Konstrukcja dysertacji jest podporządkowana potrzebie przeanalizowania zagadnień z pozoru niezależnych względem siebie. Stąd w trzech pierwszych rozdziałach pracy omówiono kolejno zagadnienia funkcjonowania sektora polskich banków komercyjnych, szansę rozwojowe polskiej gospodarki i fundusze private equity, jako uznaną na świecie metodę wspierania przedsięwzięć rozwojowych. Analiza tych zagadnień pozwala w ostatnim rozdziale połączyć wyniki badań, wysnuć wnioski i przedstawić postulaty w zakresie zaangażowania części kapitałów bankowych w funduszach private equity w celu skuteczniejszego niż do tej pory stymulowania rozwoju polskiej gospodarki. Wybór sektora bankowego jako dostarczyciela środków nie jest przypadkowy. W polskiej gospodarce ma on w dyspozycji około 70% aktywów zgromadzonych w sektorze finansowym. W minionym dwudziestoleciu krajowe banki przeszły gruntowne przeobrażenia. Tworzą one sektor, który stał się nowoczesnym, rentownym elementem gospodarki. Skala przeprowadzonych zmian, ich relatywnie szybkie tempo i wiele innych czynników spowodowały, że ma on wszelkie znamiona stabilności, a jego odporność na sytuację kryzysową lat 2008/2009 była zaskoczeniem dla wielu obserwatorów życia gospodarczego w Polsce i zagranicą. Z drugiej jednak strony w rozwoju europejskich sektorów bankowych ujawniają się tendencje polegające na reorientacji działań banków w zakresie tworzenia dochodów bankowych, w tym poprzez większą niż dotąd aktywność na rynku kapitałowym (np. poprzez udział w finansowaniu funduszy private equity). Rozumowanie przeprowadzone w dysertacji dowodzi, że trendy te stwarzają poważne zagrożenie dla krajowych banków komercyjnych w znacznej części czerpiących dotąd swe dochody z tradycyjnej działalności odsetkowej. Pomimo wielkich przeobrażeń gospodarczych i społecznych w minionym dwudziestoleciu, Polska w dalszym ciągu ma wiele do nadrobienia w stosunku do rozwiniętych państw świata. W obecnych czasach szybki rozwój poszczególnych społeczeństw jest w dominującym stopniu uzależniony od umiejętności pobudzania i wykorzystywania przez państwa procesów innowacji wspieranych własną myślą naukową i organizatorską. Liczne zestawienia zaprezentowane w tej dysertacji wskazują, że polska gospodarka jest niestety w niewielkim zakresie przygotowana do sprostania wyzwaniom rozwojowym. Badania dowodzą, że w tym obszarze powiększa się dystans między Polską a innymi krajami świata. Stąd też zdaniem autora należy stwarzać warunki do możliwie najobfitszego finansowania badań i rozwoju opartego wzorem innych państw przede wszystkim na środkach prywatnych, np. poprzez działalność funduszy private equity. Ten sposób finansowania przedsięwzięć wkomponowany we wszechstronną i wieloletnią współpracę na linii donator-biorca środków okazał się bardzo skuteczny i jest obecny we wszystkich rozwiniętych krajach świata. Jak dowodzą bardzo liczne przykłady, sprzyja on generowaniu szybkiego wzrostu gospodarczego i w efekcie rozwoju społeczeństw. Wypracowane metody pozwalają zarówno wdrażać nowo odkryte wynalazki, jak również restrukturyzować przedsięwzięcia już istniejące, których okres świetności już minął. Jak do tej pory rozwój private equity w Polsce odbywa się głównie z udziałem kapitałów zagranicznych. Od początku XXI wieku niemal 97% środków postawionych do dyspozycji firm z tego obszaru pochodzi od podmiotów zagranicznych, co udowadnia, że inwestowanie w polskie innowacje jest z pewnością korzystne. Uwarunkowania instytucjonalne rodzimych instytucji finansowych (w tym sektora krajowych banków komercyjnych), w wielu wypadkach niechęć do nowości, czy słaba orientacja kadr kierowniczych przedsiębiorstw w zagadnieniach związanych z private equity - to tylko niektóre przyczyny niewielkiego zainteresowania polskiego sektora finansowego problematyką private equity. W dysertacji autor stara się udowodnić tezę, że w obecnych warunkach najbardziej prawdopodobnym i pożądanym kierunkiem rozwoju sektora krajowych banków komercyjnych w Polsce jest jego udział w procesach dofinansowania innowacyjnej gospodarki poprzez operacje funduszy private equity.
EN
The structure of the dissertation reflects the need to analyse a number of apparently unrelated issues. Thus, the first three chapters should be regarded as a framework presenting the functioning of the Polish commercial banking sector, evaluation of the development opportunities of the Polish economy, and a discussion of private equity as a widely recognised method of supporting development-oriented ventures. Analysis of the above issues leads to the final synthesis of research results, offering conclusions and putting forth a recommendation that a portion of bank assets should be engaged in private equity funds to more effectively enhance the development of the Polish economy. The selection of the banking sector as a provider of financing is not accidental, as it is in the possession of about 70% of assets accumulated in the financial sector. Over the past two decades, Polish banks have been thoroughly transformed, evolving into a modern and profitable sector of the economy. The extent of transformation, its relatively rapid pace, as well as many other factors resulted in the sector's stability and protected it against the crisis of 2008 and 2009, which surprised economic observers in Poland and abroad. On the other hand, European banking sectors have embarked on reorientation of their profit generation activities, one of the major trends being a larger involvement in the capital market (e.g. through financing private equity funds). It can be argued that these trends pose a serious threat to Polish commercial banks as they derive a considerable part of their profits from interest income. Despite extensive economic and social transformations over the past two decades, Poland still remains a rather poor country and is not going to catch up with the developed economies in the near future. Nowadays, the development of society depends predominantly on the state's ability to induce and exploit innovativeness supported by domestic scientific and organisational thought. The large body of data presented in the dissertation demonstrates that the Polish economy is poorly prepared to meet its development challenges. The study reveals that in this respect the gap between Poland and other countries is increasing. Thus, in the author's opinion, it is necessary to provide conditions for more substantial R&D financing based on private funding, e.g. through private equity funds (as in a number of other countries). This manner of financing in the context of extensive long-term cooperation between donors and beneficiaries has proved to be effective and is used in all developed countries. Numerous examples reveal that it encourages fast economic growth and thus contributes to the development of societies. These methods of cooperation help to implement the latest inventions and restructure existing ventures which have already lost their cutting edge. So far, the private equity sector in Poland has been mostly financed by foreign capital. Since the beginning of the 21st century, nearly 97% of financial resources offered to Polish companies through private equity funds have been provided by foreign financial institutions, which proves that investing in Polish innovations is certainly profitable. The institutional environment of Polish financial organisations (including Polish commercial banks), widespread distrust of innovations, and management staff`s poor knowledge of private equity are some of the reasons why the Polish financial sector is not very much interested in private equity funds. The dissertation demonstrates that nowadays the most likely and desirable direction of development of the Polish commercial banking sector is its involvement in financing innovative economy through private equity funds.
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Polski sektor banków komercyjnych - z racji swej wielkości i jakości wdrożonych regulacji prawnych - jest traktowany jako sektor stabilny wypełniający z powodzeniem rolę instytucji zaufania publicznego. Tym niemniej jednak od pewnego czasu boryka się on z narastającymi problemami. Zdaniem autora trudno je uznać jako przejściowe. Niniejszy artykuł dokumentuje pogarszającą się kondycję sektora banków komercyjnych, a także sugeruje pożądane kierunki jego ewolucji, w celu łagodzenia coraz dotkliwszych znamion narastającego kryzysu.
EN
The Polish commercial banking system is treated as a financially stable sector thanks to its size and quality of implemented legal solutions. At this moment it successfully fulfils the role of an institution of public trust. For some time however it has been encountering certain problems. In the Author's opinion these mentioned difficulties should not be treated as temporary. The paper presents worsening of the financial condition of the discussed system. The author suggests also desired directions of its evolution to ease more and more severe symptoms of increasing recession.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Polski system bankowy jest w trakcie ewolucji. W chwili obecnej jest on już tworem zbliżonym do systemów rozwiniętych gospodarek europejskich. Powstaje pytanie, dlaczego struktura przychodów polskich banków w istotnej mierze różni się od pierwowzorów. W szczególności punktem zainteresowania autora jest skromny udział venture capital w tworzeniu wyniku polskich banków.
EN
Polish banking system is during transformation. At this moment its construction is close to the banking system typical of the European well-developed economies. Here appears a question, why the structure of the bank earnings in Poland is so strongly different then in archetypes. This remark especially concerns very modest participation of venture capital activity in financial effects of Polish banking system, which is the main point of interest of this paper.
4
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W 1989 roku Polska podjęła wysiłek zmiany systemu gospodarczego. W miejsce systemu scentralizowanego, nakazowo-rozdzielczego pojawiła się gospodarka kapitalistyczna, zwana również rynkową czy też parametryczną. Nowe warunki działania zlikwidowały "bezpieczeństwo" na wszystkich szczeblach gospodarki. W miejsce tego pojęcia pojawiły się "ryzyko" i "konkurencja". W chwili obecnej Polska - w tym polski system bankowy - są w przededniu wejścia do Unii. Powstaje pytanie, jak polskie banki są przygotowane do konkurencji z bankami zagranicznymi. Po dacie akcesji - tj. po 1 maja 2004 roku - rodzimy rynek usług finansowych stanie się łatwo dostępny dla banków z, krajów Unii Europejskiej. W opracowaniu autor próbuje prześledzić, jakie mogą być skutki tego otwarcia. Analiza zostanie dokonana poprzez pryzmat marży odsetkowej.
EN
In 1989 Poland started substantial effort to change economic system. Instead of the centralised one there appeared capitalist economy called market economy. New conditions of acting have liquidated "security" on every level of the national economy. In contrast it was up to 1989 in Poland appeared terms such as "risk" and "competition". At this moment Poland -and obviously the Polish Banking System- are just before joining the UE. Here arises a question: "Polish banks, how are they prepared to compete with the foreign banks?". After the date of accession -it means after 2004, the 1st May- the Polish Financial Market will be easily accessible for banks from the abroad. The Author of the paper is trying to follow possible results of that opening. Analysis focuses on the impact of the joining on interest margin in Polish banks.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W 1989 roku Polska podjęła wysiłek zmiany systemu gospodarczego. W miejsce systemu scentralizowanego, nakazowo - rozdzielczego pojawiła się gospodarka kapitalistyczna, zwana również rynkową czy też parametryczną. W polskim życiu gospodarczym pojawiły się więc nowe, rynkowe rozwiązania (tym razem rynkowe). Tak jak dawniej królowała dbałość o pełne zatrudnienie, bezpieczny rozwój firm - poprzez permanentne dotowanie ich i wyeliminowanie konkurencji - tak teraz nastąpiła pogoń za efektywnością na wszystkich szczeblach życia gospodarczego. Wybory dokonywane przez wszystkie podmioty życia gospodarczego w sposób żywiołowy przyczyniły się do powstania w skali masowej zjawisk do tej pory nieznanych. Zmiany te zaznaczyły się w sposób powszechny tak po stronie sektorów produkcyjnych i usługowych, jak i po stronie sektora finansowego, a w szczególności bankowego. Nowe warunki dzialania zlikwidowały zatem w sposób dobitny „bezpieczeństwo" na wszystkich szczeblach gospodarki. W miejsce tego pojęcia pojawiły się „ryzyko" i „konkurencja". Jest rzeczą celową prześledzenie tych zmian. W przeciwieństwie jednak do wielu publikacji pokazujących ewolucję i jej logikę, Autor opracowania skupi się w zasadzie na efektach restrukturyzacji gospodarki, głównie w odniesieniu do sektora bankowego. Skromne ramy tej publikacji nie pozwalają na zbyt obszerny komentarz. Bogactwo danych w tabelach powinno zainteresowanych zachęcić do własnych przemyśleń.
EN
Paper presented above discusses situation of the Polish banking system after 10-year transformation. As a result of the Polish political and economic breakdown in 1989 there appeared a lot of changes in Polish banks. They were forced to adopt themselves to rules of the market-oriented economy. In practice it meant behaviour in circumstances of competition and risk -terms not common in the previous system. Beginnings and the present state in Polish banking system such categories as quantity and grandiosity of Polish banks, structure of their assets and liabilities, share of foreign equity in polish banking system, quality of loans and many others are the main subject of interest in discussed paper.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Analizy kierunków rozwoju Polski i jego ograniczeń, zawarte w Raporcie Polska 2025, przewidują wiele wyzwań rozwojowych stojących przed naszym krajem. Ostatnie doniesienia, mówiące choćby o spadku wzrostu gospodarczego i o rosnącym bezrobociu, niestety potwierdzają mało optymistyczne scenariusze wynikające z lektury tego dokumentu. Jest rzeczą oczywistą, że istnieje pilna potrzeba znalezienia środków zaradczych łagodzących trudności, nie mówiąc już o ich całkowitym wyeliminowaniu. W krajach o dojrzałej gospodarce rynkowej - mowa przede wszystkim o USA i krajach Unii Europejskiej - znaleziono znakomite antidotum na te trudności w postaci nowych metod finansowania inwestycji hasłowo zwanych venture capital. Tak się jednak składa, że skuteczność tych metod wymaga pewnych warunków wstępnych, jakie musi spełniać gospodarka kraju, aby w pełni wykorzystać potencjalne korzyści, Z racji, że technologia ta jest już znana kilkadziesiąt lat, jest ona opisana teoretycznie. Postulaty - uogólniające doświadczenia praktyczne -od dawna są w pełni respektowane we wspomnianych gospodarkach. Należy zatem uznać, że również i Polska będzie zmuszona te warunki spełnić. Bardzo mierny - w stosunku do potencjalnych efektów - rozwój tej technologii w naszym kraju wskazuje, że obecnie nie można poważnie marzyć o dynamicznym rozwoju venture capital w Polsce. Artykuł skupia się na omówieniu wspomnianych wymogów w konfrontacji z wybranymi zjawiskami i rozwiązaniami obowiązującymi w naszej gospodarce i próbuje odpowiedzieć na pytanie „dlaczego".
EN
Analysis o directions of the Polish national economy development contained in the "Poland 2005 Raport" preview many challenges. The last releases telling about lower - than predicted- GNP and the growing unemployment confirm pessimistic scenarios implying from the mentioned document. It is the matter of fact the necessity of finding a manner to overcome difficulties to ease problems or even to eliminate them. In the developed countries such as the USA and the countries of the European Union there exist perfect method to perform it, called venture capital. Unfortunately this method needs to have some constraints eliminated. In the author's opinion they are so strong that at this moment there is no possibility to do in Poland. Existing administrative, tax and other barriers shown in the last World Bank's Report suggest that there are no conditions to achieve strong development of entrepreneurship in our country. The Author agrees with these remarks. Article focuses on this area and it is trying to answer ,,why".
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Polska gospodarka jest w chwili obecnej w trakcie transformacji. Pojawia się wiele pomysłów na temat jej przyszłości. Artykuł omówi jeden ze sposobów skutecznego działania, a mianowicie wspieranie polskiej mys'li technicznej finansowanej funduszami typu venture capital.
EN
Polish National Economy is during the process of transformation. There appear many proposals on the future of it. Presented article discusses one of the possibilities of effective acting by supporting Polish technical ideas financed by the venture capital.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.