W czerwcu 2022 r. minęło 10 lat od chwili, gdy Centrum Dziedzictwa Szkła rozpoczęło działalność, otwierając drzwi dla zwiedzających. Dzięki niemu Krosno stało się unikatowym miastem tematycznym, w którym szkło obecne jest nie tylko w wydzielonej przestrzeni CDS, ale również w innych punktach miasta, nie tylko jako zakłady hutnictwa szkła, ale także jako szklane instalacje i rzeźby.
The paper describes the analysis of steel structure, supporting three bells in the belfry of St. Trinity Church in Krosno. The structure is dated from 1928 and has a form of riveted space truss, with slender members. The total mass of all bells, coming from the 17th century, is nearly equal to 4200 kilograms, so the dynamic forces coming from bells swinging are quite large. The paper describes specific problems associated with assessing the resistance of old steel structure, treated as a relic. The analysis covered technical condition assessment of the structure, evaluation of actions and environmental influences, mechanical parameters prediction of steel and rivets by non-destructive methods and also static and dynamic analysis of the structure. According to many years of exploitation, the fatigue verifications were also performed using the classification method.
PL
Artykuł opisuje analizę konstrukcji stalowej, podtrzymującej trzy dzwony w dzwonnicy Kościoła Św. Trójcy w Krośnie. Konstrukcja jest datowana na 1928 rok i ma formę przestrzennej kratownicy nitowanej o smukłych elementach. Masa całkowita wszystkich dzwonów, pochodzących z XVII wieku, równa się niemal 4200 kilogramów, więc siły dynamiczne pochodzące od kołysania się ich są całkiem duże. W artykule przedstawiono pewne problemy związane z oszacowaniem nośności starych konstrukcji stalowych, traktowanych jako zabytkowe. Analiza objęła oszacowanie technicznego stanu konstrukcji, ocena oddziaływań i wpływów środowiskowych, określenie mechanicznych parametrów stali elementów i nitów metodami nieniszczącymi, a także analizę statyczną i dynamiczną konstrukcji. Ze względu na wieloletnią eksploatację konstrukcji, przeprowadzono również weryfikację zmęczeniową używając metody naprężeń nominalnych zwanej metodą klasyfikacyjną.
In the article analysis of failures of the Krosno water network has been presented. In the work the analysis of the failure frequency for individual kinds of waterworks (main, distribution and water supply connections) on the example of the Krosno water network was also presented. An analysis based on exploitation data of the water network get from Municipal Services Office in Krosno in years 2005 - 2009 was carried out. In the work the analysis of the failures depended on the diversity of applied materials, age and diameters for individual kinds of waterworks was also presented.
PL
W pracy przedstawiono analizę awaryjności sieci wodociągowej Krosna. Zakres pracy obejmuje analizę wskaźników intensywności uszkodzeń przewodów magistralnych, rozdzielczych oraz przyłączy wodociągowych na przykładzie sieci wodociągowej Krosna. Analizę przeprowadzono na podstawie danych eksploatacyjnych sieci wodociągowej w latach 2005 - 2009, uzyskanych od MPGiK w Krośnie. Dokonano analizy awaryjności ze względu na zastosowany materiał, wiek oraz średnicę dla poszczególnych rodzajów przewodów wodociągowych.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W rejonie Krosna zainteresowanie wodami mineralnymi ma długą tradycję i związane jest przede wszystkim z pracami poszukiwawczymi ropy naftowej, które były intensywnie prowadzone w XIX w. i XX w. na obszarze fałdu Potok–Turaszówka–Krościenko. Fałd znajduje się w obrębie północnej części Krosna. W trakcie wierceń w otworach oprócz ropy była stwierdzana również obecność solanki. Na fałdzie Krościenka obecność wód mineralnych była stwierdzana w obrębie piaskowców ciężkowickich, występujących tu w 2 poziomach określanych nazwą: I piaskowiec ciężkowicki i II piaskowiec ciężkowicki. I piaskowiec ciężkowicki znany jest z odsłonięć na powierzchni, zaś II jedynie z wierceń. Wody mineralne pojawiające się w trakcie wierceń inspirowały wielu ludzi do ich wykorzystania. Jednym z nich był doc. Władysław Chajec, pracownik INiG z Oddziału Krosno. W latach 50. i 60. XX wieku propagował ideę utworzenia w Krośnie uzdrowiska na bazie wód mineralnych fałdu Krościenka. Na początku lat 60. podjęto na krótko eksploatację wód mineralnych, ale z powodu nieopłacalności szybko ją zarzucono. W ostatnich latach z inicjatywy władz samorządowych ponownie wrócił temat wykorzystania wód mineralnych, tym razem dla celów balneologicznych i rekreacyjnych. Przy współpracy z Urzędem Miasta Krosna została przeprowadzona analiza wgłębnej budowy geologicznej fałdu Krościenka oraz ocena możliwości uzyskania wód mineralnych za pomocą nowego otworu wgłębnego. Przeprowadzona ponownie korelacja międzyotworowa w oparciu o istniejące materiały archiwalne pozwoliła na uściślenie budowy geologicznej fałdu Krościenka w rejonie Zawodzie–Bursaki oraz opracowanie nowych przekroi geologicznych przez fałd. Analiza opróbowań starych odwiertów umożliwiła ustalenie pierwotnego konturu woda–ropa. Na podstawie dokonanych ustaleń został zaprojektowany otwór badawczy zlokalizowany na południowym skrzydle fałdu.
EN
The interest in mineral waters located in Krosno region has a long tradition and is primarily associated with exploration works for crude oil. Exploration works had been extensively carried out in the nineteenth and early twentieth century in the stream-fold-Krościenko Turaszówka. The fold is located within the northern part of Krosno town. The oil wells drilled showed the presence of saline waters. In the Krościenko fold mineral waters were reported within the Ciężkowice sandstones, occurring here in 2 production levels determined the names: ciężkowicki sandstone I and ciężkowicki sandstone II. The ciężkowicki sandstone I is known from outcrops at the surface, and II only from drilling. Mineral waters appearing during drilling inspired many people to use them. One of them was docent. Wladyslaw Chajec an Oil and Gas Institute employee. The idea of establishing a spa in Krosno, based on mineral waters from the Krościenko fold was promoted in the 50-ies and 60-ies of the XX century. In the early 60’s mineral water was produced briefly, but due unprofitability production was quickly abandoned. The Krosno local authorities have returned again to the idea of using mineral waters in recent years. In cooperation with the City of Krosno the Institute carried out analysis of Krościenko fold’s geological structure in order to determine the possibility of mineral waters production. Works were carried out based on all existing materials. The well correlation made it possible to clarify the geological structure of the Krościenko fold in region of Zawodzie–Bursaki. Analysis of old well tests allowed to determine the original water – oil contour. Based on its findings, a new water production well located on the south flank of the fold was designed.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W grudniu 2006 roku w okolicy podstawy wschodniej części skarpy odpadów stwierdzono występowanie ruchów masowych podłoża mineralnego skarpy oraz części skarpy odpadów. Grunt mineralny podłoża skarpy wraz z częścią bariery został wypiętrzony na wysokość ok. 3,0 m na obszarze ok. 40 x 8 m. Jako rozwiązanie naprawcze przewidziano wykonanie u podnóża wyprofilowanej skarpy odpadów (w miejscu zniszczonej bariery z grodzic stalowych) rowu o głębokości 0,75 m i wykonanie w nim wału przeciwspływowego z iłu. Przed wałem z iłu przewidziano odbudowę drenażu odcieków z rur drenarskich oraz kolektorów odprowadzających, łączonych na kielichy wydłużone.
EN
In December 2006, the mass movements of the embankment mineral subsoil and part of the wastes bank were observed at the eastern part of the wastes bank foundation. Mineral ground of the subsoil was uplifted to height of 3,0 m at area of 40x8 m. Realization of a ditch of 0,75 m depth with fine clay bank against the flow at foot of the waste dump (in place of destroyed sheet piles barrier) has been proposed in the repair design. Rebuilding of leachate drainage has been recommended according to the primary design with the exception of the connection method of drain pipes and sewers.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy dokonano analizy awarii podsystemu dystrybucji wody (PsDyW) miasta Krosna. Wyznaczono intensywności uszkodzeń, odnosząc liczbę awarii do długości przewodów wodociągowych. Przeprowadzono analizę całkowitego czasu trwania uszkodzeń i czasu odnowy związanego z brakiem dostawy wody do odbiorców. Wyniki analizy przedstawiono w postaci histogramów częstości czasów trwania odnowy i usuwania uszkodzeń dla poszczególnych rodzajów przewodów wodociągowych (magistralnych, rozdzielczych i przyłączy wodociągowych).
EN
In the article analysis of failures of water distribution subsystem in Krosno has been presented. In the work the analysis of the failure frequency on the example of the Krosno water network was also presented. Analysis of the total time of failure removal and time of rehabilitation connected with the lack of water supply for consumers have been shown. Results of analysis have been presented in the figure of frequencies histograms of the total time of failure, time of repair and recovery time for individual kinds of waterworks (main, distribution and water supply connections).
W artykule przedstawiono sylwetkę artysty-samouka Krzysztofa Chwaleby z Krosna, łączącego sztukę grawerską z umiejętnościami odlewniczymi. Zaprezentowano wybrane techniki odlewania modeli, znaczków i innych przedmiotów małych form z jednoczesnym pokazaniem możliwości odwzorowywania w metalu drobnych ornamentów czy napisów (o różnym stylu pisma), Publikacja ma na celu popularyzację tego w tym działalności w Polsce, szczególnie wśród miłośników sztuki odlewniczej zamieszkałych poza ośrodkami akademickimi czy przemysłowymi związanymi z branżą.
EN
The profile of a self-taught artist Krzysztof Chwaleba from Krosno, who joined engraving art with casting abilities, is presented in the paper. The selected techniques of casting of models, badges and other small objects with simultaneous showing possibilities of reproducing small ornaments or inscriptions (of various writing styles) in metals, are illustrated. The aim of the publication is to popularize this type of activity in Poland, especially among casting art admirers settled outside the academic or industrial centres related to casting.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy przedstawiono analizę ryzyka braku dostawy wody dla miasta Krosna w przypadku awarii magistrali doprowadzającej wodę z ujęcia w Szczepańcowej. Przedstawiono wielowariantowe symulacje skutków czasowego wyłączenia magistrali przyjmując zmienność rozbioru i napełnienia w zbiornikach sieciowych dla różnych czasów trwania awarii. Podstawą opracowania jest model hydrauliczny systemu zaopatrzenia w wodę.
EN
The work contains risk analysis of water shortage in town of Krosno resulting from water main failure providing water from Szczepańcowa intake. The results of temporary closing this water main were shown for different conditions of water supply system work: water storage tanks filling, water demand, time of closing the pipeline. The simulations of closing the water main were performed using hydraulical model of water supply system.
The poorly cemented Ciężkowice poorly sorted sandstone and the compact Mucharz fine grain sandstone have been laboratory tested at the triaxial compressing conditions in thermo-pressurized chamber of a rigid press MTS-815. The confining pressure range from 0 to 96 MPa and the temperature: T from 22°C to 120°C (simulated 500 m intervals from the surface to the depth of 3500 m). During each test, the characteristics of deformation and the elastic wave velocity paths were simultaneously monitored. The volume density and longitudinal wave velocity showed a non-linear increase with the progress of simulated depth, a volume density growth by 1.6 to 4.0%, and the elastic wave velocity up to 250% of the primary value (surface condition), dependable on loading path, phase of deformation, and varying type of lithology. That may lead to wide error margin in a determination of rock's engineering properties and also create discrepancies between the static parameters of rocks (Est,gvst) determined by standard laboratory load tests, and the dynamic parameters (Ed, vd) determined from the wave velocity and volume density.
PL
Gęstość objętościowa skał oraz prędkość fal sprężystych są stosowane do identyfikacji właściwości i litologii skał na dużych, niedostępnych dla bezpośrednich obserwacji głębokościach. Znaczne ciśnienie (P) oraz wysoka temperatura (T) powodują zmiany prędkości propagacji fali (Vp) oraz gęstości objętościowej (Ps), co utrudnia zdalne rozpoznanie odmiennych litologicznie skał oraz prowadzi do znacznych błędów w ocenie inżynierskiej ich parametrów. W wyniku laboratoryjnych badań wytrzymałościowych w komorze termociśnieniowej, w warunkach trójosiowego ściskania przy zróżnicowanych ciśnieniach obwodowych w przedziale od 0 do 90 MPa i temperaturze (T) od 22 do 120°C (symulujących co 500 m interwały wzrostu głębokości od powierzchni do 3500 m), słabo zwięzłe, różnoziarniste piaskowce ciężkowickie oraz zwięzłe, drobnoziarniste piaskowce z Mucharza, wykazały nieliniowy wzrost gęstości objętościowej od 1,4 do 4,0% i dochodzący do 250% wzrost prędkości fali podłużnej w stosunku do wartości początkowej (warunki powierzchniowe). Zmiany zależały od ścieżki obciążania, faz deformacji oraz zróżnicowania litologicznego skały.
The territory of the Krosno zone in the Ukrainian Carpathians should be referred to as one of the highly promising areas in oil and gas where the most promising are deposits under the cover of the Krosno zone and paraautochthonous deposits of the Krosno zone under the cover of the Dukla zone. In some parametric wells within the Krosno zone it resulted in hydrocarbon inflows, but no commercial deposits were discovered. At that time in the north-western expansion of the Krosno zone on the territory of the Silesian zone in Poland over 50 hydrocarbon deposits were discovered, the major part of which have been depleted, but some of them provide the highest commercial oil production in Poland.
14
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Konieczność deponowania odpadów komunalnych w składowisku w Krośnie wpłynęła na podjęcie decyzji o modernizacji pustej części niecki w celu dostosowania jej konstrukcji do aktualnych wymogów prawa dotyczącego deponowania odpadów w środowisku naturalnym oraz rekultywacji części składowiska wypełnionego odpadami. W trakcie realizacji projektu budowlanego, w nieodpowiednim etapie prowadzenia robót budowlanych, zwiększono wysokość skarpy zdeponowanych odpadów, co skutkowało utratą, stateczności, głównie gruntu dna niecki składowiska u podnóża skarpy.
EN
Necessity of municipal wastes deposition in the landfill in Krosno influenced decision on modernization of the basin empty fragment and reclamation of the landfill part filled with wastes. Adaptation of the basin construction to actual legal requirements, related with landfilling in natural environment, has been aim of this decision. During construction design realization, height of deposited waste dump was enlarged at inproper stage of the construction work. This fact caused loss of stability of the basin bottom soil, mostly at the foot of slope.
Krosno, jako jedno z najciekawszych miast historycznych Podkarpacia, do dzisiaj obdarza nas pięknem zabytków. Część wartościowych obiektów nie jest nawet wpisana do rejestru zabytków. Brak jest ochrony układów urbanistycznych i zespołów przemysłowych z czasów urbanizacji. Co więcej, do tej pory nie zaprowadzono gminnej ewidencji zabytków, a obowiązujące miejscowe plany nie dotyczą obszarów, które powinny być chronione. Ponadto – w polskim ustawodawstwie zaznacza się niewystarczający stan ochrony prawnej dla zabytków. Trudnym problemem dla obszarów zabytkowych jest lokalizacja witryn sklepowych i montaż szyldów oraz reklam. Zasady ich umieszczania powinny być otoczone szczególną troską pracowników samorządowych i powinny być określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, po wypracowaniu zasad w porozumieniu z urzędem ochrony zabytków i miejskim konserwatorem zabytków. Ponadto zauważono dużą przypadkowość wśród działań właścicieli zabytków, która powinna być zastąpiona przez świadomą kreację artystyczną, będącą wkładem w wizerunek miasta. Tego dziś brakuje. Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków wnosi potrzebę utworzenia przy Urzędzie Miasta stanowiska konserwatora miejskiego, który realizowałby szereg działań w uzgodnieniu z wojewódzką służbą konserwatorską. Niemożliwym jest do przyjęcia fakt, że o zabytkowy charakter miasta dba tylko konserwator, zaś samorządowcy główny akcent stawiają na biznes. W tej współpracy służby konserwatorskie zawsze będą postrzegane jako czynnik hamujący rozwój, a ochrona zabytków będzie miała wymiar biernych starań.
EN
Krosno, as one of the most interesting historic towns of Podkarpacie, still has plenty of beautiful monuments to attract visitors. Some valuable objects have not even been listed in the monument register, and protection of urban layouts or industrial complexes from the industrialization period is insufficient. Moreover, no district register of monuments has been organized so far, and the current local plans do not include areas which should be under protection. What is more, insufficient legal protection of monuments has become sadly noticeable in the Polish legal system. A difficult issue for areas of historic value is location of shop windows and installation of billboards and advertising boards. The rules concerning the location of billboards should be paid particular attention by local authority representatives and ought to be defined in the local plan of spatial development, after the rules have been consulted with the monument protection bureau and the city monument conservator. Moreover, it has been noticed that the activities of monument owners seem to be characterised by certain randomness that should be replaced with conscious artistic creation, which would contribute to the city image, but which is currently lacking. Voivodeship Bureau of Monument Conservation acknowledges the need for creating the post of the city conservator at the City Council, who would implement appropriate activities in arrangement with voivodeship conservation service. The fact that the historic character of the city is looked after only by the conservator, while local authorities put the main stress on business, is absolutely unacceptable. In such a form of cooperation conservation services will always be perceived as the factor hindering local development and monument protection will merely be limited to futile efforts.
Na bazie wielokierunkowych badań geochemii organicznej, badań powierzchniowych i interpretacji danych sejsmicznych próbowano określić w sposób wiarygodny nowe obszary do poszukiwań węglowodorów, uwzględniając trzy podstawowe elementy systemu naftowego: ładunek naftowy, skały zbiornikowe i obecność pułapek. Te trzy elementy muszą być umiejscowione w czasie geologicznym i to w sposób spełniający wymogi systemu naftowego. Krytyczne zdarzenia muszą być poprzedzone procesami generacji i ekspulsji węglowodorów. W analizie karpackiego systemu naftowego w jednostce śląskiej i dukielskiej rozpatrywano dwie "kuchnie generacyjne" i blokowy układ powierzchni drenażu węglowodorów. W oparciu o wyniki obliczeń ilości węglowodorów wygenerowanych w poszczególnych blokach tektonicznych sporządzono ranking stref poszukiwawczych oraz określono hipotetyczne drogi migracji do potencjalnych pułapek złożowych.
EN
Multidisciplinary researches of organic geochemistry, investigations on outcrops samples and interpretation of seismic data have been the base to reliably determine new areas for hydrocarbons exploration. This definition has included three essential elements of petroleum system: charge, reservoir rocks and presence of traps. These three elements must be placed in geological time in a way to fulfill the petroleum system's conditions. Critical incidents have to be preceded by processes of generation and expulsion of hydrocarbons. During analyzing the Carpathian petroleum system in Silesia and Dukla Units two kitchens of hydrocarbon generation and restricted to particular tectonic blocks drainage of hydrocarbon have been taken into consideration. Basing of the calculations' results of quantity of hydrocarbons generated in particular tectonic blocks the ranking of exploration areas has been created. Moreover, hypothetical ways of migrations to the potential traps have been determined.
System zaopatrzenia w wodę (SZW) miasta Krosna składa się z trzech układów dostawy wody. Każdy z nich jest złożony z podsystemów, obiektów i elementów. Jeśli jeden z układów nie spełnia swoich zadań, to nie jest zachowana wymagana dostawa wody i niezawodność zaopatrzenia w wodę odbiorców staje się wyjątkowo ważnym zadaniem. Przedstawiono obliczenia pozwalające na oszacowanie prawdopodobieństwa, że SZW Krosna spełni zadanie dostawy wymaganej ilości wody Qdmax, a także prawdopodobieństwa, że SZW Krosna nie znajdzie się w stanie klęski, gdy dostawa wody jest równa Qg.
EN
Water Supply System (SZW) in the town Krosno consists of three water supply systems. Each of them consists of the subsystems, systems and elements. If one particular fragment of the whole system does not fulfill its task, it causes that the normal water supply is disturbed, and therefore an evaluation of the reliability of water supply to the recipients is an especially important issue. The calculations allowing estimation of the probability, that SZW in the town Krosno will fulfill its task to supply the required water quantity Qdmax, the probability, that SZW in the town Krosno will not find itself in "emergency", when water supply is Qg, have been presented.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.