Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 126

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  elastomery
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
EN
This paper presents a study of PE–LD and PE–HD as modifiers of elastomers used in mobile tracks on their tribological wear. The experiment was conducted at a “rotating bowl” test stand in three types of soil mass: light, medium, and heavy soil. Based on measurements of mass wear of the tested materials, relative resistance to wear was determined. It was found that an elastomer containing chemically modified polyethylene (PE–HD) was more resistant to wear than an elastomer containing low-density polyethylene (PE–LD). Using a microscope, the condition of the material surfaces following tribological tests was analysed.
PL
W pracy przedstawiono badania PE–LD i PE–HD jako modyfikatorów elastomerów stosowanych w gąsienicach jezdnych na ich zużywanie tribologiczne. Badania przeprowadzono na stanowisku „wirującej misy” w trzech rodzajach masy glebowej: gleba lekka, średnia oraz ciężka. Na podstawie pomiarów zużycia masowego badanych materiałów wyznaczono względną odporność na zużycie. Stwierdzono, że elastomer zawierający polietylen modyfikowany chemicznie (PE–HD) jest bardziej odporny na ścieranie w stosunku do elastomeru o zawartości polietylenu o niskiej gęstości (PE–LD). Za pomocą mikroskopu dokonano analizy stanu powierzchni materiałów po badaniach tribologicznych.
EN
Sliding cooperation of materials with different hardness (deformability), e.g., a polymeric material cooperating with metallic materials, occurs in machine elements in one of the following two variants: a conventional pair or a reverse pair. In the case of the conventional sliding pair, the deformation area (contact area) of the sliding materials does not move on the surface of the polymer element during their cooperation. In the case of reverse pairs, the contact surface changes its position when moving on the surface of the polymer element. Depending on the variant of the sliding pair, the differences in the friction and wear process of polymer material can be observed. Tribological investigations of chosen sliding pairs (elastomer on steel or steel on elastomer) in the static friction were carried out on the rig. The polymeric materials selected for the tests were thermoplastic elastomers TPU, PUR, and silicone rubber SI. These materials co-operated with C45 steel in the different contact pressures (p = 0.1 – 0.26 MPa) under dry friction or mixed lubrication conditions (hydraulic oil Hipol HLP-68). Based on the recorded value of the friction force Ft, the values of static coefficients of friction μstat were determined. The test results showed a significant influence of the variant of the combination of materials (metal-polymer or polymer-metal) on the value of the friction coefficient. In all tested pairs in which steel sample (pin) slid against elastomeric plates, the friction coefficient was higher than in the case when the elastomeric sample (pins) cooperated with steel counterfaces (plates). The main reason is the considerable value of the deformation component of the friction force. This is probably due to the displacement of the elastomer deformation area in its surface layer and energy dissipation as a result of stress-strain hysteresis in the elastomeric material, as in the case with reversed pairs.
PL
Współpraca ślizgowa materiałów o różnych twardościach (odkształcalności), np. materiał polimerowy współpracujący z materiałem metalicznym, występuje w elementach maszyn w jednym z dwóch następujących wariantów: para prosta lub para odwrotna. Dla ślizgowej pary prostej obszar odkształcania (obszar styku) materiałów ślizgowych nie przemieszcza się na powierzchni elementu polimerowego podczas ich współpracy. W przypadku par odwrotnych powierzchnia styku zmienia swoje położenie podczas ruchu na powierzchni elementu polimerowego. W zależności od wariantu pary ślizgowej można zaobserwować różnice w procesie tarcia i zużycia materiału polimerowego. Badania tribologiczne wybranych par ślizgowych (elastomer po stali lub stal po elastomerze) w tarciu statycznym przeprowadzono na tribotesterze do badań w ruchu posuwisto-zwrotnym. Materiałami polimerowymi wybranymi do badań były elastomery poliuretanowe TPU, PUR i guma silikonowa SI. Materiały te współpracowały ze stalą C45 o różnym nacisku jednostkowym (p = 0,1–0,26 MPa) w warunkach tarcia suchego lub mieszanego (olej hydrauliczny Hipol HLP-68). Na podstawie rejestrowanej wartości siły tarcia Ft na początku ruchu wyznaczono wartości statycznych współczynników tarcia μstat. Wyniki testu wykazały istotny wpływ wariantu kombinacji materiałów (metal-polimer, polimer-metal) na wartość współczynnika tarcia. We wszystkich testowanych kombinacjach materiałowych, w których próbka stalowa (sworzeń) ślizgała się po płytce elastomerowej, współczynnik tarcia był wyższy niż w sytuacji, gdy próbka elastomerowa współpracowała ze stalową płytą. Głównym powodem jest znaczna wartość składowej odkształceniowej siły tarcia. Jest to spowodowane prawdopodobnie przemieszczaniem się obszaru deformacji elastomeru w jego warstwie wierzchniej i rozpraszaniem energii w wyniku histerezy naprężeniowo-odkształceniowej w materiale elastomerowym, co ma miejsce w przypadku par odwróconych.
PL
Przedstawiono wyniki badań doświadczalnych procesu dynamicznej wulkanizacji mieszanek uszczelniających, wykonanych z kauczuku butylowego plastyfikowanego poliizobutylenem. Przy użyciu wytłaczarki dwuślimakowej współbieżnej, z zastosowaniem bromowanej żywicy fenolowo-formaldehydowej uzyskano mieszanki o zwiększonej odporności na odrywanie. Mieszanki mogą mieć zastosowanie w wytłaczaniu taśm oraz profili o małej grubości (< 1 mm).
EN
A sealant formulation consisting of Bu rubber plasticized with polyisobutylene and various amts. of brominated PhOH-CH2O resin was prepd. by using a twin screw corotating extruder at 200-300 rpm and filtered by using a 50 μm net. The formulations were extruded as a 1 mm thick tape. Its peel resistance at various temp. (23-70°C) was evaluated. The melt vol. rate and peel adhesion of the formulations were detd. The partially crosslinked formulations showed an improved peel resistance and the acceptable processability as of uncured ones.
PL
Produkcja elementów metalowo-elastomerowych jest ważnym działem przemysłu maszynowego oraz motoryzacyjnego. Jednocześnie wzrastające wymagania jakościowe nakładają na producentów konieczność weryfikacji uzyskanej jakości wyrobów. Złożoność zjawisk zachodzących w takich elementach, z uwagi na własności materiałowe elastomerów powodują, że proces pełnej weryfikacji jest kosztowny oraz czasochłonny. Do tego dochodzi konieczność testowania własności elementów po ich wykonaniu, bez możliwości pobierania próbek w celu klasycznego sprawdzenia ich własności w próbie jednoosiowego rozciągania. Pojawiła się więc potrzeba opracowania prostego i taniego testu do stosowania w warunkach przemysłowych. W artykule omówiono eksperymentalną metodę szybkiej oceny jakości wykonania elementów metalowo-elastomerowych. Stwierdzono, że stosunkowo proste badanie jest wystarczające do wstępnej oceny jakości ich wykonania oraz eliminacji elementów uszkodzonych.
EN
The production of metal-elastomer elements is an important sector of machinery and automotive industries. At the same time increasing quality requirements force manufacturers to verify the quality of the resulting products. The complexity of the phenomena occurring in these elements, due to the material properties of rubber, make the full verification process costly and time-consuming. What is more there is the need to test the properties of elements after they are manufactured, without the possibility of sampling for the classic uniaxial test of their properties. There is thus a need for a simple and inexpensive test for use in industrial environments. The article discusses the selection of experimental methods for the rapid evaluation of metalelastomer elements manufacturing quality. It was found that a relatively simple test is sufficient to evaluate the quality of their manufacturing.
PL
Intensywne poszukiwania nowych polimerowych materiałów konstrukcyjnych wynikają z potrzeby wytwarzania wytworów o polepszonych właściwościach. Właściwości te mogą być analizowane w odniesieniu do gotowego wytworu lub dla określonych właściwości poszczególnych jego komponentów. Podczas użytkowania wytworów z tworzyw polimerowych, wraz ze wzrostem temperatury otoczenia mogą zmieniać się znacznie właściwości fizyczne, zwłaszcza mechaniczne, a w skrajnych przypadkach może nastąpić przemiana stanu skupienia tworzywa i utrata określonego kształtu lub wymiarów. W artykule przedstawiono analizę cech wytrzymałościowych opartą na wynikach badań eksperymentalnych, obejmujących badania wytłoczyn otrzymanych podczas wytłaczania jednoskładnikowej taśmy, jak także współwytłaczania wytłoczyny dwutworzywowej w postaci rury o przekroju pierścieniowym.
EN
The intensive search for new polymeric materials of construction based on the need for preparing the products of enhanced properties. These properties can be analyzed in relation to the finished product or of the specific properties of its individual components. During use of the products of polymeric materials with an increase in ambient temperature can vary greatly physical, especially mechanical, and in extreme cases can occur transition of state material, and loss of a particular shape or dimensions. The article presents an analysis of the characteristics of strength, based on the results of experimental research, including research residue obtained during the extrusion of mono tape, as well as co-extrusion of extrudate double plastic in the form of a tube of annular cross-section.
PL
Na bazie kauczuków: etylenowo-propylenowego (EPM), butadienowo-akrylonitrylowego (NBR) i silikonowego (MVQ) otrzymano mieszanki kauczukowe zawierające 60 phr mikrometrycznego tlenku żelaza Fe3O4. Zbadano wpływ dodatku cieczy jonowej z grupy soli alkiloamoniowych do takich mieszanek kauczukowych na właściwości reometryczne, gęstość usieciowania oraz wytrzymałość mechaniczną wulkanizatów. Stwierdzono, że dodatek cieczy jonowej powoduje wzrost stopnia zdyspergowania cząstek magnetytu w elastomerowym ośrodku, co prowadzi do zwiększenia momentów obrotowych w czasie sieciowania i skrócenia czasu jego trwania. Wytworzone kompozyty wykazywały większą gęstość usieciowania niż kompozyty napełnione mikrometrycznym Fe3O4, ale niezawierające cieczy jonowej. Zaobserwowano także polepszenie właściwości mechanicznych wulkanizatów z dodatkiem cieczy jonowych, przejawiające się zwiększeniem wartości naprężenia przy wydłużeniu 100 % oraz wytrzymałości na rozciąganie. Świadczy to o zwiększonej w wyniku dodatku cieczy jonowej aktywności cząstek napełniacza, który w warunkach większego zdyspergowania tworzył własną sieć przestrzenną, przenikającą się z siecią elastomeru i wpływającą tym samym na wytrzymałość materiału.
EN
Rubber blends based on ethylene-propylene (EPM), acrylonitrile-butadiene (NBR) and silicone (MVQ) rubbers containing 60 phr micro-sized iron oxide Fe3O4 were prepared. The effect of the addition of an ionic liquid selected from the group of alkylammonium salts on the rheometric properties, crosslinking density and mechanical strength of vulcanizates was studied. It was found that the ionic liquid additive increased the dispersion degree of magnetite particles in the elastomer, which leads to an increase in torque during the vulcanization and reduces the cure time. The produced vulcanizates showed higher crosslinking density than the composites filled with micro-sized magnetite Fe3O4 alone. Also, an improvement of mechanical properties of the vulcanizates with ionic liquid additives was observed, namely an increase in the stress at 100 % elongation and tensile strength. This indicates that the addition of ionic liquid results in an increased activity of the filler particles, which, due to their better dispersion, form their own, spacial network interpenetrating the elastomer network and influencing the material strength.
7
Content available remote The influence of fatty acid methyl esters on sealing elements of fuel filters
EN
One of the main difficulties associated with the use of FAME biofuel (fatty acid methyl esters) in its pure form as an engine fuel is its destructive effect on fuel system components made with traditional materials. This applies to both elements made out of metal (corrosive effect), as well as synthetic materials. This study attempts to assess the impact of FAME biofuel on sealing elements of fuel filters, which are made of fluorine rubber and nitrile butadiene rubber. The results showed that the mechanical properties of fluorine rubber do not change in the conditions of prolonged contact with FAME. Thus, it can be safely used in fuel systems for engines fuelled with FAME as a neat fuel.
PL
Jednym z głównych problemów związanych z zastosowaniem biopaliwa FAME (estry metylowe kwasów tłuszczowych) w czystej postaci jako paliwa silnikowego jest jego destrukcyjne oddziaływanie na elementy układu paliwowego wykonane z tradycyjnych materiałów konstrukcyjnych. Dotyczy to zarówno elementów wykonanych z metali (oddziaływanie korozyjne), jak i z tworzyw sztucznych. W niniejszej pracy podjęto się oceny wpływu FAME na elementy uszczelniające filtrów paliwa, które wykonywane są z kauczuku fluorowego i kauczuku akrylonitrylowego. W wyniku badań stwierdzono, że właściwości mechaniczne kauczuku fluorowego nie zmieniają się w warunkach długotrwałego kontaktu z FAME. A zatem może być on bezpiecznie stosowany w układach paliwowych silników zasilanych FAME jako samoistne paliwo.
8
Content available remote Właściwości i zastosowanie polimoczników
PL
W artykule omówiono historię i zastosowanie polimoczników. Przedstawiono wady i zalety tego tworzywa oraz podano wartości podstawowych parametrów. Porównano polimocznik aromatyczny i alifatyczny. Podano informacje o sposobach aplikacji i potrzebnym sprzęcie.
EN
The article discusses the history and area of application of polyureas. The advantages and disadvantages of that material are given along with the values of its basic properties. Aromatic and aliphatic polyureas are com-pared. There is also certain information on the application methods and equipment needed.
EN
This paper presents the results of research aimed at verifying the effectiveness of six selected models of elastomeric materials in which the constants were determined based on the uniaxial tension test. The effectiveness of the selected models (Neo-Hookean, Mooney with two and three constants, Signorini, Yeoh, Ogden) was determined based on a comparison between the results obtained in the experimental upsetting of an elastomeric cylinder and numerical FEM calculations for each model. Cyclic uniaxial tension testing of elastomer samples was employed to determine the stress-strain characteristic for the 18th load cycle. Material constant values were then calculated for each of the studied models based on this characteristic, with simulation of the upsetting process performed using the MARC/Mentat software program.
PL
W pracy przedstawiono wyniki badań mających na celu sprawdzenie skuteczności sześciu wybranych modeli materiałów elastomerowych, w których stałe wyznaczono na podstawie próby jednoosiowego rozciągania. Skuteczność wybranych modeli materiałowych (Neo-Hookean, Mooney z dwiema i trzema stałymi, Signiorini, Yeoh, Ogden) określano na podstawie porównania wyników uzyskanych w eksperymentalnej próbie spęczania elastomerowego walca z wynikami obliczeń numerycznych MES przeprowadzonymi dla poszczególnych modeli. Na podstawie cyklicznej próby jednoosiowego rozciągania elastomerowej próbki sporządzono charakterystykę naprężenie-odkształcenie dla 18-tego cyklu obciążenia. W oparciu o otrzymaną charakterystykę obliczono wartości stałych materiałowych dla badanych modeli oraz wykonano symulacje procesu spęczania z wykorzystaniem systemu MARC/Mentat.
10
Content available remote Sztywność i energia rozpraszana polieterouretanowych elementów sprężystych
PL
Przedstawiono wyniki badań wytrzymałościowych i energii rozpraszanej materiałów wytworzonych z elastomeru polieterouretanowego w postaci walca i cylindrycznej tulei, różniących się współczynnikiem kształtu i przekrojem poprzecznym. Próbki zsyntetyzowano z 4,4’-diizocyjanianu difenylometanu (MDI), oligo(oksytetra-metyleno)diolu (PTMG), a butano-1,4-diol (BDO) użyto jako przedłużacz łańcucha prepolimeru. Stosunek molowy grup izocyjanianowych do hydroksylowych [NCO]/[OH] w reakcji wynosił 1,05. Zbadano wytrzymałość na rozciąganie i ściskanie oraz wyznaczono wartości obciążeń, które próbki zdolne są przenosić pod obciążeniem cyklicznym. Zarejestrowano pętle histerezy dla 3 cykli. Stwierdzono, że kształtki o pełnym przekroju poprzecznym przenoszą niemal dwukrotnie większe obciążenia niż próbki o przekroju pierścieniowym.
EN
A new poly(etherurethane) was produced in catalytic reaction of diisocyanate diphenylmethane, polytetramethylene glycol and butane-1,4-diol in test bar and sleeve forms and studied for tensile and compressive strengths. Diisocyanate-to-hydroxyl group molar ratio was 1.05. Hysteresis loops were registered for 3 compression-decompression cycles. The bar samples were able to carry about two Times higher loads than the ring samples.
PL
Jednym z głównych problemów związanych z zastosowaniem biopaliwa FAME (estry metylowe kwasów tłuszczowych) w czystej postaci jako paliwa silnikowego jest jego destrukcyjne oddziaływanie na elementy układu paliwowego wykonane z tradycyjnych materiałów konstrukcyjnych. Dotyczy to zarówno elementów wykonanych z metali (oddziaływanie korozyjne), jak i z tworzyw sztucznych. W niniejszej pracy podjęto się oceny wpływu FAME na elementy uszczelniające filtrów paliwa, które wykonywane są z kauczuku fluorowego i kauczuku akrylonitrylowego. W wyniku badań stwierdzono, że właściwości mechaniczne kauczuku fluorowego nie zmieniają się w warunkach długotrwałego kontaktu z FAME. A zatem może być on bezpiecznie stosowany w układach paliwowych silników zasilanych FAME jako samoistnym paliwem.
EN
One of the main difficulties associated with the use of FAME biofuel (fatty acid methyl esters) in its pure form as a motor fuel is its destructive effect on fuel system components made with traditional materials. This applies to both elements made out of metal (corrosive effect), as well as synthetic materials. This study attempts to assess the impact of FAME biofuel on sealing elements of fuel filters, which are made of fluorine rubber and nitrile butadiene rubber. The results showed that the mechanical properties of fluorine rubber do not change in the conditions of prolonged contact with FAME. Thus, it can be safely used in fuel systems for engines fueled with FAME as a neat fuel.
PL
W pracy przedstawiono nieopisane dotąd w literaturze przedmiotu, wyniki systematycznych badań wpływu budowy chemicznej makrocząsteczek elastomerów, budowy ich sieci przestrzennej oraz składu kompozycji elastomerowych na właściwości termiczne, palność oraz zagrożenie pożarowe wytworzonych z nich kompozytów i nanokompozytów. Wyniki uzyskanych badań pozwoliły na ustalenie wyraźnej zależności pomiędzy stabilnością termiczną uzyskanych materiałów elastomerowych a ich palnością. Duży zakres badań poświęcono mieszaninom elastomerowym, które stanowią jedną z podstawowych możliwości fizycznej modyfikacji związków wielkocząsteczkowych. Zastosowanie metod analizy termicznej pozwoliło udowodnić, iż w wyniku procesów kosieciowania kauczuków EVM oraz NBR, a więc inter-polimerowego powiązania ich makrocząsteczek we wspólną sieć przestrzenną można otrzymać materiały elastomerowe o zmniejszonej palności. Wprowadzenie do takiej mieszaniny bezhalogenowych antypirenów pozwala na otrzymanie materiałów elastomerowych samowygaszających się w powietrzu lub niepalnych. Uzyskane wyniki badań wykazały, że dodanie do mieszanek badanych kauczuków napełniaczy lub nanonapełniaczy, takich jak: montmorylonit, haloizyt, attapulgit, krzemionka, nanowłókno węglowe, których właściwości termiczne zostały dokładnie zbadane, pozwala na uzyskanie materiałów elastomerowych o znacznie ograniczonej palności. W celu zwiększenia efektywności napełniaczy lub nanonapełniaczy w procesach tłumienia ognia, poddano je modyfikacji związkami antypiretycznymi lub wprowadzano je łącznie z antypirenami bezhalogenowymi do mieszanki kauczukowej. W realizowanych badaniach znaczną uwagę poświęcono budowie warstwy granicznej, poprzez którą odbywa się transport masy i energii oraz mało poruszanemu w literaturze przedmiotu, problemowi powstawania ciekłych produktów rozkładu termicznego i spalania elastomerów oraz kompozytów elastomerowych. Opracowany skład mieszanek kauczukowych, w zdecydowanej większości przypadków pozwolił na znaczące ograniczenie lub wyeliminowanie powstawania wspomnianych wyżej ciekłych destruktów zwiększających kontakt z tlenem oraz stanowiących dodatkowy czynnik przenoszący ciepło, a więc rozszerzający strefę przemian fazowych i reakcji chemicznych zachodzących podczas spalania. Wyniki badań wykazały, że synergiczne działanie attapulgitu z nanowłóknem węglowym lub krzemionką powoduje wytworzenie homogenicznej, izolującej warstwy granicznej, co znacznie ogranicza palność zawierających je kompozytów.
EN
The work present the results of the systematic studies, not described yet in the subject literature, concerning the effects of chemical structure of elastomers, their spatial network structure and composition of elastomeric blends on the thermal properties, flammability and fire hazard of the composites and nanocomposites made of them. The results of the studies allowed to establish a clear relationship between the thermal stability of the elastomeric materials obtained and their flammability. A wide scope of studies was devoted to elastomeric blends that constitute one of the basic opportunities of the physical modification of macromolecular compounds. The use of thermal analysis methods allowed to prove that by co-cross-linking of EVM and NBR rubbers, thus by inter-polymeric combination of their macromolecules into a common spatial network, one can obtain elastomeric materials with reduced flammability. The incorporation of a mixture of halogenless flame-retardant compounds into such a blend allows one to obtain self-extinguishing in air or non-flammable elastomers. The results of the studies have shown that the addition of fillers and nanofillers such as montmorillonite, halloysite, attapulgite, silica, carbon nanofiber, whose thermal properties were thoroughly tested, to the rubber blends under investigation, makes it possible to obtain elastomeric materials with a considerably reduced flammability. In order to increase the effectiveness of fillers or nanofillers in the fire control processes, It has been modified with the flame-retardant compounds or incorporated them together with halogenless flame-retardants to rubber blends. In the studies, considerably attention has been paid to the structure of boundary layer, through which the transport of mass and energy occurs, as well as to the problem of liquid products of thermal decomposition and combustion of elastomers and elastomeric composites, an issue hardly mentioned in the literature. The composition of rubber blends developed has largely allowed a considerable reduction in or elimination of the formation of liquid destruction products mentioned above that increase contact with oxygen and are an additional factor of heat transport, thereby extending the zone of phase processes and chemical reactions occurring during combustion. The results of the investigations have shown that the synergic action of attapulgite with carbon nanofibers or silica causes the formation of a homogeneous isolating boundary layer, which considerably reduces the flammability of the composites containing these fillers.
PL
W artykule omówiono rodzaje elastomerów, w tym gumy silikonowej i elastomerów termoplastycznych, stosowanych w produkcji wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Przedstawiono obecny stan prawny w zakresie wyrobów elastomerowych przeznaczonych do kontaktu z żywnością oraz zwrócono uwagę, jakie badania powinny być wykonane w celu zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego tego rodzaju wyrobów.
EN
The article discusses the types of elastomers, including silicone rubber and thermoplastic elastomers used in the production of food contact articles. It presents the current state of the law in the field of elastomeric articles intended to come into contact with food and highlights what tests should be performed to ensure the health safety of such products.
14
Content available remote Application of ion bombardment to modify tribological properties of elastomers
EN
In the paper effects of surface modification of various elastomers upon irradiation with H+, He+, F+ or Ar+ ions are presented. Changes to chemical composition and physical structure of rubber macromolecules are discussed in terms of influence of the treatment on modification of surface layer of the elastomers. Hydrogen release induced graphitization together with post-treatment oxidation of rubber macromolecules increase surface wettability of the materials, facilitating lowering of „wet” friction. Free radicals being created due to interactions between energetic ions and macromolecules produce additional crosslinking, which manifests itself by increased hardness of the elastomers. Modification of mechanical properties of the surface layer changes mechanism of elastomer friction from the bulk to the surface one, what results in significant reduction of friction. Despite crosslinking induced shrinkage of the surface layer, which results in its micro-cracking, ion beam treated elastomers showed to be wear resistant due to the lack of delamination under stress. Interesting results were obtained for heavy Ar+ ions surface etched butadiene-acrylonitrile rubber/multiwalled carbon nanotube (NBR/MWCNT) composites. Nanotube agglomerates created from rubber substrate resulted in „island” morphology, significantly reducing friction of the material.
PL
W artykule przedstawiono wpływ modyfikacji powierzchni różnego rodzaju elastomerów za pomocą wysokoenergetycznej wiązki jonów: H+, He+, F+ lub Ar+ na ich morfologię, charakterystykę mechaniczną i energię powierzchniową oraz właściwości tribologiczne. Dobór jonów był podyktowany chęcią sprawdzenia, jak na efekty modyfikacji wpływa ich masa i reaktywność chemiczna. Porównano także właściwości zmodyfikowanej w następstwie bombardowania jonowego warstwy wierzchniej elastomerów w zależności od składu wulkanizatów (rys. 1—3). Stwierdzono, że efekty modyfikacji są widoczne również w przypadku elastomerów specjalnego przeznaczenia, odpornych na konwencjonalną, „mokrą” modyfikację chemiczną za pomocą chlorowania lub sulfonowania (rys. 4). Uwalnianie wodoru powodujące grafityzację oraz utlenianie zachodzące w wyniku kontaktu z powietrzem, sprzyjają obniżeniu współczynnika tarcia elastomerów modyfikowanych „na mokro”. Wolne rodniki, powstające w następstwie oddziaływania pomiędzy wysokoenergetycznymi jonami a makrocząsteczkami, prowadzą do wzrostu gęstości ich usieciowania, które przejawia się większą twardością warstwy wierzchniej elastomerów (rys. 1). Modyfikacja właściwości mechanicznych tej warstwy zmienia mechanizm tarcia elastomerów z objętościowego na powierzchniowy (rys. 5), czego skutkiem jest znaczące obniżenie oporów tarcia. Pomimo skurczu (wywołanego sieciowaniem) materiału, który doprowadził do pojawienia się spękań na jego powierzchni (rys. 2), praktycznie nie zaobserwowano zużycia ściernego elastomerów poddanych bombardowaniu jonowemu. Tak znaczny wzrost odporności elastomerów na zużycie ścierne przypisuje się brakowi występowania delaminacji zmodyfikowanej warstwy wierzchniej poddanej działaniu naprężeń w strefie kontaktu ciernego. Interesujące wyniki uzyskano w odniesieniu do kompozytów elastomerowych zawierających wielościenne nanorurki węglowe. Ich wulkanizaty poddane działaniu wiązki ciężkich jonów Ar+, która trawi elastomerową matrycę, uzyskują „wyspową” morfologię powierzchni (rys. 6), co prowadzi do znacznego obniżenia oporów tarcia materiału (rys. 7).
15
Content available remote Łożyska elastomerowe w budownictwie mostowym
PL
Wprowadzenie elastomeru do konstrukcji łożysk mostowych w latach 50. ubiegłego wieku spowodowało poprawę warunków podparcia przęseł mostowych oraz uprościło ich montaż i utrzymanie. W pierwszej części przedstawiono podstawy teoretyczne i obliczeniowe łożysk elastomerowych zbrojonych blachami stalowymi. W drugiej – omówiono historie stosowania łożysk elastomerowych w budownictwie mostowym w świecie oraz w Polsce.
EN
Introduction of elastomer to the construction of bridge bearings at latest 50-ies of last century had great influence on amelioration of bridge spans supporting condition. Thanks to that their installation and maintenance was also easier. First the basis of theoretical and design considerations for elastomeric bearings reinforced with steel plates were presented. Then the world and Polish history of elastomeric bearings development in bridge construction was shortly described.
16
Content available remote Skutki wadliwego doboru mieszanki w mostowych łożyskach elastomerowych
EN
Properly selected compound for elastomeric bridge bearing is a key factor of their reliability and durability. Independently from the compound which will be chosen based on natural or synthetic caoutchouc it should be always resistant on ozone, sunlight, ultraviolet radiation and temperature as well as on oxidation. Over 80-years use of elastomeric bearings in bridge construction confirms their utility as material supporting bridge superstructures. But it is registered from time to time that failed technology or wrong rubber compound are the reason of defects occurred in practice. One such a case was discussed in the paper. Improper of natural rubber compound was a main cause of superficial deep cracks on the whole depth of elastomeric blocks. Material tests carried out on sample cut out from bearing pad revealed low elastomer resistance on ozone and higher temperature action. It was decided that all defected bearings should be replaced.
PL
Artykuł stanowi przegląd literatury uwzględniający doniesienia z badań własnych autorów, dotyczący stabilności termicznej, palności oraz właściwości mechanicznych nanokompozytów elastomerowych zawierających: glinkę montmorylonitową lub nanorurki haloizytu. Rozkład termiczny nanokompozytów elastomerowych rozpatrywano biorąc pod uwagę rodzaj, ilość oraz barierowość nanododatku, strukturę warstwy węglowej a także oddziaływania pomiędzy nanododatkiem a reaktywnymi grupami w elastomerze.
EN
The paper is a review of the literature, including the authors' own studies, concerning the thermal stability, flammability and mechanical properties of elastomeric nanocomposites containing montmorillonite clay or halloysite nanotubes. The thermal decomposition of elastomeric nanocomposites was investigated, taking into account the type and quantity of the nanoadditive, its barrier properties, the structure of carbon layer as well as the interactions between the nanoadditive and reactive groups in the elastomer.
PL
Praca stanowi kontynuację przeglądu literaturowego dotyczącego stabilności termicznej, palności oraz właściwości mechanicznych nanokompozytów elastomerowych z udziałem: glinki montmorylonitowej, nanorurek halloizytu, attapulgitu, nanokrzemionki, a także nanorurek oraz nanowłókien węglowych. Mechanizm degradacji i rozkładu termicznego nanokompozytów elastomerowych rozpatrywano z punktu widzenia: rodzaju nanododatku oraz jego ilości, struktury powstającej podczas spalania warstwy węglowej, barierowości nanocząstek, a także oddziaływań pomiędzy określonym nanododatkiem a reaktywnymi grupami w elastomerze.
EN
The paper is a continuation of literature review on thermal stability, flammability and mechanical properties of elastomeric nanocomposites containing montmorillonite clay, halloysite nanotubes, attapulgite as well as carbon nanotubes and nanofibres. The mechanism of degradation and thermal decomposition of elastomeric nanocomposites was examined from the point of view of: the type and amount of nanoaddititve, structure formed during the combustion of carbon layer, barrier properties of the nanoparticles as well as the interactions between a specific additive and reactive groups in the elastomer.
19
Content available remote Application of ion bombardment to modification tribological properties of rubber
EN
The paper presents effects of surface modification of various elastomers upon bombardment with beams of H+, He+, F+ or Ar+ ions. Changes to composition and structure of rubber macromolecules, subjected to ion beam treatment, are discussed from the point of view of its influence on the modification of surface layer of the elastomers studied. Hydrogen release induced graphitization together with post treatment oxidation of rubber macromolecules increase surface wettability of the materials, facilitating lowering of “wet” friction. Free radicals being created due to interactions between energetic ions and macromolecules produce additional crosslinking, which manifests itself by increased hardness of the elastomers. Modification of mechanical properties of the surface layer changes mechanism of elastomer friction from the bulk (hysteretical) to the surface (adhesional) one, what results in significant reduction of friction. Despite crosslinking induced shrinkage of the surface layer, which results in its microcracking, ion beam treated elastomers showed to be wear resistant due to the lack of delamination under stress.
PL
Artykuł przedstawia wpływ modyfikacji powierzchni różnych elastomerów za pomocą bombardowania wiązką jonów H+, He+, F+ lub Ar+. Zmiany składu i budowy makrocząsteczek spowodowane obróbką jonową zostały omówione z punktu widzenia jej wpływu na modyfikację warstwy wierzchniej badanych elastomerów. Grafityzacja spowodowana uwalnianiem się wodoru wraz z wtórnym utlenianiem makrocząsteczek kauczuku powoduje wzrost zwilżalności powierzchni materiałów, sprzyjając obniżeniu tarcia „na mokro”. Wolne rodniki powstające w następstwie oddziaływań jonów o dużej energii z makrocząsteczkami powodują wzrost usieciowania, przejawiający się we wzroście twardości elastomerów. Modyfikacja właściwości mechanicznych warstwy wierzchniej zmienia mechanizm tarcia elastomerów z objętościowego (histerezyjnego) na powierzchniowy (adhezyjny), powodując znaczące zmniejszenie oporów tarcia. Pomimo skurczu warstwy wierzchniej spowodowanego jej dosieciowaniem i prowadzącego do powstania mikropęknięć na powierzchni materiału, bombardowanie jonowe elastomerów prowadzi do wzrostu ich odporności na zużycie dzięki braku zjawiska delaminacji pod obciążeniem.
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.