Eutrophication of marine baśni associated with submarine groundwater discharge is currently one of the most important challenges in modern coastal hydrogeology, and is classified as a serious global environmental problem. Aparticular source of groundwater pollution is agricultural activity, which is commonly carried out in the coastal zone. Research was conducted on arepresentative part of the Bay of Puck watershed, dominated by agriculturall anduse. The geological setting of the study area is heterogeneous, which has a significant influence on groundwater flow and occurrence in the multi-aquifer hydrosystem, draining into Puck Bay. The impact of agricultural practices on groundwater and nitrate discharge to the Puck Bay was determined, byan integrated modeling approach, developed using combination of the SWAT, MODFLOW-NWT and MT3DMS codes. Spatial and seasonal variations of the N-NO3 load leached from the soil profile and the infiltration of precipitation are convergent with observed trends in the discharge of groundwater and N-NO3 loads into Puck Bay. The simulations show that 1,355.13 m3/h of ground- waterand1.87kg/h (16. 4 t/year) of N-NO3 loadare discharged into Puck Bay from the aquifers analyzed, the majority of which comes froman upper aquifer. The distribution of the values as determined was found to be influenced by agricultural practices, resulting from changes in crop structure, fertilizer management, cultivation methods and grazing.
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Determination of the deposition rate of sediments and description of temporal variability of this process in the Puck Bay (South Baltic Sea). In situ measurements using sediment traps placed on the seabed as a basis of determination of the deposition rate. The sediment deposition rates determined on the basis of conducted analyses for different localization and different time of exposition of sediment traps.
PL
Określenie tempa depozycji osadów oraz opis zmienności czasowej tego procesu w Zatoce Puckiej. Pomiary prowadzone in situ za pomocą pułapek sedymentacyjnych ustawionych na dnie morskim jako podstawa określenia tempa depozycji. Tempo depozycji osadów określone na podstawie przeprowadzonych analiz dla różnych lokalizacji i różnych czasów ekspozycji osadników.
This study presents preliminary results of investigation of groundwater chemical composition (major ions, nitrogen and phosphorus compounds) in a coastal multi-aquifer groundwater system in the Puck Municipality. It was found that the groundwater composition is specific for each aquifer and shows some local variation. There is also a clear vertical geochemical inversion within the aquifers, with the highest concentrations of dissolved components in the shallowest aquifer. In general, all of the aquifers represent groundwater quality classes I, II and III, which can be evaluated as good quality according to Polish environmental law. An increase in the concentrations of principal pollution indicators over time has been observed only in the shallow aquifer. Distribution of basic pollution indicators in the groundwater implies a local impact of agriculture, as well as an influence of municipal wastes from households and farms. Poor sanitary conditions of farms, animal husbandry, storage and distribution of organic fertilizers (e.g. manure) can be potential sources of contamination. However, concentrations of contaminants in the coastal zone of aquifers discharging to the Bay of Puck are within the range for quality classes I and II, and generally lower than the concentrations measured in seawater, which suggests limited impact of the terrestrial groundwater discharge on the Bay of Puck contamination.
Nawozy sztuczne stosowane w rolnictwie negatywnie wpływają na jakość wód, zarówno powierzchniowych, jak i podziemnych. Zatoka Pucka jest szczególnie narażona na eutrofizację spowodowaną napływem substancji odżywczych, ponieważ jest otoczona terenami intensywnie wykorzystywanymi w rolnictwie. Na wybrzeżu znajduje się także wiele ośrodków turystycznych. Strumienie i rzeki łatwo przenoszą ładunek azotu i fosforu do morza. W ramach projektu WaterPuck, finansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR), badano jakość rzek i strumieni płynących przez terytorium Gminy Puck i wpadających do Zatoki Puckiej. Były to: Reda, Kanał Łyski, Kanał Mrzezino, Gizdepka, Potok Błądzikowski, Płutnica i Kanał Młyński. Badane rozpoczęto w lipcu 2017 r., a próbki wody są pobierane co 3-4 tygodnie pobliżu ujść strumieni. Mierzone są stężenia związków azotu (amoniak, azotan(III) i azotan(V)) oraz fosfor ogólny i fosforany. Regularne monitorowanie jakości strumieni umożliwia ocenę sezonowych zmian stężeń składników odżywczych, a także ich rozmieszczenia przestrzennego. Stworzy to podstawę do śledzenia zależności między użytkowaniem gruntów i praktykami rolniczymi a ładunkiem składników odżywczych zrzucanych do Zatoki Puckiej z niepunktowych źródeł zanieczyszczeń. Wstępne wyniki wskazują na znaczące sezonowe zmiany stężeń zanieczyszczeń, prawdopodobnie związane z harmonogramem prac rolniczych. Kolejna część projektu badawczego skupi się na identyfikacji obszarów przyczyniających się do zanieczyszczenia strumieni. Oceniane będą zmiany stężeń składników pokarmowych podczas intensywnych opadów deszczu. Wyniki będą podstawą do modelowania transportu składników pokarmowych wodami powierzchniowymi w gminie Puck.
EN
The ferilizers used in agriculture negatively affect the surface and groundwater quality. The Bay of Puck is a semi-closed part of the Gulf of Gdańsk, which is particularly vulnerable to eutrophication caused by the inflow of nutrient substances. The Bay is surrounded by the lands intensively used in agriculture. Also a number of touristic resorts is located on its coast. The streams and rivers carry the load of nitrogen and phosphorus to the sea. Within the project WaterPuck, financed by the National Centre of Research and Development in Poland (NCBiR), the quality of rivers and streams flowing through the territory of the Puck Community and discharging to the Bay of Puck is being researched. The quality of seven streams: Reda, Kanał Łyski, Kanał Mrzezino, Gizdepka, Potok Błądzikowski, Płutnica and Kanał Młyński is investigated. The researched was started in July 2017. The samples of water are collected every 3-4 weeks at sampling points located close to the streams estuaries. The concentrations of nitrogen species (ammonia, nitrate III and nitrate V) as well as total phosphorus and phosphates are measured. The regular monitoring of streams quality make it possible to assess the seasonal changes of nutrients concentrations as well as their spatial distribution. This will provide the basis for tracking the relationships between the land use and agricultural practices and the load of nutrients discharged to Bay of Puck from non-point sources of pollution. The preliminary results indicate quite significant seasonal variations of pollutants concentrations, probably associated to the time schedule of agricultural practices. The highest concentrations of nutrients where present in sampling points located on Błądzikowski Potok, Kanał Mrzezino as well as Gizdepka – all flowing through arable lands. Concentrations of nitrates V in Błądzikowski Stream varied from 2,27 to 7,55 mg NO3-/dm3, while the concentrations of total phosphorus – from 0,24 to 0,45 mg P/dm3. The next part of the research project is going to focus on identification of areas contributing to the streams pollution. The changes of nutrients concentrations during intensive rainfalls will be evaluated. The results will provide the basis for modelling of nutrient transport with surface waters in the Puck Community.
The paper presents results of research based on analysis of ice conditions in the Baltic Sea and in the Puck Bay. Analyses are concerned on the last century the maximum ice extents in the Baltic Sea (1915–2015) and ice conditions in the Puck Bay (1986–2005). Ice conditions in the Baltic Sea are generally of average intensity and depend mainly on the type of winters (mild, average/normal and severe), however, the Baltic bays and gulfs cover the sea ice almost every year. The average ice extent in the Baltic Sea during typical winters, the ice extent in the Baltic Sea during winters in years from 1915 to 2015 and the average time limits the occurrence of the first ice, number of days with ice, ice thickness, terms the disappearance of the last ice in the Puck Bay together with examples of ice forms are presented in this paper. The phenomenon of ice have a significant impact on human activities in the sea, have an effect on weather and climate, plant and animal life, fishery and ports activities and the safety of navigation.
PL
W artykule przedstawiono wyniki badań opartych na analizie warunków występowania lodu na Morzu Bałtyckim i w Zatoce Puckiej. Analizy dotyczą maksymalnego zasięgu pokrywy lodowej w ostatnim stuleciu na Morzu Bałtyckim (1915–2015) i warunków występowania lodu na Zatoce Puckiej w latach 1986–2005. Zlodzenie Morza Bałtyckiego ma zazwyczaj umiarkowaną intensywność i zależy głównie od rodzaju zim (łagodna, średnia/normalna i surowa), jednakże prawie każdego roku lód morski pokrywa zatoki i zalewy bałtyckie. W artykule zobrazowano średni zasięg występowania lodu na Morzu Bałtyckim podczas typowych zim, wielkości obszarów zlodzenia w latach 1915–2015, średni czas początku i końca występowania lodu, liczbę dni z lodem oraz grubość lodu na Zatoce Puckiej wraz z przykładami rodzaju lodu. Zjawisko zlodzenia ma znaczący wpływ na działalność człowieka na morzu, wpływa na pogodę i klimat, życie roślinne i zwierzęce, rybołówstwo oraz funkcjonowanie portów i bezpieczeństwo nawigacji.
Fresh water accumulated beneath the sea floor may flow through sediments into the sea water. This process, opposite to infiltration, is called Submarine Groundwater Discharge (SGD). The Southern Baltic Sea coastal zone represents an interesting object of study because its bottom deposits show seepages of fresh groundwater. The study involved Puck Bay and the adjacent coastal belt of the Kashubian Coast plateau. Research of potential outflows of fresh groundwater was done through a thermal imaging of the study area. An articulate thermal anomaly allowed predetermining the location of research points. Groundwater outflows in the seabed were confirmed by measurements of chloride content and electrical conductivity of water samples. The paper presents two new devices: a filtrometer that enables measurement of water filtration intensity during drainage, and a gradientmeter that measures the hydraulic gradient. The use of both devices allows determination of the in situ hydraulic conductivity. Results of the research have shown relationships between fresh groundwater and the sea-bottom sediments.
Between 1989 and 1996, almost as much as 7 000 000 m3 of sand was excavated from seabed of the Puck Bay for the purposes of protection of shores of the Hel Peninsula. Remnants of these activities are five pits of varied cubature and depth, which are several times bigger than natural depths. All studies performed so far in the area of the pits indicated that a permanent degradation of environment took place at the sites. Between 2007 and 2008, complex yearly environmental studies were performed in order to establish bases and conditions for actions aiming at rehabilitation of the degraded areas of the Puck Bay. As a result, measurements and surveys of 58 parameters, both chemical and biological ones, were carried out. The aim of those analyses was to point to the parameters which, irrespective of date of study performance, will enable an assessment of seabed degradation resulting from the dredging works carried out. For this purpose, the Wilcoxon’s test for dependent samples was used. 23 parameters used in statistical tests were studied throughout the whole year. The performed statistical analysis indicated that 7 out of the 23 analysed parameters meet the above-mentioned condition, and they may be used in the future in diagnosing state of environment affected by anthropogenic interference with seabed areas.
PL
W latach 1989–1996 z dna Zatoki Puckiej, na potrzeby ochrony brzegu Półwyspu Helskiego, wyczerpano prawie 7 000 000 m3 piasku. Pozostałością tych działań jest pięć wyrobisk o różnej kubaturze i głębokości, przekraczającej kilkukrotnie głębokości naturalne. Wszystkie dotychczasowe badania prowadzone w obrębie wyrobisk wskazują, że w tych miejscach doszło do trwałej degradacji środowiska. W latach 2007–2008 przeprowadzono kompleksowe, całoroczne badania środowiskowe, których celem było określenie podstaw i uwarunkowań przeprowadzenia działań rekultywacyjnych, zdegradowanych obszarów Zatoki Puckiej. W ich wyniku wykonano pomiary i badania 58 parametrów, zarówno chemicznych, jak i biologicznych. Celem niniejszych analiz było wskazanie takich parametrów, które niezależnie od czasu prowadzenia badań, pozwolą określić degradację dna morskiego, wynikającą z przeprowadzonych prac czerpalnych. W tym celu użyto testu Wilcoxona dla par zależnych. Do testów statystycznych wykorzystano 23 parametry, które były badane przez cały rok. Przeprowadzona analiza statystyczna wykazała, że 7 spośród 23 analizowanych parametrów spełnia wskazany wyżej warunek i mogą być one wykorzystane w przyszłości do diagnozowania stanu środowiska, po antropogenicznej ingerencji w obszarach dna morskiego.
Snake blenny was noted for the first time in the Puck Bay [see Fig.1] on depth 42.1 m. This part of the Bay is connected with Gdańsk, deep with the maximum depth of 118 m. Snake blenny is probably a post glacial relict fish species in the Baltic. It prefers comparatively deep waters between 30 m to 120 m, as those water depths probably holds the suitable habitat for the fish for spawning and feeding life. However, considering snake blenny’s low tolerance for oxygen deficiency, which may occur in deepest parts of the Gulf of Gdansk, this species may be endangered in this area.
PL
Taśmiak długi Lumpenus lampretaeformis (Walbaum 1792) został odnotowany po raz pierwszy w wodach Zatoki Puckiej na głębokości 42,1 m (rys 1.) w bezpośrednim sąsiedztwie Głębi Gdańskiej gdzie maksymalna głębokość dochodzi do 118 m. W Bałtyku ryba ta jest prawdopodobnie reliktem pochodzenia polodowcowego. Siedliskiem taśmiaka długiego, zarówno dla celów rozrodczych jak i żerowiskowych, w Bałtyku są wody w zakresie głębokości od 30 m do 120 m. Biorąc pod uwagę wrażliwość tego gatunku na niedobory tlenowe, które występują w Bałtyku w szczególności w najgłębszych partiach wód włączając tu Głębię Gdańską, jego siedliska mogą być zagrożone.
Natura 2000 jest formą ochrony przyrody wprowadzoną w Polsce w 2004 r. Zgodnie z obowiązującym prawem konieczne jest zachowanie lub przywrócenie tzw. „właściwego stanu ochrony” gatunków i siedlisk występujących na obszarach Natura 2000, poprzez wprowadzenie odpowiednich „środków ochronnych”. Takimi środkami w przypadku obszarów zlokalizowanych na morzu są plany ochrony. Proces przygotowania dokumentów dla obszarów zlokalizowanych w rejonie Zatoki Puckiej tj.: PLB220005 Zatoka Pucka i PLH220032 Zatoka Pucka i Półwysep Helski, rozpoczął się w 2011 r. i trwał 38 miesięcy a jednym z jego istotnych elementów były konsultacje społeczne. Celem pracy jest omówienie roli konsultacji społecznych jako elementu planowania ochrony obszarów Natura 2000 w rejonie Zatoki Puckiej oraz analiza konfliktów pomiędzy określonymi celami ochrony i działalnością człowieka, które wymagały wypracowania kompromisowych rozwiązań. Niespodziewanie szeroki udział społeczeństwa w dyskusji dotyczącej zapisów w projektach planów ochrony, choć był procesem trudnym, niewątpliwie przyniósł wiele korzyści zarówno społecznych, jak i środowiskowych.
EN
Natura 2000 network was implemented in Poland in 2004. Under current legislation, it is required to preserve or restore „favourable conservation status” of species and habitats within Natura 2000 sites by introducing appropriate „protection measures”. Such measures for marine areas are protection and management plans. Elaboration of that documents for two sites of the Puck Bay area: PLB220005 and PLH220032 started in 2011 and was carried out for 38 months. Public consultations were one of its crucial element. The aim of this paper is to discuss the role of public consultations as a part of the conservation planning process in the Puck Bay area and conflicts analysis. Surprisingly, wide public participation, even though it was a difficult process, undoubtedly brought benefits, on both social and environmental fields.
Gelatinous zooplankton is a group of organisms, which in recent decades has become one of the most important elements to shape the marine ecosystem. Their growing numbers and spreading to the new marine regions, in combination with the high feeding rate, causes significant changes in the flow of energy in the food webs. The only regularly-occurring gelatinous zooplankton species in the Puck Bay area is scyphozoan Aurelia aurita, most abundant in the summer and fall seasons. As shown in Barz and Hirche’s (2005), Möller’s (1980a), Schneider’s (1989), and Schneider and Behrends’ (1994) studies, the abundance of jellyfish in Bornholm Basin and Kiel Bight was several times lower than that in Puck Bay. Nevertheless, the authors of these studies concluded that the population of A. aurita can significantly reduce mesozooplankton and fish resources by preying on their larvae and eggs. Taking this into account, it is possible that the impact of A. aurita medusae on the Puck Bay ecosystem is even higher than in other parts of the Baltic Sea. Verification of this thesis requires detailed investigation; the scope of which should include investigation of: A. aurita food selectivity and long-term mesozooplankton, and A. aurita medusae abundance. The aim of this study, based on the few data in the literature, is to estimate if the gelatinous zooplankton is also an important element of the .
PL
Zooplankton galaretowaty to grupa organizmów, która w ostatnich dekadach stała się jednym z najważniejszych elementów kształtujących ekosystemy morskie. Ich rosnąca liczebność i rozprzestrzenianie się na nowe akweny w połączeniu z wysokim tempem żerowania, powodują istotne zmiany w przepływie energii w sieciach troficznych. Celem pracy była próba zbadania, na podstawie nielicznych danych literaturowych i własnych danych niepublikowanych, czy zooplankton galaretowaty jest również istotnym elementem ekosystemu Zatoki Puckiej. Jedynym regularnie występującym w tym akwenie gatunkiem z tej grupy zwierząt jest Aurelia aurita, która w miesiącach lata i jesieni występuje w wysokiej liczebności (Olenycz – dane niepublikowane). W przypadku Basenu Bornholmskiego i Zatoki Kilońskiej stwierdzono (Möller 1980a, Schneider 1989, Schneider and Behrends 1994, Barz and Hirche 2005), że liczebność meduz była około kilkukrotnie mniejsza niż w przypadku Zatoki Puckiej. Tym niemniej autorzy tych badań uznali, że populacja tego gatunku może znacząco redukować zasoby mezozooplanktonu i ryb, poprzez żerowanie na ich larwach i ikrze. Potencjalnie więc, wpływ meduz A. aurita Zatoki Puckiej jest większy niż w przypadku innych rejonów Bałtyku. Jednak aby potwierdzić tę tezę należy przeprowadzić kompleksowe badania, które swym zakresem objęłyby długoterminowe analizy wybiórczości pokarmowej meduz A. aurita oraz zmian liczebności mezozooplanktonu i meduz A. aurita.
The aim of the conducted research was to determine the possibilities of using the biomass of macroalgae obtained from Puck Bay during May-September season in biogas production process. Model respirometry chambers were used to determine the amount of produced biogas and examine its quality composition. Depending on the month in which the algal biomass was obtained, the experiments were divided into five stages. In each stage, the effectiveness of the biogas production process was tested for the applied loads in model fermentation chambers in the range from 1.0 kg DOM/m3 ź d to 3.0 kg DOM/m3 ź d. During the experiments it was found that the efficiency of biogas production varied from 205 dm3/kg DOM to 407 dm3/kg DOM depending on the month of the vegetation season and the applied organic matter load in the chamber. Methane content was very high and ranged from 63% to 74%.
PL
Celem prowadzonych badań było określenie możliwości wykorzystania biomasy makroglonów pozyskiwanych z Zatoki Puckiej w okresie od maja do września w procesie wytwarzania biogazu. Do określenia ilości wytwarzanego biogazu oraz zbadania jego składu jakościowego wykorzystano modelowe komory respirometryczne. W zależności od miesiąca, w którym pozyskiwano biomasę glonową eksperymenty podzielono na pięć etapów. W każdym z etapów testowano efektywność procesu biogazowania w zakresie stosowanych obciążeń modelowych komór fermentacyjnych w zakresie od 1,0 kg s.m.o/m3 ź d do 3,0 kg s.m.o./m3 ź d. W trakcie eksperymentów stwierdzono, iż wydajność wytwarzania biogazu kształtowała się w zakresie od 205 dm3/kg s.m.o. do 407 dm3/kg s.m.o. w zależności od miesiąca okresu wegetacyjnego oraz stosowanego obciążenia komory ładunkiem substancji organicznej. Zawartość metanu była bardzo wysoka i mieściła się w granicach od 63% do 74%.
Artykuł prezentuje analizę zmian poziomu stężeń i wielkości ładunków związków azotu w ciekach zlewiska Zatoki Puckiej. W pracy wykorzystano wyniki pomiarów jakości wody oraz przepływów wykonanych w latach hydrologicznych 2006-2008. Spośród związków azotu badano: azot amono-wy, azot azotynowy, azot azotanowy oraz azot ogólny. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, że stężenia badanych form azotu kształtowały się na stosunkowo niskim poziomie, za wyjątkiem najmniejszego z badanych cieków - Potoku Błądzikowskiego. Największym ładunkiem jednostkowym azotu i jego związków cechowało się natomiast dorzecze Redy, choć nie były to wartości odbiegające od poziomu obserwowanego w większości zlewni rzek Przymorza.
EN
The article presents an analysis of the nitrogen compounds concentration levels and loads variations in the Pucka Bay catchment area watercourses. The document uses the results of water quality and flow measurements carried out in the hydro- logical years 2006-2008. The following nitrogen compounds were examined: ammonia nitrogen, nitrite nitrogen, nitrate nitrogen and total nitrogen. The analysis indicated that concentrations of the examined forms of nitrogen remained on a relatively low level, except for the smallest of the analysed watercourses - Potok Błądzikowski. The largest unit load of nitrogen and its compounds was to be found in the Reda river basin, although those values were not far from the level observed in the majority of Przymorze rivers' catchment areas.
13
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Single study on horizontal distribution of macrozoobenthos in the sandy bottom of Jastarnia and Jurata coastal zone was conducted in summer 2004. 15 sampling sites in Jurata were divided into 4 radii every 100 m and 4 sampling sites were located near the harbor in Jastarnia. 18 species and 3 groups represented benthic invertebrates in the studied area. They reached the density of x = 1840 indiv.źm^-2 and wet mass of x = 121.8 gźm-2 near Jurata and near Jastarnia x = 638 indiv.źm^-2 and x = 376.6 gźm^-2, respectively. The most abundant species were Hediste diversicolor, Cerastoderma glaucum and Hydrobia ulvae. As for the biodiversity calculated with the Shannon index, it reached the highest values at sampling sites the most distant from the shore in Jurata. Species composition as well as qualitative and quantitative structure of benthic fauna in the studied area indicated unsatisfactory environmental conditions and low value of the area as a feeding ground for fish.
PL
Badania nad poziomym rozmieszczeniem makrozoobentosu piaszczystego dna w okolicach Jastarni i Juraty prowadzone były jednorazowo latem 2004 roku. Wyznaczono 15 stanowisk w okolicach Juraty dzieląc stanowiska na cztery promienie oddalone od siebie o 100 m oraz 4 stanowiska w pobliżu portu w Jastarni. Bezkręgowce denne na tym obszarze reprezentowane były przez 18 gatunków i 3 grupy ponadgatunkowe, które w pobliżu Juraty osiągały zagęszczenie x = 1840 osobn.źm^-2 i masę mokrą x = 121,8 g_mmźm^-2, a w okolicach Jastarni x = 638 osobn.źm-2 i x = 376,6 g_mmźm^-2. Najczęściej spotykanymi gatunkami były Hediste diversicolor, Cerastoderma glaucum i Hydrobia ulvae. Większą bioróżnorodnością wyznaczoną wskaźnikiem Shannona-Wienera charakteryzowały się stanowiska najbardziej oddalone od brzegu w Juracie. Skład gatunkowy oraz struktura jakościowo-ilościowa fauny dennej w tej części Zatoki Puckiej świadczy o niezadowalającym stanie środowiska oraz niskiej wartości tych obszarów jako miejsca żerowania ryb.
Construction of a data base structure and resulted 3D structure images of sedimentary stratiform deposits was exemplified in a case of rock salt deposit at the Puck Bay (northern Poland). Analysis of 3D models of deposit structure (lithological and facies ones) and distribution models of selected chemical (resource) parameters evidenced a high correlation between the distinguished salt facies types and resource features. The imaged facies and chemical patterns indicated that the middle and western parts of the deposit are the most prospective for future management for both underground salt exploitation and cavern solution (gas/oil storage). Another area for future prospecting and management is located towards NW and NNW from the actual salt deposit area. The presented methodology could be applied to other sedimentary deposits, e.g. raw minerals and lignites, simplifying the resource calculation and projecting their proper and economic management.
15
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Inwentaryzacja istniejącej i planowanej infrastruktury portowej w celu wykorzystania dla turystyki jachtowej w Zatoce Puckiej. Analiza i prognoza intensyfikacji ruchu jachtowego. Propozycje rozwiązań współistnienia turystyki jachtowej i ochrony przyrody w Zatoce Puckiej.
EN
Inventorying of existing and planned port infrastructure for its potential yacht tourism use in Puck Bay. Analysis and prognosis of intensification of yacht trafic. Proposals of solutions for co-existence of yacht tourism and environmental protection of Puck Bay.
16
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Zróżnicowanie litologiczno-strukturalne i zmiany składu chemicznego soli kamiennych (wiek: górny perm, trias, miocen) z obszaru Polski, pozwoliły wyróżnić i scharakteryzować szereg litofacji solnych, reprezentujących różne morskie i lądowe subśrodowiska ewaporatowe. Zmiany cech o znaczeniu surowcowym (np. występowanie domieszek, udział inkluzji; miąższość) w poszczególnych litofacjach w obrębie soli górnopermskich umożliwiły wydzielenie 4 kategorii solnych litofacji surowcowych, określających przydatność typów facjalnych soli dla różnych form zagospodarowania (eksploatacja, magazynowanie i składowanie). Obszary o różnej użyteczności wyznaczono na terenie pokładowo zalegających formacji solnych górnego permu w rejonie Zatoki Puckiej i na monoklinie przedsudeckiej (Lubińsko-Głogowski Okręg Miedziowy).
EN
Variability of lithology, structure and chemical composition of rock salts (age: Upper Permian, Triassic, Miocene) from Poland enabled to distinguish and characterise several salt lithofacies, representing various marine and continental evaporitic subenvironments. Variations of resource/economic features (i.e. admixtures occurrence, inclusions content, thickness) of each sedimentary lithofacies from the Upper Permian salts allowed to define 4 categories of economic salt lithofacies, precising usefulness of salt facies for various management forms (salt mining, storage and waste deposition). Areas predestined for various managements were contoured in the stratiform Upper Permian salt formations located at the Puck Bay and on the Fore-Sudetic Monocline (the Lubin-Głogów Copper Region).
17
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Wyniki badań geochemicznych najstarszej soli kamiennej zostały powiązane z rezultatami szczegółowych badań sedymentologicznych tej formacji wykonanych przez Czapowskiego (1998). Odmiany litofacjalne Na1A i Na1B różnią się składem chemicznym i mineralnym. Sole "czyste" odznaczają się wyższą średnią zawartością NaCl i Br od soli "zanieczyszczonych". Sole "zanieczyszczone" charakteryzują się wyższymi średnimi koncentracjami Ca, K, Mg, SO4 i części nierozpuszczalnych w wodzie, a więc większym udziałem siarczanów i materiału terygenicznego. Zawartość bromu w najstarszej soli kamiennej (Na1) wskazuje, że utwory te powstały na drodze ewaporacji wody morskiej. Na obszarach tzw. "basenów", w oparciu o zmienność wartości współczynnika bromochlorowego (lub bezpośrednio zawartości bromu) w profilach solnych z poszczególnych otworów wiertniczych można korelować ze sobą utwory, które wytrącały się z solanek o podobnej tendencji zmian stężenia i były zapewne równowiekowe. Najwyższe stężenia macierzystych solanek Na1 zostały osiągnięte w lagunach i panwiach solnych, które utworzyły się na terenach dawnych basenów Jastrzębiej Góry i Władysławowa, co świadczy o dość silnej izolacji tego obszaru pod koniec sedymentacji Na1. Obszary pozostałych basenów i płycizn były strefami stałej wymiany wód.
EN
Geochemical data were correlated with the results of detailed sedimentological studies ofCzapowski (1998). Chemical and mineralogical compositions of the lithological fades Nal A and NalB vary. Pure halite fades is characterized by higher average content ofNaCl and Br than clayey halite fades is. Clayey halite fades is distinguished by higher average concentrations ofCa, K, Mg, S04, and water-insoluble residue, and thus by higher content of sulphates and terrigenous material. The bromine content in the Zechstein Oldest Rock Salt indicates that rock salts originated due to evaporation of marine waters. The bromine content distribution (or Br/CI coefficient values) in the salt profdes from the "basin " areas enables a correlation of the salt series. Correlated halite precipitated from the parent brines which underwent similar changes of the salinity at the same time. In lagoons and salt pans, which were formed in the areas of Jastrzębia Góra and Władysławowo basins at the end of Nal sedimentation, the salinity of the parent brines was the highest. At the time, these areas were probably isolatedfrom the open sea. The areas of other depressions and shoal areas belonged to zones of permanent water exchange.