Powiadomienia systemowe
- Sesja wygasła!
Identyfikatory
Warianty tytułu
Cohesive debrites of the Istebna Beds (Upper Senonian - Paleocene) West of the Skawa River
Języki publikacji
Abstrakty
W pracy opisano debryty kohezyjne warstw istebniańskich zachodniej części jednostki śląskiej Karpat zewnętrznych. Przedstawiona litofacja reprezentuje utwory silikoklastyczne, zbudowane z mieszaniny mułowo-piaskowego spoiwa i rozproszonego materiału okruchowego frakcji psefitowej. Powstawanie debrytów kohezyjnych związane było z grawitacyjnymi spływami osadu, generowanymi na skłonie basenu sedymentacyjnego przez ruchy masowe. Prezentowane utwory deponowane były w formie fartuchów przez podwodne, kohezyjne spływy rumoszowe. Największy udział miąższościowy debrytów kohezyjnych (12%) stwierdzono w warstwach istebniańskich Beskidu Śląskiego, znaczący udział odnotowano w Beskidzie Małym (7%), a najmniejszy w Beskidzie Morawskim (2%). Z największą częstotliwością opisana litofacja występuje w obrębie piaskowców istebniańskich dolnych, a regułą jest także pojawianie się w stropie łupków istebniańskich dolnych debrytów kohezyjnych z litoklastami o największych rozmiarach. Około 25% opisanych utworów zawierało w składzie fazy rozproszonej materiał egzotykowy (egzotykowe debryty kohezyjne), w których dominowały skały krystaliczne, przede wszystkim gnejsy, łupki krystaliczne i granitoidy. Wśród znacznie rzadziej obserwowanych egzotyków skał osadowych stwierdzono wyraźne zwiększanie się z zachodu na wschód udziału różnego rodzaju wapieni
Cohesive debrites of the Istebna Beds occur within the western part of the Silesian Unit of the Outer Flysch Carpathians. The lithofacies described represents siliciclastic deposits consisting of mud-sandy matrix and scattered, psephite-size clasts. The cohesive debrites originated from sediment gravity flows that were generated on the slope of sedimentary basin by mass-movements and were deposed as aprons by submarine, cohesive debris flows. The highest content of the cohesive debrites (12% of the succession thickness) has been recorded within the Istebna Beds of the Silesian Beskid Mts, the medium in the Beskid Mały Mts (7%) and the lowest within the Moravian Beskid Mts (2%). Most frequently the lithofacies presented occurs within the Lower Istebna Sandstones, while the cohesive debrites with the biggest lithoclasts occur within the top part of the Lower Istebna Shales. The exotic material with dominating crystalline rocks, mostly gneisses, schists and granitoids, makes up 25% of the described deposits (exotic cohesive debrites). Various types of limestones prevail among much rarer clasts of sedimentary rocks and the amount of the limestones distinctly increases going to the east
Wydawca
Rocznik
Tom
Strony
201--224
Opis fizyczny
Bibliogr. 89 poz., rys.
Twórcy
autor
- Akademia Górniczo-Hutnicza; Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska, Zakład Geologii Ogólnej i Matematycznej, al. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków, strzebo@geolog.geol.agh.edu.pl
Bibliografia
- Beck H., 1911. Die tektonischen Verhältnisse der beskidischen Oberkriedeablagerungen im nordöstlichen Mähren. Jahrb. d. Geol. Reichsanst ., 61, 711–779.
- Birkenmajer K., 1976. The Carpathian orogen and plate tectonics. Publ. Inst. Geophys. Pol. Acad. Sc., Ser. A-2, 101, 43–53.
- Bromowicz J., 1992. Basen sedymentacyjny i obszary źródłowe piaskowców magurskich. Kwart. AGH Geologia, 54, 7–122.
- Bukowy S., 1956. Observations on the sedimentation of the Babica Clays (Paleocene) in the Middle Carpathians. Bull. Acad. Pol. Sc ., Cl. III, 4, 9, 631–635.
- Burtan J., 1936. Stratigraphie der Schlesischen Beskiden. Bull. Intern. Akad. Pol. Spraw. Pol. Akad. Umiej ., 41, 195–209.
- Burtan J., 1972. Szczegółowa mapa geologiczna Polski, arkusz Wisła (1028), 1: 50000. Wyd. Geol., Warszawa.
- Burtan J., 1973. Objaśnienia do szczegółowej mapy geologicznej Polski, arkusz Wisła (1028), 1: 50000. Wyd. Geol., Warszawa, 1–37.
- Burtanówna J., Konior K. & Książkiewicz M., 1937. Mapa geologiczna Karpat Śląskich, (Carte geologique des Karpates de Silesie). PAU, Wyd. Śląskie, Kraków, 1–104.
- Cieszkowski M., Golonka J., Malata E., Olszewska B., Rajchel J. & Ślączka A., 2005. Wy stąpienia wapieni organogenicznych, organodetrytycznych oraz innych skał węglanowych w Karpatach zewnętrznych. W: Cieszkowski M. & Golonka J. (eds), Wapienie organogeniczne i organodetrytyczne w Karpatach zewnętrznych i ich znaczenie dla rekonstrukcji paleogeograficznych Tetydy. Seminarium naukowe, 21 kwietnia 2005, Kraków, 5–8.
- Crowell J.C., 1957. Origin of pebbly mudstones. Bull. Geol. Soc. Amer., 68, 993–1010.
- Doyle L.J. & Pilkey O.H. (eds), 1979. Geology of continental slopes. Spec. Publ., Soc. Econ. Paleontol. Mineral., 27, 75–82.
- Dziubińska B., Kusiak M.A. & Paszkowski M., 2004. Znaczenie egzotyków w rekonstrukcjach budowy geologicznej obszarów źródłowych i geotektonicznej ewolucji basenów karpackich. W: Krobicki M. (ed.), Egzotyki karpackie – znaczenie w rekonstrukcjach paleogeograficzno-geotektonicznych. Ogólnopolskie seminarium, 13 grudnia 2004, Kraków, 25–27.
- Dżułyński S. & Radomski A., 1955. Pochodzenie śladów wleczenia na tle teorii prądów zawiesinowych. Acta Geol. Pol., 5, 47–56.
- Eliáš M., 1970. Litology and sedimentology of the Silesian unit in the Moravo-Silesian Beskydy Mts., with English summary. Sbor. Geol. Ved., R. G., 18, 7–99.
- Gani M.R., 2004. A Straightforward Approach to Sediment Gravity Flows and Their Deposits. The Sedimentary Rekord, vol. 2, No. 3, 4–8.
- Geroch S., 1960. Zespoły mikrofauny z kredy i paleogenu serii śląskiej w Beskidzie Śląskim. Biul. Inst. Geol., 153, Z badań geol. w Karpatach, 5, 7–138.
- Ghibaudo G., 1992. Subaqueous sediment gravity flow deposits: practical criteria for their field description and classification. Sedimentology, 39, 423–454.
- Ghosh B. & Lowe D.R., 1993. The architecture of deep-water channel complexes, Cretaceous Venado Sandstone Member, Sacramento Valley, California. In: Graham S.A. & D.R. Lowe (eds), Advances in the Sedimentary Geology of the Great Valley Group. Sacramento Valley, California, SEPM, Pacific Section. Guidebook 73, 51–65.
- Golonka J., Oszczypko N. & Ślączka A., 2000. Late Carboniferous-Neogene geodynamic evolution and paleogeography of Circum-Carpathian region and adjacent areas. Ann. Soc. Geol. Pol., 70, 107–136.
- Golonka J., Krobicki M., Oszczypko N. & Ślączka A., 2001. Paleogeografia basenów Małopolskiej Prowincji Naftowej w mezozoiku i kenozoiku na tle ewolucji obszaru wokółkarpackiego. Prz. Geol., 49, 5, 396–400.
- Golonka J., Krobicki M., Oszczypko N., Ślączka A. & Słomka T., 2003. Geodynamic evolution and paleogeography of the Polish Carpathians and adjacent areas during Neo-Cimmerian and preceding events (latest Triassic-earliest Cretaceous). In: Mc Cann T. & Saintot A. (eds), Tracing Tectonic Deformation Using the Sedimentary Record, Geological Society, Spec. Pub., London, 208, 138–158.
- Golonka J., Bogdan I. & Ślączka A., 2004. Znaczenie egzotyków w rekonstrukcjach budowy geologicznej obszarów źródłowych i geotektonicznej ewolucji basenów karpackich. W: Krobicki M. (ed.), Egzotyki karpackie – znaczenie w rekonstrukcjach paleogeograficzno-geotektonicznych. Ogólnopolskie seminarium, 13 grudnia 2004, Kraków, 75–76.
- Golonka J., 2004. Plate tectonic evolution of the southern margin of Eurasia in the Mesozoic and Cenosoic. Tectonophysics, 381, 235–273.
- Hanzlíková E.,1972. Mikropaläontologische Zoneneinteilung und Stratigraphie der Istebna -Schichten und ihres unmittelbaren Hangenden. Praha, Vìst. Ústà. Úst. Geol., 47, 2, 69–77.
- Helwing J., 1970. Slump folds and early structures, northeastern, Newfounland Appalchians. J. Geol., 78, 172–178.
- Hickson T.A. & Lowe D.R., 2002. Facies architecture of a submarine fan channel-levee complex: the Juniper Ridge Conglomerate, Coalinga, California. Sedimentology, 49, 335–362.
- Kotlarczyk J., 1978. Stratygrafia formacji z Ropianki (fm), czyli warstw inoceramowych w jednostce skolskiej Karpat fliszowych. Pr. Geol. PAN , Kraków, 1–108.
- Kotlarczyk J., Krawczyk A.J., Leśniak T. & Słomka T., 1997. Geologiczna baza danych GeoKarpaty dla polskich Karpat fliszowych. Wyd. wł. WGGiOŚ AGH, Kraków, 1–90.
- Krawczyk A.J. & Słomka T., 1994. Podstawowe metody matematyczne w geologii. Skrypty Ucz. AGH 1393, Wyd. AGH, Kraków, 1–168.
- Krobicki M. & Słomka T., 1999. Berriasian submarine mass movements as results of tectonic activity in the Carpathians basins. Geol. Carpath ., 50, 42–44
- Krobicki M., Słomka T. & Golonka J, 2004a. Znaczenie egzotyków w rekonstrukcjach budowy geologicznej obszarów źródłowych i geotektonicznej ewolucji basenów karpackich. W: Krobicki M. (ed.), Egzotyki karpackie – znaczenie w rekonstrukcjach paleogeograficzno-geotektonicznych. Ogólnopolskie seminarium, 13 grudnia 2004, Kraków, 37–39.
- Krobicki M., Golonka J. & Słomka T., 2004b. Znaczenie egzotyków w rekonstrukcjach budowy geologicznej obszarów źródłowych i geotektonicznej ewolucji basenów karpackich. W: Krobicki M. (ed.), Egzotyki karpackie – znaczenie w rekonstrukcjach paleogeograficzno-geotektonicznych. Ogólnopolskie seminarium, 13 grudnia 2004, Kraków, 77–79.
- Książkiewicz M., 1951. Objaśnienia do arkusza Wadowice 1: 50000. Państw. Inst. Geol., Warszawa.
- Książkiewicz M., 1953. Karpaty fliszowe między Olzą a Dunajcem. W: Regionalna Geologia Polski, t. 1, Tektonika, z. 2, Karpaty, Kraków, 305–361.
- Książkiewicz M., 1958. Submarine slumping in the Carpathian Flysch. Ann. Soc. Geol. Pol., 28, 123–151.
- Książkiewicz M. (red.), 1962. Atlas geologiczny Polski. Zeszyt 13. Kreda i starszy trzeciorzęd w polskich Karpatach zewnętrznych. 1:600 000. Inst. Geol., Warszawa.
- Książkiewicz M., 1975. Bathymetry of the Carpathian flysch basin. Acta Geol. Pol., 25, 3, 309–367.
- Leszczyński S., 1981. Piaskowce ciężkowickie jednostki śląskiej w polskich Karpatach: studium sedymentacji głębokowodnej osadów gruboklastycznych. Ann. Soc. Geol. Pol., 51, 3–4, 435–502.
- Leśniak T. & Słomka T., 2000. Środowisko sedymentacji warstw istebniańskich dolnych (górny senon) rejonu Dobczyc. Kwart. AGH Geologia , 26, 1, 51–65.
- Lowe D.R., 1979. Sediment gravity flows: their classification and some problems of application to natural flows and deposits. In: Doyle L.J. & Pilkey O.H. (eds), Geology of continental slopes. Spec. Publ., Soc. Econ. Paleont. Mine., 27, 75–82.
- Lowe D.R., 1982. Sediment gravity flows: II. Depositional models with special reference to the deposits of high-density turbidity currents. J. Sedim. Petrol., 52, 279–297.
- Lowe D.R., 1997. Reinterpretation of depositional processes in a classic flysch sequence (Pennsylvanian Jackfork Group), Ouachita Mountains, Arkansas and Oklahoma: discussion. Am. Assoc. Petr. Geol. Bull., 81, 3, 460–465.
- Machaniec E., 2002. Analiza mikropaleontologiczna górnokredowych margli węglowieckich jednostki podśląskiej w polskich Karpatach Zewnętrznych. Rozprawa doktorska, Arch. Bibl. Inst. Nauk Geol., UJ, Kraków.
- Malik K., & Olszewska B., 1984. Studium sedymentologiczne i mikropaleontologiczne warstw grodziskich w profilu Żegociny (Karpaty fliszowe) (pl. I–X i 6 fig.). Ann. Soc. Geol. Pol., 54, 3–4, 293–334.
- Maltman A.I. (ed.), 1994. The Geological deformation of sediments . Chapman and Hall, London, 1–362.
- Matejka A., 1949. Geologická studie z okolí Valaśského Mezirici. Sbor. Stát. Geol Úst ., 16, 643–693, Praha.
- Mattern F., 2002. Amalgamation surfaces, bed thicknesses, and dish structures in sand-rich submarine fans: numeric differences in channelized and unchannelized deposits and their diagnostic value. Sediment. Geol., 150, 203–228.
- Matyszkiewicz J. & Słomka T., 1994. Organodetrital conglomerates with ooids in the Cieszyn Limestone (Tithonian-Berriasian) of the Polish Flysch Carpathians and their paleogeographic significance. Ann. Soc. Geol. Polon. , 63, 211–248.
- Mencik E. (ed.), 1983. Geology of the Moravskoslezské Beskydy Mts. and Podbeskydská pahorkatina Upland. Ustredni Ustav Geologicky, 1–304, Praha (with English summary).
- Miall A.D., 1985. Architectural-element analysis: a new method of facies analysis applied to fluvial deposits. Earth Sci. Rev., 22, 261–308.
- Middleton G.V. & Hampton M.A., 1976. Subaqueous sediment transport and deposition by sediment gravity flows. In: Stanley D.J., Swift D.J.P. (eds), Marine sediment transport and environmental management, 197–218, Wiley, New York.
- Mutti E. & Ricci Lucchi F., 1972. Le torbiditi dell’Appenino settentrionale: introduzione all’analisi di facies. Mem. Soc. Geol. Ital., 11, 161–199.
- Mutti E. & Ricci Lucchi F., 1975. Turbidite facies and facies associations. In: Mutti E. et al. (eds), Examples of turbidite facies associations from selected formations of the Northern Apennines. Field Trip A11, IX Int. Sedimentol. Congr., 21–36, Nice.
- Mutti E. & Normark W.R., 1987. Comparing examples of modern and ancient turbidite systems: problems and concepts. In: Legget J.K. & Zuffa G.G. (eds), Marine Clastic Sedimentology, concepts and case studies, 1–38, Graham & Trotman, London.
- Nelson C.H., Malomado A.J.H.Jr. & Alonso B., 1991. Modern sand-rich and mud-rich siliciclastic aprons: alternative base of slope turbidite systems to submarine fans. Chapter 8 In: Veiner P. & Link M.H. (eds), Seismic facies and sedimentary processes of submarine fans and turbidite systems, 171–190, Springer-Verlag, New York.
- Nemcok M., Nemcok J., Wojtaszek M., Ludhova L., Oszczypko N., Sercombe W.J., Cieszkowski M., Paul Z., Coward M.P. & Ślączka A., 2001. Reconstruction of Cretaceous rifts incorporated in the Outer West Carpathian wedge by balancing. Mar. and Petrol. Geol., 18, 39–64.
- Nescieruk P. & Szydło A., 2003. Pozycja warstw istebniańskich w Beskidzie Morawsko-Śląskim. Spraw. z Pos. Państw. Inst. Geol., 60, 67–68.
- Olszewska B., 1984. Interpretacja paleoekologiczna otwornic kredy i paleogenu polskich Karpat zewnętrznych. Biul. Inst. Geol., 346, 7–45.
- Olszewska B. & Wieczorek J., 2001. Jurassic sediments and mikrofossils of the Andrychów Klippes (Outer Western Carpathians). Geol. Carpath., 52, 217–228.
- Oszczypko N.,1999. From remnant ocean basin to collision-related foreland basin – a tentative history of the Outer Western Carpathians. Geol. Carpath ., 50, 161–163.
- Pescatore T. & Ślączka A. 1984. Evolution models of two flysch basins: the Northern Carpathians and Southern Apennines. Tectonophysics, 106, 49–70.
- Peszat C., 1976. Piaskowce istebniańskie. W: Peszat C. (ed.), Piaskowce karpackie, ich znaczenie surowcowe i perspektywy wykorzystania, Kwart. AGH Geologia, 2, 27–35.
- Peszat C. & Wieser T., 1999. Mineral composition of matrix in thick-bedded Istebna Sand stones (the Polish Flysch Carpathians). Min. Pol., 30, 73–83.
- Pickering K.T., 1983. Transitional submarine fan deposits from the late Precambrian Kongsfiord Formation submarine fan, NE Finnmark, N. Norway. Sedimentology, 30, 181–199.
- Pickering K.T., Stow D., Watson M. & Hiscott R., 1986. Deep water facies processes and models: a review and classification scheme for modern and ancient sediments. Earth Sci. Rev., 23, 75–174.
- Poprawa P., Malata T. & Oszczypko N., 2002. Ewolucja tektoniczna basenów sedymentacyjnych polskiej części Karpat zewnętrznych w świetle analizy subsydencji. Prz. Geol., 50, 11, 1092–1108.
- Poprawa P., Malata T., Pécskay Z., Kusiak M.A., Banaś M., Skulich J. & Paszkowski M., 2004a. Geochronology of crystalline basement of the Western Outer Carpathians, sediment source areas – preliminary data. Mineralogical Society of Poland, Spec. Pap. , 24, 329–332.
- Poprawa P., Malata T., Pécskay Z., Kusiak M.A., Banaś M., Skulich J. & Paszkowski M., 2004b. Znaczenie egzotyków w rekonstrukcjach budowy geologicznej obszarów źródłowych i geotektonicznej ewolucji basenów karpackich. W: Krobicki M. (ed.), Egzotyki karpackie – znaczenie w rekonstrukcjach paleogeograficzno-geotektonicznych. Ogólnopolskie seminarium, 13 grudnia 2004, Kraków, 15–17.
- Reading H.G., & Richards M., 1994. Turbidite systems in deep-water basin margins classified by grain size and feeder system. Bull. Am. Assoc. Petrol., 78, 5, 792–822.
- Ross C.A. & Ross J.R.P., 1990. The Paleozoic sea-level curve. In: Harland W.B., Armstrong A.V., Cox A.V., Craig L.E., Smith A.G. & Smith P.G. (Eds), A geological time scale, 263 pp., Cambridge University Press, Cambridge.
- Shanmugam G. & Moiola R.J.,1997. Reinterpretation of depositional processes in a classic flysch sequence (Pennsylvanian Jackford Group), Ouachita Mountains, Arkansas and Oklachoma: reply. Am. Assoc. Pet. Geol. Bull., 81, 672–695.
- Shanmugam G., 2000. 50 years of turbidite paradigm (1950s-1990s): deep-water processes and facies models – a critical perspective. Mar. Pet. Geol., 17, 285–342.
- Słomka T., 1986. Utwory podmorskich ruchów masowych w łupkach cieszyńskich dolnych. Kwart. AGH Geologia, 12, 25–35.
- Słomka T., 1995. Głębokomorska sedymentacja silikoklastyczna warstw godulskich Karpat. Pr. Geol. PAN, 139, Kraków, 1–132.
- Słomka T., 2001. Osady wczesnokredowych spływów rumoszowych w warstwach cieszyńskich rejonu Żywca. Kwart. AGH Geologia, 27, 1, 89–110.
- Słomka T. & Krobicki M., 2000. Syn-rift debris flow deposits (Tithonian-Valanginian) in the northernmost Western Tethys (Cieszyn Beds of the Polish Flysch Carpathians). Intern. Assoc. of Sedim. Regional Meeting, Dublin, Ireland, 140–141.
- Słomka T., Golonka J., Krobicki M., Matyszkiewicz J., Olszewska B., Oszczypko N. & Wieczorek J., 2004. Znaczenie egzotyków w rekonstrukcjach budowy geologicznej obszarów źródłowych i geotektonicznej ewolucji basenów karpackich. W: Krobicki M. (ed.), Egzotyki karpackie – znaczenie w rekonstrukcjach paleogeograficzno-geotektonicznych. Ogólnopolskie seminarium, 13 grudnia 2004, Kraków, 5–8.
- Stow D.A.V., 1986. Deep clastic seas. In: Reading H.G. (red.), Sedimentary environments and facies, 399–444, Blackwell Scientific, Oxford.
- Strzeboński P., 2003. Sedymentacja warstw istebniańskich (górny senon – paleocen) zachodniej części serii śląskiej Karpat. Spraw. z Pos. Kom. Nauk Geol. PAN, XLVII/2 (w druku).
- Strzeboński P., 2004a. Sedimentary environment of the Istebna Beds (Upper Senonian – Paleocene), Polish Flysch Carpathians. Materiały konferencyjne, Sediment 2004, RWTH Aachen.
- Strzeboński P., 2004b. Środowisko sedymentacyjne warstw istebniańskich (górny senon – paleocen) na zachód od Skawy. Materiały konferencyjne , PoKoS 2004, Zakopane.
- Strzeboński P., 2004c. Znaczenie egzotyków w rekonstrukcjach budowy geologicznej obszarów źródłowych i geotektonicznej ewolucji basenów karpackich. W: Krobicki M. (ed.), Egzotyki karpackie – znaczenie w rekonstrukcjach paleogeograficzno-geotektonicznych. Ogólnopolskie seminarium, 13 grudnia 2004, Kraków, 65–67.
- Strzeboński P., 2005a: The Rodło Cascades: a geotouristic pearlgem of the Silesian Beskyd Mts. In: Doktor M. & Waśkowska-Oliwa A. (eds), Geotourism – new dimensions in XXI century tourism and chances for future development, 2nd International Conference , Geotour 2005, 22–24 September, Kraków, 109–111.
- Ślączka A. (ed.), 1986. Atlas of paleotransport of detrital sediments in the Carpathian-Balkan Mountain System. Part II: Cenomanian – Senonian. Hung. Geol. Inst., Budapest.
- Tokarski A., 1947. Grojec i żywieckie okno tektoniczne. Biul. PIG, 28: 1–72.
- Tomaś A., Golonka J. & Krobicki M., 2004. Znaczenie egzotyków w rekonstrukcjach budowy geologicznej obszarów źródłowych i geotektonicznej ewolucji basenów karpackich. W: Krobicki M. (ed.), Egzotyki karpackie – znaczenie w rekonstrukcjach paleogeograficzno-geotektonicznych. Ogólnopolskie seminarium, 13 grudnia 2004, Kraków, 29–32.
- Unrug R., 1963. Istebna Beds – a fluxoturbidity formation in the Carpathian Flysch. Ann. Soc. Geol. Pol., 33, 49–92.
- Unrug R., 1968. Kordyliera Śląska jako obszar źródłowy materiału klastycznego piaskowców fliszowych Beskidu Śląskiego i Beskidu Wysokiego, polskie Karpaty zachodnie. Ann. Soc. Geol. Pol., 38, 1, 81–164.
- Unrug R. (red.), 1969. Przewodnik geologiczny po zachodnich Karpatach fliszowych. Wyd. Geol., Warszawa, 1–260.
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.baztech-article-AGH5-0006-0040