Nowa wersja platformy, zawierająca wyłącznie zasoby pełnotekstowe, jest już dostępna.
Przejdź na https://bibliotekanauki.pl
Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Lata help
Autorzy help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 54

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  herbs
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
EN
The names of herbaceous plants belong to the oldest layer of vocabulary in Slavic languages, so many studies have been conducted so far. In addition to the official and scientific nomenclature, there is also a rich folk terminology regarding herbaceous plants. The subject of consideration are just such names, rooted in the language and created by the Bulgarian language users themselves, and especially the part of them which somehow refers to the broadly understood world of animals. The analysis will be limited to the names of herbaceous plants found in Bulgaria. This limitation is dictated by the certainty that we are dealing with a native name, not a borrowing from another language, and the role of these plants in the folk culture. From this point of view both the construction and the word formation motivation are considered.
PL
-
EN
Most indigenous people have acquired expertise in the use of medicinal plants, but information on the utilization of the medicinal plants are poorly documented. Thus, this study deals with the ethnobotanical survey of medicinal plants used in treating viral infections in Saki West Local Government Area, Oyo State. Data was collected using structured questionnaires and oral interviews to acquire information from selected members of Saki West Local Government Area. A total of sixty (60) structured questionnaires were given randomly to respondents in the selected villages in the study area. Data were analyzed using descriptive statistics. The finding shows that the majority of the respondents were females (61.7%). Moreover, 50 % of the respondents were from the age group of 31 to 40 (also the largest group). In addition, a majority (88.3%) of the respondents were married, and only a few (16.7%) had no formal education. Furthermore, the major occupation of the respondents was herb selling (35.0%). The findings on the various plant parts utilized for herbal medicine indicated that the leaves, stem bark and whole root were the most commonly used parts. Most of the respondents also prepared herbal medicine by decoction. What is more, oral ingestion (drinking) was found to be the most (70.0%) preferred mode of administration in the study area. Finally, the major problem encountered while acquiring medicinal plants was wild animal threat. This work indicated that there is a need for an ethnobotanical survey in every state of the nation on the medicinal plants used in the treatment of viral infection.
3
Content available Radiation decontamination of herbs and spices
100%
EN
A review regarding application of radiation for decontamination of herbs and spices is presented. General principles of the process and the results of the research on biologically active components are discussed. The report regarding the development in this field in selected countries and regions is included.
EN
The purpose of this study was to show relationships among the levels of essential metals (zinc, iron, sodium, magnesium, calcium and potassium) and phenolic acids (caffeic, chlorogenic, ferulic, gallic, rosmarinic and syringic) in commercial herbs (lemon balm, thyme, rosemary, mint, sage and angelica) and spices (caraway, lovage, hyssop and oregano). In the herbs higher quantities of metals and phenolic compounds were found than in spices. All plants contained high levels of calcium, potassium and rosmarinic acid, but low levels of zinc and gallic acid. By using principal component and hierarchical cluster analyses several clusters were identified grouping samples originating from a plant of a particular botanical species. Multivariate analysis has also shown that the contents of phenolic acids had a stronger impact on the scattering of herbs and spices than the metals levels. Furthermore, statistically significant correlations were found between calcium and ferulic, gallic, rosmarinic and syringic acids as well as between zinc and sodium and caffeic acid. This suggests co-operate between these biologically active constituents in metabolic processes occurring in plants.
EN
In 1894, Pier Desiderio Pasolini published notes on the beauty of women written by Catherine Sforza. Unfortunately the original text written by Catherine disappeared in unknown circumstances but in 1522 Lucantonio Cuppano had seen the original and made one copy which was later consulted and published by Pasolini who gave it the tittle Experimenti de la Excelentissima Signora Caterina da Furlji. This writing - next to the work of Metrodora and Trotula of Salerno - is one of the oldest texts written by women, which is preserved for our time. This work shows that Catherine must have received an excellent education as she was interested in medicine, alchemy and property of herbs and minerals. The lecture on her recipes shows that she prepared her cosmetics for herself but she also sent them to others. Her recipes show her knowledge of the property of many herbs and minerals. Probably she thought about publishing her notes as we can find there some easy formulas (for beginners) where it was necessary only to add and mix the products. But there are also more complicated instructions where it was necessary to know, for example the process of distillation etc. Her writings show how in the 15th century women in Italy cared about their beauty and which herbs and minerals to use to make their cosmetics.
EN
The three aims of the study were to: 1) evaluate the content of selenium and polyphenols, and to assess the reductive potential (FRAP test) and ability to deactivate ABTS•+ cation radicals in C. officinalis, H. perforatum, M. x piperita and S. marianum from Poland and Ukraine; 2) define the diversification in concentrations of selenium and polyphenols and in levels of ABTS activity and FRAP reductive potential within the examined species in relation to their location; and 3) evaluate the inter-dependencies between selenium, total polyphenol concentration, ABTS and FRAP activity, in the examined plants. We observed differences in the content of total polyphenols and antioxidative activity between the herb species and the location. Most selenium was found in M. x piperita and S. marianum from western Ukraine, with Polish H. perforatum from Pomerania and M. x piperita from Podlasie representing the highest TP content and antioxidative potential. A clear and significant relationship between the content of Se and antioxidative activity (ABTS and FRAP), and also between total polyphenols and antioxidative activity was noted only in H. perforatum. In C. officinalis a significant relationship was noted between Se and both total polyphenols and antioxidative potential. In M. x piperita a significant dependency was found between total polyphenols and antioxidative potential. The results of our research indicate a different role of selenium as an antioxidant in H. perforatum and C. officinalis, as well as polyphenols in H. perforatum and M. x piperita in dependence on the harvesting regions.
7
Content available Herbstory/herstory w wydaniu Simony Kossak
88%
EN
Drawing from the analogous “herstory”, the article uses the term ‘herbstory” to read Simona Kossak’s book of herbs Opowiadania o ziołach i zwierzętach. Zgodnie z naturą swojego gatunku. The nature narratives are analyzed as examples of “rescue history” and environmental writing.
8
Content available remote Determination of aristolochic acid by capillary zone electrophoresis
88%
EN
A simple and rapid capillary zone electrophoresis (CZE) method for the determination of aristolochic acid (AA) in dietary supplements and selected herbs is described. A clear separation of AA from other sample constituents was achieved within 5 minutes without any sample clean up. A mixture of 20 mM-morpholinethanesulphonic acid+10 mM-BisTrisPropane+0.2% hydroxyethylcelullose in 10% methanol serves as a background electrolyte. The linearity, accuracy, intra-assay and detection limit of the developed method are 200–6000 ng/mL, 95–103%, 3.5%, and 50 ng/ml, respectively. Ease of use, sufficient sensitivity and low running cost are the most important attributes of the CZE method. The proposed CZE method was compared with HPLC.
PL
Liście kolendry suszono w warunkach konwekcji naturalnej w temperaturze 25, 35, 45 i 55°C. Ponadto liście kolendry, bazylii i natkę pietruszki suszono w warunkach domowych następującymi sposobami: metodą naturalną (21-26°C), w suszarce elektrycznej i w piecyku kuchennym (ok. 50°C). Stwierdzono, że cały proces suszenia badanych ziół przebiega w drugim okresie suszenia i może być opisany matematycznym modelem dyfuzji nieustalonej w płycie nieskończonej. Iloraz współczynnika dyfuzji wody i kwadratu połowy grubości liści suszonych ziół rośnie ze wzrostem temperatury i dla liści kolendry suszonych w warunkach konwekcji naturalnej zależność ta może być opisana równaniem Arrheniusa.
EN
The coriander leaves were dried in natural convection at 25, 35, 45, and 55°C. Moreover the leaves of coriander, basil, and parsley were dried in home conditions applying the following methods: natural method (21-26°C), in the electric dryer, and in the oven (app. 50°C). It was observed that the drying of the investigated herbs occurred exclusively in the falling rate period and can be described with the mathematical model of infinite plate drying. It was stated that the ratio of moisture diffusion coefficient to the square of leaves of dried herbs half thickness increased with the increasing temperature and as far as coriander leaves dried in natural convection were concerned an Arrhenius – type equation can be used to describe the relationship between the discussed ratio and temperature.
PL
Opłacalność wielu inwestycji biogazowych zależy od kosztów substratów oraz cen certyfikatów. Polskie realia w tej sprawie są wyjątkowo niestabilne, co czyni biznes biogazowy skomplikowany i trudny do przewidzenia. Cena kiszonki kukurydzianej (głównego substratu do produkcji biogazu w Polsce) ciągle rośnie, podczas gdy dochód z produkcji bioenergii maleje. Zmusza to inwestorów do poszukiwania tańszych technologii, a w szczególności tańszych substratów. W studium skupiono się na poszukiwaniu alternatywnego substratu biogazowego pośród odpadów z przemysłu zielarskiego.
EN
Profitability of many biogas investments depends on the substrate costs and certificates price. Polish reality in this case is especially unstable which makes the biogas business difficult and hard to predict. Price of maize silage (main substrate for biogas production in Poland) is increasing constantly while income from produced bioenergy is decreasing. It forced Polish investors to look for cheaper technologies and especially substrates. This paper is focusing on finding alternative biogas substrates among the wastes from herbal industry.
11
Content available remote Antioxidant, antimicrobial and neutrophil-modulating activities of herb extracts
75%
EN
The present study provides a comprehensive data on the antioxidant, antimicrobial and neutrophil-modulating activities of extracts from six medicinal plants - blackberry (Rubus fruticosus) leaves, chokeberry (Aronia melanocarpa) leaves, hawthorn (Crataegus monogyna) leaves, lady's mantle (Alchemilla glabra) aerial parts, meadowsweet (Filipendula ulmaria) aerial parts and raspberry (Rubus idaeus) leaves. In order to analyze the antioxidant activity of the herbs, several methods (ORAC, TRAP, HORAC and inhibition of lipid peroxidation) were used. Blackberry leaves and meadowsweet extracts revealed the highest antioxidant activities via all methods. All extracts studied blocked almost completely the opsonized zymosan particle-activated ROS production by neutrophils from human whole blood. On the other hand, the effect of extracts on phorbol myristate acetate-activated ROS production was much milder and even nonsignificant in the case of chokeberry leaves. This latter result suggests that extracts (apart from their antioxidative activity) interfere with the signaling cascade of phagocyte activation upstream of the protein kinase C activation. The antimicrobial activity of the investigated extracts against 11 human pathogens was investigated using three different methods. Meadowsweet and blackberry leaves extracts had the highest antimicrobial effect and the lowest minimal inhibiting concentrations (MICs) against the microorganisms tested.
EN
Herbal plants and spices, due to their aromatic and medicinal properties, are widely used in pharmacy, cooking, cosmetology and agriculture. The increase in the number of willow plantations for energy crops has enhanced the interest of the salicylic glycosides contained in the willow bark which shows multidirectional pharmacological activity. The small-scale production of herbs and spices requires the application of agricultural machines and horticultural implements adjusted to the area cultivated. In this paper, the comprehensive characteristics of the medicinal properties of willow are presented. Newly developed machines used for the mechanisation of the establishment and cultivation of herbs and spices are also described. The machines presented are a part of the technology developed at the Rzeszow University of Technology which can also be used for the mechanisation of biomass production. In order to improve the physicochemical properties of the soil and increase the amount and quality of yield, natural organic fertilisers can be used. Therefore, the paper presents the correct method of storing manure and a device for the application of solid and liquid fertilizers to the soil as well as a device for monitoring the state of the soil-water environment.
PL
Znaczne zróżnicowane siedlisk łąkowych powoduje, iż porośnięte są one wieloma zbiorowiskami roślinnymi charakteryzującymi się dużą bioróżnorodnością. W ich runi obok traw i roślin motylkowatych występują rośliny dwuliścienne należące do różnych rodzin botanicznych. Niektóre z tych gatunków, poprawiające smakowitość paszy, a ponadto często wykazujące właściwości lecznicze nazywane są ziołami. Celem prowadzonych badań była ocena możliwości pozyskiwania ziół z runi zbiorowisk łąkowych w zależności od warunków siedliskowych oraz użytkowania. Na podstawie analizy zdjęć fitosocjologicznych wykonanych metodą Braun-Blanqueta na łąkach i pastwiskach wyróżniono zbiorowiska łąkowe, określono ich różnorodność florystyczną, strukturę florystyczną i grupy użytkowe. Warunki siedliskowe oceniono metodą fitoindykacji - przy pomocy liczb wskaźnikowych Ellenberga, a intensywność użytkowania na podstawie informacji uzyskanych od rolników. Uzyskane wyniki wskazują, że pomimo znacznej różnorodności florystycznej w runi użytków zielonych notuje się niewiele (20-30) gatunków roślin zaliczanych do grupy "zioła", a najwięcej ziół występuje w siedliskach umiarkowanie uwilgotnionych. Siedliska o wyższej zawartości azotu w glebie charakteryzują się niewielkim udziałem "ziół", podobnie ruń zbiorowisk łąkowych intensywniej użytkowanych (3-krotnie koszone; wypasane rotacyjnie).
EN
Considerable variability of meadow sites cause that they are covered by many plant communities characterised by substantial biodiversity. Their swards, apart from grasses and legumes, contain dicotyledonous plants which belong to different botanical families. Some of these species which improve fodder palatability and, in addition, exhibit medicinal properties are called herbs. The aim of the performed investigations was to assess possibilities of harvesting herbs from swards of meadow communities depending on site conditions and utilisation. On the basis of the analysis of phytosociological surveys obtained with the assistance of the Braun-Blanquet method from meadows and pastures, the authors identified meadow communities, determined their floristic diversity, floristic structure and utilisation groups. Site conditions were assessed using the phytoindication method with the assistance of Ellenberg's indicator numbers and utilisation intensity was determined on the basis of information obtained from farmers. The obtained results indicate that: despite considerable sward floristic diversity of the examined grasslands, only 5-24,5% plant species classified as "herbs" were identified, the highest numbers of herbs were found in moderately moist sites. Sites with elevated soil nitrogen concentrations were characterised by low proportions of "herbs". Swards of intensively utilised meadow communities (3 times cutting; rotational grazing) exhibited lower proportions of "herbs".
PL
Zbadano zawartość niektórych mikro- i makroelementów (miedzi, cynku, żelaza, manganu, magnezu, wapnia,. strontu, potasu i sodu) w piętnastu ziołach stosowanych w naszym jadłospisie w formie przypraw. Stwierdzono duże ilości następujących mikroelementów: miedzi, cynku, żelaza i manganu w zielu cząbru, liściach bazylii, zielu pokrzywy oraz liściach estragonu. Dużą ilością makroelementów a zwłaszcza magnezu, wapnia i potasu charakteryzowały się: liście i ziele pokrzywy, liście bazylii, liście i ziele melisy oraz ziele tymianku.
EN
Fifteen herbs, used as spices were tested for their content of some macro- and microelements (copper, zinc, iron, manganese, magnesium, calcium, strontium, potassium and sodium). Large amounts of copper, zinc, iron and manganese were found in the herbs of Summer Savory and Stinging Nettle, and in the leaves fj Sweet Basil and of Tarragon. Of the macroelements, particularly high levels of magnesium, calcium and potassium contained: Stinging Nettle leaves and herb, Sweet Basi! leaves, leaves and herb of Common Bahu and Garden Thyme herb.
15
Content available remote Z historii zielarstwa w okresie międzywojennym : relacje z ochroną przyrody
75%
EN
The paper presents a rather little known problem connected with the history of Polish herbalism, namely the collecting of medicinal plants growing in the wild during World War One. The plants were collected by members of the poorest and least educated social groups, who had little knowledge about the plants they collected and were interested mainly in easy gain. This led to the depletion of many stands of medicinal plants. Scientists, like Władysław Szafer, supported the collecting of medicinal plants at first, but once they realised its wasteful effects, they began to make efforts to protect the natural resources of medicinal plants. In the 1930s the collecting of plants growing in the wild was being gradually replaced by the cultivation of such plants. At the same time, herb collectors were being registered and trained. The 1934 act on the protection of nature also contributed to preserving medicinal plants growing in the wild.
16
75%
PL
Zielnik - według obecnych standardów - jest to uporządkowany zbiór zasuszonych roślin zebranych w celach naukowych: jako dokumentacja (materiał dowodowy) prac florystycznych, systematycznych i ekologicznych. Okazy roślin naklejone są na arkusze papieru i zaopatrzone w etykiety z informacją o przynależności systematycznej danego okazu i o miejscu, w którym został zebrany (współrzędne geograficzne, data i opis siedliska), oraz nazwisko osoby, która zebrała i oznaczyła dany okaz. Jest to rezultat wielu wieków rozwoju wiedzy o roślinach i sposobów jej przekazywania, sięgających swymi początkami starożytnych dzieł filozoficznych i medycznych zawierających opisy i ryciny roślin. Prawdopodobnie dopiero na przełomie średniowiecza i renesansu pojawiają się we Włoszech księgi z wklejonymi zasuszonymi roślinami. Najstarsze zachowane herbarium - zielnik Gherharda Cibo - pochodzi z roku 1532. Zielniki, składające się czasem z kilkudziesięciu tomów, po śmierci właścicieli trafiały często do bibliotek lub muzeów uniwersyteckich dając początek zielnikom instytucjonalnym. Najstarszym z nich jest Zielnik Uniwersytetu w Bolonii powstały w 1570 roku 2. W XVIII wieku zaczęto stosować nową formę zielników: luźne, nie oprawiane in folio arkusze z roślinami wiązano w fascykuły, co umożliwiało dowolne włączanie do zbioru nowych arkuszy bez zaburzania przyjętego systemu (czyli układu zbioru); wynalazek ten przypisywany jest niderlandzkiemu botanikowi Janowi Frederikowi Gronoviusowi (1690-1762) lub Szwedowi Karolowi Linneuszowi (1707-1778)3. W wieku XIX i XX znacznie zwiększono informację towarzyszącą okazom oraz udoskonalono sposoby zabezpieczania zbiorów przed szkodnikami. Wiatach 1936-1950poszczególne zielniki otrzymały identyfikujące je akronimy składające się z jednej do kilku liter 4; Zielnik Uniwersytetu Jagiellońskiego - KRA - od pierwszych liter nazwy miasta, w którym się znajduje. Najstarsze zielniki uniwersyteckie powstały w Polsce w XVIII w., ich początki związane są z reformą obu uniwersytetów Rzeczypospolitej: Akademii Krakowskiej i Akademii Wileńskiej. Za datę powstania pierwszego z nich przyjmuje się rok 1780 - założenie Katedry Chemii i Historii Naturalnej wraz z Gabinetem Historii Naturalnej w Akademii Krakowskiej, jednakże korzenie jego są znacznie odleglejsze. Szukać ich należałoby wśród zbiorów muzealnych Uniwersytetu Jagiellońskiego sięgających swymi początkami XV wieku. Zielnik Uniwersytetu Wileńskiego jest o rok młodszy - jego początki związane są z objęciem przez Jeana Emmanuela Giliberta (1741-1814) katedry historii naturalnej i przywiezieniem przez niego z Grodna swej kolekcji suszonych roślin w 1781 roku 5. Zielnik Uniwersytetu Jagiellońskiego zaliczany jest, jako jedyny w Polsce, do elitarnego grona 30 najstarszych herbariów na świecie6. W ciągu ponad dwóch wieków swego istnienia przechodził różne okresy: lepsze, gdy powiększano i konserwowano zbiory, oraz gorsze, gdy z braku pieniędzy kolekcje niszczały 7. Różna była też jego przynależność i nazwa, a przemiany organizacyjne, którym podlegał ilustruje schemat [ryc. 1]. Herbarium uniwersyteckie nie ma dotychczas swej monografii, ani nawet opracowania historycznego. Rozproszone informacje na jego temat znajdują się w kilku publikacjach poświęconych Ogrodowi Botanicznemu UJ, jako że przez długie lata zielnik ten był ściśle związany z krakowskim Ogrodem. Niniejsza praca ma na celu wypełnić przynajmniej częściowo tę lukę. Opracowanie obejmuje lata 1780-1910, czyli okres od założenia Gabinetu Historii Naturalnej w Akademii Krakowskiej do przejścia na emeryturę Józefa Rostafińskiego; w ciągu tych 130 lat zbiór ten spełniał przede wszystkim funkcje dydaktyczne, podlegał równocześnie ewolucji, w wyniku której powstał nowoczesny Zielnik. Dzieje współczesnego herbarium uniwersyteckiego w Krakowie, czyli okres po roku 1910 kiedy to pełnił rolę głównie naukową, będą przedmiotem odrębnego opracowania. W pracy wykorzystałem materiały archiwalne oraz publikowane, nie uwzględniłem natomiast historycznych danych zawartych na etykietach zielnikowych - obecnie nie jest to możliwe z uwagi na układ zielnika (systematyczny, a nie kolekcjami) i jego wielkość (obecnie składa się z ponad 310 tys. arkuszy).
EN
The oldest private herbarium in the world was made in Italy at the beginning of 16th century. The first university herbarium was established in Bologna in Italy. The paper describes the history of the Jagiellonian University Herbarium (KRA) in Cracow (Poland) in the years 1780-1910. Figure 1 shows the evolution of botanical assemblage within those 130 years: from the University Natural History Collections to the modern Jagiellonian University Herbarium. The description is based on published and on archival sources, but not on data contained in the herbarium labels. The period after 1910 will be the subject of separate paper. The first 130 years of history of the Jagiellonian University Herbarium can be characterised by: 1. specialisation and evolution - from the Natural History Collections to the modern herbarium, 2. its main function - use in the botany lectures and practicals as educational aid, 3. increase or decrease in the herbarium sheet number, reflecting the changable situation of the Chair of Botany at the Jagiellonian University.
17
Content available remote Anonymus Londinensisi : kategorie teoretyczne medycyny starożytnej
75%
PL
O pochodzącym z Egiptu i zawierającym tekst lekarski zwoju papirusowym, który został nabyty w 1891 roku przez British Museum i skatalogowany pod numerem137, jako pierwszy poinformował znany angielski paleograf, papirusologi kustosz oddziału rękopisów Muzeum, Frederic George Kenyon (1863-1952)¹ on również kilka lat później zawiadomił o odnalezieniu należących do tego rękopisu drobnych fragmentów w liczbie 23, które trafiły do British Museum dopiero w 1900 roku. Kenyon propozycję wydania rękopisu złożył H. Dielsowi(1848-1922); znakomity ten filolog rok po ukazaniu się pierwszej wiadomości o istnieniu nieznanego dotychczas rękopisu przygotował jego editio princeps pod łacińskim tytułem, który, zdawać by się mogło, jednoznacznie przesądzał autorstwo wydanego tekstu². Tekst ten był później ogłaszany dwukrotnie: w postaci niemieckiego przekładu i przygotowanej przez znanego angielskiego edytora i tłumacza rozpraw Corpus Hippocraticum, W.H.S. Jonesa, edycji grecko-angielskiej en regard.
EN
The current study deals with a medical text contained in a papyrus scroll discoveredat the end of the 19th century, and known since that time as the AnonymusLondinensis.The scroll was acquired by the British Musem and its existence was announced in a shortcommunication by F.G. Kenyon (1892). The text was first published by H. Diels (1893);the second edition (carrying some supplementary material as well as an English translation en regard) was published by W.I I.S. Jones (1947).
PL
Przedstawiono wyniki analizy powszechnie występujących gatunków ziół zebranych z rejonu Górnego Śląska na zawartość Ti, Cr, Fe, Ni, Cu, Zn, i Pb metodą fluorescencyjnej spektrometrii rentgenowskiej. Analizę ziół na zawartość wyżej wymienionych pierwiastków przeprowadzono metodą dodatku wzorca. Badane zioła spopielano, a otrzymany popiół, po dodaniu lepiszcza, prasowano w pastylki. Na podstawie wyników badań stwierdzono, które z badanych ziół wykazują wyższą kumulację analizowanych pierwiastków.
EN
In the presented work the results of the determination of chosen mi-croelements Al. , Zn, Mn, Fe, Cu, Cr, Pb in commonly occurred sorts of collected herbs from the region of Upper Silesia by the use of multielemental XRF analysis have been presented. The multiple standard addition method was applied in this analysis. Investigated herbs were ashed and pressed with the liquid binder. On the basis of the obtained results it was found which kinds of common herbs perform greater cumulation property with regard to analysed elements.
PL
Zioła i przyprawy mają długą historię zarówno jako dodatki kulinarne, jak i lecznicze. Stanowią integralną część codziennej diety. Można uznać je za jedne z pierwszych składników „żywności funkcjonalnej”. Z uwagi na znajdujące się w nich substancje odżywcze i nieodżywcze, tzw. związki biologicznie czynne, są stosowane w przemyśle spożywczym jako związki nadające produktom zróżnicowany smak, zapach czy kolor. Zioła i przyprawy są wykorzystywane jako naturalne przeciwutleniacze, składniki o właściwościach konserwujących, przeciwbakteryjnych i przeciwnowotworowych. Ogólnie można stwierdzić, że stosowane są do żywności w celu utrwalenia jej cech naturalnych lub nadania produktom właściwości pożądanych przez konsumentów, a niekiedy do przedłużenia ich trwałości. Ziołowe surowce przyprawowe z powodzeniem mogą zastąpić mniej pożądane składniki żywności, takie jak sól, cukier i tłuszcz. Mogą być także wykorzystywane do dekorowania potraw.
EN
Herbs and spices have a long history both as a raw material of culinary and medicinal additives. They constitute an integral part of the daily diet. Herbal raw materials can be considered as one of the first components of „functional foods”. Due to the presence of nutrients and non-nutritive - biologically active compounds, are widely used in food industry as compounds that make diversified taste, smell or color of the products. Herbs and spices are used as natural antioxidants with preservative properties, components of the preservative properties, antibacterial and anticancer agents. Overall, herbal additives are used in food additives in order to consolidate their natural features or confer the properties desired by the consumers, and sometimes, to prolong their shelf-life. Raw herbal spices can be used to replace less desirable food ingredients such as salt, sugar and fat. Their application also allows employing them for decoration of dishes.
20
Content available remote Historia Zielnika Instytutu Botaniki UJ
75%
PL
Najstarszy w Polsce uniwersytecki zielnik, znajdujący się w Instytucie Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, został założony w 1780 r. Jego historia w latach 1780-1910 była przedmiotem osobnego opracowania. Niniejsza praca obejmuje dalsze dzieje Zielnika Uniwersytetu Jagiellońskiego.
EN
The paper describes the history of the Jagiellonian University Herbarium (KRA) in Cracow (Poland) in the years 1910-2000. The description is based on published and on archival sources, but not on data contained on the herbarium labels. The period till 1910 was the subject of a separate paper.
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.