla osób biorących czynnie udział w carpooling’u. Wykorzystane zostały następujące metody badawcze: analiza literatury polskiej i zagranicznej oraz analiza źródeł wtórnych z serwisów internetowych oraz ankiety badawczej przeprowadzonej wśród mieszkańców Rzeszowa i okolicznych miejscowości.
EN
The article constitutes describing the being for transport congestion in the city and the concept of integration of the public transport from individual such as carpooling. A transport congestion, differently a communications congestion, a road cork, a traffic hold-up or a traffic jam are adverse effects of a mushroom growth of the urbanization of cities. A substantial amount of used individual vehicles is one of main factors of the coming into existence of transport congestions, and is a potential solution which will let her the reduction in the intensity carpooling. Describing nature of the transport congestion is a purpose of the article and the reading, that carpooling it is a method which can help the transport congestion lower the level in cities in the future, after implementing information actions and privileges educational, as well as of different kind by self-government authorities for participating actively persons in carpooling'u. The following research methods were used: analysis of Polish and foreign literature and analysis of secondary sources from online services and the research questionnaire form conducted amongst residents of Rzeszów and nearby towns.
12
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Artykuł przedstawia wprowadzony w Politechnice Krakowskiej system carpooling pod nazwą "Jedźmy razem" opracowany w ramach projektu CIVITAS CARAVEL. Ogólne założenia systemu carpooling. Założenia, funkcje oraz ocena efektów wdrożenia systemu "Jedźmy razem".
EN
The implemented at the Cracow University of Technology carpooling system called "Travel together" within CIVITAS CARAVEL project has been presented in the article. The general assumptions of carpooling system. The assumptions, functions and assessment of the "Travel together" system effects.