W niniejszym artykule zaprezentowano założenia dotyczące zagrożenia systemów uzbrojenia sił powietrznych które obecnie są w znacznym stopniu uzależnione od skomplikowanego oprogramowania i dużej ilości wzajemnych powiązań w celu realizacji misji bojowych. Zdolności cybernetyczne umożliwiają wiele zaawansowanych funkcji (np. atak elektroniczny, połączenie czujników i ich wzajemnej komunikacji), które dają lotnictwu bojowemu przewagę nad potencjalnymi przeciwnikami. Jednakże stanowią one również potencjalne możliwości i bodźce dla przeciwników do przeciwdziałania przewadze sił powietrznych poprzez ataki cybernetyczne. Autor omówił w jaki sposób wyrafinowany przeciwnik może dążyć do odkrycia i wykorzystania luk w oprogramowaniu samolotu, systemach wspomagających lub łańcuchu dostaw w celu zdobycia informacji wywiadowczych lub sabotowania operacji. Potencjalne ryzyko nie ogranicza się wyłącznie do najnowszych i najbardziej zaawansowanych system ale także do systemów które w ciągu najbliższej dekady lub dwóch będą wycofywane z eksploatacji. Starsze samoloty, które obecnie jeszcze stanowią większość zasobów US Air Force, są również narażone na ataki ze strony ewoluujących zagrożeń cybernetycznych i muszą podlegać ochronie. Audyty cyberbezpieczeństwa wykazują iż obecne polityki są lepiej dostosowane do prostych, stabilnych i przewidywalnych środowisk niż do złożonej, szybko zmieniającej się i nieprzewidywalnej rzeczywistości dzisiejszego środowiska bezpieczeństwa cybernetycznego. Modelowa polityka bezpieczeństwa cybernetycznego ma służyć jako przewodnik pomagający państwom i ich siłom zbrojnym skupić zasoby i działania mające na celu osiągnięcie systemowego podejścia do cyberbezpieczeństwa w tym do obecnych i wprowadzanych w przyszłości systemów bojowych. Autor wskazuje iż celem tworzenia nowych rozwiązań jest, wypracowanie takiego rozwiązania, aby państwa oraz zainteresowane strony były w stanie opracować podejście typu system systemów (system-of-systems), które umożliwi ochronę przed zagrożeniami cybernetycznymi oraz reagowanie na incydenty cybernetyczne i usuwanie ich skutków w odpowiednim czasie, a tym samym zwiększenie odporności na nowe zagrożenia bez znaczących zakłóceń użycia systemów walki.
EN
This article presents assumptions about the threat to air force weapon systems which today are heavily dependent on complex software and a large number of interconnections to accomplish combat missions. Cyber capabilities enable many advanced functions (e.g., electronic attack, sensor interconnection and communications) that give combat aviation an advantage over potential adversaries. However, they also create potential opportunities and incentives for adversaries to counter the air force's superiority through cyber attacks. The author discusses how a sophisticated adversary may seek to discover and exploit vulnerabilities in aircraft software, support systems or the supply chain to gain intelligence or sabotage operations. The potential risk is not just limited to the newest and most advanced systems but also to systems that will be going out of service within the next decade or two. Older aircraft, which currently still make up the majority of US Air Force assets, are also vulnerable to attack from evolving cyber threats and must be protected. Cyber security audits show that current policies are better suited to simple, stable and predictable environments than to the complex, rapidly changing and unpredictable reality of today's cyber security environment. The model cybersecurity policy is intended to serve as a guide to help countries and their armed forces focus resources and activities to achieve a systemic approach to cyber security, including current and future combat systems being introduced. The author points out that the goal of developing new solutions is for states and stakeholders to be able to develop a systems-of-systems approach to protect against cyber threats and respond to and recover from cyber incidents in a timely manner, thereby increasing resilience to new threats without significant disruption to the use of combat systems.
Celem artykułu jest zbadanie efektywności diagnozy strategicznej i prognoz w zakresie rozpoznawania wyzwań i zagrożeń bezpieczeństwa o charakterze geopolitycznym we współczesnym świecie, a także próba oceny działań podejmowanych na rzecz wypracowania modelu zarządzania złożonymi zagrożeniami geopolitycznymi. Artykuł ma charakter teoretyczny i przeglądowy. Autor poszukuje odpowiedzi na pytania dotyczące: 1) istoty środowiska bezpieczeństwa państwa w strategicznym ujęciu międzynarodowym, 2) charakteru geopolitycznych zagrożeń bezpieczeństwa, 3) adekwatnego modelu zarządzania bezpieczeństwem geopolitycznym.
The main aim of the article is to analyze the security environment of Lithuania, Latvia and Estonia. The author presents the security dilemmas of the Baltic States before their accession to NATO in 2004 (based on the example of the Republic of Estonia). Subsequently, the author shows the changes that have occurred in the security systems of the Baltic states since the beginning of the hybrid war in Ukraine in 2014. The author also draws attention to key security problems and points to Polish experiences that could be successfully adopted by Lithuania, Latvia and Estonia.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przeanalizowano wpływ działalności amerykańskiego big tech, czyli spółek popularnie zwanych GAFAM (Google, Amazon, Facebook, Apple i Microsoft), na globalne środowisko bezpieczeństwa oraz wskazano, w jaki sposób wpływ ten determinuje zjawisko kapitalizmu nadzoru. Rozważono argumentację na poparcie tezy, że spółki z grupy GAFAM nie tylko należą do kluczowych międzynarodowych podmiotów gospodarczych, lecz także ściśle współpracują z państwem, z którego się wywodzą. Z analizy wynika, że wyłaniają się nowi, potężni aktorzy globalnego środowiska bezpieczeństwa. W czasie sytuacji kryzysowych - między innymi pandemii i konfliktów zbrojnych - spółki big tech zarówno działają w sferze informacyjnej, jak i stają się centralnymi elementami infrastruktury krytycznej.
EN
The article analyses the influence of the American Big Tech companies, commonly known as GAFAM (Google, Amazon, Facebook, Apple, and Microsoft), on the global security environment. It indicates the influence is determined by the phenomenon of a ‘surveillance capitalism,’ and that GAFAM companies are not only the top multinational companies, but they are also closely cooperating with their home countries. The analysis shows the emergence of the new powerful actors in the global security environment. In crisis situations, such as pandemic or a military conflict, the Big Tech companies operate not only in the informational area, they are also becoming central elements in the present-day critical infrastructure.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Z pojęciem bezpieczeństwa powietrznego państwa ściśle łączą się takie kategorie jak zagrożenia i poczucie bezpieczeństwa. To one wymuszają ocenę stanu bezpieczeństwa, a ściślej - jego akceptowalnego poziomu, zapewniającego normalne funkcjonowanie podmiotów użytkujących przestrzeń powietrzną. Jednym z głównych czynników determinujących taki stan rzeczy są militarne zagrożenia powietrzne. W artykule dokonano oceny wpływu militarnych zagrożeń powietrznych na kształtowanie bezpieczeństwa powietrznego państwa. Scharakteryzowano samo pojęcie bezpieczeństwa powietrznego państwa, odniesiono się do środowiska tego bezpieczeństwa oraz sklasyfikowano militarne zagrożenia powietrzne. W końcowym etapie rozważań skoncentrowano się na ocenie oraz analizie ich wpływu na kształtowanie bezpieczeństwa powietrznego państwa.
EN
The concept of state air security is strictly related to such categories as threats and a sense of security. Those categories, in turn, enforce the assessment of the safety state, or more precisely - its acceptable level ensuring normal functioning of entities utilizing the airspace. One of the main determinants of such a state is military air threats. The article assesses the impact of military threats on shaping the state’s air security. The very notion of air security has been characterized, the reference to the security environment has been made, and military air threats have been classified. Finally, the focus has been put on the assessment and analysis of their impact on the state’s air security.
W artykule przedstawiono problematykę poruszaną w uczelni wyższej z przedmiotu edukacja dla bezpieczeństwa. Problemy bezpieczeństwa były i są w centrum zainteresowania ludzi, a nabrały wysokiego priorytetu od ataku na WTC w 2001 roku. Nowe wyzwania, zagrożenia i szanse określają konieczność budowania struktur bezpieczeństwa, które byłyby w stanie przeciwdziałać współczesnym zagrożeniom. Przytoczone treści są jedynie niewielką częścią teorii edukacji dla bezpieczeństwa, która kształci i wychowuje na wszystkich poziomach nauczania. Przedmiot edukacja dla bezpieczeństwa i zakres zainteresowania bezpieczeństwem wymaga ciągłego prowadzenia analiz i ocen zmieniającego się środowiska i innych uwarunkowań, zwłaszcza pojawiających się wyzwań, zagrożeń i szans.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Artykuł przedstawia zagadnienia związane ze współczesnym rozumieniem środowiska bezpieczeństwa państwa. Autor koncentruje się na podejściach strategicznych, dowodząc ich szczególnej przydatności w przedmiotowych badaniach. Środowisko bezpieczeństwa rozumiane jest szeroko z uwzględnieniem nie tylko roli terytorium, lecz także czynników przestrzennych i świadomościowych. Przedstawiane są uwarunkowania środowiskowe bezpieczeństwa o różnorodnym charakterze – ilościowym i jakościowym oraz wymiernym i niewymiernym, zwłaszcza na tle procesów globalizacji. Wiele uwagi poświęca się tzw. studiom strategicznym nad bezpieczeństwem przyszłości (security futures studies). Autor wskazuje na niedostatki dotychczasowych analiz, także ujęć systemowych. Refleksje dotyczące środowiska bezpieczeństwa państwa odnoszone są do rozważań nad istotą kategorii pojęciowej bezpieczeństwa.
EN
The article presents issues related to the contemporary understanding of the security environment of the state. The author focuses on strategic approaches, demonstrating their particular usefulness in these studies. The security environment is widely understood taking into account not only the role of the territory, but also the spatial factors and consciousness. There are presented the various types of environmental conditions of security - quantity and quality, measurable and immeasurable, especially relative to processes of globalization. Much attention is devoted to the so-called security futures studies. The author points out the shortcomings of previous analysis, including system analysis. Reflections on state security environment there are referred to the discussion on the essence of the conceptual category of security.
Improving the security level belongs to the actual tasks of the contemporary society. The critical infrastructure security is part of these processes. The security environment and its influence on the security. The task of the state and public administration in protecting the critical infrastructure. The influence of the individual critical infrastructure elements for achieving the required citizens´ standard of living. The experience of neighbouring countries from the critical infrastructure protection. The tasks of science and research in the area of increasing the resistance of the critical infrastructure.
In this article the dynamics influencing armament development planning have been characterized by the authors. The most important tendencies in determined areas of security environment (geographical, political, economic, demographic, ethnic, civilization) have been described as a reflection on development of present armament systems and visions of its future. The procedure of perspective planning of armament system development has been presented taking into account necessary forecast information connected with evolution of security environment. Selected parts of planning procedure have been illustrated by some examples that include determined types of armament. The conclusions formulated at the end of article are connected future research on the influence of credibility, accuracy and risk within security environment forecasting.
PL
W artykule scharakteryzowano czynniki wpływające na planowanie rozwoju uzbrojenia. Opisano najważniejsze tendencje występujące w wyodrębnionych obszarach środowiska bezpieczeństwa (geograficznym, politycznym, ekonomicznym, demograficznym, etnicznym, cywilizacyjnym) i ich odwzorowanie w rozwoju aktualnych systemów uzbrojenia oraz w wizjach uzbrojenia perspektywicznego. Przedstawiona została procedura perspektywicznego planowania rozwoju systemów uzbrojenia z uwzględnieniem niezbędnych informacji prognostycznych związanych z ewolucją środowiska bezpieczeństwa. Wybrane fragmenty procedury planistycznej zilustrowano przykładami obejmującymi określone rodzaje uzbrojenia. Sformułowano wnioski dotyczące badań wpływu wiarygodności, dokładności i ryzyka związanego z prognozowaniem środowiska bezpieczeństwa na przebieg i końcowe rezultaty procedury planowania rozwoju systemów uzbrojenia.
11
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Considerations referring to building the power of the state in the air and space dimensions fade into the background while being confronted with providing the armed forces with basic capabilities to conduct operations mainly on land resulting from the need of coalition and alliance participation in crisis response operations. We are used to thinking that international organisations or countries that have at their disposal necessary funds for their development or highly developed technologies contribute the necessary capabilities in the air and space dimensions. The aim of this article is to point out that one cannot forget about the building of capabilities to conduct operations in the air and space dimensions, without which armed forces are not able to face the security challenges of the 21st century.
13
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The article is devoted to „the security environment”, a concept much neglected in the Polish scientific publications. The Author makes an attempt to explain and define the idea and describe its evolution and characteristic features contrasted against a political - military background. The article points at the main elements of a possible scientific analysis of the concept. It presents the influence of the security environment on the process of NATO transformation and the potential shaping of the evolution of other international organizations.
14
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The aim of this article is to define the mutual interaction of the security environment onto the shape of the armed forces and at the same time the armed forces’ participation in shaping a favourable security environment. The author asks questions concerning the idea of security environment, particularly the security environment of the state, this environment’s influence on the shape of the armed forces and the army ability to shape the so called favourable security environment. Having stated that basic dictionaries do not define this notion, although it is used in several government documents, the author tries to define the security environment notion - starting with global security environment, security environment of the state including factors shaping the so called favourable security environment. He lists and precisely describes this environment’s elements that influence the armed forces programming process and defines basic interactions between the elements creating often underestimated domestic factors which shape the security environment. Finally, the author concludes that whereas the security environment is actually the only factor which effectively modifies armed forces, the army itself (taking into account all complex problems) is one of many essential factors creating the security environment of the state.
15
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
In the article an important change in the character of future military conflicts with relation to prognosis and analysis from the past years is depicted. It can be assumed that as the after-effect of breakthrough in international relationships, a further evolution is taking place, consisting of transition from military threats of high intensity in conditions of great environmental stabilisation, to military threats of low intensity in conditions of low stabilisation of the environment. The possibility of appearance of traditional threats of territorial integrity of the country cannot be excluded, no matter how minimal the risk would be. It should be remembered that the reality of contemporary world is changing quickly. What was unthinkable two decades ago (i.e. the end of communism era, Germany’s unification, USSR’s break-up, disappearance of partition of Europe, using a civilian airplane or other means of transport for terrorists purposes), has become real. It can be assumed that long-term prognostic works concerning the character of military conflicts can also include bigger or smaller mistakes. For this reason it is thought that a country should build and posses security-defense systems (in the aspect of creating opportunities) which would not only be ready for effective reacting against old, but simultaneously new paradigms of threat.
16
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Security, defence including, is one of the basic domains of the European Union’s functioning. The article reviews respective provisions comprised in the draft of the constitutional treaty and in the already adopted EU security strategy. The analysis of constitutional provisions leads to the conclusion that their formulation should not raise any major reservations or doubts so as to ensure the fulfilment of the Member States’ national interests. Basically, a Member State maintains full control of the EU institutions in each and every case and every moment of the EU activities in the area of security and defence. As far as the EU defence strategy is concerned, it needs to be complemented and corrected. In particular, the Union’s interests and strategic aims should be defined and more definite guidelines for building and improving the EU security system should be established. The signing and adoption of the European Constitution should be a good occasion and necessity to achieve this.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.