Raman microspectroscopy of organic matter, vitrinite reflectance and fluid inclusion data were used to reconstruct the thermal history in the lower Carboniferous accretionary prism of the Culm Basin in the Nízký Jeseník Mts. (NE Bohemian Massif). The model involves the Variscan (mid–late Carboniferous) burial diagenesis, which was overprinted by a post-Variscan, probably Permian and/or early Mesozoic, thermal pulse(s) in its central and western parts. The latter may have been related to advective heat transport and the circulation of hot fluids. In the siliciclastic rocks of the Culm Basin, the maximum palaeotemperatures varied from ~200 ± 30 °C in the E (in the Hradec-Kyjovice Formation) to ~350 ± 30 °C in the NW (in the Andělská Hora Formation).
A method of synthesis of carbonaceous materials by reductive dehalogenation of aliphatic and aromatic halides with sodium azide is described and results of some physical and chemical investigations of the materials are presented. The chemical (ultimate analysis) and phase (XRD) composition as well as the microstructure (SEM) of the solid reaction products were determined. Surface properties and porous structure were also determined on the basis of nitrogen adsorption measurements. Only samples obtained by reaction of hexachlorobenzene with sodium azide are porous carbonaceous materials. The presence of the tested catalysts does not influence the porous structure of the products of combustion synthesis.
PL
W pracy opisano metodę otrzymywania materiałów węglowych polegającą na redukcyjnej dehalogenacji alifatycznych i aromatycznych halogenowęglowodorów za pomocą azydku sodu oraz przedstawiono wyniki fizyko-chemicznych badań uzyskanych materiałów. Badania produktów syntez obejmowały analizę składu elementarnego i fazowego, charakterystykę ich mikrostruktury, a także pomiary powierzchni właściwej i analizę struktury porowatej. Jedynie produkty reakcji heksachlorobenzenu z azydkiem sodu są porowatymi materiałami węglowymi. Obecność w mieszaninach reakcyjnych katalitycznych ilości metali z grupy żelazowców nie zmienia morfologii i struktury porowatej produktów syntezy.
Węglowe materiały porowate są szeroko wykorzystywane w technologii i inżynierii sorpcyjnej. W przypadku, kiedy stosuje sieje w postaci rozdrobnionej, to na przebieg procesów sorpcyjnych ma wpływ nie tylko objętość porów wewnątrz ziarna, ale również objętość przestrzeni międzyziarnowych. Wykorzystując materiały porowate do deponowania czy rozdzielania gazów jednakowo istotne jest określenie obu rodzajów porowatości, tej wewnątrzziarnowej oraz międzyziarnowej. W literaturze można znaleźć wiele opracowań omawiających problematykę upakowania złóż jednakże większość z nich dotyczy cząstek sferycznych. Opis złóż cząstek o nieregularnym kształcie jest dużo bardziej skomplikowany. W pracy określono porowatość złóż polidyspersyjnych, porowatych materiałów węglowych w oparciu o badania densymetryczne, z użyciem teorii przesunięcia oraz odczytano z nomo-gramów. Porównanie otrzymanych wyników pozwoliło na weryfikację stosowalności poszczególnych sposobów oceny porowatości międzyziarnowej porowatego materiału węglowego.
EN
Carbon porous materials are often used in sorption technology and engineering. In the case of fine-grained particles, the sorption processes depend not only on volume of pores inside the particles (inner pores) but also on volume interparticle voids. Using the porous materials for deposition or separation of gases, both types of porosity equally important. There are many papers discussing problems of sorption beds however, most of them refer to the beds formed by spherical particles. The description of interparticle porosity of the beds composed of irregular shape particles beds is more complicated. In the present work, bed porosity of polidysperse carbonaceous materials is determined using densi-metric method as well as estimated on the basis of the offset theory and by the application of nomograms worked out by T.L.Youd. The comparison of the obtained results enables to verify the applicability of the estimation methods of interparticle porosity porosity for carbonaceous sorption beds.
Przedstawiono, jak w prosty sposób na podstawie pomiaru zmian gęstości pozornej można określić stopień przereagowania materiału węglowego. Podczas karbonizacji i utleniania takich materiałów zmienia się ich gęstość, dlatego też właściwość ta może być wskaźnikiem postępu reakcji. Ponieważ pozwala ona również ocenić rozwój struktury porowatej, poszukiwano zależności pomiędzy stopniem przereagowania, a gęstością pozorną aktywa-tów węglowych. Stopień przereagowania (x) aktywatów obliczono jako iloraz różnicy masy próbki przed i po aktywacji do masy próbki przed procesem. Gęstość pozorną p (pa) oznaczano metodą porównawczą, która może być stosowana dla materiałów zmieniających skład ziarnowy w trakcie reakcji. Pomiędzy omawianymi wielkościami znaleziono liniową zależność p = -1,464 x + 1,484, tym samym stwierdzono możliwość stosowania gęstości pozornej do oceny stopnia przereagowania substancji węglowej w procesie aktywacji.
EN
In this paper the authors present the simple way of the determination of the conversion of the carbonaceous material basing on the measurement of the apparent density. The density may be the progress index of reaction because this property is changing during the carbonization and oxidation. Researched the functional dependence between the apparent density and conversion, because the first one is the property, which enables us to determine of the development of the porous structure. The conversion of the carbonaceous materials B1- B5 was calculated as a ratio of the difference of the mass of the sample before and after activation and of the mass of its before this process. The apparent density (Ppa) was measured by the comparative method, which may be apply for materials changing the grain composition during reaction. It was found the linear dependence p ap=-1,464 x + 1,484 (where: x - conversion) between these two properties and state that the apparent density can be used to estimate the conversion of carbonaceous material in the activation process.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Możliwość stosowania porowatych materiałów węglowych do uzdatniania wody, oczyszczania powietrza czy spalin opiera się na selektywnych zjawiskach adsorpcyjnych przebiegających na granicy faz ciało stałe-płyn i jest powszechnie znaną metodą rozdzielania i oczyszczania układów wieloskładnikowych. Drugi nie mniej ważny obszar zastosowania tych materiałów w uproszczeniu sprowadza się do magazynowania substancji i energii cieplnej w strukturze porowatej. Określenie przydatność różnych materiałów węglowych dla danego typu procesu wymaga znajomości zarówno podstawowych właściwości cząstki porowatego ciała stałego, jak i właściwości większego układu utworzonego z pojedynczych ziaren, czyli złoża. W literaturze można znaleźć wiele opracowań omawiających problematykę upakowania złóż, jednakże większość z nich dotyczy cząstek sferycznych. Opis złóż cząstek o nieregularnym kształcie jest dużo bardziej skomplikowany. W pracy określano porowatość złóż polidyspersyjnych porowatych materiałów węglowych na podstawie badań den-symetrycznych, z użyciem teorii przesunięcia oraz odczytu z nomogramów. Ocenie poddawano dwa rodzaje materiałów węglowych: a) preparaty przemysłowego węgla aktywnego (NO, N33, NO-D i N33-D) wykorzystywane do magazynowania metanu, b) materiały otrzymane przez aktywację ditlenkiem węgla karbonizatu paku węglowego i grafitu interkalowanego chlorkiem żelaza (B1-B5). Porównanie wyników pozwoliło na weryfikację możliwości zastosowania poszczególnych sposobów oceny porowatości międzyziarnowej złoża dla porowatych materiałów węglowych.
EN
Application of porous carbonaceous materials for purification of water, air, or combustion gases is based on adsorption phenomena occurring at the solid-liquid or solid-gas interface and it is a well known method for separation and purification of multi-component systems. The second, not less important application of these materials is for storage of chemical substances or thermal energy in the porous structure. Determination of the applicability of various carbonaceous materials for a particular process requires knowledge of both the basic properties of the adsorbent particles as well as the properties of larger particle aggregates such as the adsorbent bed. There are a lot of discussions in literature related to the particle packing within the beds. However, most of the data concerns particles with spherical shape. The description of adsorbent beds made of particles with irregular shapes is much more complicated. In the paper bed porosity of polydisperse materials is determined using densimetric measurements as well as estimated on the basis of offset theory and apply nomograms. Two kinds of carbonaceous materials were investigated: a) the preparations of commercial active carbon (NO, N33, NO-D, N33-D) used for methane storage, b) the specific sorption materials prepared by carbon dioxide activation of co-carbonizate coal-tar pitch and FeCl3-graphite intercalation compounds (B1-B5). The comparison of the obtained results enables to verify the application of particular methods of interparticles porosity estimation for investigated carbonaceous materials.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.