Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 58

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  radioactivity
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
EN
Research done on a set of simple fl uidic (with the fluid used as the ionized medium being air under atmospheric pressure) alphavoltaic cells – small ionizing reactors or “nuclear batteries”, designed in the Faculty of Power and Aerospace Engineering of Warsaw University of Technology, Poland – has shown the possibility of accumulation of usable amount of electric charge. Two simple methods are proposed to describe the fluidic alphavoltaic cells in terms of their efficiency. The results of these methods are presented and compared with the efficiencies of other contemporary types of solid-body (semiconductor junction-based) alpha- and betavoltaic cells. The comparison showed that despite the far-reaching simplicity in design, the designed fl uidic cells are still more efficient than some of the solid-body devices that use the alpha type of decay.
EN
The main objective of our work is to measure 238U, 232Th, 222Rn and 220Rn in different table oil samples using a method based on the use of two types of solid nuclear track detectors: CR- 39 and LR-115 II in order to determine the doses of radiation received by the individuals following ingestion of the samples of table oil studied. Indeed, we have developed an original method based on the determination of the detection efficiencies of CR-39 and LR-115 II solid nuclear track detectors for alpha particles emitted from the uranium 238 and thorium 232 series to evaluate 238U, 23Th, 222Rn and 220Rn concentrations in different table oil samples. We were able to determine doses of radiation due to 238U, 232Th and 222Rn received by individuals of the Moroccan, French, Italy, Spain and Tunisia populations following the ingestion of table oil. The effective doses committed due to 238U, 232Th and 222Rn following the ingestion of the table oil by the consumers were determined. The maximum total committed effective dose was found equal to (10±0.7) µSv·y−1 of the Moroccan population, (11.6±0.7) µSv·y−1 of the French population, (10.3±0.7) µSv.y−1 of the Italian population, (10.4±0.5) µSv·y−1 of the Spanish population and (10.5±0.7) µSv·y−1 of the Tunisian population is much lower than the average dose given by the United Nations Scientific Committee on the Effects of Atomic Radiation [1] for ingestion (0.2 to 0.8 mSv·y−1). The results obtained using our method are in very good agreement with those obtained using the model of the International Commission on Radiological Protection.
3
EN
For the first quarter of the 20th century, the Curie Laboratory and the Ernest Rutherford Laboratory were the two main research centers for radioactivity. Both dealt with the same field, but had different priorities from the beginning. The Paris laboratory focused on discovering and studying the properties of new radioactive elements, while Rutherford in his laboratories in Montreal, and later in Manchester and Cambridge, tried, above all, to explain the very nature of radioactivity. There was a clear competition between the two laboratories, which, however, did not preclude personal and scholarly cooperation between their heads of research, i.e. Maria Skłodowska-Curie and Ernest Rutherford. The article discusses the main topics of this collaboration, such as developing a radium template, assigning scientific terminology, organizing scientific conferences, and preparing students. In addition, a few passages were devoted to the private relations between both scientists, which had a direct impact on their collaboration.
EN
This study was conducted to assess the radiological impacts of mining activities in mechanized and non-mechanized mining sites in order to build up database records for non-nuclear industries. Measurements of 226Ra, 226Th and 40K in 50 soil samples collected from these sites were carried out using gamma spectrometry system. The investigations showed that the highest concentrations of these radionuclides were 32, 37 and 648 Bq/kg, respectively . The average values in the mechanized region were 16±7, 22±9 and 366±148 Bq/kg, respectively, while in non-mechanized region they were 9±4, 12±6 and 111±68 Bq/kg, respectively. Spearman’s rank correlation test resulted in signifcant correlations (at 0.01 level) between 226Ra and 232Th (0.6) and 40K (0.8) in the mechanized region, while 232Th correlated with 40K (0.445) in the non-mechanized region. At 0.05 level, only 232Th is correlated with 40K in mechanized area (0.58). Between the two groups, only 40K in the mechanized area showed signifcant correlation to 232Th in the non-mechanized area (0.497) at 0.05 level. The 226Ra/232Th ratios were 0.88±0.66 and 0.77±0.23 in the two regions, while 226Ra/40K ratios were much lower than natural. This is attributed to weathering and metrological conditions rather than mining activity. Some radiological parameters were assessed displayed in general, signifcantly low values when compared with average global and recommended values. It can be concluded that both mechanized mining and non-mechanized mining do not signifcantly alter the levels of natural radioactive elements and do not give rise to a signifcant radiation exposure for the mining workers or population.
5
Content available Uran w szkle historycznym
PL
W pracy omówiono wybrane zagadnienia związane z występowaniem uranu w szkle historycznym, takie jak: naturalna zawartość uranu w szkle, historia szkła uranowego, jego wybrane właściwości oraz radioaktywność szkieł historycznych ze szczególnym uwzględnieniem szkieł uranowych.
EN
The paper discusses selected issues related to an occurrence of uranium in historical glass, such as a natural occurrence of uranium in glass, history and selected properties of uranium glass as well as radioactivity of historical glasses with a particular attention to uranium glasses.
EN
This study shows the assessment of radiation hazard parameters due to terrestrial radionuclides in the soil around artisanal gold mining for addressing the issue of natural radioactivity in mining areas. Hence, the levels 238U, 232Th, 40K and 226Ra in soil (using gamma spectrometry), 222Rn in soil and 222Rn in air were determined. Radiation hazard parameters were then computed. These include absorbed dose D, annual effective dose E, radium equivalent activity Raeq, external hazard Hex, annual gonadal dose equivalent hazard index AGDE and excess lifetime cancer risk ELCR due to the inhalation of radon (222Rn) and consumption of radium (226Ra) in vegetation. Uranium (238U), thorium (232Th) and potassium (40K) averages were, respectively, 26, 36 and 685 Becquerel per kilogram (Bq kg-1). Soil radon (4671 Bq m-3) and radon in air (14.77 Bq m-3) were found to be less than worldwide data. Nevertheless, the average 40K concentration was 685 Bq kg-1. This is slightly higher than the United Nations Scientific Committee on the Effects of Atomic Radiation average value of 412 Bq kg-1. The obtained result indicates that some of the radiation hazard parameters seem unsavory. The mean value of absorbed dose rate (62.49 nGy h-1) was slightly higher than average value of 57 nGy h-1 (~ 45% from 40K), and that of AGDE (444 lSv year-1) was higher than worldwide average reported value (300 lSv year-1). This study highlights the necessity to launch extensive nationwide radiation protection program in the mining areas for regulatory control.
PL
Rok 2017 jest czasem wielu rocznic związanych z Marią Skłodowską-Curie i jej dokonaniami. 150 rocznica urodzin uczonej, 120 rocznica urodzin Ireny Joliot-Curie, 10 rocznica śmierci Ewy Curie Labouisse i 85 rocznica otwarcia Instytutu Radowego w Warszawie to przyczynek do wielu wydarzeń i artykułów na temat życia, odkryć i osiągnięć Marii Skłodowskiej-Curie. Historia badań nad promieniotwórczością, pierwiastkami promieniotwórczymi, to historia fizyki jądrowej, chemii radiacyjnej i onkologii. Oczywiście Maria i Piotr Curie nie byli jedynymi uczonymi zajmującymi się tymi dziedzinami, ale niewątpliwie to właśnie oni, a właściwie Maria Skłodowska-Curie była inicjatorką tak nowoczesnego myślenia o atomie. To dzięki jej uporowi, odwadze w stawianiu pytań i wydawałoby się niemożliwych do udowodnienia hipotez, nauka zawdzięcza nowe metody badawcze i pierwiastki promieniotwórcze. To jej kompleksowe myślenie o badaniach naukowych i medycynie dało początek nowoczesnym metodom leczenia nowotworów, powstanie dwóch bliźniaczych placówek onkologicznych- Instytutów Radowych w Paryżu i w Warszawie otworzyło drogę do budowy całej sieci onkologicznej i kompleksowego leczenia pacjentów.
EN
Year 2017 is a year of many anniversaries connected with Maria Skłodowska-Curie and her achievements. The 150th anniversary of the birth of Maria Skłodowska-Curie, the 120th anniversary of the birth of Irena Joliot-Curie’s, the 10th anniversary of Eve Curie Labouisse’s death and the 85th anniversary of the opening of the Radium Institute in Warsaw represent a contribution to many events and articles on Maria Skłodowska-Curie’s life, discoveries and accomplishments. The history of research on radioactivity and radioactive elements is the history of nuclear physics, radiation chemistry and oncology. Obviously, Maria and Piotr Curie were not the only scientists involved in these fields, but undoubtedly they, or Maria Skłodowska-Curie actually, who initiated such modern thinking about the atom. It is thanks to her persistence and courage to ask questions, as well as her perseverance in proving hypotheses that had been almost impossible to prove, the science owes new research methods and radioactive elements. It is Maria Curie’s comprehensive thinking about the research and medicine that has given rise to modern methods of cancer treatment, the establishment of two twin oncology centres: the Radium Institute in Paris and in Warsaw. These have opened the way to building the entire oncology network and comprehensive patient treatment.
EN
The probable introduction in the medium term of nuclear energy into the Polish national power system has become a source of anxiety in society. While Poland already has a research nuclear reactor (acronym: MARIA) at the National Center for Nuclear Research in Świerk, near Warsaw, issues regarding safety and the possible consequences of an accident in the first baseload nuclear power plant have triggered public debate. As part of the licensing process of any newly designed reactor, scenarios for a range of accidents at the plant together with their consequences must be modeled, analyzed and presented in the licensing documentation. In this context a model was built based on a complex set of data - including data provided by the reactor manufacturer, location and environmental data, weather conditions and possible accident scenarios to perform simulations with a computational tool called MELCOR Accident Consequence Code System (MACCS). MACCS is used to perform accident-related calculations, including release of radioactive material to the atmosphere and short and longterm consequences. The analysis involved releases of radioactive material from an AP1000 nuclear reactor assumed to be located on the Polish seacoast and demonstrates that the lethality and incidence of cancer caused by radioactive release are significantly lower than natural.
PL
W pracy przedstawiono wyniki badań promieniotwórczości naturalnej kruszyw wyprodukowanych w KGHM Metraco S.A. z żużla powstającego przy produkcji miedzi. Porównano poziom aktywności promieniotwórczej kruszyw naturalnych i sztucznych oraz surowców i materiałów budowlanych. Zwrócono szczególną uwagę na właściwości kruszyw z żużla pomiedziowego w świetle wymagań ochrony środowiska oraz pod kątem jego przydatności dla budownictwa drogowego. Oceniono możliwość zastosowania odpowiednich frakcji kruszyw pomiedziowych jako substytutu kruszyw naturalnych do produkcji betonów samozagęszczalnych.
EN
In this elaboration, the results of testing the aggregates natural radioactivity, produced by KGHM Metraco form slag originated from production of copper, were shown. The level of natural and artificial aggregates as well as raw and building materials radioactivity was compared. The attention was focused on the properties of copper slag aggregates in terms of environmental protection as well as their utility in road engineering. The possibility of using appropriate copper slag aggregates fractions against natural aggregates to SCC was evaluated.
PL
W artykule przedstawiono obecną wiedzę na temat promieniotwórczości radonu i związanych z nim zagrożeń, głównie chorób nowotworowych. Radon i produkty jego rozpadu wchłaniane przez układ oddechowy człowieka wykazują działanie niekorzystne przede wszystkim na płuca. Mają one też największy udział w narażeniu radiacyjnym mieszkańców Ziemi. Podwyższone stężenia radonu obserwuje się w budynkach mieszkalnych. Powszechnie obecny w środowisku gaz przenika do budynków z podłoża, w wyniku różnicy ciśnień i temperatur. Migracja radonu z gruntu do pomieszczeń mieszkalnych odbywa się poprzez mikroszczeliny, pęknięcia i otwory konstrukcyjne w fundamentach lub nieszczelności otworów instalacyjnych. Ciepłe powietrze znajdujące się wewnątrz nagrzanego budynku działa jak pompa ssąca, wyciągając radon z gleby, niższych kondygnacji budynku oraz ze ścian zewnętrznych. W artykule opisano sposoby minimalizacji jego poziomu w obiektach budowlanych, zarówno tych już istniejących jak i nowo projektowanych. Budowa geologiczna danego terenu okazuje się mieć istotny wpływ na stężenia radonu w gruncie, co się przekłada na jego zawartość wewnątrz budynków. Dokonano także analizy aktualnej sytuacji radiacyjnej kraju pod kątem występowania podwyższonego stężenia radonu. Najbardziej narażone na podwyższone stężenia radonu m.in domy posadowione na obszarach płytkiej eksploatacji złóż rudy i węgla oraz w rejonach intensywnej eksploatacji górniczej. Na terenie Polski występuje stosunkowo niewiele takich obszarów. Przeprowadzone tam analizy wykazują jednak możliwość przekroczenia w budynkach mieszkalnych dopuszczalnego przez prawo poziomu radonu.
EN
The article presents the current knowledge about radioactive radon and related risks, especially cancer. Radon and its decay products absorbed by the human respiratory system exhibit non-preferred effects, primarily on the lungs. They also have the largest share of exposure to radiation on Earth's inhabitants. Elevated radon concentration is observed in residential buildings. The gas widely present in the environment passes into buildings from the soil due to the difference of pressures and temperatures. Migration of radon from the soil to the living areas is done by microcracks, cracks and holes in the foundation or structural holes in installation. The warm air inside the heated building acts as a suction pump, pulling radon from the soil, the lower floors of the building and the walls. This article describes how to minimize its level in buildings, both existing and newly designed. The geological structure of the area appears to have a significant effect on the concentration of radon in ground, which results in the higher content inside buildings. The analysis of the current radiation situation of the country for the presence of elevated levels of radon was also made. Most exposed to elevated levels of radon are among the others houses sited in areas of shallow mining ore and coal, and in areas of intensive mining. On the Polish territory there is relatively few such areas. Analysis conducted there shows, however, that the level of radon could be exceeded in residential areas.
EN
Fractionated drilling wastes originating from shale gas exploration in the Baltic Basin in Polish Pomerania were subjected to measurements of mean activity concentrations of naturally occurring radioactive materials (NORMs). X-ray diffraction (XRD) and scanning electron microscopy (SEM) analyses were used to understand the rock structure and texture. The activity concentration of radionuclides in bulk wastes and fractionated samples (latter obtained through a sieve analysis) was analyzed by using a gamma-ray spectrometer. After fractionation, three different size ranges were distinguished. Radiological indices were estimated by comparison with the levels recommended by the International Association of Oil and Gas Producers (OGP) and an equivalent absorbed dose was determined with respect to appropriated disposal of cuttings. The results showed that the drilling cuttings from the Ordovician period have a natural radioactivity level comparable to other rocks with the same lithology (potassium K-40 800-992 Bq/kg and thorium Th-232 23.3-30.8 Bq/kg) and they did not exceed acceptable levels of the total absorbed dose rate. The average absorbed dose rate in outdoor air one meter above the drilling cuttings was 54.1 nGy/h. The relation between particle size and natural radioactivity indicated that the concentration of radionuclides increased as the fractions size decreased.
PL
Od momentu odkrycia promieniotwórczości i promieni X minęło ponad 100 lat. W tym czasie odkrywano nowe zastosowania sztucznych źródeł promieniotwórczych. Bardzo szybko dostrzeżono korzyści wynikające z zastosowania promieniowania w życiu codziennym. Po raz pierwszy promieniowanie X użyto w diagnostyce medycznej sześć miesięcy po jego odkryciu. O negatywnych skutkach promieniowania przekonali się po raz pierwszy na początku XX wieku lekarze obsługujący aparaty rentgenowskie. Cierpieli na nowotwory skóry, niedokrwistość lub białaczkę spowodowaną niczym nieograniczoną ekspozycją na promienie (Fot. 1). Dawki, jakie wtedy otrzymywali pracownicy, szacuje się na poziomie około 1 Gy rocznie [1]. Spowodowane to było brakiem jakichkolwiek norm bezpiecznej pracy z promieniowaniem.
EN
Used cladding hulls from pressurized water reactor (PWR) are characterized to provide useful information for the treatment and disposal of cladding hull wastes. The radioactivity and the mass of gamma emitting nuclides increases with an increase in the fuel burn-up and their removal ratios are found to be more than 99 wt.% except Co-60 and Cs-137. In the result of measuring the concentrations of U and Pu included in the cladding hull wastes, most of the residues are remained on the surface and the removal ratio of U and Pu are revealed to be over 99.98 wt.% for the fuel burn-up of 35,000 MWd/tU. An electron probe micro-analyzer (EPMA) line scanning shows that radioactive fission products are penetrated into the Zr oxide layer, which is proportional to the fuel burn-up. The oxidative decladding process exhibits more efficient removal ratio of radionuclides.
PL
Dla naturalnych kruszyw mineralnych istotne znaczenie ma zawartość metali ciężkich, szczególnie ważnym zagadnieniem jest poziom ich wymywalności z betonu oraz radioaktywność. Czy kruszywa naturalne eksploatowane z Wisłoki i Sanu stanowią zagrożenie z punktu widzenia ochrony radiologicznej ludzi i zwierząt przebywających w budynkach?
15
Content available remote Polish physicists and the progress in physics (1870‒1920)
EN
The Polish-Lithuanian Commonwealth lost independence in 1795 and was partitioned among her three powerful neighbours: Austria, Prussia and Russia. The two old Polish universities in Cracow and Lvov enjoyed relatively liberals laws in the Austrian partition. It was there that Polish physicists (Karol Olszewski, Zygmunt Wróblewski, Marian Smoluchowski, Władysław Natanson, Wojciech Rubinowicz, Czesław Białobrzeski, and others) made most important discoveries and original contributions. There was no possibility of career for Poles living in the oppressive Russian and Prussian partitions where even the use of Polish language was forbidden in schools. Thus many bright Polish students such as e.g. Kazimierz Fajans, Stefan Pieńkowski, Maria Skłodowska, and Mieczysław Wolfke, went abroad to study in foreign universities. In spite of unfavourable conditions under which they had to live and act in the period 1870‒1920, Polish scholars were not only passive recipients of new ideas in physics, but made essential contributions to several fields such as e.g. cryogenics, electromagnetism, statistical physics, relativity, radioactivity, quantum physics, and astrophysics.
PL
Rzeczpospolita Obojga Narodów straciła niepodległość w 1795 r. i została podzielona między trzech potężnych sąsiadów: Austrię, Prusy i Rosję. Dwa stare polskie uniwersytety w Krakowie i Lwowie mogły działać w stosunkowo liberalnych stosunkach w zaborze austriackim. Właśnie tam fizycy polscy (Karol Olszewski, Zygmunt Wróblewski, Marian Smoluchowski, Władysław Natanson, Wojciech Rubinowicz, Czesław Białobrzeski i inni) dokonali największych i najbardziej oryginalnych odkryć. W represyjnych zaborach pruskim i rosyjskim, w których język polski był nawet zabroniony w szkołach, nie było możliwości kariery naukowej dla Polaków. Z tego powodu wielu zdolnych polskich studentów, jak Kazimierz Fajans, Stefan Pieńkowski, Maria Skłodowska czy Mieczysław Wolfke emigrowało, by studiować zagranicą. Mimo niesprzyjających warunków, w jakich przyszło im żyć i działać w okresie 1870‒1920, uczeni polscy nie byli tylko biernymi odbiorcami nowych idei w fizyce, ale wnieśli znaczący wkład do wielu dziedzin, jak np. kriogenika, elektromagnetyzm, fizyka statystyczna, teoria względności, promieniotwórczość, fizyka kwantowa i astrofizyka.
EN
Introduction: Years of experience in the liquidation of consequences of the large-scale nuclear accidents that have occurred on the Earth let us know that the primary condition for carrying out operations aimed at fighting consequences of such situations and ensuring radiation safety of the population is accurate and quick prediction of the levels of the radioactive contamination of foodstuffs, which constitute the main radiation dose to the population. Such prediction is possible only after determining permitted levels of soil contamination which would guarantee that the hygienic standards of agricultural products and processed products are preserved. Purpose: The purpose of the article was to provide a radioecologically proven method for normalization of cesium-137 content in the soils of Ukraine contaminated in the Chernobyl nuclear power plant accident. Methods: The study was conducted on the main types of soils from contaminated areas of Ukraine (sodic-podzolic, peat-gley, black soil). The authors applied classical agrochemical and radioecological methods used in the field studies. The authors used analytical research methods of radioecological situation in agricultural production on radioactively contaminated regions, gamma-spectrometric methods for the analysis of selected samples and the methods of mathematical statistics using the application package Microsoft Excel. Results: The analysis of factors that affect the application of the method for determining numerical indicators of cesium-137 content in the soils of farmland Ukraine showed that the norm of acceptable content of cesium-137 in soils of agricultural land for the long term, is possible only after the relative stability of the parameters of the migration of radionuclides from soil to plants. Such stabilisation is possible in 15-20 years after the accident. There was a 40 fold difference between the values of the cesium-137 coefficients of proportionality depending on the type of soil. Location of the test sites did not effect in the raise of the coefficient more than by 200%. The accumulation of cesium-137 in the yield of crops grown on peat-gley soils was 3,5-40 times higher (the values of TF-coefficient of proportionality) than in cultures grown on ashed, and 1,4-13 times higher than in cultures grown on sodіс - podzolic soils. Conclusions: The basic method of determining permissible ratio of cesium-137 content in soil in the remote period after the Chernobyl accident is the quantitative parameters of the transfer of radionuclides from soil to different types of major crops (TF), and the conventional methods of the forecasting of radionuclides from soil to plant and animal agricultural input in which the content of cesium-137 will not exceed state sanitary standards (permissible level-2006, PL-2006) for foods produced from this raw.
PL
Cel: Lata doświadczeń w usuwaniu skutków awarii jądrowych, które miały miejsce na Ziemi utwierdzają w przekonaniu, iż podstawowym warunkiem likwidacji powstałych szkód , które ma na celu zapewnienie społeczeństwu bezpieczeństwa radiacyjnego, jest dokładne i szybkie przewidywanie poziomu skażenia żywności, która stanowi główną dawkę napromieniowania ludności. Takie prognozy są możliwe do zrealizowania tylko po określeniu dopuszczalnego skażenia gleby, przy którym utrzymane byłyby normy higieniczne produktów rolnych i przetworzonych. Celem artykułu było ustalenie metody określania norm zawartości cezu-137 w glebach Ukrainy, skażonych wskutek awarii elektrowni atomowej w Czarnobylu na podstawie badania radioekologicznego. Metody: Badanie zostało przeprowadzone na głównych rodzajach gleb z zanieczyszczonych obszarów Ukrainy (sodowo-bielicowe, torfowo-glejowe, czarnoziemy). Wykorzystano klasyczne metody stosowane w badaniach agrochemicznych i radioekologicznych. Zastosowano również badanie analityczne sytuacji radioekologicznej w produkcji rolniczej na skażonych radioaktywnie ziemiach, analizę spektrometrii gamma wybranych próbek oraz metody statystyki matematycznej z wykorzystaniem pakietu Microsoft Excel. Wyniki: Analiza czynników wpływających na badaną metodę standaryzacji zawartości cezu-137 w glebach gruntów rolnych na Ukrainie pokazała, że wyznaczanie na dłuższą perspektywę norm dopuszczalnej zawartości cezu-137 w glebach użytku rolnego możliwe jest jedynie po względnej stabilizacji parametrów migracji radionuklidów w systemie gleba-roślina, która to dokonuje się w 15-20 lat po awarii. Badania wykazały, że różnica w wartościach współczynników proporcjonalności cezu-137, w zależności od rodzaju gleby była 40-krotna. Wahania współczynnika zawartości cezu wynikające z pierwotnej lokalizacji badanych próbek nie przewyższały 200%. Nagromadzenie cezu-137 w uprawach gleb torfowo-glejowych było o 3,5-40 razy wyższe (wg wartość KP – współczynnika proporcjonalności) niż w uprawach na czarnoziemach i 1,4-13 razy wyższe niż w uprawach, które wyrosły na glebach sodowo-bielicowych. Wnioski: Podstawową metodą ustalenia dopuszczalnej normy zawartości cezu-137 w glebie (w długim odstępie czasu od awarii w Czarnobylu), przy której jego zawartość nie będzie przekraczać ustawowych norm sanitarnych (dopuszczalny poziom – 2006, PL-2006) dla przetwarzanych produktów żywnościowych, jest wykorzystanie parametrów ilościowych transferu radionuklidów z gleby do zbiorów różnego rodzaju upraw (współczynnik proporcjonalności) i tradycyjnych metod prognozowania transferu radionuklidów z gleby do roślin i zwierząt
17
Content available remote Naturalna promieniotwórczość wybranych wód butelkowanych w Polsce
EN
Natural radioactivity has been measured in 22 different bottled waters from central and southern Poland. Although most of the investigated waters originate from the Outer Carpathian Mts. (Flysch Carpathians), samples from the Krakow-Częstochowa Upland, Lublin Basin, Podlasie Depression, Silesian-Krakow Monocline -Lodz Basin and Sudety Mts. were also analysed. Mineralization of these waters is dominated by the HCO), Ca2+, Mg2+, Na+ ions andfalls within the range from 186 mg/l to 2930 mg/l. Except for "Staropolanka 2000" and "Wielka Pieniawa", the activities of radium isotopes in all other waters are in the order of several mBq/l, with the maximum values reaching 100 mBq/l. The activities of uranium isotopes are below 75 mBq/l, with the average values of 4.9 mBq/l and 11.7 mBq/l for 238U and 234U, respectively. The calculated annual committed effective dose from uranium and radium isotopes resulting from the consumption of the investigated waters by teenagers and adults is lower than the recommended value of 0.1 mSv/year. However, if some of the analysed waters ("Dobrawa", "Nalqczowianka", "Polaris", "Aquarel", "Hermes", and highly mineralized waters) are used to prepare food for infants below 1 year old, then the annual committed effective dose will exceed the recommended value.
PL
Autoklawizowany beton komórkowy jest materiałem izolacyjno-konstrukcyjnym powszechnie stosowanym w budownictwie. Wyniki badań składu mineralnego, oznaczenia pH, naturalnej promieniotwórczości, wymywalności i immobilizacji metali ciężkich wykazują, że autoklawizowany beton komórkowy jest materiałem bezpiecznym, zapewniającym dobre warunki dla zdrowia użytkowników obiektów i nie wpływa negatywnie na środowisko naturalne.
EN
Autoclaved aerated concrete is an insulating constructional material commonly applied in the construction industry. In the studies of AAC mineral composition, pH level, natural radioactivity, leachability and immobilization of heavy metals, AAC was shown to be a safe construction material which provides optimal health conditions for building occupants, and was proved to be neutral for the natural environment.
EN
Previously, little attention has been paid to terrestrial radioisotopes (U, Th, 40K) occurring in manganese ores, despite the fact that the biogeochemical relationship between Mn and U is versatile. Occurrence of terrestrial radioisotopes in great amounts during mining on a long-term causes significant radiation exposure. It is important to inspect black shale-hosted manganese ores from this aspect, as black shales are typically potential U-rich formations. Despite the increased radon concentration in the mine, based on the detailed major elements, trace elements and gamma spectroscopy inspection of the rock types of deposit, the U, Th enrichment was undetectable. However, the U and Th content of about average terrestrial abundance of the great ore amount may be in the background of the increased radon concentration level. This Mn-carbonate ore deposit in spite of the low U content exhibit potential radon danger for miners, which can be eliminated with intensive air change only.
PL
W pracy omówiono źródła radioaktywności izotopów pierwiastków promieniotwórczych w otworze wiertniczym, przy uwzględnieniu zarówno skał, mediów wypełniających ich przestrzeń porową, jak i płuczki wiertniczej. Przedstawiono wyniki laboratoryjnych badań aktywności U, Th i K w płuczkach polimerowo-potasowych oraz w łupkach mioceńskich. Scharakteryzowano stężenia radonu 222Rn w gazie ziemnym i w wodach złożowych, a także zaprezentowano naturalne tło jonizujące, by na tej podstawie odpowiedzieć na pytanie, czy naturalna promieniotwórczość skał i mediów z nimi związanych jest szkodliwa dla środowiska. Wraz ze wzrostem zainteresowania społeczeństwa pozyskaniem gazu z formacji łupkowych, pojawiły się w mediach informacje o podwyższonej promieniotwórczości ww. skał — miałyby one mieć wpływ na skażenie środowiska i zagrażać zdrowiu ludzi. Instytut Nafty i Gazu trzykrotnie uczestniczył w spotkaniach przedstawicieli PGNiG S.A. z lokalnymi władzami i społeczeństwem, organizowanych w pobliżu otworów, w których prowadzono pierwsze wiercenia za gazem łupkowym. INiG prezentował wówczas m. in. wyniki pomiarów zawartości U, Th i K w rdzeniach wiertniczych, ale także aktywności promieniotwórczej z obszaru samej wiertni, jak i domostw leżących w otoczeniu wiertni.
EN
The sources of radioactive element isotopes in borehole have been discussed, with consideration of the rock, media filling its pore space, and drilling mud. Results of laboratory testing of U, Th and K activity in polymer — potassium based drilling mud, as well as in Miocene shale, have also been presented. The work further characterises concentrations of 222Rn radon in natural gas and reservoir waters, as well as presents natural ionizing background, in order to create grounds for answering the question whether natural radioactivity of rocks and media connected with them is detrimental to environment.
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.