Nowa wersja platformy, zawierająca wyłącznie zasoby pełnotekstowe, jest już dostępna.
Przejdź na https://bibliotekanauki.pl
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 19

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  legal philosophy
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
EN
In the present paper two issues are enunciated. The first part consists brief analysis of Soloviov’s metaphysics. In the second one, main aspects of Russian philosopher’s legal theory and the relation between his metaphysical and legal conceptions are presented. The aim is to indicate originality of Soloviov’s thought, especially in the context of the paradigm which ruled in Russia in 19th century.
2
100%
EN
This scientific article objective is to investigate the cultural identity and legal philosophy of multiculturalism. The subject area extends into different disciplines such as politics, philosophy, law and international relations. The question of who has the right to determine who belongs to a particular ethnic community and who does not is a pervasive one. In the following we focus on the social and political dimensions of multicultural life. The analysis requires an examination of the appropriate legal framework. From the scientific methods we have used the analytical and descriptive method to analyse the current situation.
PL
The main aim of this paper is to present two possible interpretations of American Legal Realism. According to the first one, it was a pragmatic movement. Consequently, it was neither philosophical nor naturalistic (in the contemporary sense). Although the basic statements of Justice Holmes, who was the initiator of the realism, seem to be rather of pragmatic character, the naturalistic interpretations become more and more important. One of the most popular is Brian Leiter’s reinterpretation of legal realism. It is analyzed in the text.
4
Content available Folk Psychology and Law: the Case of Eliminativism
89%
EN
The aim of this paper is very modest. First, we want to assess how differentstrategies of naturalization might deal with the need of using folk psychologyin legal domain. Second, we want to check whether folk psychology is indeedindispensable in the legal domain. Third, we want to describe possible problemswith one strategy of naturalization, i.e. radical naturalization with classicalelimination. Our conclusion will be that despite various attempts, every projectof naturalization of law will have to resolve the tension between law and folkpsychology and such resolution would not be achieved by simple reduction orelimination of folk psychology. A variety of non-standard solutions might be inplace to resolve this tension. We will only outline those strategies here.
EN
The originality of Cossio’s works is expressed by a strong relationship between philosophy of law and his philosophical assumptions. The starting point for deliberating on law are widely recognized ontological and epistemological contentions. Cossio justifies his legal theses basing them on his philosophical views. Egology derives from Edmund Husserl’s phenomenology which is related to some elements of William Dilthey’s philosophy of culture. Martin Heiddeger’s and Immanuel Kant’s philosophies are the basis too. The first part describes Cossio’s ontologies of subjects otherwise known as regional ontologies. Methods for examining the above subjects and gnoseological acts are presented here too. The second part presents the characteristics of law as a cultural subject. The article is not only a report. Its aim is also to show that Carlos Cossio’s legal philosophy is semantic in character.
EN
The paper discusses a piece by one of the most outstanding Danish short story writers of the 19th century, structured around the convential elements of detective stories. Relying on Jean Baudrillard’s simulacra theory, it attempts to demonstrate the process of how the intriguer Morten Bruus, by a successful use of make-believe, manages to incriminate a pastor, Søren Qvist, in a murder although he is innocent. Bruus’s manipulative strategy prevails in the end: he succeeds at deceiving both his environment and the judge presiding in the case, and the accused is executed. The truth is revealed only twenty years later when Niels Bruus, long thought to be dead, returns. Drawing on Derrida’s legal philosophy, the analysis seeks to expose the problematic nature of justice on earth, and it shows by revisiting certain ideas of Kierkegaard that even in the shadow of death, steadfast faith in divine justice can get us over our fears and the eternal uncertainty deriving from the essence of human existence.
FR
Cet article explore le rôle de la durabilité dans le droit européen de la concurrence du point de vue de la théorie du réalisme juridique. Il examine la question en analysant trois thèmes interdépendants. Il expose tout d’abord les principaux arguments normatifs et méthodologiques des protagonistes et des opposants à une conception plus socialement engagée de la politique de concurrence. Une telle approche appelle à une interprétation plus permissive des règles de concurrence. Ensuite, il développe une analyse du droit de la concurrence, en se basant sur les prémisses de la tradition réaliste juridique, en ajustant le réalisme juridique aux besoins et aux spécificités de notre domaine et de notre époque, et en soutenant que cette théorie philosophique juridique est bien adaptée pour capturer la discussion actuelle. Enfin, il projette cette théorie jurisprudentielle du réalisme juridique vers une dimension appliquée, en offrant un aperçu de la question théorique centrale d’une politique de concurrence européenne plus inclusive sur le plan social: la question de l’équilibre entre des valeurs incommensurables.
EN
This article explores the role of sustainability in EU competition law from the perspective of the theory of legal realism. It addresses the issue by analysing three interrelated themes. It first outlines the main normative and methodological arguments of the protagonists and the opponents of a more societally engaged account of competition policy. Such an account pleads for a more permissive interpretation of competition rules. Secondly, it develops an account of competition law, basing on the premises of the legal realist tradition, adjusting legal realism to the needs and specificities of our field and our time, and submitting that this legal philosophical theory is well-suited for capturing the present discussion. Finally, it projects this jurisprudential theory of legal realism to an applied dimension, offering an outline of the central theoretical issue of a more societally inclusive EU competition policy: the issue of balancing incommensurable values.
9
Content available remote Právní socialismus Sergeje Gessena
63%
EN
This paper is dedicated to the political and legal philosophy of S. I. Gessen. Its goal is to analyse, criticise and interpret key concepts the author works with. Therefore attention will be paid to the following issues in the following order: (1) anti-utopianism, in which Gessen’s basic methodological approach is evident, this being the endeavour to utilise the positive elements of facticity (liberalism) and develop them within a new, socialist framework, (2) criticism of legal positivism and the related defence of natural law, (3) criticism of social liberalism (P. I. Novgorodcev) through the prism of Gemeinschaft, inter-subjectivity and participation, (4) criticism of Marxism, particularly economic determinism, social revolution and class struggle, (5) human rights, (6) the author’s concept of socialism, particularly in the field of law, the state and the economy and (7) the concept of the “new medieval age”. The paper primarily shows that Gessen can be classified in the Russian liberal- socialist paradigm (B. A. Kisťakovskij, G. D. Gurvič) and that his theories create opportunity for synthesis of liberal, socialist and conservative elements, which makes it an inspirational contribution, which can be used to criticise current practice and formulations corresponding to normative visions.
10
Content available remote Idea prawa podmiotowego w polityczno-prawnej myśli feminizmu
63%
PL
Przedmiotem artykułu jest idea prawa podmiotowego w myśli prawnej feminizmu. Autor wyróżnia trzy typy myśli feministycznej: feminizm liberalny, którego głównym hasłem jest równość pomiędzy płciami, feminizm różnicy, wychodzący z założenia istnienia specyficznej kobiecej tożsamości i podmiotowości politycznej oraz feminizm postmodernistyczny, który stawia sobie za cel dekonstrukcję wszelkich tożsamości, w tym kobiecych. W liberalnym feminizmie prawo podmiotowe jest postrzegane jako środek promowania równości, feminizm różnicy skłania się do odrzucenia jego idei, feminizm postmodernistyczny dekonstruuje zarówno kobiecą tożsamość jak i koncepcję prawa podmiotowego. Autor konstatuje, iż we wszystkich trzech typach feminizmu procesu następuje polityzacja zarówno idei tożsamości kobiecej, jak i idei prawa podmiotowego. Skutkiem jego jest jego postrzeganie jako środka tworzenia kobiecej tożsamości, a nie jej ochrony czy też ochrony interesów kobiet. Feminizm postmodernistyczny wpisuje się w ten sposób w nurt lewicy kulturowej, odrzucającej figurę podmiotu politycznego o określonych cechach
EN
The subject of the article is the idea of subjective rights in legal philosophy of feminism. The author distinguishes three types of feminist thought: liberal feminism, the main claim of which is the equality between sexes, difference feminism, based on the assumption of the existence of specific, feminine cultural and political identity and postmodern feminism, which strives to deconstruct all identities, including female one. In liberal feminism the subjective right is the means of the enforcement of equality, difference feminism is reluctant to it, perceiving subjective right as a „masculine” institution, postmodern feminism deconstructs both the feminine identity and idea of subjective right. The general thesis of the article is that in all three types of feminism takes place the process of politicisation of both female identities and conception of subjective rights. Its outcome is the concept of right as a means of the creation of feminine identity, not its protection, the enforcement of the interests of woman etc. From this point of view postmodern feminism is a form of contemporary leftist rejection of the idea of subject.
RU
Предметoм статьи является идея субъективного права в юридический мысли феминизма. Автор выделяет три типы феминистической мысли: либеральный феминизм, которого главный лозунг это равенство среди полов, феминизм различия, выходящий из предположения существования специфической женской личности и политической субъективности, a такжепостмодерный феминизм, которого целью есть деконструкция всяких личностей, в этом женских. В либеральном феминизме субъективное право воспринимается как средство продвижения равенства, феминизм различия склоняется к изъятию его идей, постмодерный феминизм деконструирует кaк женскую личность так и концепцию субъективного права. Автор констатирует, что во всех трех видaх феминизма наступает политизация как идеи женской личности, так и идеи субъективного права. Cледствием этого является eго восприятие как средства создания женской личности, а не ее защиты или защиты интересов женщин. Постмодерный феминизм вписывается таким образом в направление левого культурного крыла, отбрасывающего фигурy политического субъекта об определенных особенностях.
PL
Artykuł dotyczy wpływu obecnej w anglosaskim systemie prawnym argumentacji obrony przez kulturę na polską aktualną rzeczywistość społeczno-prawną. Wychodząc od streszczenia kwestii, autor analizuje obecny stan prawny oraz przywołuje precedensowe przypadki z polskiej i międzynarodowej praktyki sądowej, aby przedstawić najistotniejszy element zjawiska. Głównym pytaniem, na które autor poszukuje odpowiedzi jest pytanie o to czy tytułowa argumentacja może stanowić kontratyp pozaustawowy, przesłankę złagodzenia odpowiedzialności karnej czy jeszcze coś innego. Próba odpowiedzi odwołuje się do dotąd niedocenianej w Polsce koncepcji sprawiedliwości wyrównawczej.
EN
The article is devoted to the influence of common law legal argumentation called “the Cultural Defense” on the contemporary Polish legal reality. Starting with a summary of the concept, the author analyses current Polish law and focuses on precedents from national and international cases in order to present the most essential elements of the abovementioned phenomenon. The author tries to provide an answer whether the subject in question could be qualified as a non-statutory justification, a premise for the commutation of sentence or something else. An attempt to reply to such a question recalls compensatory justice which in Poland is still underestimated.
EN
The article aim is to answer the question whether Amartya Sen’s theory of justice – presented in the fullest way in his book The Idea of Justice (Oxford 2009) – may be regarded as intellectually attractive to legal philosophy. The analysis of this theory leads to the conclusion that it can be of limited relevance to that branch of philosophy. It is connected with the fact that Amartya Sen belongs to such a kind of thinkers who reject the focusing only on the institutions as a means to the realization of justice. Con¬sidering the so-called procedural justice, Sen refers only to the idea of an impartial spectator developed by Adam Smith, and essentially he is not interested in retributive justice. Thus, it seems that the richer theory of John Rawls still remains much more attractive for the jurisprudence. However, in the author’s opinion, some concepts created by Sen may be an important starting point for reflection on law, even apart from Sen’s entire theory. His notions of freedom (which can be adapted, for example, to judge paternalistic regulations) and of capability seem to be particularly inspiring from the point of view of legal philosophy.
PL
Niemal w każdej książce dotyczącej zagadnienia praworządności i demokracji wskazuje się na ideę trójpodziału władzy jako jedną z podstawowych zasad demokratycznego państwa prawnego. W polskiej kulturze prawnej i politycznej ostatnich kilku miesięcy pojawił się pewien problem, który nazywany jest powszechnie ‘sporem o Trybunał Konstytucyjny’, czasami ‘sporem o demokrację’ lub ‘kryzysem wokół Trybunału Konstytucyjnego’. W mojej ocenie nie jest to jedynie spór polityczny, jak najczęściej mówi się o nim w mediach, ale jest trudnym do rozwiązania zagadnieniem filozoficznym. Jego wyjaśnienie i potencjalne rozwiązanie musi sięgnąć do podstawowego aparatu pojęciowego filozofii prawa i samych fundamentów myślenia prawniczego i politycznego. W niniejszym artykule stawiam tezę, że spór ten jest immanentnie wpisany w naszą kulturę prawną i wiąże się ze szczególną pozycją prawa pozytywnego w tej kulturze wraz próbą budowy naukowego prawoznawstwa przez pozytywizm prawniczy.
EN
Almost in every book concerning a problem of law and order and democracy the principle of the tripartite separation of power is indicated as one of the basic principles of the democratic state based on the rule of law. Last months in Poland’s legal and political culture a problem appeared which is widely called ‘a dispute over the Constitutional Tribunal’, ‘a dispute over democracy’ or ‘a crisis regarding the Constitutional Tribunal’. In my opinion, it is not only a political dispute as it is most often presented in the media but it is a philosophical issue difficult to resolve. Its explanation and potential solution must reach basic means of legal philosophy and the grounds of legal and political thinking. In this article I challenge a thesis that the dispute is immanently connected with our legal culture and involves a distinctive position of positive law in that culture with an attempt of creating jurisprudence by legal positivism.
PL
W niniejszym artykule rozważam dwa pytania. Po pierwsze, jakie są relacje teoretyczne pomiędzy „thick terms”, „thick concepts” oraz „thick properties”. Staram się wykazać, że odpowiedź zależna jest od wyboru założeń filozoficznych. Po drugie, rozważam jakie są możliwe powiązania pomiędzy opisowymi i ewaluatywnymi komponentami „tłustych” wyrażeń. Koncentruję się na naturze elementu ewaluatywnego oraz przeciwstawiam sobie semantyczne i pragmatyczne ich ujęcie. W konkluzji stwierdzam, że wyrażenia takie jak „prawny” są tłuste par excellence. Co za tym idzie, budując spójną teorię prawa, powinniśmy być świadomi wszystkich teoretycznych zawiłości związanych z treścią ewaluatywną.
EN
In the present article I explore two questions. First, what are the theoretical relations between thick terms, concepts and properties? I try to depict that the answer is dependent upon a choice of philosophical assumptions. Second, I explore what are the possible bonds between descriptive and evaluative components of thick expressions. I concentrate on the nature of the evaluative component and contrast the semantic and pragmatic approaches. Finally, I conclude that terms such as ‘legal’ are par excellence thick. Therefore, we should be aware of all the theoretical intricacies of the evaluative content when building a coherent theory of the legal realm.
15
51%
EN
The content of the article briefly presents the issues connected with theories of legal interpretation. The authors point to two methodological attitudes towards cognizing legal interpretation. They result in descriptive and prescriptive theories of legal interpretation and indicate creating a notion of ‘theory-concept’ in legal interpretation. The authors mark three groups of such theory-concepts in Polish legal theory.
PL
Treść artykułu w sposób szkicowy przedstawia problematykę związaną z teoriami wykładni prawa. Autorzy wskazują na dwie postawy metodologiczne względem poznawania interpretacji prawa, które skutkują opisowymi i normatywnymi teoriami wykładni prawa, a także na wykształcenie się pojęcia „teorii-koncepcji” w wykładni prawa. Autorzy wyróżniają trzy grupy takich teorii-koncepcji w polskiej teorii prawa.
PL
Celem artykułu jest krytyczne scharakteryzowanie nowego, interdyscyplinarnego nurtu badań nad moralnością, określanego jako uniwersalna gramatyka moralna, oraz przedstawienie jego znaczenia dla nauk prawnych. Przedstawiciele tego programu badawczego, tacy jak John Mikhail i Marc Hauser powołują się na uczynioną przez Johna Rawlsa analogię lingwistyczną, tj. porównanie moralności do języka oraz propozycję badania jej w sposób podobny do paradygmatu językoznawstwa generatywnego Noama Chomsky’ego. Zdaniem gramatyków moralnych moralność, podobnie jak język, osadza się na wrodzonych, uniwersalnych kompetencjach poznawczych, wspólnych wszystkim ludziom. Pewne świadectwa na rzecz tej tezy pochodzą z rozmaitych dyscyplin naukowych, takich jak psychologia rozwojowa, neurobiologia, antropologia, czy logika, jednak argumenty te są przez krytyków uważane za słabe i niekonkluzywne. W artykule podjęto próbę oceny, na ile trafna i użyteczna może być analogia lingwistyczna, a także wytyczenia jej granic, m. in. poprzez przedstawienie kilku najistotniejszych elementów teorii N. Chomsky’ego i próby ich adaptacji dla systemów norm społecznych, takich jak moralność, czy prawo. Pierwszym argumentem, który zbliżać ma moralność do języka, jest tzw. niedostatek bodźca (poverty of the stimulus), opierający się na założeniu, że klasyczne mechanizmy uczenia się nie wyjaśniają fenomenu nabywania reguł językowych i moralnych. Wśród innych elementów teorii N. Chomsky’ego przetworzonych na potrzeby analizy moralności, odnaleźć można próbę scharakteryzowania moralności jako systemu zasad i parametrów (principles and parameters), podziału na moralność wewnętrzną i zewnętrzną oraz kompetencję i wykonanie, a także założenie, że istnieje wyspecjalizowany moduł umysłowy, odpowiedzialny za jej realizację. Badania prowadzone w obrębie uniwersalnej gramatyki moralnej mogą mieć istotne znaczenie dla nauk prawnych. Po pierwsze, założenia przyjmowane przez ten nurt badawczy można postrzegać jako próbę konstrukcji nowoczesnej, znaturalizowanej teorii prawa natury, która ma oprzeć się na naukach empirycznych. Co więcej, celem badaczy jest jak najpełniejsze scharakteryzowanie takich pojęć, jak np. wina, czyn, zobowiązanie, czy szkoda, i w efekcie próbę ich schematyzacji w ramach rozwiniętej logiki deontycznej, a także ukazanie źródeł intuicji z nimi związanych poprzez badania dotyczące nie tylko ich podłoża biopsychologicznego, ale również antropologię prawa, czy komparatystykę prawniczą.
EN
The aim of the article is to critically characterize the new, interdisciplinary research program on morality: universal moral grammar, and to describe its meaning for jurisprudence. Its proponents, such as John Mikhail and Marc Hauser, refer to John Rawls’ linguistic analogy, i.e. comparison of morality to language and suggestion to study it similarly to Noam Chomsky’s generative linguistics paradigm. According to moral grammarians morality, like language, settles on innate, universal cognitive capacities, common to all people. Some evidence supporting these claim, come from various scientific disciplines, such as developmental psychology, neuroscience, anthropology or logic, but they are criticised as weak and inconclusive. The article tries to assess to what extent the linguistic analogy is accurate and useful, analyzing some of the most important N. Chomsky’s claims and their adaptations to the systems of social norms, such as morality and law. The first argument is so called poverty of the stimulus, assuming that the classic learning mechanisms cannot explain the phenomenon of acquisition of language and morals. Other elements of N. Chomsky’s theories adapted to analyze morality include characterizing morality as a system of principles and parameters, divisions between I-morality/E-morality and competence/performance, and also an assumption that the specialized mental module for it exists. Research conducted in universal moral grammar program may have substantial influence on jurisprudence. Firstly, assumptions made by moral grammarians can be seen as a construction of a modern, naturalized theory of natural law, based on empirical study. Moreover, the goal of the program is to fully describe concepts such as guilt, act, obligation or damage, and as an effect to schematize it as an advanced deontic logic, and also to discover sources of intuitions regarding them not only through research on their biopsychological foundations, but also through legal anthropology and comparative legal studies.
PL
Artykuł zatytułowany „Praktyka orzecznicza organów dyscyplinarnych dotycząca przestrzegania reguł deontologicznych obejmujących stosunki adwokata z klientem odnoszące się do biegu jego sprawy” został sporządzony przy wykorzystaniu metody formalno-dogmatycznej oraz dogmatyczno-prawnej, z elementami metody historyczno-prawnej. Artykuł odnosi się do prawa dyscyplinarnego materialnego i procesowego. Za cel rozważań postawiono analizę reguł etycznych i odnoszących się do nich orzeczeń organów dyscyplinarnych. Analizowana materia należy do ważkich, bowiem ma znaczenie dla całego wymiaru sprawiedliwości, na co wskazują orzeczenia Sądu Najwyższego oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.
EN
The article entitled “The jurisprudence of disciplinary bodies regarding the observance of deontological rules covering the relations of a lawyer with the client relating to the course of his case” was drawn up using the formal-dogmatic and dogmatic-legal method, with elements of the historical and legal method. The article refers to substantive and procedural disciplinary law. The aim of the considerations was to analyze the ethical rules and the decisions of disciplinary bodies relating to them. The analyzed matter is important, because it is important for the entire justice system, as shown by the rulings of the Supreme Court and the European Court of Human Rights.
EN
The question of how we should resolve conflicts between the demands that arise from general morality and those derived from a particular professional role (for example, that of a lawyer) is one of the traditional problems of professional ethics. The aim of this article is to provide an answer to this question on the basis of consequentialist ethics, or a specific variant of it, which is based on utilitarianism and whose operation in practice is closer to pragmatic reasoning. In the text, the author first discusses the very nature of the above conflict, then critically analyses some of the existing approaches to its resolution, and finally presents the starting point offered by the pragmatic utilitarianism he proposes here. It has plausible normative foundations, as well as a good ability to resolve moral conflicts and various kinds of trade-offs. Above all, it allows us to maintain rationality in our decision-making processes and it can also organically take into account the plurality of moral attitudes that is often seen as a key characteristic of contemporary Western societies. The text concludes with an analysis of the case of Alton Logan as an illustration of how this approach can be practically applied.
CS
Otázka, jakým způsobem máme řešit konflikty mezi požadavky, které vyplývají z obecné morálky, a těmi odvozenými od určité profesní role (například advokáta), patří k tradičním problémům profesní etiky. Cílem tohoto článku je poskytnout na ni odpověď na bázi konsekvencialistické etiky, respektive její specifické varianty, která vychází z utilitarismu a její fungování v praxi se přibližuje pragmatickému uvažování. Autor v textu nejprve rozebírá samotnou povahu výše uvedeného střetu, následně kriticky analyzuje některé stávající přístupy k jeho řešení, aby nakonec představil východisko, které nám zde nabízí jím proponovaný pragmatický utilitarismus. Právě on má totiž ve srovnání s konkurenčními teoriemi několik významných výhod. Má věrohodná normativní východiska, jakož i dobrou schopnost řešit morální konflikty a různé druhy trade-offs. Především nám však umožňuje udržet racionalitu v našich rozhodovacích procesech a dovede také organicky zohledňovat pluralitu morálních postojů, jež bývá často vnímána jako klíčová charakteristika současných západních společností. Text uzavírá rozbor případu Altona Logana coby ilustrace toho, jak může být tento přístup prakticky aplikován.
19
51%
PL
Błąd perspektywy czasu jest jednym z błędów poznawczych, które ludzie popełniają w sposób systematyczny i przewidywalny. Istotą tego błędu jest niezdolność do prawidłowej oceny prawdopodobieństwa przeszłych zdarzeń. Nasza tendencja do ich przeceniania może prowadzić do niepokojących konsekwencji w ramach procedur prawnych, w których kwestie te są rozważane. W analizie skupimy się na ocenie jak błąd perspektywy czasu wpływa na sposób w jaki sędziowie stwierdzają istnienie winy w procedurze cywilnej. Co więcej, spróbujemy zidentyfikować konsekwencje moralnych, ekonomicznych i prawnych aspektów zanalizowanego teoretycznie błędu poznawczego.
EN
Hindsight bias is one of the cognitive biases, which are biases that people make systematically and predictably. The essence of this bias is inability to correctly evaluate the probability of past events. Our tendency to overestimate it can lead to disturbing consequences in legal proceedings where such activities are on the agenda. In our analysis we will focus on assessing how the hindsight bias affects the way in which judges determine guilt in civil proceedings. Moreover, we will try to identify the consequences of moral, economic and legal aspects of theoretical analyzed cognitive error.
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.