Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 21

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 2 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  extract
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 2 next fast forward last
EN
The expediency of implementing a particular technology was determined by selecting the best ones from the point of view of environmental, economic and social aspects. The expediency of implementing a particular technology was determined by selecting the best ones from the point of view of environmental, economic and social aspects. The waste re-use is the second most acceptable technology, after waste prevention or minimization during production. This scientific work is dedicated to the waste re-use in food production. The article presents the results of the research and development of the technologies involving the use of organic waste – pomace of the juice production from Chaenomeles fruits. It was determined that the vegetable waste occupies a significant place among the total amount of food waste. The ways of using the waste from the production of Chaenomeles juice was developed and analyzed, which involve obtaining extract, gelling agent, powder, and the ways of their use in the technology of flour-based products were proposed. It was determined that the use of the powder from the pomace of Chaenomeles is the most effective, which allows not only the maximum use of raw materials, but also to improve the technology of production of flour-based products, shorten the fermentation process, extend the shelf life of the finished products and increase their biological value.
EN
Yogurts, mainly due to their sensory and nutrient properties are bought very often by Polish consumers. In 2017, fruit yogurts with the addition of vegetables appeared on the market. The aim of this work was to verify the effect of the addition of vegetables to fruit yogurts on selected quality features of yogurts. The obtained results in the study allowed to state that this supplement increases the content of extract and fat content in yogurt, which has a beneficial effect on the nutritional value of yogurts.They also provide the basis for further research in the field of physicochemical and organoleptic assessment, which will be used to assess their quality and obtain information about consumer preferences.
3
Content available remote Green corrosion inhibitors. A review
EN
Corrosion is a significant issue in wide range of fields, including but not limited to: oil and gas industry, water and land transportation, and sewage systems. Destruction of materials exposed to environment is closely related to corrosion. Pipelines and other metal elements exposed to freshwater, seawater, sewage, soil or harsh environmental conditions are especially susceptible to corrosion. Repairing damage caused by corrosion process costs billions of dollars a year. One of the main corrosion prevention methods is to use corrosion inhibitors. Chemical agents and biocides used as corrosion inhibitors are often highly toxic and pose a serious threat to human health and natural environment. Eco-friendly, low cost, and non-toxic alternative is to use natural, green corrosion inhibitors, such as fruits, fruits waste, seeds or leaves extracts, chitosan etc. These natural substances are a reach source of antioxidants, flavonoids, alkaloids, carbohydrates and biocides. Studies show that the use of natural extracts is highly cost-effective and practical technique in the fight against corrosion. Commercial use of green corrosion inhibitors could contribute to substantial savings in infrastructure maintenance costs. This study aims to exemplify natural surfactants that could be used as non-toxic, cheap and effective corrosion inhibitors.
PL
Niszczenie materiałów wystawianych na działanie warunków środowiskowych jest ściśle związane z procesem korozji. Jedną z głównych metod zapobiegania temu procesowi jest stosowanie inhibitorów. Wiele powszechnie używanych substancji charakteryzuje duża toksyczność dla człowieka oraz dla środowiska. Dobrą alternatywą dla takich środków są naturalne inhibitory korozji ekstrahowane z różnych części roślin. Badania dowodzą, że naturalne ekstrakty roślinne skutecznie hamują korozję, a niektóre wykazują także właściwości biobójcze, pomocne w walce z biokorozją. Celem pracy jest przedstawienie naturalnych ekstraktów, które mogą zostać wykorzystane w zapobieganiu korozji.
PL
Wykorzystanie naturalnych barwników do barwienia żywności stało się rzeczywistością i dowiodło, że eliminacja składników znakowanych numerem E jest możliwa nawet w warunkach przemysłowych. Ze względu na prawidłowe znakowanie środków spożywczych ważne jest, w jakiej formie barwnik jest w nich zastosowany – dodatku do żywności czy żywności barwiącej. Żywność barwiąca jest żywnością lub charakterystycznym składnikiem żywności, wydzielonym ze środków spożywczych w wyniku ekstrakcji nieselektywnej. Najważniejszą konsekwencją takiego rozróżnienia jest to, że większość opracowanych preparatów żywności barwiącej stanowią koncentraty lub nieselektywne ekstrakty barwiące pozyskane z owoców, warzyw lub innych jadalnych roślin z wykorzystaniem procesów fizycznych. Obecne rozwiązania technologiczne pozwalają opracować preparaty żywności barwiącej o prawie dowolnej barwie: żółte, pomarańczowe, czerwone, różowe, fioletowe, brązowe, czarne, niebieskie lub zielone.
EN
The application of natural dyes for food colouring has become a reality and has proven that the elimination of E-labeled ingredients is possible even at the industrial scale. Due to the correct labeling of foodstuffs, it is important in what form the dye is used: food additive or colouring foodstuff. Colouring foodstuff is a food or a characteristic food ingredient, separated from food by non-selective extraction. The most important consequence of such a distinction is that most of the prepared colouring foodstuffs are concentrates or non-selective color extracts derived from fruits, vegetables or other edible plants using physical processes. The current technology allows creating colouring foodstuff preparations of almost any color: yellow, orange, red, pink, purple, brown, black, blue or green.
EN
The availability of organic fruit juices on the European market is increasing. There is also a growing range of combinations of various fruit species, as well as fruit juice supplements, such as e.g. herbal infusions, which not only enrich the juices in new flavors, but also can significantly increase their health benefits. Consumers are increasingly looking for natural, organic, high-quality products, so choosing the right combination of ingredients to ensure the health benefits of juice is extremely important. The aim of this study was to evaluate the content of selected bioactive compounds in organic apple juice enriched with chokeberry and green tea extract. Chokeberry fruit are known to be a valuable source of vitamin C and numerous polyphenols, especially anthocyanins, with high biological activity. At the same time the green tea extract is rich in phenolic acids and flavonoids. Most of these compounds are characterized by strong antioxidant properties, thus protect the body against the adverse effects of free radicals involved in pathogenesis of various diseases, i.e. heart diseases, cancers, neurodegenerative diseases, and aging-related processes. The results of the study indicate that the addition of chokeberry juice to apple juice enriched the juice with vitamin C, phenolic acids (in total) and anthocyanins, in particular 3,5-di-Opelargonidine glycoside. At the same time the content of flavonoids (primarily quercetin and kaempferol) was lower in apple-chokeberry juice compared to the apple juice. The addition of green tea extract resulted in a significant enrichment of apple juice with phenolic acids (>2-fold) and flavonoids (>10-fold), including compounds found typically in tea leaves, such as catechin, epicatechin, epigallocatechin and epigallocatechin gallate. Organic apple-chokeberry juice and apple juice with green tea extract may be recommended as a part of a healthy diet, due to the high concentrations of antioxidants with beneficial health effects.
PL
Dostępność ekologicznych soków owocowych na europejskim rynku rośnie. Zwiększa się również wachlarz połączeń różnych gatunków owoców, a także nieowocowych dodatków do soków, m.in. naparów ziołowych, które nie tylko nadają sokom nowe walory smakowe, ale też mogą zwiększać znacząco ich wartość prozdrowotną. Konsumenci coraz częściej poszukują naturalnych, ekologicznych produktów o wysokich walorach prozdrowotnych, dlatego dobór odpowiedniej kombinacji składników, które zapewnią efekt prozdrowotny soku, jest niezwykle ważny. Celem niniejszej pracy była ocena zawartości wybranych związków bioaktywnych w ekologicznych sokach jabłkowych wzbogaconych dodatkiem aronii i ekstraktu zielonej herbaty. Owoce aronii stanowią cenne źródło witaminy C i licznych składników polifenolowych, przede wszystkim antocyjanów, odznaczających się dużą aktywnością biologiczną. Ekstrakt zielonej herbaty cechuje się ponadto bogactwem kwasów fenolowych i flawonoidów. Większość spośród wymienionych związków charakteryzuje się silnymi właściwościami przeciwutleniającymi, dzięki czemu chronią one organizm przed niekorzystnym działaniem wolnych rodników zaangażowanych w patogenezę m.in. chorób serca, nowotworów, chorób neurodegeneracyjnych, oraz w procesy związane ze starzeniem się organizmu. Wyniki przeprowadzonych badań wskazują, że dodatek soku z aronii do soku jabłkowego istotnie wzbogacił sok w witaminę C, kwasy fenolowe (ogółem) oraz antocyjany, a w szczególności glikozyd-3,5-di-O-pelargonidyny. Mniejsza była natomiast zawartość flawonoidów (przede wszystkim kwercetyny i kemferolu) w soku jabłkowo-aroniowym w porównaniu do soku jabłkowego. Dodatek ekstraktu z zielonej herbaty skutkował natomiast istotnym wzbogaceniem soku jabłkowego w kwasy fenolowe (>2-krotnie) oraz flawonoidy (>10-krotnie), w tym typowe dla naparu herbacianego związki, tj. katechinę, epikatechinę, epigalokatechinę oraz galusan epigalokatechiny. Ekologiczny sok jabłkowo-aroniowy oraz soki jabł- kowe z dodatkiem ekstraktu zielonej herbaty mogą być polecane w profilaktyce zdrowotnej z uwagi na wysoką (istotnie wyż- szą w porównaniu do soku z jabłek) zawartość antyoksydantów o dobroczynnym wpływie na organizm.
PL
W artykule dokonano analizy i zestawienia w formie tabelarycznej wielkości produkcji podstawowych surowców mineralnych w świecie i w Polsce w 2014 roku. Analizie poddano wybrane surowce z grupy metali i kamieni szlachetnych, metali kolorowych, metali lekkich lub ich rud, podstawowe surowce z grupy metali staliwnych lub ich rud, surowce energetyczne, nuklearne, wybrane surowce chemiczne oraz podstawowe surowce ogniotrwałe. Przedstawiono istotne zmiany w wielkości produkcji tych surowców mineralnych w stosunku do 2013 roku, z uwzględnieniem wzrostów i spadków wydobycia u czołowych producentów.
EN
The article performs an analysis and summary in tabular form of production volume of basic mineral raw materials in the World and in Poland in 2014. We analyzed the selected raw materials from the group of metals and precious stones, non-ferrous metals, light metals or their ores, basic raw materials from the group of steel metals or their ores, energy resources, nuclear, selected chemical raw materials and basic refractory raw materials. It shows significant changes in the volume of production of these minerals as compared to 2013, taking into account increases and decreases of output by the leading producers.
PL
W artykule omówiono w zarysie historię górniczą miasteczka Sławków. Przede wszystkim omówiono początki i rozwój wydobywania węgla w położonych tam płytkich małych kopalniach. I choć informacje źródłowe o sławkowskich kopalniach węgla są szczątkowe, to jednak Sławków przez około 90 lat wydobywania węgla tworzył również historię górnictwa węglowego Zagłębia Dąbrowskiego.
EN
The article discusses an outline of the history of the mining town of Sławków. First of all, the origins and development of coal mining in small shallow mines located there were discussed. And although the source information about Sławków coal mines is fragmentary, Sławków for about 90 years of coal mining operations also created the history of coal mining of Dąbrowa Mining Region.
EN
The study was focused on the impact of an extract of Ecklonia maxima on selected morphological features of yellow pine (Pinus ponderosa Dougl. ex C. Lawson), prickly spruce (Picea pungens Engelm.) Variety Glauca, thuja (Thuja occidentalis) variety Smaragd. The experiment was established in April 12, 2012 on the forest nursery in Ceranów. April 15, 2013 was introduced research agent in the form of a spraying an aqueous solution extract of Ecklonia maxima with trade name Kelpak SL. Biologically active compounds in the extract are plant hormones: auxin and cytokinin. There were studied increment in plant height, needle length of yellow pine, twigs length in prickly spruce and thuja. The measurements of increment in length of twigs and needles were made in each case on the same, specially marked parts of plants and have carried them on the 27th of each month beginning in May and ending in September. The results were evaluated statistically using the analysis of variance. Medium differentiations were verified by Tukey’s test at a significance level p ≤ 0.05. The study showed that the diversity of traits features in the experiment was depended on the extract, the tree species and the measurement time. The best results after the extract using showed a pine and spruce. Seaweed preparation contributed to increment increased of trees height for in the pine and spruce and the needles length of pine and twigs of spruce. The species showing no reaction to the extract was thuja.
9
Content available remote Wytwarzanie ekstraktu z biomasy makroglonów do produkcji kosmetyków
PL
Przedstawiono warunki optymalizacji procesu wytwarzania ekstraktu z biomasy glonów na potrzeby przemysłu kosmetycznego. Proces optymalizacji omówiono w trzech obszarach: pozyskiwania biomasy ze środowiska naturalnego, ekstrakcji za pomocą ditlenku węgla w warunkach nadkrytycznych oraz wymogów formalnych, umożliwiających zastosowanie ekstraktu dla celów komercyjnych, w tym jako składnika preparatów kosmetycznych.
EN
A brief review, with 19 refs., of methods for processing algae biomass for cosmetic industry including biomass harvesting, extn. with supercrit. CO₂ and formal requirements.
PL
Stosowanie substancji nadających lub przywracających barwę żywności istotnie wpływa na wygląd środków spożywczych i ich akceptację przez konsumentów. W związku z rozwojem trendu „czystych etykiet”, producenci dążą do zastępowania barwników będących substancjami dodatkowymi zwykłymi składnikami żywności, które wywołują wtórny efekt barwiący. Pozwala to na uniknięcie deklarowania numerów E na etykiecie przy uzyskaniu jednocześnie pożądanego efektu technologicznego. Jednak rozróżnienie pomiędzy barwnikiem – dodatkiem a składnikiem barwiącym bywa trudne i ma na nie wpływ wiele aspektów. Podobne trudności sprawia często przygotowanie skutecznej, ale i bezpiecznej komunikacji marketingowej dla produktów wytworzonych z użyciem tzw. żywności barwiącej.
EN
The application of substances which add or restore colour in food significantly affects the proper appearance of foods and their acceptance by consumers. In connection with the development of the trend of „clean label”, food business operators seek to replace colours – food additives with food ingredients (i.e. preparations) that cause secondary colouring effect. This avoids declaring E-numbers on the label, achieving at the same time the desired technological effect. However, the distinction between colour - food additives, and the colouring food component may be difficult and it is affected by a number of aspects. Similar difficulties are often caused when preparing effective and safe marketing communications for foodstuffs produced using the so-called “colouring food”.
11
Content available remote Experimental Researches Regarding the Ecological Dyeing with Natural Extracts
EN
The concept of ‘environmental awareness’ has recently had a major impact on the textile industry and on the fashion world as well. In this context, the use of natural fibres and the development of natural dyeing processes gradually became important goals of the textile industry. Of all natural textile fibres, hemp is considered to be one of the strongest and most durable. A wide range of natural extracts have been used for natural textile coloration and dyeing. Dyes deriving from natural sources have emerged as an important alternative to synthetic dyes. Ecofriendly, nontoxic, sustainable and renewable natural dyes and pigments have been used for colouring the food substrate, leather, wood, natural fibres and fabrics from the dawn of human history. The purpose of the research is to obtain ecologically coloured fabrics for textiles by using a method of dyeing that relies on natural ingredients extracted from red beet, onion leaves and black tea. The experiments are conducted on three different types of hemp fabrics. This paper presents the results of the studies regarding the dyeing process of hemp fabrics with natural extracts, the colours of the dyed samples inspected with reflectance spectra and the CIE L*a*b* colour space measurements.
PL
Biorąc pod uwagę różne sposoby i warunki przechowywania wynikające z potrzeb konsumenta (przechowalnie i urządzenia chłodnicze wykorzystywane w gospodarstwie domowym), celem pracy było określenie jakości i trwałości marchwi przechowywanej w warunkach przemysłowych (przechowalnia) i w warunkach domowych (lodówka), na podstawie wybranych cech. Zakres pracy obejmował ocenę następujących cech jakościowych: smak, zapach, wygląd, barwa, konsystencja (ocena organoleptyczna), wilgotność, zawartość ekstraktu i azotanów (V) w marchwi świeżej oraz po 4, 5 i 6 miesiącach przechowywania. Ocena organoleptyczna przeprowadzana była metodą 5-punktową. Oznaczenie wilgotności przeprowadzono metodą suszarkową wg AOAC (2006) Method 925.10, zawartość ekstraktu zbadano metodą refraktometryczną wg PN-90/A-75101/02, natomiast zawartość azotanów wykonano zgodnie z metodyką dołączoną do pH/jonometru firmy Mettler Toledo. Podczas czterech miesięcy przechowywania marchwi, niezależnie od sposobu jej przechowywania, zanotowano nieznaczne zmiany parametrów ocenianych przez panel sensoryczny. Podczas przechowywania przez okres sześciu miesięcy nastąpił znaczny spadek jakości marchwi, przechowywana w lodówce w ocenie organoleptycznej uzyskała tylko ocenę zadowalającą tj. 3,2 pkt. Marchew przechowywana w przechowalni przemysłowej charakteryzowała się większą zawartością azotanów, ekstraktu i większą wilgotnością niż marchew przechowywana w lodówce. Zmiany zawartości wybranych składników zachodziły bardziej intensywnie w korzeniach marchwi przechowywanej w lodówce niż przechowywanej w warunkach przemysłowych, co świadczy o szybciej zachodzącym procesie starzenia się marchwi przechowywanej w lodówce.
EN
Taking into consideration different methods and conditions of storing resulting from the consumer's needs (storing and cooling devices used in a household) the objective of the work was to determine quality and endurance of carrot stored in industrial conditions (storage) and in home conditions (fridge) on the basis of the selected properties. The scope of the work covered evaluation of the following quality properties: taste, smell, appearance, colour, consistency (organoleptic assessment), moisture, extracts and nitrates (V) content in fresh carrot and after 4, 5 and 6 months of storing. Organoleptic assessment was carried out with 5-points method. Moisture determination was carried out with an over-drying method according to AOAC (2006) Method 925.10, the content of extract was checked with a refractometric method according to PN-90/A-75101/02, whereas the content of nitrates was carried out according to the methodology supplied with Mettler Toledo pH/ionometer. During four months of storing carrot, irrespective the storing method, insignificant changes of the parameters assessed with a sensor panel were reported. During storing for six months a considerable decrease of the quality of carrot, which was stored in a fridge obtained only a satisfactory mark that is 3.2 points for the organoleptic assessment. Carrot which was stored in an industry storage was characterised by a higher content of nitrates, extract and higher moisture than carrot stored in a fridge. Changes of the content of the selected components occurred more intensely in carrot roots stored in a fridge than the one stored in industrial conditions, what proves a faster ageing process of carrot stored in a fridge.
PL
Celem pracy było określenie wpływu zawartości ekstraktu soku z buraków ćwikłowych na jego gęstość, lepkość dynamiczną, naprężenia ścinające oraz przebieg suszenia pojedynczych kropel soku. Na rotametrze rotacyjnym HAAKE RS-100 badano przebieg zmian lepkości dynamicznej soku z buraków ćwikłowych dla różnych zawartości ekstraktu SM=10, 20, 30, 40, 50%. Określono też zależność naprężenia ścinającego od szybkości ścinania. Podczas suszenia pojedynczych kropel soku z buraków ćwikłowych (przy zawartości ekstraktu jak wyżej), przy stałej prędkości (v=2 m*s-1) i temperaturze (t=70°C) czynnika suszącego określono wpływ zawartości ekstraktu na średni strumień wilgoci odparowanej z jednostki powierzchni kropel i niezbędny czas suszenia. Stwierdzono, że wzrost zawartości ekstraktu w kroplach powyżej 30% utrudnia proces suszenia.
EN
The purpose of the work was to determine the impact of garden beet juice extract content on its density, dynamic viscosity, shearing stresses, and drying progress for single juice drops. The researchers used rotary rotameter (HAAKE RS-100) to examine progress of changes in dynamic viscosity of garden beet juice for different extract content values: SM=10, 20, 30, 40, 50%. Moreover, the research allowed to determine relationship between shearing stress and shearing rate. While drying single garden beet juice drops (extract content as before), at constant velocity (v=2m*s-1) and temperature (t=70°C) of drying medium, the researchers determined extract content impact on average stream of moisture evaporated from drop area unit and necessary drying time. It has been observed that the increase of extract content in drops exceeding 30% makes drying process difficult.
PL
Wykonano doświadczenie nad suszeniem soku buraczanego w przeciwprądowej laboratoryjnej suszarce rozpyłowej AVP ANHYDRO LAB1. Proces prowadzono przy temperaturze czynnika suszącego 140, 180, 220°C, przy zawartości suchej substancji w surowcu - 10, 20, 30%. Końcowa wilgotność suszu wynosiła 3-4%. Określono wpływ temperatury czynnika suszącego na wlocie i wylocie z suszarki, początkowej zawartości wody na wartość objętościowego strumienia wilgoci.
EN
An experiment on beet juice drying was performed in a counter-current laboratory spray drier - AVP ANHYDRO LAB1. The process was carried out at drying medium temperature values: 140, 180, 220°C, and for dry matter content in the material: 10, 20, 30%. Final humidity of dried material was 3-4%. The research allowed to determine the impact of drying medium temperature at drier inlet and outlet, and initial water content on the value of volumetric moisture stream.
PL
Do produkcji koncentratów soków owocowych powszechnie wykorzystuje się wyparki próżniowe prowadząc proces odparowania wody w temperaturach 50-70°C. Mimo stosowania tej techniki produkcji od lat badacze w niewielkim stopniu analizują zmiany jakościowe soku podczas procesu zagęszczania. Celem pracy była ocena przydatności laboratoryjnej wyparki próżniowej do badań procesu zagęszczania soków owocowych. Zakres pracy obejmował: dobór i ustalenie optymalnych parametrów pracy urządzenia, analizę przebiegu procesu zagęszczanie oraz ocenę wybranych parametrów jakościowych soku.
EN
Vacuum evaporators are universally used for production of fruit juice concentrates. Water evaporation process is carried out at the temperature ranging from 50 to 70°C. In spite of using this production technique, for many years now the researchers have been analysing qualitative changes in juice during concentration process to a small extent only. The purpose of the work was to assess usability of laboratory vacuum evaporator for examination of fruit juice concentration process. The scope of work included: selection and establishing of optimal equipment operation parameters, concentration process progress analysis, and assessment of selected qualitative parameters of juice.
PL
W latach 2006-2007 przeprowadzono doświadczenia polowe nad wpływem środków AlgaminoPlant i HumiPlant na marchew. Porównywano dwa systemy stosowania badanych środków. W pierwszym HumiPlant użyto bezpośrednio po siewie w dawce 30 L. ha-1 i po wschodach, w fazie 1-2 liści marchwi (0,5 L.ha-1), a następnie w odstępach co 7-14 dni wykonano cztery zabiegi AlgaminoPlantem (1 L. ha-1w każdym zabiegu). W drugim systemie stosowano po wschodach tylko AlgaminoPlant (1 L.ha-1 w czterech zabiegach). Stosowane biostymulatory korzystnie wpływały na plon i skład chemiczny korzeni marchwi. Zaznaczyła się tendencja zmniejszenia zawartości azotanów i wzrosła zawartość karotenoidów. Moczenie nasion w 2% roztworze AlgaminoPlantu przyspieszało i poprawiało zdolność kiełkowania nasion marchwi i pietruszki.
EN
The aim of the 2 years (2006-2007) experiments carried out with carrots was to determine the influence of biostimulators from seaweed (AlgaminoPlant) and leonardite (HumiPlant) on growth and yield of the crops. Two systems of application were compared. In the first HumiPlant (30 Lźha-1) was used directly after sowing and 0,5 Lźha-1at 1-2 leaves stage of carrots, afterwards AlgaminoPlant was applied four times (1 Lźha-1) in 7-14 days intervals. In the second system AlgaminoPlant was applied four times at the rate of 1 Lźha-1 for each treatment. Tendency of the yield increasing and positive changes in chemical composition after both treatments were observed. The content of nitrates was decreased and carotenoids were slightly increased. Soaking carrot and parsley seeds in 2% AlgaminoPlant water solution accelerated germination and improved germinability of seeds.
EN
We investigated the cytotoxicity of reactive dyes and dyed fabrics using human keratinocyte HaCaT cells in vitro. The HaCaT cells were exposed to three monochlortriazinyl dyes: yellow, red and blue with different concentrations. The HaCaT cells were also exposed to water extracts of dyed fabrics. After 72 hours exposure, the protein contents of the samples compared to the protein contents of non-exposed cells were measured. The level of protein content indicates the viability of the cells. The mean inhibitory concentration values (IC50) showed the dye concentration when the protein content of the sample was 50% of the protein content of the non-exposed cells. The mean inhibitory concentration values (IC20) when the protein content of the samples was 80% were also measured. The IC20 values show the limiting value of toxicity. The IC50 values show whether samples are clearly toxic. The IC50 value for the yellow dye was 237µg/ml and the IC20 value was 78µg/ml. The IC50 for the red dye was 155µg/ml: the red dye caused adverse effects under the lowest dye concentration (28µg/ml). The IC50 value for the blue dye was 278µg/ml and the IC20 value was 112µg/ml. Cotton fabrics dyed using these same three reactive dyes were extracted with water and the extracts were analysed using the HaCaT cell line. The viability of the cells was good, the protein content of the samples being over 80% compared to the non-exposed cells. The HaCaT cell test indicated the toxicity of pure dyes; the dyed fabrics had no adverse effect. The human keratinocyte HaCaT cells seem to be a useful tool for the study of the purity/toxicity of dyes and other substances applied to textiles.
PL
Stały rozwój statycznych strugów węglowych pozwala urabiać węgiel w ścianach, gdzie wcześniej takich możliwości nie było. Konieczne jest więc ustalenie nowych lub zmodyfikowanych wytycznych pozwalających ocenić możliwość zastosowania w określonych warunkach techniki strugowej. Określenie tych wymagań w powiązaniu z wydobyciem dobowym pozwoli i ułatwi podjęcie decyzji o wyborze techniki urabiania (strug, kombajn). Szczególnie w warunkach polskich kopalń węglowych, gdzie całkowicie zaprzestano stosowania strugów, powyższy problem nabiera dużego znaczenia z uwagi na możliwość lub konieczność eksploatacji niskich pokładów.
EN
A permanent development of the static coal ploughs allows coal to be extracted within the longwall faces where it was previously quite impossible. It is therefore necessary to set new or modified guidelines enabling these guidelines to be evaluated under determined conditions of the plough technique. Determination of the requirements and consideration for daily output allow and make easier the decision to be made which type of the extract technique should be chosen (plough or shearer). Especially under existing conditions in the Polish coal mines, in which the use of ploughs has been absolutely stopped, the above mentioned problem grows in great importance because of possibility or necessity to mine the thin seams.
EN
In this study, the toxicity of reactive dyes and dyed fabrics was investigated using spermatozoa cells in vitro. Boar semen was exposed to different concentrations of monochlorotriazinyl dyes: yellow, red and blue. The spermatozoa cells were also exposed to extracts of dyed fabrics. After 24 and 72 hours respectively, the viability of the cells was evaluated by microscopy. The mean inhibitor concentrations IC50, showing the concentration of the dye when half of the cells are dead compared to the control sample, were calculated from the viability values. After 24 hours' exposure, the IC50 value calculated for the yellow dye was 135µg/ml, and after 72 hours 60µg/ml. The IC50 value for the red dye was 124µg/ml after 24 hours, and 46µg/ml after 72 hours. The IC50 value for the blue dye after 24 hours was 127µg/ml. After 72 hours, the blue dye caused high toxicity: more than half the cells were dead. Cotton fabrics dyed using these three reactive dyestuffs were extracted by water and analysed by the spermatozoa motility inhibition test. The viability of the cells when exposed to fabric extracts was good. However, after 72 hours' exposure, the standard deviation and coefficient of variation values for cell viability of fabric extracts were large. The spermatozoa inhibition test indicated the toxicity of pure dyes, the dyed fabrics having no adverse effects. The spermatozoa test seems to be useful when screening different substances and when used in addition to other tests. The spermatozoa motility inhibition test can be used for textile material studies.
PL
Badania prowadzono na wieloletnim doświadczeniu łąkowym założonym w 1987 roku w Falentach na czarnej ziemi zdegradowanej, uprzednio głęboko zdrenowanej, co ograniczało podsiąk wody z głębszych warstw gleby. Niedobory wody uzupełniano przez deszczowanie. Celem niniejszej pracy było rozpoznanie dynamiki potasu w mineralnej glebie łąkowej po wieloletnim stosowaniu zróżnicowanej formy i dawki potasu i azotu oraz w zależności od zróżnicowanego odczynu gleby. W 1997 roku pobrano próbki glebowe z profilu do 1 m z czterech warstw: 0–10, 10–30, 30–60 i 60–100 cm. W 1998 roku pobrano je do głębokości 25 cm w następujących warstwach: 0–5, 5–10, 10–15, 15–20 i 20–25 cm. W celu oznaczenia zawartości różnych form potasu w glebie zastosowano następujące roztwory ekstrakcyjne: 0,5-M HCl, 1-M CH3COONH4 i 0,01-M CaCl2. W okresie od rozpoczęcia badań do 1997 i 1998 roku ilość potasu wniesiona na poszczególne obiekty znacznie się różniła. Największą zawartość wszystkich form potasu oraz istotne jej zmiany między poszczególnymi obiektami stwierdzono tylko w górnych warstwach gleby do 10 cm głębokości. Naruszenie formy aktywnej i wymiennej potasu na obiektach B i C świadczy, że większe dawki nawozów nie w pełni pokryły potrzeby runi względem potasu. Nawożenie organiczne spowodowało duże zwiększenie zawartości tego pierwiastka, głównie formy aktywnej i wymiennej. Korelacje między zawartością poszczególnych form potasu w glebie wykazały wysoce istotną dodatnią współzależność. Ujemną współzależność stwierdzono między pH gleby a omawianymi formami potasu.
EN
Studies were carried out in a long-term meadow experiment set up in 1987 at Falenty on black, degraded earth, formerly deeply drained, which limited water rising from the deeper soil layers. Water deficits were supplemented by sprinkling. This study was aimed to analyze potassium dynamics in mineral meadow soil after multiannual use of variable forms and doses of potassium and nitrogen and at variable soil pH. In the first stage, mineral fertilizers were applied in the amounts: A – 120 kg N per ha, 80 kg P2O5 per ha, 100 kg K2O per ha, B – 240 kg N per ha, 120 kg P2O5 per ha, 150 kg K2O per ha, C – 360 kg N per ha, 160 kg P2O5 per ha, 200 kg K2O per ha. Two objects (D and E) were fertilized with organic and mineral fertilizers in amounts equivalent to the variant B. In the second stage potassium doses were increased by 20 % on all objects and doubled (to 360 kg K2O per ha) on the object E. From the beginning till the years 1997 and 1998 the amounts of potassium introduced to particular objects varied greatly. In 1997 samples of the soil profile to a depth of 1 m were taken from four layers: 0-10, 10-30, 30-60 and 60-100 cm. In 1998 the samples were taken from depths: 0-5, 5-10, 10-15, 15-20 and 20-25 cm. 0.5 M HCl, 1 M CH3COONH4 and 0.01 M CaCL2 were used as solvents to extract various forms of potassium from soils. Final determinations were made with the flame emission spectrophotometry. Greatest amounts of all potassium forms and significant differences between particular objects were found only in the upper 10 cm soil layers. Changes in the active and exchangeable forms of potassium in objects B and C showed that larger fertilizer doses did not cover the sward requirements for potassium. Organic fertilization increased potassium content, mainly its active and exchangeable forms. The contents of particular potassium forms in the soil were significantly correlated. A negative relationship was found between soil pH and the described potassium forms.
first rewind previous Strona / 2 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.