Kolumna minojska - podpora namiotu niebios i znak bóstwa

• Autorzy: Niemczyk E.

Warianty tytułu

EN

The Minoan column - a support of the tent of heaven and a symbol of deity

• Języki publikacji: PL

Abstrakty

PL

Kształtowanie form architektonicznych zgodne z empatią, a więc wczuwające się w ich pracę i wysiłek dla zaspokojenia elementarnej potrzeby ładu, równowagi i statyki, sięga prehistorii. Analiza dotyczy kolumny minojsko-mykeńskiej, której forma ukazywała wysiłek konstrukcyjny i naprężenia panujące w jej wnętrzu. Kolumny były początkowo podporami namiotów, dlatego zwężały się w dół, tam gdzie tworzył się konstrukcyjny przegub. Wewnętrzne naprężenia kolumny doryckiej ukazuje entasis - pogrubienie trzonu w dolnej jego części, analogiczne do mięśni człowieka, które powiększają swą objętość pod wpływem wysiłku. Zgodnie z tymi zasadami ukształtowany był także echinus kolumny - element głowicy, zarówno kolumny minojskiej, jak i doryckiej, stanowiący rodzaj elastycznej poduszki, która złagodzić miała przenoszenie obciążeń z dachu i belki na kolumnową podporę. Kolumna minojska dźwigająca namiot - symbol nieba, zapewne dlatego przekształcona została w znak bóstwa. Jak pokazuje relief znad Bramy Lwów w Mykenach, u podstawy kolumny mykeńskiej widniał niegdyś inkrustowany hetycki znak hieroglificzny oznaczający "boga" i "boskość".

EN

The idea that the shaping of architecture forms should involve emphatising with their functioning in order to satisfy the basic need of order, equilibrium and statics originated in prehistoric times. The analysis concerns the Minoan-Mycenaean column, whose form reflected its internal stresses and constructional functions. Initially, such columns were used as tent supports, therefore they tapered towards the bottom, where a constructional joint was formed. By contrast, the internal stresses of the Doric column were reflected by the entasis - the increase of the diameter of the shaft towards the bottom, analogical to human muscles, whose volume increases due to effort. Those principles also influenced the shaping of the echinus - an element of the capital of both Minoan and Doric columns, which was a kind of elastic cushion, mediating between the load of the roof and the column. The Minoan column provided support to a tent, which symbolised heaven, and probably for this reason it became a sign of deity. As it can be seen in the relief from the Lion Gate in Mycenae, the base of the Minoan column was incrusted with a Hittite hieroglyph signifying 'god' and 'deity'.

Słowa kluczowe

PL

kolumna minojsko-mykeńska; podpora namiotowa

EN

Minoan-Mycenaean column; tent support

• Wydawca: Politechnika Warszawska, Wydział Architektury
• Czasopismo: Kwartalnik Architektury i Urbanistyki
• Rocznik: 2012
• Tom: T. 57, z. 1
• Strony: 55--62
• Opis fizyczny: rys.

Twórcy

autor

Niemczyk E.

• Politechnika Warszawska