Lean Management w dobie cyfryzacji, automatyzacji i AI – analiza kierunków rozwoju na podstawie badań własnych

• Autorzy: Wilgocki Robert

Identyfikatory

DOI

10.15199/46.2025.2.3

Warianty tytułu

EN

Lean Management in the era of digitalization, automation, and AI – an analysis of development directions based on original research

• Języki publikacji: PL

Abstrakty

PL

Cel: Celem artykułu jest analiza wpływu cyfryzacji, automatyzacji i sztucznej inteligencji (AI) na rozwój i skuteczność wdrażania Lean Management we współczesnych organizacjach przemysłowych, ze szczególnym uwzględnieniem koncepcji Lean 4.0, Lean 5.0, Kaizen 4.0 oraz Green Lean. Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Zastosowano podejście mieszane (mixed-methods). Badanie ilościowe przeprowadzono za pomocą ankiety internetowej wśród 12 menedżerów firm branży elektronicznej w Polsce, natomiast część jakościową oparto na 6 pogłębionych wywiadach eksperckich. Analizowano poziom wdrożenia narzędzi Lean i technologii cyfrowych (BI, AI, IoT), poziom kompetencji cyfrowych oraz bariery transformacyjne. Zastosowano statystykę opisową, test korelacji Pearsona oraz analizę treści. Wyniki/wnioski: Badania potwierdzają rosnącą rolę narzędzi cyfrowych w środowisku Lean. Skuteczność wdrożeń Lean oceniono średnio na 3,7/5. Tylko 32% respondentów zadeklarowało wysoki poziom kompetencji cyfrowych. Najczęściej wskazywane bariery to: brak kompetencji, wysokie koszty oraz trudności integracyjne. Eksperci podkreślili konieczność zmiany kultury organizacyjnej i roli liderów jako mentorów transformacji. Lean 5.0 uznano za przyszłościowe podejście integrujące technologię z wartościami humanistycznymi. Ograniczenia: Ograniczeniem badania jest mała liczebność próby (n=12), co ogranicza możliwość uogólnienia wyników. Mimo to ekspercki charakter respondentów i triangulacja metodologiczna (ankieta + wywiady) wzmacniają wartość poznawczą wyników. Zastosowanie praktyczne: Wyniki dostarczają praktycznych wskazówek dla liderów i menedżerów wdrażających Lean w organizacjach cyfrowych i hybrydowych. Artykuł zawiera rekomendacje dotyczące rozwoju kompetencji cyfrowych, wdrażania narzędzi BI i AI, integracji ESG z Lean oraz transformacji stylu przywództwa. Oryginalność/wartość poznawcza: Oryginalność pracy polega na połączeniu analizy teoretycznej z badaniem empirycznym dotyczącym Lean 5.0 w kontekście Przemysłu 5.0. Artykuł wnosi nową wartość w zakresie zrozumienia relacji między technologią a kulturą organizacyjną oraz identyfikuje warunki niezbędne do skutecznej cyfryzacji Lean Management.

EN

Purpose: The purpose of this article is to analyze the impact of digitalization, automation, and artificial intelligence (AI) on the development and implementation effectiveness of Lean Management in contemporary industrial organizations, with a particular focus on the concepts of Lean 4.0, Lean 5.0, Kaizen 4.0, and Green Lean. Design/methodology/approach: A mixed-methods approach was used. The quantitative part involved an online survey conducted among 12 managers from the electronics manufacturing sector in Poland. The qualitative component was based on six in-depth expert interviews. The study examined the use of Lean tools and digital technologies (BI, AI, IoT), the level of digital competencies, and implementation barriers. Descriptive statistics, Pearson correlation tests, and content analysis were applied. Findings/conclusions: The findings confirm the growing role of digital tools in Lean environments. The average effectiveness of Lean implementation was rated 3.7/5. Only 32% of respondents reported high digital competencies. The main identified barriers were lack of competencies, high implementation costs, and IT integration challenges. Experts emphasized the need to transform organizational culture and redefine leadership roles as mentors of change. Lean 5.0 is seen as a future-oriented model that integrates technology with humanistic values. Research limitations: The main limitation is the small sample size (n=12), which constrains the generalizability of the results. Nevertheless, the expert profile of the respondents and the use of methodological triangulation (survey + interviews) enhance the study’s cognitive value. Practical implications: The study offers practical guidance for leaders and managers implementing Lean in digital and hybrid work environments. It includes recommendations for developing digital competencies, deploying BI and AI tools, integrating ESG goals with Lean practices, and transforming leadership approaches. Originality/value: The originality of the study lies in combining theoretical analysis with empirical research on Lean 5.0 in the context of Industry 5.0. The article contributes new insights into the relationship between technology and organizational culture and identifies critical success factors for digital Lean transformation.

Słowa kluczowe

PL

Lean Management; Lean 4.0; Lean 5.0; Kaizen 4.0; AI; Green Lean; sztuczna inteligencja

EN

Lean Management; Lean 4.0; Lean 5.0; Kaizen 4.0; AI; Green Lean

• Wydawca: Wydawnictwo SIGMA-NOT
• Czasopismo: Problemy Jakości
• Rocznik: 2025
• Tom: R. 57, nr 2
• Strony: 18--30
• Opis fizyczny: Bibliogr. 14 poz.

Twórcy

autor

Wilgocki Robert

• Uniwersytet Kaliski im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego, ul. Nowy Świat 4, 62-800 Kalisz, Polska

Bibliografia

• [1] Błaszczyk Wanda. 2005. Metody organizacji i zarządzania kształtowanie relacji organizacyjnych, 271. Warszawa: PWN.
• [2] Bugdol Marek, Piotr Jedynak. 2012. Współczesne systemy zarządzania. Jakość, bezpieczeństwo, ryzyko, 64. Gliwice: Wydawnictwo Helion.
• [3] Hamrol Adam. 2023. Zarządzanie i inżynieria jakości, 346. Warszawa: PWN.
• [4] Imai Masaaki. 2006. Gemba Kaizen, 49. Warszawa: Wydawnictwo MT Biznes.
• [5] Karaszewski Robert. 2005. Zarządzanie jakością. Toruń: Dom Organizatora.
• [6] Kuc Bolesław Rafał. 2003. Zarządzanie doskonałe, 400. Warszawa: PTM.
• [7] Lasi Heiner, Peter Fettke, Hans-Georg Kemper, Thomas Feld, Michael Hoffmann. 2014. „Industry 4.0”. Business & Information Systems Engineering 6(4): 239–242.
• [8] Liker Jeffrey K. 2005. Droga Toyoty. 14 zasad zarządzania wiodącej firmy produkcyjnej świata. Warszawa: Wyd. MT Biznes.
• [9] Łazicki A. (red.). 2011. Systemy zarządzania przedsiębiorstwem. Techniki Lean Management i Kaizen, 77. Warszawa: Wydawnictwo Wiedza i Praktyka.
• [10] Miller Jon, Mike Wróblewski, Jaime Villafuerte. 2018. Kultura Kaizen. Budowanie i utrzymanie kultury ciągłego doskonalenia, 32. Warszawa: MT Biznes.
• [11] Skrzypek Elżbieta. 2011. „KAIZEN”. Problemy Jakości (7): 14.
• [12] Skrzypek Elżbieta. 2024. Wpływ sztucznej inteligencji na doskonalenie zarządzania zasobami ludzkimi w warunkach zmienności otoczenia. W Pietrek G., Wakuła M. (red.) Wyzwania dla rozwoju współczesnych organizacji, 127. Siedlce: Wydawnictwo Naukowe UwS.
• [13] Womack James P., Daniel T. Jones, Daniel Roos. 2001. The Machine that Changed the World: The Story of Lean Production, 10. Harper Collins.
• [14] Zimniewicz Kazimierz. 2009. Współczesne koncepcje i metody zarządzania, 36. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.