PL EN


Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
2012 | T. 57, z. 3 | 93-128
Tytuł artykułu

Wystawa Budowlano-Mieszkaniowa Banku Gospodarstwa Krajowego na Kole w Warszawie w 1935 r. - ku poprawie budownictwa mieszkaniowego

Autorzy
Treść / Zawartość
Warianty tytułu
EN
Housing Development Exhibition of Bank Gospodarstwa Krajowego (National Economy Bank) in Koło, Warsaw, in 1935 - towards the improvement of residential housing
Języki publikacji
PL
Abstrakty
PL
Idea wystaw budowlano-mieszkaniowych pojawiła się w Europie Zachodniej po pierwszej wojnie światowej. Na polski grunt została przeszczepiona w latach 30. XX w. W 1935 r. na Kole w Warszawie zorganizowano jedną z dwóch polskich wystaw tego typu: Wystawę Budowlano-Mieszkaniową Banku Gospodarstwa Krajowego. Rolą przedsięwzięcia zorganizowanego przez ten bank na zlecenie Komitetu Ekonomicznego Ministrów była popularyzacja niedrogiej i estetycznej zabudowy jednorodzinnej dostosowanej do możliwości finansowych średnio usytuowanych obywateli oraz zapoznanie zwiedzających ze zróżnicowaną problematyką budownictwa mieszkaniowego. Propagandowy charakter wystawy był w pełni uzasadniony, ponieważ niedobór lokali mieszkaniowych w Polsce stanowił ogromy problem społeczny, znamienny był także niski poziom kultury budowlanej wśród rodzimych wykonawców. Proponowana przez organizatorów wystawy zabudowa mieszkaniowa miała się zatem przyczynić do poprawy jakości drobnego budownictwa oraz do zwiększenia ilości mieszkań. Dodatkowo, BGK przygotował ofertę preferencyjnych kredytów na budowę indywidualnych domów. Teren wystawy stanowiły grunty państwowe usytuowane na peryferiach miasta. Na wytyczonym obszarze o powierzchni 2,5 ha przeprowadzono pomiary i parcelację, zaprojektowano ulice, działki zaopatrzono w instalacje kanalizacyjne, gazowe, wodociągowe i elektryczne, dopiero ostatnim etapem była realizacja zabudowy mieszkalnej. Wystawa składała się z dwóch głównych części: ekspozycyjnej z pawilonem i stoiskami informacyjno-dydaktycznymi oraz mieszkalnej z kolonią domków w układzie wolnostojącym, bliźniaczym i szeregowym. Każdej ulicy przyporządkowano daną grupę domów. Kolonia dała początek osiedlu mieszkaniowemu BGK, które rozrastało się do 1939 r. wzdłuż ulic: Obozowej, Bolecha, Dobrogniewa, Dalibora i Dahlberga. Kolejni zainteresowani nabywali wytyczone wcześniej działki i zabudowywali je według narzuconych przez inwestora (BGK) kryteriów architektonicznych. Projekty domów pochodziły w większości z wydanego przez ten bank Katalogu typowych domów dla drobnego budownictwa mieszkaniowego, w którym zebrano najlepsze prace wyłonione z konkursów architektonicznych na niewielki, tani dom. Wśród twórców znaleźli się przeważnie architekci młodego pokolenia ze środowiska warszawskiego. Modernistyczne osiedle BGK zachowało się do dzisiaj w dobrym stanie z wyjątkiem kilkunastu domów wolnostojących, które uległy znacznej rozbudowie.
EN
The concept of housing development exhibition originated in the Wastern Europe just after the I World Was. It was implemented in Poland in the beginning of the 1930s. One of two Polish exhibitions of this type was organized in 1935 in Koło district of Warsaw: the BGK Housing Development Exhibition. The purpose of such event organized on behalf of Ministerial Economic Committee was to spread the solutions for more affordable, aesthetic and better quality housing and to familiarize visitors with general problems of housing development in Poland. Informational character of the exhibition was fully justifiable since the lack of dwellings constituted a great social challenge in Poland, which additionally coexisted with low quality skills of local contractors. Housing development suggested by the organizers was meant to influence the quality of construction and stimulate the dwellings' pool to grow. In addition, the BGK arranged a line of preferential construction loans for individuals. The exhibition area was arranged on state owned land situated on the outskirts of the city. Delineated area, 2,5 ha in size, was measured and subdivided, streets were drawn, plots were connected to city utilities and houses were erected in the last stage of the investment. The exhibition consisted of two parts: the exposition one with a pavilion and educational stands and the second one with collection of habitable houses: detached, semi detached and terraced buildings. Each street was developed with only one group of houses. The BGK exhibition complex created a momentum for further development of the estate alongside Obozowa, Bolecha, Dobrogniewa, Dalibora and Dahlberga Streets. interested ware able to purchase a site and build a house in accordance with strict architectural criteria enforced by BGK. Building designs originated mainly from the "Catalog of standard houses for small residential development", which was composed of the best works selected in two architectural competitions for small, affordable house. The awarded designers were mainly recruited from the young generation of architects residing in Warsaw. Modernistic BGK estate has been preserved in a good repair until today, with the exception of over ten detached houses which were significantly extended and modified.
Wydawca

Rocznik
Strony
93-128
Opis fizyczny
Bibliogr. 20 poz., fot., rys.
Twórcy
autor
  • Narodowy Instytut Dziedzictwa
Bibliografia
  • Bibliografia:
  • [b. a.], Katalog typowych domów dla drobnego budownictwa mieszkaniowego, [brak miejsca wydania] 1934, [reprint, Lublin 2007], [b. s.].
  • [b. a.], Organizacja wystawy, w: Katalog Wystawy Budowlano-Mieszkaniowej Banku Gospodarstwa Krajowego w Warszawie na Kole 1935 maj-sierpień, pod red. Tomasza Bobera, [Warszawa 1935?], s. 2-4.
  • [b. a.], Przewodnik po wystawie, w: Katalog Wystawy Budowlano-Mieszkaniowej Banku Gospodarstwa Krajowego w Warszawie na Kole 1935 maj-sierpień, pod red. Tomasza Bobera, [Warszawa 1935?], s. 19-69.
  • Bober Tomasz, Cele, program i realizacja wystawy, „Architektura i Budownictwo”, R. 11, 1935, nr 5, s. 152-153.
  • Garbusiński Tadeusz, Geneza Wystawy Budowlano-Mieszkaniowej, jej założenia, cele i program, w: Katalog Wystawy Budowlano-Mieszkaniowej Banku Gospodarstwa Krajowego w Warszawie na Kole 1935 maj-sierpień, pod red. Tomasza Bobera, [Warszawa 1935?], s. 6-9.
  • Górecki Roman, Słowo wstępne, w: Katalog Wystawy Budowlano-Mieszkaniowej Banku Gospodarstwa Krajowego w Warszawie na Kole 1935 maj-sierpień, pod red. Tomasza Bobera, [Warszawa 1935?], s. 1.
  • Lechnicki Tadeusz, Problemy polityki budowlano-mieszkaniowej, w: Katalog Wystawy Budowlano-Mieszkaniowej Banku Gospodarstwa Krajowego w Warszawie na Kole 1935 maj-sierpień, pod red. Tomasza Bobera, [Warszawa 1935?], s. 5-6.
  • Lubiński P. M., Wystawa budowlano mieszkaniowa BGK na Kole, „Arkady”, 1935, nr 3, s. 140-148.
  • Nowicki Jacek, Środowisko mieszkaniowe. Osiedla warszawskie, projekty, doświadczenia XX wieku, cz. 2, Warszawa 2003.
  • Piechota Witold, Wystawa na Kole, „Mój Dom”, 1989, nr 41,s. 38-39.
  • Porębska-Srebrna Joanna, Stępiński Zygmunt, Historia użyteczna - „drobne budownictwo mieszkaniowe” w Polsce w latach trzydziestych, „Murator”, 1995, nr 3, s. 22-30.
  • Rozbicka Małgorzata, Małe mieszkanie z ogrodem w tle w teorii i praktyce popularnego budownictwa mieszkaniowego w międzywojennej Polsce, Warszawa 2007.
  • Rozbicka Małgorzata, Wystawy-osiedla w międzywojennej Polsce: geneza, historia, przekształcenia, w: Architektura pierwszej połowy XX wieku i jej ochrona w Gdyni i Europie, pod red. Marii Jolanty Sołtysik, Roberta Hirsha, Gdynia 2011, s. 27-34.
  • Skibniewski Zygmunt, Wystawa Budowlano-Mieszkaniowa Banku Gospodarstwa Krajowego w dzielnicy Koło w Warszawie, „Architektura i Budownictwo”, R. 11, 1935, nr 5, s. 145-151.
  • Żenczykowski Wacław, Konstrukcje i materiały budowlane w ramach wystawy, „Architektura i Budownictwo”, R. 11, 1935, nr5,s. 154-158.
  • Źródła archiwalne:
  • Archiwum Państwowe Miasta Stołecznego Warszawy (APW), Akta Miasta Warszawy - Akta Nieruchomości, t. 1, sygn. 1432, 1433, 388, 396; t. 2, sygn. 4636, 4637.
  • Archiwum Państwowe Miasta Stołecznego Warszawy (APW), Kolekcja materiałów teledetekcyjnych, sygn. F 2, F4.
  • Narodowe Archiwum Cyfrowe (NAC), sygn. 1-U-6605-2
  • Narodowe Archiwum Cyfrowe (NAC), sygn. 1-U-6605-3
  • Narodowe Archiwum Cyfrowe (NAC), sygn. 1-G-7218-3
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikatory
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.baztech-article-BSW1-0103-0004
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.