W pelagicznych osadach jednostki podśląskiej (marglach węglowieckich, marglach typu frydeckiego, marglach żegocińskich, piaskowcach z Rybia) oraz w marglach bakulitowych jednostki skolskiej i marglach z Bonarki występujących na monoklinie śląsko-krakowskiej (odsłonięcie Bonarka w Krakowie) stwierdzono liczne formy nanoplanktonu wapiennego wieku kampan-mastrycht. Wyznaczono poziomy nanoplanktonowe, określając wiek badanych osadów. W marglach bakulitowych, nazywanych też marglami z Węgierki, występujących w jednostce skolskiej, odnotowano podobny skład i charakter nanoplanktonu wapiennego jak w szarych marglach typu frydeckiego występujących w jednostce podśląskiej w zachodniej części Karpat. W badanych osadach jednostki podśląskiej nie stwierdzono ciągłego przejścia sedymentacyjnego między osadami mastrychtu i danu. Badania nanoplanktonu potwierdziły istnienie połączenia między strefą borealną i tetydzką na obszarze polskich Karpat zewnętrznych w kampanie i mastrychcie, o czym świadczy obecność w próbkach form nanoplanktonu uważanych za typowo borealne.
EN
In pelagic sediments of the Subsilesian Unit (Węglówka marls, Frydek-type marls, Żegocina marls and Rybie sandstones) and in the bakulit marls from the Skole Unit, and in marls from Bonarka in Silesian-Cracow Monocline many forms of calcareous nannoplankton of Campanian-Maastrichtian age were noted. Distinguishing of several nannoplankton assemblage zones allowed for more detailed time resolution of the studied sediments. Existing of the connection between the boreal and Tethyan realms in Polish Outher Carpathians during Campanian/Maastrichtian has been confirmed. Calcareous nannoplankton of the bakulit marls (Skole Unit) appeared similar to that from the Frydek-type marls (Subsilesian Unit). No continuous transition between sediments of the Maastrichtian and Danian within the studied Subsilesian Unit has been stated. Transition between Boreal and Tethyan realms on the Polish Outher Carpathians area, during Campanian and Maastrichtian age are confirmed.
New occurrences of bentonitized tuffites were described from numerous outcrops of the Lower Eocene flysch rocks of the Subsilesian Unit. These deposits crop out in the Żywiec tectonic window and in the tectonic windows of the Lanckorona - Żegocina Structural Zone. The bentonitized tuffites, composed of almost pure dioctahedral motmorillonite, form numerous thin layers and laminae, only occasionally exceeding 5 cm. The age of the tuffites is estimated as the Early Eocene (Glomospira div. sp. and Saccamminoides carpathicus zones) on the basis of foraminiferal assemblages. They occur in the upper part of green shales and in the lower part of the Lipowa beds that consist mainly of muddy turbidites represented by green or green-brownish shales with rare intercalations of sandstones. The sedimentary sequences with the tuffite intercalations form a lithostratigraphic level in the Subsilesian Unit called in the present paper "the Glichów Tuffite Horizon". This tuffite horizon could probably be correlated with deposits of similar age containing tuffites which are known from the Magura, Silesian and Skole nappes.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The presented research results are an attempt at establishing the relative depth of sediment deposition in the Subsilesian zone of the Carpathian basin. To estimate palaeodepth calcareous and agglutinated foraminifera were investigated, taking into account the preservation conditions, life environment, and bathymetrical preferences of individual species of the calcareous benthic forms. Micropalaeontological analysis were carried out on foraminiferal assemblages from the Palaeocene- Middle Eocene deposits of the Lanckorona-Żegocina Tectonic Zone and the Żywiec Tectonic Window (Subsilesian Unit), which are represented by the Szydłowiec sandstones (Palaeocene part), the Czerwin sandstones, the Gorzeń sandstones, the Radziechowy sandstones, the Lipowa beds as well as shales, that occur above or between these sandstones. The microfauna assemblages indicate that a change in the sedimentation depth of the individual lithosoms is conspicuous in the Early Palaeocene. During the Early Palaeocene the depth was between the CCD and the foraminiferal lysocline (FL); however, during the Late Palaeocene and the Early Eocene a deepening related to the CCD is evident or local shallowing of the CCD. Deposition took place in the lower part of the range between the CCD and FL, achieving the maximum palaeodepth in the latest Palaeocene. The depth changes of the Subsilesian basin zone can be correlated with global trends of the raising level of the World Ocean, and also with a period of increased subsidence of the Carpathian basins.
4
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The Żegocina Tectonic Window is the most eastward located tectonic window of the Lanckorona-Żegocina Zone in the Polish Outer Carpathians and represents the slope parts of the Silesian basin and intrabasinal uplifted zones of the Subsilesian Unit. Upper Cretaceous and Palaeocene variegated marls, typical deposits of the studied part of the basin, are intercalated with the so-called Rybie beds (local sediments of siliciclastic submarine fans). A Middle Cenomanian foraminiferal assemblage (Rotalipora reicheli Zone) is here described from these sediments. The assemblage contains numerous planktonic (epipelagic and bathypelagic) foraminiferids, which is rather unique within the "Flysch" type assemblages. A middle slope palaeodepth is suggested as the depositional environment, based on benthic and planktonic foraminiferal associations.
The Żegocina siliceous marls contain well preserved and diversified foraminiferal assemblages dated as late Early Campanian - Early Maastrichtian (from G. ventricosa to G.gansseri standard zones). Based on qualitative and quantitative analyses of foraminiferal assemblages, external shelf - upper slope have been suggested as the deposition palaeodepths of the studied marls.
Taxonomic composition, biostratigraphic significance and the morphogroup distribution of foraminifera have been analysed in the lower Palaeogene deposits of the Subsilesian Unit. The studied deposits consist mainly of hemipelagic/pelagic shales and marls and shaly turbidites deposited at considerable depths close to CCD. The foraminiferal assemblages dominated by deep-water agglutinated taxa represent four agglutinated foraminiferal zones: Rzehakina fissisto-mata, Spiroplectammina spectabilis (Paleocene), Glomospira div.sp. acme, and Saccamminoides carpathicus (Early Eocene). Palaeoecological conditions favoured the development of diversified microfauna occupying all ecological niches. The Paleocene/Eocene boundary crisis was pronounced by a decrease in taxonomic diversity and a mass occurrence of the genus Glomospira.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Oznaczone zespoły nanoplanktonu wapiennego wskazują na dolno-kampański wiek (zona CC18 Aspidolithus parcus) margli żegocińskich. Nanoflora wykazuje charakter mieszany tetydzko-borealny. Wstępnie porównano zespoły nanoplanktonu z tymi z margli z Węgierki oraz z Bonarki. Wiek piaskowców z Rybia oznaczono na zonę CC20 - Ceratolithoides aculeus. Istotne znaczenie dla rozlokowania i zmienność facji miały eustatyczne zmiany poziomu morza. Strefa szelfu i skłonu basenu karpackiego była stopniowo wciągana w struktury pryzmy akrecyjnej. Margle żegocińskie występują w formie redeponowanych bloków w marglach typu frydeckiego bądź w otoczeniu kataklazytów czy melanży tektonicznych. Przypuszcza się, że są one częścią platformy węglanowej, zsuniętej częściowo do basenu karpackiego. Powstanie strefy lanckorońsko-żegocińskiej można wiązać ze ścięciem pozasekwencyjnym utworzonym w wyniku reaktywacji starych uskoków ekstensyjnych.
EN
Calcareous nannoplankton assemblages indicate early Campanian age of the Żegocina marls -CC18 Aspidolithus parous Zone. Nanoflora shows mixed Tethyan-Boreal character. The calcareous nannoplankton assemblages of the Żegocina marls, the Węgierka marls and the Bonarka marls were preliminarily compared. The Rybie sandstones are the late early Campanian age -CC20 Ceratolithoides aculeus Zone. The sea level changes had an important influence on fades location and diversity. The shelf and slope zones were gradually drawn into structures of Carpathian accretionary wedge. The Żegocina marls occur as redeposited blocks in the Fiydek type marls or are surrounded by different type cataclasic or tectonic melanges. The authors assume that the Żegocina marls constitute a part of a carbonate platform, partly slumped into the Carpathian basin. The origin of the L-Ż zone is connected with an out-of sequence thrust formed as a result of reactivation of an older normal fault in the basement of the Carpathian accretionary wedge.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Przedmiotem badań były utwory paleogeńskie odsłaniające się w profilu potoku Leśnianka w okolicy Żywca. W profilu tym głównym kompleksem silikoklastycznym są piaskowce glaukonitowe z Radziechowych wieku wczesnoeoceńskiego (zona Glomospira div. sp.), w obrębie których wyróżniono 2 sekwencje facjalne: MS, SM (mułowce z piaskowcami, piaskowce z mułowcami) oraz S (piaskowce). Osady piaskowców glaukonitowych powstały głównie z sedymentacji drobnoziarnistych prądów zawiesinowych spływających z kordyliery Baski, częściowo powyżej lokalnego poziomu CCD. Sedymentacja piaskowców prawdopodobnie odbywała się w dolnej części stoku kontynentalnego i/lub na równi basenowej. Pierwsza sekwencja facjalna (MS, SM) w ujęciu sedymentacji stożka podmorskiego stanowi prawdopodobnie osady międzykanałowe, natomiast druga sekwencja facjalna (S) stanowić może fację kanałową drugorzędnych kanałów rozprowadzających.
EN
Paleogene deposits exposed along the Leśnianka creek were the subject of the presented studies. Glauconitic Radziechowy sandstones, Early Eocene in age (Glomospira div. sp. zone), are the main siliciclastic packages in this section. Two facies sequences were distinguished in the glauconitic Radziechowy sandstones: MS (mudstones with sandstones), SM (sandstones with mudstones) and S (sandstones). The glauconitic sandstones were deposited from the fine-grained suspension of turbidite currents moving downslope from the Baska cordillera. Their sedimentation probably took place on a lower slope and/or on a basin plain partly above the local CCD. The first facial sequence (MS, SM), with reference to submarine fun sedimentation model, probably comprises intra-channel sediments. The second sequence (S) may comprise channel facies of secondary distributory channels.
Maastrichtian standard zones: Globotruncanella havanensis, Globotruncana aegyptiaca, Gansserina gansseri and Abathomphalus mayaroensis have been recognized within the Rybie beds of the Subsilesian unit, Polish Carpathians, based on planktonic foraminiferids. The latest zone; and the presence of its index form, are very rarely recognized in the Polish Outer (Flysch) Carpathians. Foraminiferal assemblages of the Abathomphalus mayaroensis Zone of the Rybie beds contain very differentiated planktonic, calcareous and agglutinated benthic taxa. Qualitative, quantitative and "morphogroup" analyses of the microfauna helped reconstruction of depositional environment and bathymetric conditions of the Rybie beds.
Assemblages of foraminiferids from the Upper Cretaceous section of the Subsilesian unit (Polish Outer Carpathians) have been analyzed. The age of the studied samples bas been estimated as Turonian-Campanian, based on agglutinated as well as planktonic foraminiferids. Morphogroup analysis of the studied foraminiferids showed an increase of the organic flux on the basin floor.
11
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy przedstawiono budowę geologiczną zachodniej części Kotliny Żywieckiej, między miejscowościami Lipowa i Radziechowy. Obszar, na którym były prowadzone badania znajduje się w strefie kontaktu trzech jednostek facjalno-tektonicznych zewnętrznych Karpat fliszowych (podśląskiej, cieszyńskiej i godulskiej), między żywieckim oknem tektonicznym, a blokiem Beskidu Śląskiego. Na podstawie przeprowadzonych prac zweryfikowano wcześniejszy obraz kartograficzny terenu zarówno pod kątem przebiegu granic głównych elementów strukturalnych, jak i przynależności litostratygraficznej występujących tu utworów. Pozwoliło to na, w miarę jednoznaczne, określenie bezpośredniego sąsiedztwa skałki w Leśnej z warstwami wierzowskimi i grodziskimi, które wraz z wyższą częścią warstw cieszyńskich tworzą tu sfałdowaną i złuskowaną strukturę jednostki cieszyńskiej. Wyraźny brak utworów typu olistostrom na tym obszarze zdaje się potwierdzać tektoniczną pozycję skałki w Leśnej, choć definitywnie nie wyklucza jej sedymentacyjnego charakteru.
EN
The paper presents geological structure of the western part of the Żywiec Basin between Lipowa and Radziechowy. The area where the studies were carried out is located in the contact zone of three facial-tectonic units of the Outer Flysch Carpathians (Sub-Silesian, Cieszyn and Godula Units), between Żywiec tectonic window and the Beslid Śląski block. Based on the performed studies, the former cartographic representation has been verified with respect to an outline of the limits of major structural elements as well as to the lithostratigraphy of deposits occurring here. Thus, the beds neighbouring with the klippe in Leśna might be determined fairly unambigaously. These beds are designated Wierzowice and Grodziszcze Beds and together with the upper portion of the Cieszyn Beds form a folded and sliced structure of the Cieszyn Unit. Lacking olistostrome in this area seems to confirm the tedonic position of the klippe in Leśna although its sedimentary nature is not excluded.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.