Wejście w życie dyrektywy INSPIRE (Infrastructure for Spatial Information in Europe) przyczyniło się do stopniowego tworzenia infrastruktur danych przestrzennych w krajach Unii Europejskiej. Ustawa o infrastrukturze informacji przestrzennej narzuca wobec samorządu lokalnego wymaganie tworzenia i udostępniania danych przestrzennych. Rezultatem dyrektywy INSPIRE w polskim prawodawstwie jest przyjęcie przez rząd polski ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej. Ustawa ta zawiera zasady tworzenia i wykorzystania infrastruktury danych przestrzennych. Praca omawia wybrane regulacje prawne i przepisy administracyjne związane z prowadzeniem geoportali gminnych. Dla przykładu opracowano geoportal gminy Tomice. Do przygotowania warstw tematycznych wykorzystano oprogramowanie QGIS działające na licencji Open Source. Sporządzono warstwy tematyczne na podstawie danych udostępnionych przez gminę, danych uzyskanych z krajowych geoportali (www.geoportal.gov.pl), od Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska oraz z materiałów opracowanych w trakcie wieloletniej współpracy z gminą. W procesie zakładania portalu zastosowano oprogramowanie Geoxa. Geoportale można uznać za narzędzia, które są cennymi źródłami informacji dla różnych grup konsumentów – od rządu po poszczególnych użytkowników. Umożliwiają szybki i prosty dostęp do różnorodnych danych przestrzennych pochodszących ze szczegółowych i wiarygodnych źródeł.
EN
The entry into force of the INSPIRE Directive (Infrastructure for Spatial Information in Europe) has contributed to the progressive building of spatial data infrastructures in the countries of the European Union. Laws on spatial information infrastructure require local government to create and share spatial data. The result of the INSPIRE Directive in Polish legislation is the adoption of the law of March 4, 2010, about spatial information infrastructure by the Polish Government. This act contained the principles of creation and use of spatial data infrastructure. The presented work consists of selected legal regulations and administrative provisions relating to the conduct of a municipality’s geoportals. As an example, the geoportal prepared for the Tomice municipality has been presented. To prepare the thematic layers, QGIS software based on the Open Source License was used. Several thematic layers were prepared based on the data made available by the municipality, the data obtained from a national geoportal (www.geoportal.gov.pl), and the General Directorate for Environmental Protection as well as materials developed during the many years of cooperation with the municipality. The process of portal assumptions was made on the basis of Geoxa software. Geoportals can be regarded as tools that are valuable sources of information for various consumers – from the government to individual users. They allow for quick and transparent access to diverse spatial data at the same time based on detailed and reliable sources.
The suburban areas are lands under strong anthropogenic pressure which results in their significant transformation. Identifying the direction of changes and their intensity is the basis of research based on the analysis of land use and land cover. The study involved the analysis of land cover in the area of suburban zone of the city of Krakow based on the vector geodata available in the European Environment Agency database (Urban Atlas download service). Geographic data were classified according to various categories of coverage. The area was divided into evaluation clusters that included covering buffer zones with the given parameters according to the distance from the city: zones 0–5 km, 5–10 km, 10–15 km and 15–20 km. All analyzes were performed by means of the QGIS software using geoprocessing tools and additional ones of spatial statistics (among other things Group Stats). The percentage of each category of coverage in relation to the total area was made for each of the separate buffer zones’ statements. The theory of changing the structure of coverage categories along with diverging from the city according to the diagram of reducing participation of heavily anthropogenic areas to those less exposed to it was confirmed on the basis of this analysis.
W pracy zaprezentowano metodę analizy rozkładu przestrzennego sposobu pokrycia terenu w oparciu o dane pochodzące z Bazy Danych Obiektów Topograficznych w skali nominalnej 1:10000 (skrót: BDOT10k). Analiza pokrycia terenu i sposobu jego zagospodarowania pozwala na określenie wielu pochodnych parametrów związanych z działalnością człowieka i sił naturalnych. Badania wykorzystują szereg metod klasyfikacji i waloryzacji obszarów, które zmodyfikowano na potrzeby stosowania w Polsce. Zróżnicowanie typów i zmienności pokrycia terenu zostało zaprezentowane w postaci obiektowo-wektorowej. Dodatkowym celem pracy jest inwentaryzacja stanu województwa podkarpackiego w aspekcie położenia obszarów o różnym stopniu intensywności cech ekologicznych w granicach mezoregionów na poczet przyszłych analiz zmian pokrycia terenu. Dane źródłowe pozyskane zostały w formacie GML i przetworzone do postaci obiektowo-relacyjnej bazy danych SpatiaLite. Dokładność georeferencyjna granic obiektów nie przekracza 3 metrów i nie była generalizowana, co zapewnia wysoki stopień wiarygodności obliczonych parametrów. Potwierdziła to ocena jakości danych w bazie BDOT10k. Wykorzystane zostały metody geoprocessingu i związków przestrzennych w heterogenicznych systemach GIS. Wyniki analiz zostały zaprezentowane w postaci danych przestrzennych, kompozycji wielowarstwowych oraz kartogramów. Badania wykonano na obszarze 17 844 km2 dla województwa podkarpackiego.
EN
The paper presents a method for the analysis of spatial distribution of land cover based on data from Topographic GeoDatabase in a nominal scale of 1: 10000 (abbreviation: BDOT10k). The analysis of land cover and its development allow to specify a number of parameters derived from human activities and natural forces. Researchers use a variety of methods for classification and valuation of areas which have been modified for Poland. The diversity of types and variability of land cover has been presented in a form of an object – vector. An additional aim of this work is the inventory of the condition of the Podkarpackie Province in terms of the location of the areas with varying degrees of ecological features intensity in the mesoregions for future analyzes of land cover changes. The source data have been obtained in GML format and processed into an object-relational SpatiaLite database. The accuracy of geo-referenced boundaries of objects does not exceed 3 meters and was not generalized, which ensures a high degree of reliability of the calculated parameters. This was confirmed by the evaluation of the quality of the data in the BDOT10k database. Geoprocessing methods and spatial relationships in heterogeneous GIS systems were used. The results of the analyzes are presented in a form of spatial data, multi-layered compositions and cartograms. The research was conducted in the area of 17 844 km2 of Podkarpackie Province.
Agricultural land abandonment is an elusive phenomenon, as yet not fully defined. Even though it is common in Polish landscape, there are no measures to date that could quantify the phenomenon. Neither the data from the Central Statistical Office, nor the data from land registers include information on land abandonment. Therefore, there is a need for a systematic approach that could quantify and determine the extent of land abandonment. A fieldwork approach was designed for the purpose, and research was conducted on a test area of Okocim village in Małopolska region. Vegetation cover that could indicate the existence of land abandonment on the agricultural areas – such as trees, brushwood, and grass cover – was examined using a representative sample of 145 test fields. The fieldwork approach revealed that the extent of land abandonment in the test area is 37% of all areas officially classified as agricultural, which shows that the scale of the phenomenon is significant, and that there is a need to develop an approach to provide a more detailed picture of the distribution of land abandonment.
Gmina jest podstawowym organem kreującym politykę przestrzenną. W zakresie granic administracyjnych i pośrednio w obszarach przyległych może wpływać na kierunek i tempo zmian ekonomicznych, społecznych i inwestycyjnych. Kierunek zmian zależy głównie od polityki przestrzennej, a ich tempo uwarunkowane jest możliwością obsługi poszczególnych terenów przez infrastrukturę techniczną i komunikacyjną. Stopień zainwestowania obszaru w media znacząco wpływa na zwiększenie tempa rozwoju inwestycji, natomiast dostępność dobrego jakościowo systemu komunikacyjnego zwiększa atrakcyjność terenu na równi z walorami krajobrazowymi. W pracy zastosowano metody przetwarzania danych przestrzennych zapisanych w formatach wektorowych i rastrowych, przetworzonych przy użyciu narzędzi geoprocessingu. Na etapie pozyskania danych źródłowych przeprowadzono analizę dostępności na podstawie zbiorów metadanych. Uwzględniono trójszczeblową hierarchię kompetencji administracyjnej organów utrzymujących odpowiednie metadane i zbiory danych. Zadania realizowane na najniższym poziomie administracji samorządowej koncentrują się na uzyskaniu wysokiej szczegółowości danych przestrzennych i opisowych. Wyniki wskazują na silną zależność między wymienionymi cechami zainwestowania, komunikacji i zabudowy a ich wpływem na tempo rozwoju i atrakcyjność propozycji polityki przestrzennej gmin oraz ocenę trafności rozwiązań planistycznych. Powiązanie danych jakościowych zainwestowania terenów z tempem ich rozwoju terenów pozwoliło na ocenę dokładności zastosowanych wskaźników.
EN
A commune is the primary authority that creates the spatial policy. In terms of administrative borders and indirectly in the adjacent areas, it can influence the direction and rate of economic, social and investment changes. The changes’ direction depends mainly on spatial policy but the rate is also determined by the ability to handle specific areas by technical and communication infrastructure. The degree of technical investment significantly increases the rate of investment growth while good quality communication system availability advances the land att ractiveness on a par with landscape values. Methods of spatial data processing stored in vector and raster formats were used in the paper. Multiple format conversion was performed using geoprocessing tools. At the source data obtaining stage, the analysis based on the metadata collections availability was conducted. It includes three-tier hierarchy of the administrative competence of authorities maintaining adequate metadata and data sets. The character of the performed tasks at the lowest administration level is oriented towards obtaining highly detailed spatial and descriptive data. The results indicate a strong correlation between mentioned investment, communication and building features as well as their infl uence on the development rate and the att ractiveness of the municipalities’ spatial policy proposals and accuracy assessment of the planning solutions. Linking investment areas qualitative data with the rate of their development has allowed us to evaluate used indicators’ accuracy.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.