Pozytonowa tomografia emisyjna (PET) – zastosowanie radioizotopów alternatywnych do fluorodeoksyglukozy (18F)

• Autorzy: Cichoń Katarzyna , Ptaszyńska Anna , Chlewicki Wojciech , Supińska Aleksandra

Warianty tytułu

EN

Positron emission tomography (PET) – use of radioisotopes alternative to 18F-fluorodeoxyglucose

• Języki publikacji: PL

Abstrakty

PL

Metoda pozytonowej tomografii emisyjnej to jedna z technik obrazowania stosowana w medycynie nuklearnej. W celu prawidłowego wykonania badania techniką PET pacjent przyjmuje związek chemiczny oznakowany izotopem, który jest zdolny do emisji pozytonów. Najpopularniejszym radiofarmaceutykiem stosowanym w PET jest fluorodeoksyglukoza (FDG) – analog glukozy znakowany przez fluor 18F. Obserwuje się kumulację radiofarmaceutyku w narządach, które intensywnie metabolizują glukozę (np. serce, mózg), w tym również w zmianach nowotworowych. W pracy zostały przedstawione alternatywne do fluorodezoksyglukozy radioizotopy, takie jak: 11C, 68Ga, 124I. Nowa era radioizotopów opisanych w niniejszej pracy oraz postęp technologiczny – systemy PET/CT lub PET/MRI pozwalają na uzyskanie lepszych rezultatów zarówno w zakresie diagnostyki, jak i ochrony pacjenta przed promieniowaniem jonizującym.

EN

The positron emission tomography method is one of the imaging techniques used in nuclear medicine. In order to perform the PET examination correctly, the patient accepts a chemical compound marked with an isotope that is capable of positron emission. The most popular radiopharmaceutical used in PET is fluorodeoxyglucose (FDG) – it is a glucose analogue marked by fluorine 18F. Accumulation of a radiopharmaceutical in organs intensively metabolizing glucose (eg heart, brain), including in neoplastic lesions, is observed. In f this work are presented radioisotopes, such as: 11C, 68Ga, 124I, which are alternative to fluorodezoxyglucose. The new era of radioisotopes described in the paper and progress in technology – PET/CT PET/ MRI systems, give better results in diagnostics and better radiation protection- less exposure to ionizing radiation are gained for the patient.

Słowa kluczowe

PL

pozytonowa tomografia emisyjna; PET; fluorodeoksyglukoza 18F; radiofarmaceutyk

EN

positron emission tomography; PET; fluorodeoxyglucose 18F; radiopharmaceutical

• Wydawca: Indygo Zahir Media
• Czasopismo: Inżynier i Fizyk Medyczny
• Rocznik: 2023
• Tom: Vol. 12, nr 4
• Strony: 329--334
• Opis fizyczny: Bibliogr. 35 poz., rys., tab., wykr.

Twórcy

autor

Cichoń Katarzyna

• Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie, Wydział Elektryczny, ul. Sikorskiego 37, 70-313 Szczecin

autor

Ptaszyńska Anna

• Ars Medical Sp. z o.o., Pracownia Rezonansu Magnetycznego, al. Wojska Polskiego 43, 64-920 Piła

autor

Chlewicki Wojciech

• Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie, Wydział Elektryczny, ul. Sikorskiego 37, 70-313 Szczecin

autor

Supińska Aleksandra

• Wydział Nauk o Zdrowiu, Akademia im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim, ul. Chopina 52, 66-400 Gorzów Wielkopolski

Bibliografia

• 1. T. Jones, D. Townsend: History and future innovation in positron emission tomography, Journal of Medical Imaging, 4(1), 2017, 011013–1–17.
• 2. N. Gillings: Radiotracers for positron emission tomography imaging, Magn Resn Mater Phys., 26, 2013, 149–158.
• 3. Y. Huang: An Overview of PET Radiopharmaceuticals in Clinical Use: Regulatory, Quality and Pharmacopeia Monographs of the United States and Europe, Nuclear Medicine Physics, in Nuclear Medicine Physics, London, United Kingdom, IntechOpen, 2018 (Online). Available: https://www.intechopen.com/chapters/62269 doi: 10.5772/intechopen.79227.
• 4. B. Birkenfeld, M. Listewnik (red.): Medycyna nuklearna – obrazowanie molekularne, Wydawnictwo Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego, Szczecin 2011.
• 5. B. Pruszyński, A. Cieszanowski (red.): Radiologia. Diagnostyka obrazowa RTG, MR, USG i MR, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2017.
• 6. R. Lawson: Przyczynki do historii medycyny nuklearnej, z podkreśleniem roli laureatów Nagród Nobla, NOWOTWORY Journal of Oncology, 62(5), 2012, 385–390.
• 7. G. Pawlicki, T. Pałko, N. Golnik, B. Gwiazdowska, L. Królicki: Biocybernetyka i inżynieria biomedyczna 2000, Fizyka Medyczna, Akademicka Oficyna Wydawnicza Exit, 9, 2002.
• 8. http://www.czytelniamedyczna.pl/3596,znaczenie-pozytonowej-tomografii-emisyjnej-pet-w-diagnostyce-schorzen-onkologicz.html.
• 9. L. Dobrzyński, E. Droste, R. Wołkiewicz, Ł. Adamowski, W. Trojanowski: Spotkanie z promieniotwórczością Instytut Problemów Jądrowych, Wydanie drugie poprawione i rozszerzone, Broszura powstała we współpracy z Państwową Agencją Atomistyki, 2010.
• 10. R. Mikołajczak: Zastosowanie radioizotopów w diagnostyce i terapii, Instytut Energii Atomowej, Ośrodek Radioizotopów POLATOM.
• 11. M. Janiak, A. Wójcika (red.): Medycyna zagrożeń i urazów radiacyjnych, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005.
• 12. Z. Toth, J. Przedlacki (red.): Medycyna nuklearna, Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, Warszawa 1983.
• 13. M. Tomaszuk, D. Kabat, W. Lenda-Tracz: Przegląd zaleceń dotyczących kontroli jakości systemów PET – kierunek zmian, Inżynier i Fizyk Medyczny, 3(4), 2015, 123–132.
• 14. B. Głowacz, M. Zieliński: Tomografia PET/MRI przy zastosowaniu innowacyjnego mobilnego wkładu TOF-PET, Inżynier i Fizyk Medyczny, 5(4), 2015, 241–244.
• 15. P. Moskal, A. Kubica-Misztal: J-PET: nowy Pozytonowy Emisyjny Tomograf zbudowany z plastikowych detektorów, Inżynier i Fizyk Medyczny, 4(4), 2015.
• 16. L. Królicki, A. Bajera, J. Kunikowska: Obrazowanie struktury i czynności narządów wewnętrznych metodą PET – podstawy fizyczne, Inżynier i Fizyk Medyczny, 2, 2012, 39–43.
• 17. A. Bolanowski: Cyfrowy detektor PET, Inżynier i Fizyk Medyczny, 1(3), 2014, 46–48.
• 18. A. Reza Jalilian: An overview on Ga-68 radiopharmaceuticals for positron emission tomography applications, Iran J Nucl Med., 2016.
• 19. A.Z. Hrynkiewicz, E. Rokita: Fizyczne metody diagnostyki medycznej i terapii, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2000.
• 20. A. Boss, S. Bisdas, A. Kolb, A. Hofmann, U. Ernemann, D. Claus Claussen, C. Pfannenberg, B.J. Pichler, M. Reimold, L. Stegger: Hybrid PET/MRI of Intracranial Masses: Initial Experiences and Comparison to PET/CT, J Nucl Med., 51, 2010, 1198–1205.
• 21. B. Pruszyński (red.): Radiologia. Diagnostyka obrazowa, Wydanie drugie unowocześnione, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005.
• 22. V. Bhavana, H.K. Krishnappa: A Survey on Multi – Modality Medical Image Fusion, This full-text paper was peer-reviewed and accepted to be presented at the IEEE, WiSPNET 2016 conference.
• 23. E. Szurowska, J. Teodorczyk, K. Dziadziuszko, J. Pieńkowska, G. Romanowicz, P. Lass: Pozytonowa tomografia emisyjna w onkologii z użyciem radiofarmaceutyków alternatywnych do 18F-fluorodeoksyglukozy, Onkologia w Praktyce Klinicznej, 9(5), 2013, 197–199.
• 24. A. Buniak: Praca dyplomowa, Szczecin 2021.
• 25. Ya-Yao Huang: An Overview of PET Radiopharmaceuticals in Clinical Use: Regulatory, Quality and Pharmacopeia Monographs of the United States and Europe, CHAPTER 4, 2018 The Author(s). Licensee IntechOpen. This chapter is distributed under the terms of the Creative Commons Attribution License (http://creativecommons.org/licenses/by/3.0), which permits unrestricted use, distribution, and reproduction in any medium, provided the original work is properly cited, http://dx.doi.org/10.5772/intechopen.79227.
• 26. M.R. Ogiela, R. Tadeusiewicz: Modern Computational Intelligence Methods for the Interpretation of Medical Image, Studies in Computational Intelli gence, 84, Springer-Verlag, Berlin-Heidelberg New York, 2008.
• 27. http://ncbj.edu.pl/zasoby/wyklady/ld_podst_fiz_med_nukl-01/med_nukl_02_v3.pdf.
• 28. G. Treglia, E. Giovannini, D. Franco, M.L. Calcagni, V. Rufini, M. Picchio, A. Giordano: The role of positron emission tomography using carbon-11 and fluorine-18 choline in tumors other than prostate cancer: a systematic review, Annals of Nuclear Medicine July, 26(6), 2012, 451–461.
• 29. V. Cuccurullo, G. Danilo Di Stasio, L. Mansi: Nuclear Medicine in Prostate Cancer: A New Era for Radiotracers, World J Nucl Med., 17(2), 2018, 70–78.
• 30. http://ncbj.edu.pl/zasoby/wyklady/ld_podst_fiz_med_nukl-01/med_nukl_06_v4.pdf.
• 31. R.K. Joshi et al.: Radiosynthesis challenges of 11C and 18F-labeled radiotracers in the FX2C/ N tracerlab and their validation through PET-MR imaging, Applied Radiation and Isotopes, 168, 2021, 109486.
• 32. R. Nakajima, K. Kimura, K. Abe, S. Sakai: 11C-methionine PET/CT findings in benign brain disease, Jpn J Radiol., 35(6), 2017, 279–288.
• 33. W. Łobodziec: Dozymetria i promieniowanie jonizujące w radioterapii, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Wydanie drugie, Katowice 1999.
• 34. Z. Wygoda, A. d´Amico, B. Jarząb: Tomografia emisji pozytonów (PET) i jej zastosowanie do wykrywania, lokalizacji i monitorowania guzów gruczołów wydzielania wewnętrznego, Postępy Nauk Medycznych, 10, 2009, 840–847.
• 35. P. Santhanam, D. Taieb, L. Solnes, W. Marashdeh, P.W. Ladenson: Utility of I-124 PET/CT in identifying radioiodine avid lesions indifferentiated thyroid cancer: a systematic review andmeta-analysis, Clinical Endocrinology, 86, 2017, 645–651.