Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 30

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 2 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 2 next fast forward last
EN
Within the framework of the Operational Programme Innovative Economy 2007-2013, studies were carried out for improving the effectiveness of using seismic surveys in the prospecting and exploration of gas fields in the Rotliegend formation. The completed experimental seismic surveys provided new, very interesting data on the geological structure of the deeper part of the Rotliegend basin (>4000 m), which is practically very important for prospecting for new gas fields. The interesting results were obtained along virtually the entire cross-section, particularly in two segments: the southern segment – in front of and within the Człopa-Szamotuły tectonic zone (the Szczecin-Gorzów segment) and the northern segment – in the area of the Zabartowo-1 and Zabartowo-2 wells (the Pomeranian segment). In the northern segment, for the first time in the history of studies of the Lower Permian Basin, it was possible to record reflections from the horizon of the aeolian sandstones occurring within the playa silty-clayey deposits (543 m below the top of the Rotliegend formation), which represents a significant achievement from the point of view of prospecting for hydrocarbon resources. This horizon, characterized by favourable reservoir properties, pinches out northward. It is a very important piece of information because systems oflithologic traps may be related to such pinchouts. In the central part of the Obrzycko-Zabartowo profile, in the Chodzież area, a vast structural elevation occurs, approximately 10–12 km wide and with the amplitude of 250–300 m, which may be a potential large structural or structural and lithologic trap. These newly discovered zones of occurrence of gas traps in the seismic profiles made by the AGH University of Science and Technology within the framework of the research project, will be implemented in a detailed seismic exploration during the exploratory work of Polish Oil and Gas Company (PGNiG SA).
PL
Praca przedstawia wykorzystanie metodyki szacowania zasobów złóż niekonwencjonalnych zaproponowaną przez United States Geological Survey na przykładzie wybranych obszarów basenu pomorskiego i lubelskiego. Metoda ta pokazuje podejście probabilistyczne do oszacowania zasobów i bazując na analizie Monte Carlo, pozwala na oszacowanie zasobów technicznie wydobywalnych. Jako dane wejściowe wykorzystane zostały rozkłady takich parametrów, jak miąższość netto, powierzchnia obszaru produktywnego, całkowita zawartość węgla organicznego, refleksyjność witrynitu, typ kerogenu, rodzaj węglowodorów. Zasoby oszacowane dla basenu pomorskiego to 4 036 t ropy/km2 oraz 31 mln m3 gazu/km2, dla basenu lubelskiego przy założeniu TOC > 1,5% – 20 000 t ropy/km2 oraz 17,4 mln m3 gazu/km2.
EN
The paper presents the application of USGS methodology for assessing unconventional continuous resources on the example of the Paleozoic strata in Pomerania and Lublin Basin. The aim of this methodology is to estimate the volumes of technically recoverable oil and gas resources from a continuous accumulation using probabilistic methods such as Monte Carlo simulation. Key assumption of this methodology is that the resource assessment is fundamentally based on geology and combines geological hypothesis and uncertainties. Assessed resources for Baltic Basin amounted 4 036 tonnes of oil /km2 and 31 mln m3 of natural gas/km2. For Lublin Basin with TOC > 1,5% – 20 000 tonnes of oil/km2 and 17,4 mln m3 of natural gas/km2.
PL
W centralnej części basenu lubelskiego opracowano trójwymiarowy model utworów syluru, ordowiku i kambru. Model strukturalny obejmuje kompleksy pridolu – ludlowu, wenloku, landoweru, aszgilu, karadoku, lanwirnu, arenigu, tremadoku oraz kambru. Model strukturalny dowiązano do 76 odwiertów, a do jego opracowania wykorzystano archiwalne mapy miąższości i strukturalne oraz interpretację sejsmiki. W przestrzeni 3D wymodelowano zmienność refleksyjności witrynitu, co pozwoliło określić zasięg strefy okna gazowego, kondensatowego i ropnego. Modele zawartości węgla organicznego – współczesnej i pierwotnej, gęstości RHOB, oraz potencjału generacyjnego wyrażonego jako indeks wodorowy HI, pozwoliły oszacować bazowy model zasobów perspektywicznych z wykorzystaniem zmodyfikowanej metody Schmokera.
EN
In the presented study of central part of Lublin Basin 2D seismic, well data, laboratory measurements, well logs and results of 1D modelling in BasinMod were used as quantitative input for further Petrel based 3D modeling and resources assessment. Structural framework of the model comprises 9 surfaces (from the top of Silurian to the top of Cambrian), adjusted to stratigraphy of 76 wells. Modeled parameters involve vitrinite reflectance (Ro), present and original TOC, shale and brittle minerals volumes, RockEval S1 + S2 and HI parameters, bulk density (RHOB), porosity (PHI) and water saturation model. Models are based on laboratory data and well logs interpretation in 15 wells. Using reflectivity model oil, liquid and gas windows were established, and applying modified Schmoker method equations preliminary resources assessment for each window was completed.
PL
W roku 2012 w Katedrze Surowców Energetycznych na Wydziale Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska AGH wydano „Atlas geotermalny zapadliska przedkarpackiego” (Górecki (red. nauk.) i in. 2012), którego celem było rozpoznanie obszarów perspektywicznych pod kątem wykorzystania wód i energii geotermalnej w rejonie zapadliska przedkarpackiego. Szczegółowej analizie poddano jedenaście zbiorników hydrogeotermalnych znajdujących się na obszarze zapadliska. Zostały one scharakteryzowane pod kątem budowy geologicznej, zasięgu, głębokości zalegania i miąższości poziomów wodonośnych, temperatur i mineralizacji wód, wydajności otworów wiertniczych, a także parametrów skał zbiornikowych. Efekty prac interdyscyplinarnego zespołu badawczego wskazują na możliwość ich zagospodarowania do różnorodnych celów. Rejon zapadliska przedkarpackiego posiada znacznie większy potencjał związany z wykorzystaniem wód geotermalnych do celów rekreacyjnych i/lub balneoterapeutycznych niż do celów ciepłowniczych. W niektórych rejonach możliwe jest ich zagospodarowanie także do celów ciepłowniczych, w tym także za pomocą pomp ciepła. Perspektywiczne są przede wszystkim zbiorniki cenomanu, jury górnej, dewonu – karbonu i miocenu.
EN
In 2012 the “Geothermal Atlas of the Carpathian Foredeep” (Górecki (eds.) et al., 2012) was published by specialist from the Department of Fossil Fuels, Faculty of Geology, Geophysics and Environment Protection, AGH University of Science and Technology. It constitute a comprehensive and exhaustive source of information on the occurrence and prospects of use of geothermal waters and energy in the Carpathian Foredeep. Detailed analysis was carried out for eleven hydrogeothermal aquifers occurring in the Carpathian Foredeep. The selected geothermal aquifers were characterized from the point of view of geological setting, extent, depths and thicknesses of the aquifers, water temperatures and mineralizations, discharge of wells and reservoir properties. Results of the interdisciplinary, constructive cooperation of specialists from various fields of science. allowed to calculate geothermal resources and indicate the best locations for a variety of utilization: balneoterapeuthic, recreation and heating. The carried out analyses indicate that the geothermal potential related to the use of geothermal waters of the Carpathian Foredeep for recreation and/or balneotherapy is much higher than that related to applications for heating purposes. In some regions it is possible to develop the groundwater also for heating purposes, including heat pumps. The aquifers of the Cenomanian, Upper Jurassic, Devonian-Carboniferous and Miocene are most prospective.
EN
Numerical modelling of the Carboniferous–Permian petroleum system in the Polish Basin was carried out using PetroMod software. The Carboniferous source rocks contain organic matter mostly of a humic nature (gas-prone Type III kerogen). Subordinately, only in the Lower Carboniferous deposits, kerogen of algal marine origin and mixed Type II/III kerogen occur. The quantity of dispersed organic matter is variable, but usually below 2% TOC. In the Carboniferous section, a progressive increase in the maturity of organic matter with depth was observed, from approximately 0.5% Rr at the top of the Westphalian in marginal parts of the Carboniferous basin to over 5.0% Rr at the bottom of the Lower Carboniferous in the eastern Fore-Sudetic Homocline. The thermo- genic generation of hydrocarbons continued from the late Westphalian (eastern Fore-Sudetic Homocline and partly Pomerania) throughout the Mesozoic, up to the Late Cretaceous. The advancement of this process is va- riable in different parts of the Carboniferous basin, reaching up to 100% of kerogen transformation in the zones of maximum maturity of organic matter. However, the most intensive periods of gas generation and migration were the Late Triassic and the Late Jurassic. The most prospective areas are located NE of Poznań–Kalisz line and SW of Poznań.
8
Content available remote Możliwości zagospodarowania wód termalnych w rejonie powiatu gorlickiego
PL
W referacie przedstawiono wyniki opracowania pt. "Studium opłacalności ekonomicznej inwestycji związanej z pozyskaniem energii geotermalnej dla celów ciepłowniczych oraz rekreacyjnych z otworów wiertniczych istniejących na terenie miasta Gorlice oraz gmin: Ropa, Biecz, Moszczenica i Sękowa". Projekt powstał z inicjatywy Starostwa Powiatowego w Gorlicach i został zrealizowany przez ZSTG "GEOS" w Krakowie, w grudniu 2009 roku. Projekt miał za zadanie stwierdzić, czy w rejonie powiatu gorlickiego występują wody termalne oraz zbadać możliwości zagospodarowania tych wód. Opisano tło geologiczne warunkujące możliwości występowania wód termalnych w rejonie Gorlic. Przedstawiono wyniki analiz możliwości wykorzystania zlikwidowanych otworów wiertniczych oraz kosztów ich rekonstrukcji i adaptacji do celów eksploatacji wód termalnych. Przedstawiono najbardziej optymalne kierunki zagospodarowania wód termalnych, z uwzględnieniem specyfiki lokalnego rynku ciepłowniczego w obrębie poszczególnych gmin powiatu. Sprecyzowano beneficjentów potencjalnego projektu, dokonano wstępnej oceny ekonomicznej przedsięwzięcia i udokumentowano zasadność podjęcia inwestycji z wykorzystaniem wód termalnych w rejonie poszczególnych gmin powiatu.
EN
The paper presents results of the project evaluation entitled "Pre-feasibility study of utilization of thermal waters for heating and recreational purposes using existing boreholes in the Gorlice city and Ropa, Biecz, Moszczenica and Sękowa municipalities". The project was initiated by the District Office in Gorlice and implemented by "GEOS" (Geosynoptic Society & Consultants' Group) in Cracow, in December 2009. The goal of the project was to determine whether in the Gorlice District the thermal waters are exist and whether it is possible to use thermal waters for heating and recreational purposes. Among the other the paper describes the geological background of Gorlice region in the context of thermal water utilization. The paper presents the results of evaluation of possibility of utilization of abandoned boreholes, as well as the cost of its reconstruction and adaptation for exploitation of thermal waters. Optimum directions of development of thermal waters with special reference to the local heating market was presented. Regional analysis of geological and hydrogeological parameters of flysch cover in the region of Gorlice points to a potential geothermal groundwater levels associated with: Ciezkowice, Istebna (Czarnorzeki) and Cergowa sandstones. The most favourable conditions for use of thermal waters exist in the Sękowa municipality, where the Gorlice-13 borehole are located.
EN
The Rotliegend Basin is filled with terrigenic complex over 1200 m in thickness. The complex comprises sediments of eolian, fluvial and playa depositional systems (Fig. 1). Reservoir volume of the pore space accessible for the reservoir media is ca. 830-990 km3. Gas exploration in this stratigraphic unit is now focused at depths of around 3000-3800 m b.s.l., in the near-top zone. Poor reservoir properties, especially permeabilities, are here the limiting factor for conventional exploration. A change in the prospecting strategy to comprise tight gas targets moves research into the deeper zone covering the whole profile of the Rotliegend. The paper presents preliminary results of 3D modeling of lithofacies and related petrophysical parameters variability. The static model was created with the use of Petrel 2009.2. Structural framework was built using regional structural, isopach and facies maps. It was relatively detailed, comprising 9 576 000 cells organized in 3 zones and 60 layers. To estimate facies model, the authors used results of integrated environmental analysis of core data and logs from 117 wells (Fig. 2 ). Models of clay content (Vsh) and porosity (PHI) were based on logs from 75 wells. The obtained results show that the northern margin of the Eastern Erg is characterized by presence of numerous eolian strata with porosity ranging from 5 to 15%. Their quality, quantity and thickness decrease toward the north, along with increase in depth. Modeling results indicate that the dominating porous layers of eolian sandstones and fluvial inserts are often intercalated with "non-reservoir" layers revealing porosity below 5%. In this zone, a deeper part of the Rotliegend section should be investigated more thoroughly (Fig. 5, 6, 9). The Pomeranian sector of the Central Basin is dominated by playa and fluvial sediments (Fig. 7, 8, 10). Slightly clayey eolian strata make a few, laterally discontinuous intercalations. Gas accumulations could be expected within local, laterally confined interlayers of eolian and fluvial sandstones with porosity of around 5-12%. Due to the location in the near-base part of the Rotliegend section, close to Carboniferous source rocks, they may be filled with gas, forming so-called sweet spots. Probability of gas occurrence in Pomerania is high as indicated by the Międzyzdroje gas field or small accumulation found in Piaski-PIG2 well. The presented preliminary study allowed to test usability of 3D modeling in tight gas prospecting. Fully reliable results will be obtained after increasing precision of the models comprising detailed seismic interpretation, the use of seismic attributes, and inclusion of quantitative data in diagenetic processes and sedimentology of layers in the modeling process.
10
Content available remote Wody geotermalne na Niżu Polskim
EN
The paper presents an outline of studies on the potential for utilization of geothermal waters and energy from sedimentary basins of the Polish Lowlands. The history of geothermal investigations in this region was described. High-and low-emperature geothermal systems in the world and in Europe were characterized. Occurrence of geothermal waters in Poland was portrayed. Basic parameters of the waters and factors controlling economically justified exploitation of geothermal waters were discussed. Low-temperature heating systems with heat pumps were characterized. Resources of geothermal waters and energy in Poland represent average European values and are estimated at about 2.9 × 1017 J/km2, that is similar to resources in Spain and France or United Kingdom. Higher water temperatures at comparable depths occur in southern part of Europe, especially in Hungary and Italy, which results from particularly advantageous relationship between geological and thermal parameters. Basic geothermal water resources in the Polish Lowlands are related to theMesozoic aquifers. The geothermal waters are accumulated in sandy formations of Lower Cretaceous and Lower Jurassic. Considerable geothermal energy resources are accumulated in waters of the Upper Jurassic, Middle Jurassic, Upper Triassic and Lower Triassic aquifers. Research projects completed in the last years by a team from the Department of Fossil Fuels, AGH – University of Science and Technology, enabled assessment of geothermal potential related to water-bearing deposits of the Paleozoic formation from Cambrian up to Permian. The low-temperature heating systems with heat pumps were described. They have wider and wider application in Poland for heating individual houses, apartment blocks, municipal buildings and sacral architecture objects. Low operating costs of the low-temperature systems and quick return of investment expenditures are worth to notice.
11
Content available remote Mineral and thermal waters of Poland
EN
Definitions, history, resources, origin, and use of mineral and thermal waters in Poland are discussed. Mineral and some thermal waters have been used on the present territory of Poland for therapeutic purposes probably since the Roman times and according to documents since medieval ages. Nowadays, different types of mineral and thermal waters are exploited in a number of Spas for therapeutic purposes, whereas in some other areas thermal waters are exploited for recreation and heating purposes. Their occurrences, origin, chemical types, legal aspects of exploitation, potential vulnerability and bottling are presented.
12
Content available remote Dolnokredowy oraz dolnojurajski zbiornik wód geotermalnych na Niżu Polskim
EN
Regional analysis of the Mesozoic and Paleozoic geothermal aquifers in the Polish Lowlands indicates that hot waters accumulated in Lower Cretaceous and Lower Jurassic deposits should be given priority in practical utilization. Crucial for this purpose are: high level of the geological recognition of the aquifers, occurrence of thick reservoir rocks, high water discharge, relatively high temperatures, particularly in the Lower Jurassic aquifer, and relatively low costs of drilling the production and injection wells. The Lower Jurassic and Lower Cretaceous water-bearing layers are represented by sandstone complexes with very good reservoir properties. This is favourable for high water discharge, which has beneficial influence on economical justification of construction of geothermal plants. The above findings have been confirmed by the so-far geothermal investments, among others the geothermal plants in Pyrzyce and Stargard Szczeciński, which utilize geothermal waters from the Lower Jurassic aquifer. Other plants, located in Uniejów and Mszczonów, central Poland, utilize waters from the Lower Cretaceous aquifer.
EN
The paper presents results of assessment of geothermal energy resources accumulated within nine Paleozoic and Mesozoic aquifers in the Polish Lowlands, carried out within the framework of the project entitled “Geothermal atlases of the Mesozoic and Paleozoic formations – geological analysis and thermal water and energy resources in the Polish Lowlands”. The project commissioned by the Polish Ministry of Environment was carried out in the years 2004–2006 by a research team of specialists from several institutions, with AGH – University of Science and Technology in Kraków as a leader. The paper presents also the results of studies and proposals for geothermal investment projects in selected towns of central and northwestern Poland. Potential locations of the new geothermal projects are determined. Towns with the most favourable geological and hydrogeological conditions and appropriate market of heat consumers for a geothermal plant construction are indicated. The calculation area amounts approximately to 270 thousand km2 that represents more than 87% of the territory of Poland. As regards the amount of accumulated energy, the most interesting and promising areas of the Polish Lowlands occur in the Warsaw, Mogilno–Łódź (in the central part of Poland) and Szczecin (in the northwestern part of Poland) troughs.
14
PL
W artykule przedstawiono wyniki obliczeń zasobów energii zakumulowanej w wodach termalnych, występujących w profilu geologicznym utworów mezozoiku i paleozoiku na obszarze Niżu Polskiego. Wykonana analiza zasobów obejmowała obszar o powierzchni ok. 270 tys. km2, co stanowi ponad 87% powierzchni kraju. Obliczenia przeprowadzono z uwzględnieniem przyjętej klasyfikacji zasobów, zgodnie z diagramem McKelveya. Wydzielono m.in. zasoby geologiczne: statyczne i statyczne-wydobywalne oraz zasoby dyspozycyjne energii geotermalnej. W celu obliczenia zasobów dyspozycyjnych zastosowano metodę opartą na wskaźnikowej ocenie efektywności ekonomicznej pozyskania ciepła (współczynnik mocy), który jest wskaźnikiem mówiącym, ile razy moc cieplna ujęcia geotermalnego przewyższa moc cieplną stanowiącą ekwiwalent nakładów kapitałowych i kosztów eksploatacji tego ujęcia. Analiza powyższego wskaźnika pozwoliła na dokonanie wstępnej oceny opłacalności pozyskania energii geotermalnej w skali regionalnej i wskazanie obszarów perspektywicznych w obrębie poszczególnych zbiorników. Wyniki wskazują, że statyczne zasoby energii geotermalnej, zakumulowane w dziewięciu głównych zbiornikach: dewońskim, karbońskim, dolnopermskim, dolnotriasowym, górnotriasowym, dolnojurajskim, środkowojurajski, górnojurajskim oraz dolnokredowym na Niżu Polskim wynoszą 1,45 × 10/22 J (3,47 × 10/11 toe). Łączne zasoby statyczne-wydobywalne energii zostały ocenione na 2,9 × 10/21 J (6,9 × 10/10 toe), a sumaryczne zasoby dyspozycyjne energii geotermalnej, wynoszą 9,21 × 10/18 J/rok, co odpowiada 220 × 10/6 toe. Zasoby eksploatacyjne wód i energii geotermalnej mogą być ocenione dopiero po wykonaniu otworu udostępniającego złoże oraz po wykonaniu pompowań pomiarowych. Z tego względu ocena zasobów eksploatacyjnych w skali regionalnej nie jest w zasadzie możliwa, ponieważ do celów praktycznych możemy wykorzystać jedynie ok. 1,5–2,5% zasobów dyspozycyjnych (Górecki i in., 2003), zasoby eksploatacyjne energii geotermalnej na Niżu Polskim zostały oszacowane na 1,38 × 10/17–2,30 × 10/17 J/rok (3,3–5,5 × 10/6 toe/rok).
EN
The paper presents results of calculations of geothermal energy resources accumulated in the aquifers of Mesozoic and Paleozoic age in the Polish Lowlands. The analysis carried out in the project covered approximately 270 th. square km, that represents more than 87 percent of the territory of Poland. The calculations were made with regard to the classification of resources, in accordance with the McKelvey’s diagram. The static, static-recoverable geothermal resources and disposable geothermal reserves were distinguished. For calculation of disposable reserves the methodology of evaluation of economic factor efficiency of heat recovery was applied (the power factor). The methodology enabled preliminary assessment of the geothermal energy utilization profitability at the regional scale and indication of prospective areas within particular aquifers. Static geothermal energy resources accumulated in nine major reservoirs: Devonian, Carboniferous, Cisuralian, Lower Triassic , Upper Triassic, Lower Jurassic, Middle Jurassic, Upper Jurassic and Lower Cretaceousin the Polish Lowlands are estimated at 1.45 × 10/22 J (3.47 × 10/11 toe). Total static-recoverable resources has been assessed at 2.9 × 10/21 J (6.9 × 10/10 toe). Total disposable reserves of geothermal energy accumulated accumulated in nine major geothermal reservoirs was estimated at 9.21 × 10/18 J/year, which corresponds to 220×10/6 toe/year. It should be emphasis that admissible water and energy reserves can only be assessed after drilling operation and pumping measurements has been performed. Therefore, assessment of admissible energy resources on a regional scale is in principle not possible. Assuming the recovery of 1.5–2.5% of disposable reserves (Górecki et al., 2003), the admissible reserves of geothermal energy are estimated as 1.38–2.30 × 10/17 J/year (3.3–5.5 × 10/6 toe/year).
EN
The paper presents results of estimation of natural gas prognostic resources in the Polish part of the Rotliegend basin and indicates zones of possible accumulation. Generation potential of Carboniferous source rocks was estimated using the genetic method. Quantity of the free gas introduced into the reservoir was calculated using the differential mass balance method. The final obtained value of the accumulation potential is equivalent to prognostic resources.
PL
W artykule przedstawiono metodykę obliczenia ciśnień porowych wykorzystującą profil prędkości sejsmicznych z migracyjnych analiz w wersji przed składaniem. Obszar badań znajduje się we wschodniej części polskich Karpat pomiędzy Rzeszowem a Przemyślem, w sąsiedztwie otworów Rączyna, Jodłówka oraz Drohobyczka. Przedstawiono przekrój prędkości z migracyjnych analiz dla profilu 17-2-91K. Do obliczenia rozkładu ciśnień w ośrodku geologicznym została zastosowana metoda Eatona. Na potrzeby przyjętej metodyki obliczone zostały trendy prędkości w funkcji kompakcji w utworach o zaileniu powyżej 65% występujących w warunkach ciśnienia normalnego. Opisany został sposób obliczenia przestrzennego modelu prędkości propagacji fali sejsmicznej na podstawie danych 1D i 2D. Przedstawiono finalny rozkład ciśnień porowych na profilu sejsmicznym 17-4-91K znajdującym się na wschód od Rzeszowa.
EN
The paper presents the methodology of computing the pore pressures with the use of the seismic velocity profile from migration analyses in the pre-stack version. The area of interest is localized in eastern part of Polish Carpathians between Rzeszów and Przemyśl in the vicinity of Rączyna, Jodłówka nad Drohobyczka wells. The migration velocity crossection were included for 17-2-91K seismic profile. The Eaton method was applied to calculate the pressure distribution in the geologic medium. According to Eaton's methodology the velocity compaction trend for normal condition were computed in clay intervals (clay volume more than 65%). The way of calculating the spatial model of seismic-wave propagation velocity based on 1D and 2D data was described. Final distribution of the pore pressures along the seismic section 17-4-91K located east of Rzeszów was presented.
EN
The paper presents examples that confirm possibility of using the soil gas method. Soil gas method might be applied to petroleum exploration, to checking of well tightness and underground gas storage, to checking of underground gas pipelines and to prediction of gas hazard in the near-surface zone caused by coal mine closure in the Wałbrzych Coal District.
PL
W referacie wskazano perspektywiczne lokalizacje nowych ujęć wód termalnych na obszarze Polski niżowej. Wybrane miejsca charakteryzują się optymalnymi parametrami hydrogeologicznymi oraz geotermalnymi w obrębie wytypowanych zbiorników wodo-nośnych na Niżu Polskim. Analiza podstawowych parametrów hydrogeologicznych i termicznych oraz wstępna, wskaźnikowa analiza ekonomicznej opłacalności pozyskania ciepła z wód termalnych w wyszczególnionych rejonach, wskazuje, że wykorzystanie wód geotermalnych w celach grzewczych może przynieść wymierne korzyści ekonomiczne, społeczne i środowiskowe.
EN
The paper presents results of studies which submit proposals of geothermal investment projects in selected towns of central Poland. Potential localizations of the new geothermal projects were determined. Localization of towns with the most favourable geological and hydrogeological conditions and appropriate market of heat consumers for a geothermal plant construction were presented. The paper also presents results of calculation of geothermal energy resources accumulated within nine major aquifers in the Polish Lowlands, made in the framework of realization of the project entitled "Geothermal atlases of the Mesozoic and Paleozoic formations - geological analysis and geothermal water and energy resources in the Polish Lowlands", carried out in the years 2004-2006. The calculation area measured approximately 270 000 km2 that represents more than 87 % of the territory of Poland. As regards the amount of accumulated energy, the most interesting and promising areas of the Polish Lowlands occur in the Warsaw Trough, Mogilno - Łódź Trough (in the central part of Poland) and Szczecin Trough (in the northwestern part of the Polish Lowlands). Possibilities of geothermal energy utilization in remaining areas are rather low and related to limited areas. Geothermal energy should be taken into account in plans of spatial management, and when planning and organizing the heat supply at the town or town district levels for selected localization.
19
PL
Celem artykułu jest zaprezentowanie wyników prac wykonanych w latach 1995-2007 przez specjalistów z Zakładu Surowców Energetycznych Wydziału Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska AGH przedstawiających propozycje geotermalnych projektów inwestycyjnych w wybranych miastach Polski centralnej. Przeprowadzone analizy dostarczają podstawowych informacji i danych o możliwościach inwestycyjnych w dziedzinie geotermii w poszczególnych miastach. W projektach i koncepcjach określono potencjalną lokalizację inwestycji, charakterystykę lokalnego rynku ciepłowniczego, główne parametry techniczno-ksploatacyjne projektu, ocenę finansową przedsięwzięcia, ocenę oddziaływania projektu na środowisko naturalne. Przedstawione informacje, koncepcje i projekty inwestycyjne pozwalają uwzględnić energię geotermalną w planach zagospodarowania przestrzennego oraz planowaniu i organizacji zaopatrzenia w ciepło na szczeblu miasta i gminy. W artykule przedstawiono wytypowane spośród analizowanych, miasta o najbardziej korzystnych warunkach geologicznych, hydrogeologicznych oraz odpowiednim rynku odbiorców ciepła dla budowy instalacji geotermalnych. Podano również szczegóły dotyczące dwóch przykładowych projektów.
EN
The aim of this paper is to present results of studies conducted in the years 1995-2007 by specialists from the Department of Fossil Fuels, Faculty of Geology, Geophysics and Environmental Protection, AGH University of Science and Technology, which submit proposals of geothermal investment projects in selected towns of central Poland. Analyses carried out during the studies provide basic information and data on geothermal investment possibilities in particular towns. In the projects and conceptions, potential localizations were determined, local heating market was characterized, main technical characteristics and exploitation parameters were given, as well as financial and environmental assessment of the projects. The presented information, conceptions and investment projects allow to take the geothermal energy into account in plans of spatial management, and when planning and organizing the heat supply at the town or town district levels. The paper presents selected towns with the most favourable geological and hydrogeological conditions and appropriate market of heat consumers for a geothermal plant construction. Also details regarding two exemplary projects are given.
PL
W wyniku poszukiwań węglowodorów w osadach paleozoiku należących do bloków górnośląskiego i małopolskiego, pod przykryciem miocenu zapadliska przedkarpackiego, odkryto przemysłowe nagromadzenia węglowodorów w utworach dewonu oraz karbonu. Na obszarze niecki miechowskiej, w profilu paleozoiku objawy występowania węglowodorów są nieliczne, prawdopodobnie z powodu braku uszczelnienia mioceńskiego. W artykule zaprezentowano wyniki przestrzennego modelowania zmienności litofacji i parametrów zbiornikowych, utworów dewonu i karbonu oraz ich bezpośredniego nadkładu - triasu i jury środkowej. Komputerowy model 3D o powierzchni ponad 1200 km2, opracowano na podstawie danych sejsmicznych, laboratoryjnych i wyników interpretacji geofizyki wiertniczej, w rejonie Proszowice - Busko - Pińczów. Uzyskane wyniki pokazują, że dominujące w podłożu południowej niecki miechowskiej węglanowe utwory dewonu i karbonu stanowią słabe skały zbiornikowe, jednakże podstawową przeszkodą dla powstania "paleozoicznych" akumulacji jest brak regionalnego uszczelnienia dobrej jakości.
EN
As a result of hydrocarbon exploration in the Palaeozoic formations of the Upper Silesian and Małopolska blocks covered by the Miocene deposits of the Carpathian Foredeep, commercial hydrocarbon accumulations have been discovered in Devonian rocks (Lachowice, Stryszawa, Zalesie, and Niwiska) and in Carboniferous rocks (Nosówka near Rzeszów, Marklowice). In the Miechów Trough, hydrocarbon shows in the Palaeozoic section are scarce, probably due to lacking Miocene seal. The paper presents results of spatial variability modelling of the lithofacies and reservoir parameters in the Devonian and Carboniferous deposits and in their direct cover, i.e. Triassic and Jurassic rocks. The 3D computer model for the area Proszowice - Busko - Pińczów (1200 km2) was constructed on the basis of seismic and laboratory data and results of geophysical well logging. The obtained results indicate that the Devonian and Carboniferous carbonate deposits which predominate in the basement of the southern Miechów Trough represent poor reservoir rocks. However, it is the lack of good-quality regional seal that has essentially interfered with formation of "Palaeozoic" accumulations.
first rewind previous Strona / 2 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.