Systemy sterowania i zarządzania ruchem statków i barek na wodach przybrzeżnych i śródlądowych

• Autorzy: Jagniszczak I.

Warianty tytułu

EN

The control and management systems of vessel and barge traffic of inland waterways and inshore waters

• Języki publikacji: PL

Abstrakty

PL

Wprowadzenie systemów sterowania i zarządzania ruchem statków i barek przyczynia się do poprawy poziomu bezpieczeństwa żeglugi. Znaczne natężenie ruchu jednostek zwłaszcza w zurbanizowanych rejonach państw powoduje wzrost ryzyka wystąpienia wypadków. W pracy przedstawiono założenia prawne, zalecenia oraz organizację rzecznych systemów sterowania i zarządzania ruchem statków i barek - River Vessel Traffic Management Systems (RVTMS). Następnie zaprezentowano metody teoretyczne oraz praktyczne pozwalające na dokonywanie oceny sytuacji ruchu jednostek. Bezpieczeństwo na morzu oraz wodach śródlądowych określa stan warunków środowiska, oraz organizację i realizację działalności ludzkiej, która nie powoduje zagrożenia dla ruchu jednostwk pływających, życia ludzkiego oraz środowiska. W pracy przedstawiono teoretyczne podstawy dotyczące oceny ruchu jednostek w zależności od usytuowania akwenu oraz zastosowania różnych metod obserwacji. Funkcja bezpieczeństwa nawigacji jest zmienną zależną uwarunkowaną zmiennymi niezależnymi określanymi w formie parametrów pozwalających na opisanie układu statek - akwen - system określania pozycji - aktualne warunki hydrologiczno-meteorologiczne - intensywność ruchu statków/barek - system regulacji ruchu - zasady sterowania statkiem. W wyniku prowadzonych studiów zaprezentowano założenia projektu systemu nadzoru, sterowania i zarządzania ruchem statków i barek w rejonie dolnej Odry. Tego rodzaju rozwiązanie pozwala na stworzenie korytarza transportowego, w którym można również planować i kontrolować przemieszczanie ładunków oraz regulować ruch jednostek. Systemy VTS obejmują porty, cieśniny, kanały i śródlądowe drogi wodne. Zastosowanie nowoczesnych technologii pozwala na wymianę i przekazywanie informacji pomiędzy lokalnymi systemami VTS oraz ustalanie regionalnych i kontynentalnych organizacji. Taką funkcję w Europie pełni Europejski Nadzór Ruchu (EPTO). Usytuowanie dużych portów morskich w ujściu Odry, połączenie z europejską siecią dróg wodnych oraz parametry rzeki powodują, że znaczący rozwój żeglugi śródlądowej nastąpi na Odrze. W pierwszej kolejności ze względu na ogromne potrzeby Berlina nastąpi wzrost przewozów w rejonie dolnej Odry. Koncepcje rozwoju systemów VTS River są ściśle związane z rozwojem systemów informacyjnych. Znajomość pozycji statków oraz ładunków pozwala na wykorzystanie systemów do tworzenia korytarzy transportowych i optymalizacji procesów transportowych. W związku z tym kraje Unii Europejskiej od kilku lat prowadzą intensywne badania związane z modernizacją oraz rozszerzeniem funkcji systemów sterowania i zarządzania ruchem statków i barek, co świadczy o ich przydatności i ważnej roli, jaką odgrywają w tych państwach. Integracja Polski z Unią Europejską w zakresie transportu dotyczy również wykorzystania śródlądowych dróg wodnych. W związku z powyższym należy doprowadzić do włączenia polskich dróg wodnych śródlądowych, a w szczególności dolnej części rzeki Odry do dróg wodnych o międzynarodowym znaczeniu (przystąpienie do umowy AGN). Jednym z warunków wzrostu przewozów ładunków na odcinku Szczecin-Kanał Odra-Havela jest stworzenie rzecznego systemu VTMS Szczecin pozwalającego na sterowanie i zarządzanie ruchem statków i barek na tym odcinku rzeki.

EN

The introduction of control and management systems into vessel and barge traffic contributes to raising the safety level of navigation. A considerably intensified traffic of units raises the risk of accidents, especially in urban areas. The work presents legal assumptions, recommendations and organisation of the River Vessel Traffic Management Systems (RVTMS). Next, theoretical and practical methods have been presented, which permit to make an assessment of the unit traffic situation. Safety at sea and inland waters is determined by the state of the environment, objects in motion, and the organisation and performance of human activity, which does not endanger the traffic of sailing units, human life and the environment. The work presents theoretical grounds for assessing vessel traffic depending on the location of the area and the various observation methods applied. The function of navigational safety is a dependent variable conditioned by independent variables determined by parameters permitting to describe the system ship - water area - position plotting system - current hydrological and meteorological conditions - ship/barge traffic intensity - traffic control system - principles of steering the ship. The safety assessment index should permit to estimate quantitatively the safety level of conducting the ship directly bound with the kind of water area and types of units operated in this area. As a results of studies conducted assumptions have been presented for a system of supervision, control and management of ship/barge traffic in the region of the lower Odra. A solution like this permits to create a transport corridor, where the movement of cargo and the traffic of units can be planned and controlled. VTS systems embrace ports, straits, canals and inland waterways. The application of modern technology permits exchange and transfer of information between local VTS systems and establishing regional and continental organisations; this function is performed in Europe by European Traffic Supervision (EPTO). The location of large seaports at the mouth of the Odra, connection with the European network of waterways and the parameters of the river will bring about a significant development of inland navigation on the river Odra; in first order there will come about an increase of carriage in the Lower Odra region. At present the development potential of inland navigation in the Odra region should be exploited. Ports in the Odra region should take over the leading role of organising logistic transport chains. Units navigating in the region should be equipped with suitable navigational devices which improve the efficiency and safety of navigation. The concepts of developing VTS River systems are strictly bound with the development of information systems. Knowledge of the position of ships and cargo permits to use the systems for creating transport corridors and optimising transport processes. In connection with the above, countries of the European Union have been conducting in the recent years intensive research on modernising and extending the functions of controlling and managing the ship and barge traffic, which proves their usefulness and important role fulfilled in these countries. Poland's integration with the European Union in the range of transport also concerns the exploitation of inland waterways; therefore, the Polish inland waterways, the lower section of the river Odra in particular, should be included among the waterways of international significance (joining the AGN convention - European Agreement on Main Inland Waterways of International Importance). A condition for increasing carriages on the section Szczecin - the Odra-Havel Canal is the creation of a VTMS Szczecin river system, which would permit to control and manage the ship and barge traffic on this river section.

Słowa kluczowe

PL

żegluga śródlądowa; VTS system; zarządzanie portami

EN

inland shipping; Vessel Traffic Services; VTS; VTMS; Vessel Traffic Management System

• Wydawca: Dział Wydawnictw Wyższej Szkoły Morskiej
• Czasopismo: Studia / Wyższa Szkoła Morska w Szczecinie
• Rocznik: 2003
• Tom: nr 41
• Strony: 3--271
• Opis fizyczny: Bibliogr. 98 poz., rys., tab.

Twórcy

autor

Jagniszczak I.

• Wyższa Szkoła Morska w Szczecinie ul. Wały Chrobrego 1/2, 70-500 Szczecin

Bibliografia

• 1. Admiralty List of Radio Signals. Vol.6.Part 1-2.1997/1998. Pilot Services and Port Operation. NP. 286 (1, 2).
• 2. Ahearn S. VTS Operation with Links to Port & Regional Management. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 3. Bacstrom R. A National Traffic Information System for the Maritime Community. International Conference VTS 2000. Singapore 2000.
• 4. Banachowicz A. Nawigacyjny system ekspertowy. II Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 1997.
• 5. Biuletyn europejskiej statystyki transportu. Europejska komisja ekonomiczna. ONZ, Nowy Jork 1995.
• 6. Bockel R., Vries W. The Development of a national traffic management policy. XIII Conference of the International Association of Lighthouse Authorities. Traffic Management and VTS. Honolulu 1994.
• 7. Broeke I. River Information Sendees - An envisaged Vessel Traffic Management System on European Inland watenvays. International Conferen-cion on VTS. Singapore 2000.
• 8. Chang Keng Nee. VTS Transponder System - an Operation Perspective. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 9. Concerted Action on Shortsea Shipping SSS-CA. Prepared by Psaraftis H.,N. for Commission of the European Communities. April, 2000.
• 10. Davis P., Dove M., Stockel C. A Computer Simulation of Marine Traffic Using Domains and Arenas. Journal of Navigation 1980. No. 33.
• 11. Degre T. Maritime Traffic Image Prediction: The Matías Project. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 12. Deutsch C. VTS, the implementation decision. XIII-th Conference of the IALA. Traffic Management and VTS. Honolulu 1994.
• 13. Deutsch C. VTS - Development. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 14. Duda D., Drozd W. Podsystem telewizji użytkowej (CCTV) w portowym centrum koordynacji ruchu morskiego w porcie Gdańsk. VII Międzynarodowa Konferencja Naukowo-Techniczna Inżynierii Ruchu Morskiego. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1997.
• 15. Economic Commission for Europe. Inland Transport Committee. "White paper on trends in and development of inland navigation and its infrastructure". New York and Geneva 1996.
• 16. European Agreement on Main Inland Waterways of International Importance (AGN). Geneva, 19 January 1996.
• 17. European Commission. Community research and development information service. Waterborne transport, www.cordis.lu/transport/src/water.htm.
• 18. Fabre F. Shore - based marine navigation aid systems. Cost 301. Executive Report and Recomendation. Luxemburg 1988.
• 19. Fang Xianlin. Cost Benefit Analysis Evaluation Method and Model of VTS. International Conference VTS 2000. Singapore 2000.
• 20. Galor W., Gucma L. Ocena dokładności określania pozycji statku na torze wodnym Świnoujście - Szczecin za pomocą systemu VTS. 111 Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 1999.
• 21. Goodwin E.M. A statistical study of ship domain. Journal of Navigation, 1986 nr 28.
• 22. Gucma S., Jagniszczak I. Nawigacja morska dla kapitanów. Wydaw. Foka, Szczecin 1997.
• 23. Gucma S. Inżynieria ruchu morskiego. Okrętownictwo i Żegluga, Gdańsk 2001.
• 24. Guddal J.G. Ground based radar monitoring the environment in support of VTS and harbour management. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 25. Guidelines for Vessel Traffic Services. Resolution 1MO, A 857 (20) 27 November 1997.
• 26. Heikkila M. Ship-shore and ship-ship data transfer. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 27. Hinsch W. Response to Traffic Situations. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 28. IALA Vessel Traffic Services Manual. VTS Manual, 1998.
• 29. Jagniszczak I. Funkcje elektronicznej mapy nawigacyjnej. Sympozjum Sekcji Nawigacji Morskiej Komitetu Geodezji PAN. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1994.
• 30. Jagniszczak I. Znaki graficzne stosowane na mapach elektronicznych. I Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 1995.
• 31. Jagniszczak I. Kryteria i oceny VTS. Zeszyty Naukowe nr 55. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1998.
• 32. Jagniszczak I. Korekta map elektronicznych. III Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 1999.
• 33. Jagniszczak I. Wykorzystanie systemów automatycznej identyfikacji (AIS) w relacjach statek - brzeg. XII Międzynarodowa Konferencja Naukowo-Techniczna. Rola nawigacji w zabezpieczeniu działalności ludzkiej na morzu. Akademia Marynarki Wojennej RP, Gdynia 2000.
• 34. Jagniszczak I. Zastosowanie zdalnego pilotażu w serwisach VTMS. IV Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 2001.
• 35. Jagniszczak I. Multilevel program of information integration in VTMIS systems in relation shore-ship/barge-shore. IX International Scientific and Technical Conference on Marine Traffic Engineering. Maritime University, Szczecin 2001.
• 36. Jagniszczak I., Jurisica D. Updating of the Electronic Charts. III Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 1999.
• 37. Jagniszczak I. Systemy sterowania i zarządzania ruchem statków. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 2001 (monografia).
• 38. Jagniszczak I. Inland Waterways in the Polish Transport Industry Challenges and the Future. Inlatrans - Conference. Integrating Inland Waterway Transport Systems in the Baltic Sea Region. Savolinna. Finland 2001.
• 39. Jagniszczak I., Uchacz W., Model symulacyjny ruchu barek w rejonie dolnej Odiy. Zeszyty Naukowe nr XX, Explo-Ship. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 2002.
• 40. Jurdziński M. Nawigacyjne planowanie podróży. Wydawnictwo Morskie, Gdańsk 1989.
• 41. Jurdziński M. Planowanie prędkości statku na wodach ograniczonych. III Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 1999.
• 42. Jurdziński M. Pojęcia wstępne dotyczące teorii ruchu i bezpieczeństwa statków na obszarach VTS. Zeszyty Naukowe nr 53. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1997.
• 43. Jurdziński M., Wolski A. Analiza czynników wpływających na bezpieczeństwo żeglugi w rejonach kierowania ruchem statków. Zeszyty Naukowe nr 53. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1997.
• 44. Kamińska T., Rusak M. Umowa AGN jako ważny etap prac integrujących europejską infrastrukturę transportową. Przegląd Komunikacyjny, 1997 nr 3.
• 45. Konwencja MARPOL. Międzynarodowa konwencja o zapobieganiu zanieczyszczeniom morza przez statki. Londyn 1973.
• 46. Konwencja SOLAS. Międzynarodowa konwencja o bezpieczeństwie życia na morzu. Londyn 1974.
• 47. Koopmans M. Guidelines on vessel traffic management and information services. C.A.29 Management Commitee. Lisbon 1998.
• 48. Komeluk A. Czy polski transport rzeczny zamiera. Spedycja i Transport, 1998 nr 4.
• 49. Kotowska I. Czy żegluga kontenerowa na Odrze jest możliwa? Spedycja i Transport, 2000 nr 7/8.
• 50. Kulczyk J., Tołkacz L. Problemy transportu wodnego na Odrze. Spedycja i Transport, 1998 nr 4.
• 51. Large G. VTS need standards. Port Development International. March 1998.
• 52. Liebelt G.A. Integrated VTMIS assessment. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 53. Lim Y.G. Nyberg M. Application of AIS Transponder Technolog for the Port of Singapore. VTS Symposium. Singapore, January 2000.
• 54. Maanen W. Vessel Traffic & Management Services. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 55. Macdonald J. The Development of the Universal Automatic Identification System (AIS). International Conference VTS 2000. Singapore 2000.
• 56. Malski D. Organizacja i rozwój systemów kierowania ruchem statków. WSM, Szczecin 1997 (praca magisterska).
• 57. McCarty J.E. Regional Vessel Traffic Management. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 58. Michalski M. Śródlądowe szlaki transportowe. Spedycja i Transport, 1999 nr 12.
• 59. Michalski M. Odra-Vistula - the shortest inland waterway binding the west with the east Europe. IV International Conference on Marine Technology. Wessex Institute of Technology. UK 2000.
• 60. Mora P., Melon G., Perez D. Identification of ships and transfer of informa-tionthrough transponders. The Journal of Navigation, 1998, vol. 51, no. 3.
• 61. Nowicki A. Manewrowanie statkiem w warunkach specjalnych. Oderraum, Szczecin 1992.
• 62. Pietrzykowski Z. Domena statku w ocenie bezpieczeństwa nawigacyjnego na akwenie ograniczonym. IV Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 2001.
• 63. Polak J. Osłona hydrometeorologiczna w systemie VTS Zatoki Pomorskiej i toru wodnego Szczecin - Świnoujście. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1998 (praca magisterska).
• 64. Praca zbiorowa. Approach channels. A guide for designs. Final report of the join Working Group PIANC and IAPH in corporation with IMPT and IALA. Supplement to Bulletin, 1997 no. 95.
• 65. Praca zbiorowa pod kier. W. Galora. System nadzoru i regulacji ruchu statków (VTS) na polskim wybrzeżu środkowym. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1998.
• 66. Prunieras J. Recent Thoughts on the VMIS Concept. VIII International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 67. Recommendation on Performance Standards for an Universal Shipborne Automatic Identification System (AIS). Resolution MSC.74(69). 12 May 1998.
• 68. Rymarz W. Współczesne problemy i tendencje rozwoju brzegowych służb ruchu statków (VTS). I Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 1995.
• 69. Salmonowicz H. Żegluga śródlądowa rejonu ujścia Odry. Spedycja i Transport, 1995 nr 4.
• 70. Sandberg O. The Norwegian Coastal Operations and Surveillance System (COOS). International Conference VTS 2000. Singapore 2000.
• 71. Schiffahrtskarten der Binnenwasserstrasen der Deutschen Demokratischen Republik. Wasserstatenaifsichtsamt der DDR. Locja śródlądowa dróg wod¬nych. Berlin 1990.
• 72. Sollosi M. Vessel Traffic Management in Constrained Waterways. International Conference VTS 2000. Singapore 2000.
• 73. Standard Electronic Chart Display and Information System for Inland Navigation. Central Commission for the Navigation on the Rhine. 1.0 Edi¬tion 16.01.2001.
• 74. Standard Marine Communication Phrases. IMO, 1997.
• 75. Statement of IMO. ITU Matters, including Radio communication ITU-R Study Group 8 Matters. NAV 45/INF 2. 25 June 1999.
• 76. Stupak T., Zarzycki B. System automatycznej identyfikacji statków (AIS) -nowe wymagania i możliwości. IV Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 2001.
• 77. Śniegocki H., Duda D. Wzrost bezpieczenshva żeglugi na obszarze działania VTS. I Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 1995.
• 78. Tarchalski M. Palący problem zagospodarowania Odiy. Spedycja i Transport, 1998 nr 11.
• 79. Uchacz W., Kwiatek T. Metoda budowy bazy wiedzy na użytek systemu VTS na torze wodnym Świnoujście - Szczecin z zastosowaniem programu Ne-xpert Object. Zeszyty Naukowe nr 55. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1998.
• 80. Uchacz W., Magaj J. Porównanie wybranych algorytmów rozwiązań pewnego zadania optymalizacji ruchu statków. XII Międzynarodowa Konferencja Naukowo-Techniczna. Rola nawigacji w zabezpieczeniu działalności ludzkiej na morzu. Akademia Marynarki Wojennej, Gdynia 2000.
• 81. Uchacz W., Magaj J., Kwiatek T. Porównanie metod rozwiązań zagadnienia optymalizacji ruchu statków na akwenach ograniczonych. IV Sympozjum Nawigacyjne. Wyższa Szkoła Morska, Gdynia 2001.
• 82. Ustawa o żegludze śródlądowej. 25.04.2001.
• 83. Wawruch R. Display ofVTS information on ship navigation screens. Konferencja Naukowo-Techniczna Inżynierii Ruchu Morskiego. Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1999.
• 84. Weeks F.F. Communications in VTS. XII Conférence of the IALA. Traffic Management and VTS. Hawaii, Honolulu 1994.
• 85. Wieland J., Boguszewicz J., Kocot R. Elektronika w systemie kierowania ruchem statków w porcie i na redzie. Budownictwo Okrętowe i Gospodarka Morska, 1993 nr 9-10.
• 86. Willems C. INDRIS Inland Navigation Demonstrator for River Information Services. International Symposium on VTS. Rotterdam 1996.
• 87. Williams J. The USA today. Weather book. www.usatoday.com.weather.
• 88. Winter J., Kulczyk J., Turek M. Szanse i bariery żeglugi śródlądowej w Polsce. Spedycja i Transport, 2000 nr 9.
• 89. Winter J., Turek M. Transport Odrą dzisiaj i jutro. Spedycja i Transport, 1999 nr 6/7.
• 90. Wojcieszek D., Wolski A. System kontroli i zarządzania ruchem statków na Zatoce Pomorskiej i torze wodnym Świnoujście - Szczecin. XI Międzynarodowa Konferencja Naukowo-Techniczna Akademii Marynarki Wojennej, Gdynia 1999.
• 91. World VTS Guide, www.worldvtsguide.org.
• 92. Woś K., Salmonowicz H. Trans Logis Paket 200 - stan aktualny i przewidywane kierunki przemian w zakresie infrastruktury i potrzeb przewozowych żeglugi śródlądowej w perspektywie 2010 roku. Regionalne biuro gospodarki przestrzennej województwa zachodniopomorskiego. Kwiecień 2000 (projekt).
• 93. www.ais.org.
• 94. www.unece.org/leginstr/cover.htm.
• 95. Youg W. What are vessel traffic services and what can they really do? Navigation Journal of The Institute of Navigation, 1994, vol. 41, no. 1.
• 96. Zeigler B.P. Teoria modelowania i symulacji. PWN, Warszawa 1984.
• 97. Zhao J., Wu Z., Wang F. Comments of Ship Domains. Journal of Navigation, 1993 no. 46.
• 98. Zimmermann R., Gem T., Gilles E.D. Advanced River Navigation with Inland ECDIS. First European Inland Waterway Navigation Conference. Balatonfured. June 9- 11, 1999.