Narzędzia help

Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
first last
cannonical link button

http://yadda.icm.edu.pl:443/baztech/element/bwmeta1.element.baztech-013b61d7-a6ce-40e7-aade-398dfdf6f356

Czasopismo

Czasopismo Inżynierii Lądowej, Środowiska i Architektury

Tytuł artykułu

Problematyka rewaloryzacji zabytkowych willi w miejscowościach uzdrowiskowych na przykładzie willi: Primavera, Jaworzyna oraz Wawel w Rabce Zdrój

Autorzy Kuśnierz-Krupa, D. 
Treść / Zawartość http://www.oficyna.portal.prz.edu.pl/pl/zeszyty-naukowe/czasopismo-inzynierii-ladowej-s/
Warianty tytułu
EN Issues of revalorization of historic pensions in health-resorts on the example “Primavera”, “Jaworzyna” and “Wawel” pensions in Rabka Zdroj
Języki publikacji PL
Abstrakty
PL Rabka Zdrój jest XIX-wiecznym uzdrowiskiem, położonym na pograniczu Gorców i Beskidu Wyspowego, na południu województwa małopolskiego. Jej korzenie jako osady sięgają jednak jeszcze okresu Średniowiecza, kiedy to w 1254 roku Bolesław Wstydliwy zatwierdził uposażenie klasztoru Cystersów w Szczyrzycu, które obejmowało źródła solne na terenie ludźmierskim, które można utożsamiać z późniejszą Rabką. Miejscowość stała się oficjalnie uzdrowiskiem w 1864 roku, a inicjatorem tego przedsięwzięcia był Julian Zubrzycki. Na jego terenie działały wówczas cztery źródła solanki jodowo-bromowej: „Rafaela”, „Maria”, „Krakus” oraz „Kazimierz”. W ich bliskim sąsiedztwie zlokalizowano centrum uzdrowiska, gdzie powstał m.in. Dom Zdrojowy, deptak, apteka oraz restauracja. Tutaj także zaczęto budować pierwsze pensjonaty, początkowo przeważnie drewniane, z czasem także murowane. Budynki te nosiły cechy tradycyjnej architektury Podhala, a przy tym nawiązywały do obowiązujących wówczas wzorców europejskich. Obecnie, przeważająca większość tych obiektów znajduje się w złym stanie technicznym, a sposób ich użytkowania jest przypadkowy. Istnieje więc pilna ich rewaloryzacji i adaptacji do nowych funkcji, które pozwolą na ich bieżące utrzymanie. Niniejszy artykuł prezentuje trzy projekty rewaloryzacji rabczańskich willi.
EN Rabka Zdrój is a 19th-century health resort located between two mountain ranges: the Gorce and the Beskid Wyspowy, in the south of the Lesser Poland Voivodeship. Its origins as a settlement date back to the Middle Ages when, in 1254, king Bolesław Wstydliwy granted the endowment for the Cistercian Monastery in Szczyrzyc, which included salt springs in the vicinity of Ludźmierz that might later be identified as Rabka. The place officially became a health resort in 1864 and the author of the idea was Julian Zubrzycki. Four springs of iodine-bromine brine named: ”Rafaela”, ”Maria”, ”Krakus” and ”Kazimierz” functioned in the resort. The centre of the health resort in which there were Spa House, a promenade, a chemist’s and a restaurant was located in their close neighbourhood. It was here that the first pensions were built, initially mostly wooden, later masonry. These buildings had features characteristic for traditional architecture of the Podhale region, while at the same time alluding to the current European models. The state of preservation of the majority of these pensions is poor, and their use is incidental. There is an urgent need for their revalorization and adaptation to new functions which will allow for their maintenance. This article presents three revalorization projects of the Rabka pensions.
Słowa kluczowe
PL uzdrowisko   Rabka   rys historyczny   pensjonat   dom drewniany   budynek murowany   stan zachowania   rewitalizacja  
EN health resort   Rabka   historical outline   pension   wooden house   masonry building   preservation state   revitalization  
Wydawca Oficyna Wydawnicza Politechniki Rzeszowskiej
Czasopismo Czasopismo Inżynierii Lądowej, Środowiska i Architektury
Rocznik 2015
Tom z. 62, nr 2
Strony 265--273
Opis fizyczny Bibliogr. 7 poz., il.
Twórcy
autor Kuśnierz-Krupa, D.
Bibliografia
[1] Beiersdorf Z., Krasnowolski B.: Rabka. Studialne materiały konserwatorskie dla zespołu uzdrowiska i dawnej wsi, mpis, Kraków 1977, [w:] Archiwum NID O. Kraków, sygn. 495, s. 4-6.
[2] Kowalczyk K., Moskal G., Rapta M., Szlaga J.: Rabka Juliana Zubrzyckiego, Wyd. Zachylina, Rabka 2012, s. 139.
[3] Beiersdorf Z., Krasnowolski B.: Rozwój przestrzenny i architektura Rabki, „Teka Komisji Urbanistyki i Architektur”, t. XVI, 1982, Wyd. PAN, O. Kraków, s. 127-128.
[4] Ibidem, s. 131-132 oraz Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, B. Chlebowski (red.), Wyd. Nakł. W. Walewskiego, Warszawa 1892, t. IX, s. 343-347.
[5] Projekt architektoniczno-budowlany rewaloryzacji willi „Primavera”, opr. Grupa Projektowa ZERIBA, D. Kuśnierz-Krupa, M. Krupa, Ł. Wesołowski, 2008.
[6] Projekt architektoniczno-budowlany modernizacji willi „Jaworzyna” - budynku L.O. im. E. Romera, opr. Grupa Projektowa ZERIBA, D. Kuśnierz-Krupa, M. Krupa, Ł. Wesołowski, 2007.
[7] Projekt architektoniczno rewaloryzacji i adaptacji willi „Wawel”, opr. Grupa Projektowa ZERIBA, D. Kuśnierz-Krupa, M. Krupa, Ł. Wesołowski, 2013-2014.
Kolekcja BazTech
Identyfikator YADDA bwmeta1.element.baztech-013b61d7-a6ce-40e7-aade-398dfdf6f356
Identyfikatory
DOI 10.7862/rb.2015.56