W pracy zawarto wyniki badania dwóch próbek skrzemieniałego drewna. Próbkę pierwszą pobrano na pustyni w Arabii Saudyjskiej w Al Hawtah, a drugą pobrano na terenie północnych Czech w okolicach Trutnowa. Pierwsza próbka pochodzi z okresu kredowego (formacja z Wasia), a druga jest z okresu karbońskiego. Obydwa okazy poddano obserwacjom makroskopowym oraz mikroskopowym (w świetle przechodzącym i w mikroskopie skaningowym). Przeprowadzono również kilka chemicznych analiz punktowych, a w przypadku próbki pierwszej wykonano analizę rentgenograficzną. W drewnie zmineralizowanym z Arabii Saudyjskiej stwierdzono zanieczyszczenia związkami organicznymi, obecność kalcytu oraz domieszkę minerałów ilastych i kryptokrystaliczny pigment o barwie brunatnej (prawdopodobnie hematyt). Próbka z Czech jest silnie zsilifikowana. Efektem tego procesu jest obserwowany w niej kwarc i chalcedon. Pozwala to na wyciągnięcie wniosku o obecności w niej dwóch generacji krzemionki. I generacja, wcześniejsza, reprezentowana jest przez kwarc; późniejsza II generacja to chalcedon. W przypadku tej próbki również widoczne jest nagromadzenie drobnoziarnistego pigmentu o barwie brunatnoczerwonej na powierzchniach skupień kwarcu bądź chalcedonu.
EN
In this study two samples of silicified wood were examined. One sample was found on a desert in Saudi Arabia, and the second one was taken in the Czech Republic. The first sample represents the Cretaceous period (Wasia), and the second one - Carboniferous. Both specimens were subjected to the macroscopic inspection, microscopic analysis (in the transmitted light and the scanning microscope). Some point analyses were also carried out, and in the case of the first sample the X-ray analysis was made. In the mineralised wood from Saudi Arabia polluting with organic compounds was detected, as well as presence of calcite and admixtures of clay minerals, and cryptocrystalline pigment of dark brown colour (probably haematite). The sample from the Czech Republic (an outcrop near Trutnov) is strongly silicified. The quartz and chalcedony observed in it are effects of this process. This allows for a conclusion about the presence of two generations of the silica in the sample. The first, earlier generation is represented by quartz; and the later, second generation of silica is the chalcedony. In the case of this sample concentration of fine-grained pigment of brown-red colour is also visible on surfaces of quartz or chalcedony.
Złoże soli kamiennej znajduje się w północnym skrzydle antykliny bocheńskiej. W profilu litostratygraficznym wydziela się kolejno: anhydryt spągowy, zuber dolny, sole południowe, iłowce margliste, iłowce anhydrytowe, zuber górny, łupki iłowo-anhydrytowe z wkładkami soli kryształowej, sole środkowe, iłowce anhydrytowe, sole północne, iłowce i iłołupki, iłowce anhydrytowe. Próbki do badań zostały pobrane na poziomie August z przerostów anhydrytu trzewiowego występujących w obrębie zawilgoconych ciemnoszarych iłowców. Przebadano je pod mikroskopem elektronowym i do światła przechodzącego. Wykonano także analizy chemiczne punktowe i na zawartość pierwiastków śladowych. Badania wykazały, że anhydryt został częściowo przekształcony w gips. Proces taki może zachodzić pod wpływem działania wilgoci zawartej w powietrzu kopalnianym, a także wód migrujących z powierzchni lub warstw otaczających złoże. Ponadto anhydryt jest zanieczyszczony minerałami ilastymi.
EN
Salt deposit is located in the northern limb of Bochnia antycline. We can distinguish the following sediments in lithostratigraphic profile: basal anhydrite, lower zuber, southern salts, shaley marly claystone, anhydritic claystone, upper zuber, anhydritic shale with beds of crystal salt, middle salts, anhydritic claystone, northern salts, shaley marly claystone, top anhydrite. Samples were taken from baren intercalations of enterolithic anhydrites within humid grey claystones. They were studied under polarizing light and electron microscope. Semi-quantitative chemical analysis and analysis for trace elements were also made. All research revealed that anhydrite had been partly altered in gipsum. This process occurs under the influence of mine's air humidity or water which migrates from the surface or surrounding beds. Moreover anhydrite is impured by clayey minerals.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Za pomocą obserwacji mikroskopowych w świetle przechodzącym, analizy skaningowej, derywatograficznej i chemicznej przebadano gipsy ze złoża Leszcze w dolinie Nidy. Wykonane analizy potwierdzają w badanych próbkach domieszki minerałów ilastych i węglanowych oraz pirytu, o czym świadczą podwyższone zawartości takich pierwiastków jak Mg, Al, K, Si, Fe, Ca i O. Widoczna również zmienność zawartości pierwiastków śladowych wskazuje na niejednorodność złoża. Gipsy z doliny Nidy utworzyły się około 15 min lat. Są to najlepiej odsłonięte w Polsce środkowomioceńskie ewaporaty. Niecka Nidziańska (ryć. 1) położona jest miedzy Jurą Krakowską a Górami Świętokrzyskimi. Dobrze odsłonięte struktury sedymentacyjne niecki nidziańskiej pozwalają odtworzyć środowisko sedymentacyjne mioceńskiego morskiego basenu, a jest to problem złożony. Badając gipsy Ponidzia wielu autorów stwierdza, że nie przeszły one przez głębsze pogrzebanie, które zatarłoby pierwotne cechy osadu. Procesami dotyczącymi powstania gipsów w dolinie Nidy zajmowało się wielu autorów od 150 lat. Badaniami mineralogiczno-geochemicznymi zostały objęte 4 reprezentatywne próby ze złoża Leszcze w Gackach (fot. 1).Wykonano badania makroskopowe, mikroskopowe w świetle przechodzącym, chemiczne metodą AAS (ATOMIC ABSORPTION SPEC-TROMETER) i obserwacje pod mikroskopem skaningowym wraz z analizą chemiczną w mikroobszarze. Przeprowadzono też badania derywatograficzne.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy zastosowano badania przy użyciu mikroskopu do światła przechodzącego, analizę rentgenograficzną oraz mikroskopię scanningową. Opierając się na wynikach uzyskanych z tych badań stwierdzono, że badany materiał to piaskowiec kwarcytowy o zawartości ok. 90% kwarcu.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Wykonano badania pod mikroskopem do światła przechodzącego, badania rentgenograficzne i badania pod mikroskopem scanningowym. Wszystkie te badania wzajemnie się uzupełniają i potwierdzają dotychczasową wiedzę na temat gipsów szklicowych, jak również wnoszą pewne nowe elementy jak choćby wyniki z mikroskopu scanningowego i punktowej analizy chemicznej w mikroobszarze.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Mineralogiczne badania gipsów alabastrowych, z kopalni "Nowy Ląd" w Niwnicach, wykonano pod kątem ich przydatności do obróbki kamieniarskiej i rzeźbiarskiej. Badania te wskazują na drobnokrystaliczność, czystość materiału czyli monomineralność; z racji swojej niskiej twardości skała jest łatwa w obróbce.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy przedstawiono charakterystykę mineralogiczno-geochemiczna eudialitu z Chibin (Płw. Kolski) na tle innych światowych wystąpień tego minerału. Duże koncentracje eudialitu, spotykane najczęściej w ziarnistych skupieniach w lujawrytach, mogą być wykorzystane jako potencjalne źródło surowców radioaktywnych. Tezę tę potwierdziły wykonane badania fazowe. Na podstawie analiz chemicznych eudialitu stwierdza się, że minerał ten zawiera podwyższone koncentracje tlenków ZrOi, Na2O, CaO i MnO. Stwierdzono ponadto nieznaczne zmiany parametrów komórki elementarnej badanego eudialitu. Widmo absorpcyjne oraz obszerna jego interpretacja stanowi niewątpliwy przyczynek do poznania natury tego minerału.
EN
The paper presents the mineralogical and geochemical characteristic of eudialyte from Khibiny Massif (Kola Peninsula) with references to other occurrences of this mineral in the world. The large concentrations ofeudialyte usually found in granular form of luiavrite can be considered as potential sources of radioactive materials. This has been confirmed by the phase researches. The chemical analysis proved the presence of increased amounts ofZrO2, Na2O, CaO and MnO. Slight changes in basic cell parameters of tested eudialyte have been found additionally. The absorption spectrum of eudialyte shown in the paper and its interpretation should give better approach to our knowledge of the nature of this mineral.
12
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W charakterystyce mineralogiczno-petrograficznej skał eudialitowych z Chibin szczególnie uwzględniono eudialit, łowozieryt, lamprofyllit i fersmanit. Wymienione minerały chociaż rzadkie i występujące najczęściej w ilościach śladowych, są stowarzyszone z pewnymi typami syenitów nefelinowych, dla których są składnikami typomorficznymi.
16
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Zastosowanie w pracy takich metod badawczych jak: obserwacje mikroskopowe w świetle przechodzącym, analiza rentgenograficzna, spektrofotometryczna w podczerwieni, skaningowa oraz chemiczna pozwoliły na szczegółowe przebadanie skał solnych z Kłodawy pod kątem występowania minerałów boranowych. Badania wykazały rzadkość występowania i rozproszoną formę minerałów boranowych.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.