Ocena zanieczyszczenia rzek Odry i Wisły - przeszłość i teraźniejszość

• Autorzy: Helios-Rybicka E. , Wardas M. , Adamiec E. , Strzebońska M.

Warianty tytułu

EN

Pollution assessment of the Odra and Vistula rivers - past and present

• Języki publikacji: PL

Abstrakty

PL

Badania przeprowadzone w latach 1990-1991 wykazały, że górna Odra jest silnie zanieczyszczona, szczególnie Cd do 16, Pb do 3954, Cu do 1784 i Zn do 6685 mg/kg. Na podstawie przeprowadzonej w latach 1997-2000 kompleksowej oceny stanu rzeki Odry stwierdzono, że zanieczyszczenie metalami się zmniejszyło, szczególnie Zn i Pb. Stwierdzono wyraźną różnicę w zawartości metali w osadach i zawiesinie. W zawiesinie pobranej z Odry po powodzi, ilość Pb a szczególnie Zn i Cd jest znacznie wyższa niż w osadzie dennym. Poważnym problemem jest wysoka zawartość Cd, co z uwagi na jego dużą mobilność i przyswajalność biologiczną stanowi duże zagrożenie dla środowiska. Również osady Wisły są silnie zanieczyszczone metalami, a ilość Cd w osadach Wisły poniżej ujścia Przemszy osiąga 200 mg/kg. Rzeka Przemsza należy do najbardziej skażonych w Europie. Zanieczyszczenie osadów Wisły zmniejsza się w miarę oddalania się od Górnego Śląska

EN

Studies carried out in 1990-1991 have showed very strong heavy metals contamination of the Odra River, especially with Cd - up to 16, Pb - up to 3954, Cu - up to 1784 and Zn - up to 6685 mg/kg. Investigation carried out during the last years 1997-2000 in the framework of the International Odra Project showed that the heavy metals pollution has been decreased, especially with Zn and Pb. In the suspended matter samples of the Upper and Middle Odra River from November '97 the content of Zn, Cd and Pb, was higher than in the bottom sediments. Generally the content of Cd in the suspended matter is lower than in the sediment samples. Significant high levels of metals contamination were found in the Vistula river, particularly for Zn, Pb and Cd at the river section downstream of the Przemsza outlet. Contaminant concentrations were generally found to decrease substantially with increasing a distance from the Upper Silesia industrial area

Słowa kluczowe

PL

osady denne; zawiesina; klasyfikacja geochemiczna; metale ciężkie

EN

bottom sediments; suspended matter; geochemical classification; heavy metals

• Wydawca: Wydawnictwa AGH
• Czasopismo: Geologia / Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie
• Rocznik: 2001
• Tom: T. 27, z. 2--4
• Strony: 659--671
• Opis fizyczny: Bibliogr. 9 poz., wykr.

Twórcy

autor

Helios-Rybicka E.

• Akademia Górniczo-Hutnicza; Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska, Zakład Ochrony Środowiska, al. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków

autor

Wardas M.

• Akademia Górniczo-Hutnicza; Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska, Zakład Ochrony Środowiska, al. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków

autor

Adamiec E.

• Akademia Górniczo-Hutnicza; Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska, Zakład Ochrony Środowiska, al. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków

autor

Strzebońska M.

• Akademia Górniczo-Hutnicza; Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska, Zakład Ochrony Środowiska, al. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków

Bibliografia

• Adamiec E., Helios-Rybicka E. & Behrens К. (2000): Heavy Metals in Water and Suspended Matter. W: The Odra River after the Flood in 1997. Intern. Research Conf., Physicochemical Problems of Natural Waters Ecology. April 2000, Szczecin, Poland: 20.
• Helios-Rybicka E., Kukułka L. & Wardas M. (1997) Heavy Metals in the Bottom Sediments as a Pollution Factor of the Odra River System. W: Probl. Oczysz. Ścieków i Ochrony Wód w Dorzeczu Odry. Conf. Proc. Wrocław: 241-252.
• Helios-Rybicka E., Strzebońska M. & Wardas, M. (2000): Sedimentqualität in Oder und Weichesel. Sediment Assesment in European River Basins. Mitteilungen, Nr 22, BfG Koblenz, Berlin: 41-52.
• Helios-Rybicka E. (1986): Rola minerałów ilastych w wiązaniu metali ciężkich przez osady rzeczne górnej Wisły. Kwart. AGH, Geologia, 32: 122.
• Helios-Rybicka E. & Knöchel A. (2000): Crucial Loads in the River Odra - Impacts of Floods on the Situation of Hazardous Substances. Gewässer Land- schaften BMBV, Symposium Elbe Forschung: 79-99.
• Irmer U. (1997): Bedeutung Von Hintergrundwerten für Qualitätsanforderung an Oberflächenwassern. IKSE - Workshop: Bewertung der Ergebnisse aus der Elbeschadstofforschung, Geesthacht: 36—40.
• Müller G. (1979): Schwermetalle in den Sedimenten des Rheins – Veränderungen seit 1971. Umschau, 79: 778.
• Strzebońska M. (2000): Wpływ powodzi w 1997 roku na zanieczyszczenie dorzecza Odry metalami ciężkimi. Praca doktorska, Bibl. AGH: 147.
• Wardas M. (1999): Metale ciężkie w osadach rzecznych zlewni górnej Wisły i Odry. Praca doktorska, Bibl. AGH: 311.