Wypadki drogowe stanowią jeden z najważniejszych problemów polityki zdrowotnej i społecznej współczesnego świata Obecnie na świecie śmiertelny wypadek drogowy zdarza się średnio co 50 sekund, a co dwie sekundy powoduje on obrażenia u ludzi. Według WHO każdego roku na drogach świata ginie prawie 1,3 mln osób, a od 20 do 50 mln osób doznaje ciężkich obrażeń ciała i wymaga długotrwałego, kosztownego leczenia. Wielu następstwom wypadków drogowych można skutecznie zapobiegać, co wymaga jednak ciągłej pracy nad nowymi metodami i technika m i efektywnej profilaktyki. W ostatnich latach, z powodu ciągłego wzrostu liczby ofiar śmiertelnych i rannych w wypadkach w ruchu drogowym, podjęto szereg inicjatyw dotyczących poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego w skali kontynentalnej i globalnej. W artykule przedstawiono najważniejsze światowe i europejskie programy dotyczące profilaktyki wypadków drogowych.
EN
Road accidents are one of the most important problems of health and social policy of the modern world. The problem of road accidents appeared early in the development of the automotive industry and, together with its development took epidemic proportions. Currently, in the world, a fatal traffic accident occurs on average every 50 seconds, and every 2 seconds it causes injures to humans. According to WHO data, over 13 million people die each year on roads, and between 20 and 50 million suffer serious injuries and mostly require lengthy and costly treatment. Many consequences of road accidents can be effectively prevented. This requires continuous work on new methods and techniques for effective and sustainable prevention. In recent years, due to the continuous in increase in the number of deaths and injuries on the road, the heave been many initiatives to improve road safety in the continental and global scale. This paper presents the most important global and European programmes for preventing road accidents.
Proces fotokatalitycznej degradacji jest jedną z nowych metod stosowanych do usuwania zanieczyszczeń z wody i powietrza. Jednym ze specyficznych, toksycznych zanieczyszczeń jest nikotyna. Jej utlenianie może prowadzić do powstawania silnie kancerogennych nitrozoamin. Celem pracy były badania nad fotokatalityczną degradacją nikotyny oraz identyfikacja wśród produktów jej rozkładu 4-(metylonitrozamino)-1(3-pyridinyl)-1-butanonu oraz N-nitrozo-nornikotyny. Badania prowadzono w środowisku wodnym w obecności suspensji TiO2. Próbki zawierające nikotynę lub nikotynę z dodatkiem jonów NO2 – naświetlano promieniowaniem UVa (max = 366 nm). Wyniki eksperymentów oceniano na podstawie analiz wykonywanych metodą HPLC/MS/MS. Stwierdzono, że podczas naświetlania próbek zawierających fotokatalizator zachodził proces rozkładu nikotyny. Istotne jest, że w żadnym z rozpatrywanych przypadków rozkładowi nikotyny nie towarzyszyło powstawanie nitrozoaminy.
EN
The photocatalytic degradation process of is one of the new and popular methods used to remove pollutants from water and air. This process is based mainly on oxidation of pollutants by highly reactive hydroxyl radicals generated on a photocatalyst surface under UV irradiation. Many highly toxic organic and resistant to biodegradation substances could undergo degradation and they may be transformed to less toxic compounds. Nicotine belongs to a group of compounds being specific toxic anthropogenic contaminants. Highly carcinogenic nitrosamines are one of the possible products of photocatalytic oxidation of nicotine. The aim of our work was to study the photocatralytic degradation of nicotine and the intentification of N'-nitrosonornicotine among the degradation products. The experiment was carried out in an aqueous medium, in the presence of TiO2 suspension (0.4 g/dm3). Samples containing nicotine (0.1 mmol/dm3) or nicotine and NO2 – ions were irradiated with UVa radiation (max = 366 nm). Results of experiments were assessed on the basis of the analysis performed by HPLC/MS/MS method. It was found that during irradiation of samples containing photocatalyst the decomposition of nicotine was observed. It is important that the formation of nitrosamines was not observed in any analyzed nicotine samples.
Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) co roku na świecie urazów doznaje około 75 milionów ludzi, a 23% ofiar obrażeń ginie lub doznaje trwałego uszczerbku na zdrowiu. Tak duża liczba urazów to skutek między innymi przekształceń systemów ekonomicznych, ciągłego rozwoju motoryzacji, mechanizacji w przemyśle i rolnictwie, zmiany modelu życia, pogoni za pracą, braku odpoczynku, dążenia do jak najszybszego przemieszczania się z miejsca na miejsce, nieprzestrzegania zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz niskiej jakości infrastruktury drogowej i złego stanu technicznego pojazdów.
EN
According to the World Health Organization (WHO) every year about 75 million people suffer injury, and 23% of the victims get killed or sustains permament damage to health in the whole world. Such a large number of injuries results from, inter alia, the transformation of economic systems, the continuous development of motorization, mechanization in industry and agriculture, changes in the pattern of life, the pursuit of work, lack of rest, failure to observe road safety, poor road infrastructure and poor technical condition of vehicles.
Wypadki drogowe stanowią poważny problem współczesnego świata. Są jedną z głównych przyczyn wszystkich urazów, które to stanowią trzecią przyczynę zgonów na świecie. Każdego roku na drogach świata ginie około miliona osób (dorosłych i dzieci), a kilkanaście milionów zostaje rannych. Umieralność z powodu obrażeń poniesionych w wyniku wypadków drogowych stanowi 2,2% wszystkich zgonów na świecie. W artykule przedstawiono epidemiologię wypadków drogowych w Polsce w latach 1990-2009 ze szczególnym zwróceniem uwagi na główne problemy bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce związane z niebezpiecznymi zachowaniami jego uczestników (nieprzestrzeganie przepisów ruchu drogowego). W latach 1990-2009 na polskich drogach wydarzyło się ponad milion 61 tysięcy wypadków, w których zginęło prawie 126 tys. osób, a ponad 1 mln 336 tys. zostało rannych. Pomimo różnorakich działań, które są podejmowane w celu poprawy bezpieczeństwa na polskich drogach liczba rannych i zabitych na skutek wypadków drogowych jest w dalszym ciągu bardzo duża, a straty ponoszone przez społeczeństwo wysokie. Aby poprawić stan bezpieczeństwa na drogach naszego kraju konieczne jest kontynuowanie wielokierunkowych działań mających na celu systematyczne podnoszenie poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego.
EN
Road accidents are a serious problem of the modern world. They are one of the main causes of injuries and the third most frequent cause of death. Every year, about one million people, adults and children, die on the roads and several millions get injured. The mortality rate due to injuries from road accidents is 2.2% of all deaths in the world. This research presents the epidemiology of road accidents in 1990-2009 with particular emphasis on the key issues of road safety in Poland, related to the dangerous behaviour of road users (disregard of traffic rules). There were over 1,061,000 accidents with 126,000 fatalities and over 1,336,000 casualties on Polish roads between 1990 and 2009. Despite the various measures taken to improve safety on Polish roads, the number of dead and wounded in car accidents is still large, and losses borne by the society are high. To improve safety on Polish roads, it is necessary to continue multi-action plans to systematically improve road safety.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.