Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

Wykorzystanie produktów ubocznych przemysłu spożywczego w produkcji materiałów opakowaniowych – przegląd badań i perspektywy

Makowska Agnieszka, Królak Jakub, Chudy Sylwia

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 3

54--59

PL

Artykuł stanowi przegląd aktualnego stanu wiedzy na temat wykorzystania produktów ubocznych i odpadowych przemysłu spożywczego w produkcji innowacyjnych opakowań. Rosnąca ilość odpadów opakowaniowych, zwłaszcza tych wykonanych z tworzyw sztucznych, stanowi poważne zagrożenie dla środowiska. W związku z tym, poszukuje się alternatywnych rozwiązań, wpisujących się w ideę gospodarki o obiegu zamkniętym. W artykule omówiono różne możliwości wykorzystania produktów ubocznych przemysłu spożywczego, takich jak rozdrobnione produkty uboczne, ekstrakty (np. olejki eteryczne, związki przeciwutleniające, barwniki) oraz biopolimery (np. skrobia, pektyny, chitozan). Przedstawiono przykłady zastosowania tych materiałów w produkcji opakowań aktywnych i inteligentnych, jadalnych oraz biodegradowalnych. Wskazano również potencjalne ograniczenia związane z wykorzystaniem produktów ubocznych do produkcji materiałów opakowaniowych, takie jak specyficzne cechy sensoryczne takich opakowań (kolor, smak, zapach), niestabilność ekstraktów z produktów ubocznych i odpadowych, stosowanych jako dodatki oraz problemy ze skalowalnością produkcji tego typu materiałów.

EN

This article reviews the current state of knowledge on the use of by-products and waste from the food industry in the production of innovative packaging. The increasing amount of packaging waste, especially that made of plastics, poses a serious threat to the environment. Therefore, alternative solutions are being sought that fit into the idea of a closed-loop economy. The article discusses various possibilities of using food industry by-products, such as ground by-products, extracts (e.g. essential oils, antioxidants, dyes) and biopolymers (e.g. starch, pectins, chitosan). Examples of the application of these materials in the production of active and intelligent, edible and biodegradable packaging are presented. The potential limitations associated with the use of byproducts, such as specific color, odor, taste, instability of extracts and problems with production scalability, were also highlighted.

2

Wdrażanie i raportowanie zasad ESG w firmach przemysłu spożywczego ze szczególnym uwzględnieniem sektora produkcji zwierzęcej

Mroczek Robert, Paprocka Małgorzata

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 3

24--31

PL

Wdrażanie i raportowanie wskaźników ESG (Environmental, Social, Governance) w działalności gospodarczej jest efektem dziesięcioleci wprowadzania koncepcji odpowiedzialności społecznej biznesu (CSR – Corporate Social Responsibility) oraz zrównoważonego rozwoju do praktyki gospodarczej. ESG jest swoistym narzędziem do oceny działalności przedsiębiorstwa w trzech obszarach tj.: środowiskowym, społecznym i ładu korporacyjnego (zarządzania). Koncepcja zrównoważonego rozwoju zawarta m.in. w Europejskim Zielonym Ładzie wskazuje na: potrzebę przeciwdziałania zmianom klimatycznym, większą ochronę bioróżnorodności oraz przeprowadzenie transformacji energetycznej i gospodarczej, obejmującej rozwój gospodarki o obiegu zamkniętym, inwestycje w odnawialne źródła energii, a także wsparcie innowacyjnych technologii przyjaznych środowisku. W sektorze produkcji, w sposób szczególny dotyczy to sektora żywnościowego, tj. firm przemysłu spożywczego oraz producentów rolnych. Wynika to m.in. z ich ścisłego powiązania z ziemią oraz oddziaływania na środowisko naturalne, zwłaszcza w odniesieniu do produkcji zwierzęcej, a także skutków, jakie niesie to dla społeczeństwa. Z ekonomicznego punktu widzenia wdrażanie zrównoważonego rozwoju w firmach przemysłu spożywczego jest działaniem, które może generować zarówno szanse i korzyści, jak również dodatkowe koszty. Z uwagi na obowiązek raportowania czynników ESG jest to proces, który obejmie wszystkie firmy, przy czym w pierwszej kolejności te największe.

EN

The implementation and reporting of ESG (Environmental, Social, Governance) indicators in business operations is the result of decades of introducing the concept of Corporate Social Responsibility (CSR) and sustainable development into business practice. ESG is a specific tool for assessing the company’s activities in three areas, i.e. environmental, social and corporate governance (governance). The concept of sustainable development included in the European Green Deal, m.in, points to: the need to combat climate change, greater protection of biodiversity and to carry out the energy and economic transformation, including the development of the circular economy, investments in renewable energy sources, as well as support for innovative environmentally friendly technologies. In the production sector, this is particularly true for the food sector, i.e. food industry companies and agricultural producers. This is due, m.in other things, to their close connection with the land and their impact on the environment, especially with regard to livestock production, as well as the effects this has on society. From an economic point of view, the implementation of sustainable development in food industry companies is an activity that can generate both opportunities and benefits, as well as additional costs. Due to the obligation to report ESG factors, this is a process that will apply to all companies, with the largest ones in the first place.

3

Sytuacja ekonomiczno-produkcyjna przemysłu spożywczego w Polsce na tle otoczenia rynkowego

Drożdż Jadwiga

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 8

22--29

PL

Przedsiębiorstwa przemysłu spożywczego w 2024 r. powróciły na ścieżkę trwałego rozwoju. Dynamika wzrostu produkcji sprzedanej sektora spożywczego była większa niż produktu krajowego brutto, ale sytuacja ta dotyczyła tylko produkcji artykułów spożywczych. W pozostałych dwóch działach (produkcji napojów oraz wyrobów tytoniowych) miała miejsce niewielka recesja. Niewątpliwie nowym zjawiskiem było to, że prawie 95% przyrostu produkcji sektora spożywczego ulokowano na rynku krajowym, a tylko około 5% tego przyrostu trafiło na rynki zagraniczne, wobec 40-50% w latach wcześniejszych. W 2024 r. wyhamował wzrost cen żywności na wszystkich poziomach łańcucha żywnościowego, ale nie powróciły one do poziomu sprzed pandemii Covid-19. Jednocześnie w ubiegłym roku dla producentów żywności pojawiły się nowe wyzwania wynikające nie tylko z konieczności realizacji zrównoważonego rozwoju, ale również z nowej sytuacji geopolitycznej (planowany dostęp Ukrainy i krajów Mercosur do wolnego rynku unijnego czy zmiany polityki celnej największych gospodarek świata). Przedsiębiorstwa przemysłu spożywczego okazały się odporne na zjawiska nadzwyczajne, a obecnie w zmianach otoczenia rynkowego poszukują dodatkowych szans na rozwój niektórych segmentów rynku. Mimo dużej zmienności warunków funkcjonowania, firmy spożywcze utrzymały marże przetwórcze na zadowalającym poziomie. Występuje jednak zróżnicowanie wyników finansowych pomiędzy poszczególnymi branżami. W 2024 r. wszystkie branże przemysłu spożywczego – podobnie jak w latach poprzednich – wypracowały dodatni wynik finansowy.

EN

In 2024, food industry enterprises returned to a path of sustainable growth. The growth dynamics of the food sector’s sold production exceeded that of the gross domestic product, although this situation applied only to the production of food products. The other two segments beverage production and tobacco products experienced a slight recession. A notable new phenomenon was that nearly 95% of the production growth in the food sector was directed toward the domestic market, with only around 5% of that growth reaching foreign markets, compared to 40–50% in previous years. In 2024, the increase in food prices slowed at all levels of the food chain, although prices did not return to their pre-Covid-19 pandemic levels. At the same time, new challenges emerged for food producers – not only the need to implement sustainable development practices, but also a changing geopolitical landscape (such as the planned access of Ukraine and Mercosur countries to the EU free market, and shifts in trade policies of the world’s largest economies). Food industry enterprises proved resilient to extraordinary events and are now seeking additional opportunities to develop specific market segments amid evolving market conditions. Despite significant variability in operating conditions, food companies maintained their processing margins at a satisfactory level. However, there is a differentiation in financial results among the various sectors. In 2024, all branches of the food industry – as in previous years – generated a positive financial result.

4

Rynek i przemysł spożywczy w 2024 roku

Szczepaniak Iwona, Ambroziak Łukasz, Drożdż Jadwiga

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 1

18--27

PL

Zmieniające się w ostatnich latach uwarunkowania makroekonomiczne i rynkowe skutkowały trudną sytuacją podażowo-popytową w wielu branżach przemysłu spożywczego. Przede wszystkim wzrosły ceny surowców rolnych i energetycznych, zachwianiu uległy łańcuchy dostaw żywności, a przedsiębiorcy musieli sprostać presji wzrostu wynagrodzeń w związku z malejącą siłą nabywczą ludności. Na skutek spadku cen transakcyjnych i aprecjacji złotego wobec euro obniżyła się dynamika wzrostu eksportu. Wszystko to spowodowało pogorszenie ekonomicznych uwarunkowań funkcjonowania producentów i eksporterów żywności. Sektor przetwórstwa spożywczego okazał się jednak odporny na zjawiska o charakterze nadzwyczajnym, o czym świadczą jego wyniki produkcyjno-finansowe i handlowe odnotowane w 2024 r. Celem artykułu jest ocena sytuacji przemysłu spożywczego i wyników handlu rolno-spożywczego Polski w 2024 r., a więc w warunkach wciąż niestabilnej sytuacji geopolitycznej. W opracowaniu przedstawiono niektóre dane produkcyjno-finansowe i handlowe za kilka miesięcy 2024 r. na tle zmian zachodzących w sektorze w minionym okresie. Dodatkowo wskazano najważniejsze zmiany regulacyjne oraz w zakresie handlu zagranicznego, które miały lub będą miały największy wpływ na funkcjonowanie rynku spożywczego w najbliższym czasie.

EN

The changing macroeconomic and market conditions in recent years have resulted in a challenging supply-demand situation in many sectors of the food industry. Above all, the prices of agricultural and energy commodities have risen, food supply chains have been disrupted, and businesses have faced pressure to increase wages due to the declining purchasing power of the population. Additionally, a decline in transaction prices and the appreciation of the Polish zloty against the euro have slowed the growth dynamics of exports. All these factors have led to a deterioration in the economic conditions for food producers and exporters. Nevertheless, the food processing sector has demonstrated resilience to extraordinary circumstances, as evidenced by its production, financial, and trade results recorded in 2024. The article aims to assess the situation in the food industry and the performance of Poland’s agri-food trade in 2024, against the backdrop of an ongoing unstable geopolitical environment. The study presents selected production, financial, and trade data for several months of 2024, set against the changes occurring in the sector in the previous period. Additionally, it highlights the most significant regulatory changes and developments in foreign trade that have had or are expected to have the greatest impact on the functioning of the food market in the near future.

5

Rola wody w przemyśle spożywczym

Gajlewicz Izabela

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 6

45--49

PL

Woda odgrywa kluczową rolę w przemyśle spożywczym zarówno jako surowiec, jaki i składnik produktów oraz środek do czyszczenia, dezynfekcji i chłodzenia. Jest ona niezbędna w procesach technologicznych, takich jak mycie, pasteryzacja, gotowanie, fermentacja i chłodzenie. Zapewnienie odpowiedniej jakości wody i efektywne jej wykorzystanie są kluczowe dla bezpieczeństwa żywności, jakości produktów i ochrony środowiska. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie znaczenia wody w przemyśle spożywczym, opisanie jej roli, źródeł i jakości.

EN

Water plays a key role in the food industry, both as a raw material and as a component of products and as a means of cleaning, disinfecting and cooling. It is essential in technological processes such as washing, pasteurization, cooking, fermentation and cooling. Ensuring the appropriate quality of water and its efficient use are crucial for food safety, product quality and environmental protection. The aim of this article is to present the importance of water in the food industry, describe its role, sources and quality.

6

Ocena skali komunikacji przedsiębiorstw związanych z branżą spożywczą z kandydatami do pracy

Tyburcy Agnieszka, Grotek Aleksandra

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 8

18--21

PL

Wizerunek przedsiębiorstwa ma kluczowe znaczenie dla jego funkcjonowania i wpływa na zapewnienie odpowiedniego poziomu współpracy z różnymi grupami interesariuszy. Jest on również kształtowany przez relacje z kandydatami do pracy. W niniejszej pracy przedstawiona została skala komunikacji przedsiębiorstw z kandydatami do pracy w oparciu o przeprowadzoną ankietę wśród młodych ludzi, w której udzielono odpowiedzi dotyczących 289 procesów rekrutacji. Stwierdzono, że niewywiązywanie się z obietnicy kontaktu ze strony rekrutera wystąpiło w 108 przypadkach na 233 złożone obietnice (46%). Osoby aplikujące na stanowiska specjalistyczne (specjalista ds. jakości, technolog żywności, technik ds. jakości) były traktowane z większą powagą w porównaniu do stanowisk mniej wymagających, takich jak kelner, sprzedawca. Respondenci w zdecydowanej większości ocenili brak wywiązywania się z obietnic jako zjawisko negatywne – świadczące o braku szacunku dla kandydata.

EN

A company’s image is crucial to its operation and influences ensuring an appropriate level of cooperation with various stakeholder groups. It is also shaped by relationships with job candidates. This paper presents the scale of communication between companies and job candidates based on a survey conducted among young people, which included responses regarding 289 recruitment processes. It was found that the recruiter’s failure to deliver on their promises to contact them occurred in 108 cases out of 233 (46%). Applicants for specialist positions (quality specialist, food technologist, quality technician) were treated with greater seriousness compared to less demanding positions, such as waiters or salespeople. The vast majority of respondents viewed the failure to deliver on promises as a negative phenomenon, demonstrating a lack of respect for the candidate.

7

Nowoczesna strona internetowa dla branży spożywczej – jakie elementy są kluczowe?

Religioni Mateusz

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 3

8--9

PL

Dynamiczny rozwój technologii i rosnąca konkurencja w sektorze spożywczym sprawiają, że posiadanie nowoczesnej i funkcjonalnej strony internetowej staje się koniecznością. Niezależnie od tego, czy prowadzisz produkcję, dystrybucję, hurtownię czy sklep spożywczy, Twoja witryna musi być nie tylko estetyczna, ale przede wszystkim skuteczna. Jakie elementy powinna zawierać, by maksymalnie wspierać rozwój biznesu?

8

Kierunki i poziom inwestowania w przemyśle spożywczym

Mroczek Robert, Drożdż Jadwiga

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 2

20--25

PL

W przemyśle spożywczym, po dwóch latach powolnego realnego wzrostu nakładów inwestycyjnych, w 2023 roku powróciło ożywienie inwestycyjne. Nastąpił skokowy wzrost wydatków na środki trwale. Trend ten kontynuowany był w 2024 r., ale prawdopodobnie w nieco wolniejszym tempie. Celem artykułu była ocena aktywności inwestycyjnej przedsiębiorstw przemysłu spożywczego, zarówno całego sektora, jak i głównych jego działów oraz branż, w latach 2015-2024, a więc w okresie występowania zdarzeń nadzwyczajnych, których rezultatem był duży wzrost cen nakładów inwestycyjnych. Z przeprowadzonej analizy wynika, że w przemyśle spożywczym zwiększyła się stopa inwestowania, co w rzeczywistości oznacza skrócenie średniego okresu użytkowania środków trwałych. W 2023 r. poprawiła się struktura nakładów inwestycyjnych – zmalał udział wydatków na bierną część majątku trwałego, ale nadal w trudnej sytuacji był sektor małych i średnich firm spożywczych. Ich udział w inwestycjach sektora spożywczego był coraz mniejszy i zawsze o około 10 p.p. niższy niż w wartości produkcji. Wzrost aktywności inwestycyjnej w przedsiębiorstwach przemysłu spożywczego w ostatnich dwóch latach był wynikiem m.in. wyhamowania inflacji i pewnej stabilizacji w gospodarce oraz konieczności wdrażania zrównoważonych rozwiązań w zakresie gospodarki materiałowo surowcowej.

EN

In the food industry, after two years of slow real growth in investment expenditures, 2023 saw a revival of investment activity, marked by a sharp increase in spending on fixed assets. This trend continued into 2024, albeit likely at a somewhat slower pace. The purpose of this article was to evaluate the investment activity of food industry enterprises, considering both the entire sector and its main divisions and branches, during the period 2015-2024, a timeframe characterized by extraordinary events that resulted in a significant increase in the costs of investment inputs. The analysis indicates that the investment rate in the food industry has increased, which in practice translates to a reduction in the average lifespan of fixed assets. In 2023, the structure of investment expenditures improved, with a decreased share of spending on passive components of fixed assets. However, the small and medium-sized enterprises (SMEs) in the food sector remained in a challenging position. Their share in the sector’s total investments continued to decline and was consistently about 10 percentage points lower than their share in production value. The rise in investment activity in food industry enterprises over the past two years was driven by factors such as a slowdown in inflation, some degree of economic stabilization, and the necessity to implement sustainable solutions in material and raw material management.

9

Żywność kontra mikroorganizmy. Potencjał produktów spożywczych w bakteriostatyce

Czyżewska Katarzyna, Modzelewska Aleksandra, Nowak Mariusz, Grabowski Maciej, Jakowski Mateusz

Kierunek Spożywczy

|

2025

|

Nr 1

78-83

PL

Pozyskiwanie żywności to najstarsza udokumentowana działalność człowieka. Przez lata pracowano nad tym, aby zachować pożywienie w jak najlepszym stanie przez dłuższy czas, w celu jego późniejszego spożycia. Zauważono również, że niektóre produkty spożywcze psują się wolniej niż inne - niestety, znalezienie wytłumaczenia tego zjawiska zajęło ludzkości stulecia.

10

Wykorzystanie mikrofal w konserwacji żywności

Araszkiewicz Michał

Kierunek Spożywczy

|

2025

|

Nr 4

48-50

PL

Mimo znacznej obecności mikrofal w naszym życiu nadal istnieje bardzo duży opór społeczny przed szerszym ich wykorzystywaniem w procesach technologicznych, zwłaszcza w przemyśle spożywczym. A zupełnie niepotrzebnie, bo ta technologia oferuje bardzo konkretne zalety w stosunku do tradycyjnych metod konserwacji żywności.

11

TOP NA 2025.Globalne trendy w technologii żywności

Kruszewski Bartosz

Kierunek Spożywczy

|

2025

|

Nr 1

8-10,13

PL

Branża żywności i napojów stale ewoluuje, napędzana zmieniającymi się preferencjami konsumentów i globalnymi wpływami. Innowacyjne technologie, razem z nowymi wyzwaniami, również wpływają na kierunki rozwoju przemysłu spożywczego. Z kolei producenci prześcigają się w pomysłach na utrzymanie konkurencyjności w branży. Wszystkie te czynniki kształtują obecne trendy rynkowe.

12

Soki owocowe o obniżonej zawartości cukrów.Czy to możliwe?

Polak Natalia

Kierunek Spożywczy

|

2025

|

Nr 3

34-36, 39-40

PL

Soki owocowe, w porównaniu do warzywnych, zawierają zdecydowanie więcej naturalnie występujących cukrów, takich jak fruktoza, glukoza i sacharoza. W związku z przepisami oraz wymogami konsumentów będzie można obniżać ich zawartość. Jak to zrobić?

13

Pompy do pracy w przemyśle spożywczym

Żabicki Damian

Kierunek Spożywczy

|

2025

|

Nr 4

59-62

PL

Pompy wykorzystywane w przemyśle spożywczym muszą być odpowiednio dostosowane do charakterystyki medium: delikatne dla wrażliwych cieczy, odporne na zmienne temperatury oraz łatwe do utrzymania w czystości. Równie ważne jest spełnienie norm higienicznych oraz możliwość pracy w systemach CIP/SIP

14

Polskie superfoods

Kruszewski Bartosz

Kierunek Spożywczy

|

2025

|

Nr 4

40-43

PL

Przemysł spożywczy wciąż zaskakuje konsumentów wprowadzaniem na rynek nowych produktów spożywczych o wysokich walorach odżywczych. Do produkcji wykorzystywane są często egzotyczne surowce, sprowadzane z dalekich stron. Tymczasem te krajowe cechują się nie gorszym składem i świetnie wpisywałyby się w trend superżywności.

15

Nowoczesne systemy i urządzenia automatyczne do monitorowania jakości produktów

Kopaczewski Tomasz

Kierunek Spożywczy

|

2025

|

Nr 1

66-68

PL

Działy jakości, wspierane automatycznymi narzędziami techniki, starają się wprowadzać na rynek wyroby spełniające najbardziej rygorystyczne kryteria norm.

16

Jak zapobiegać kosztownym przestojom? Prewencja maszyn w przemyśle spożywczym

Frąk Paweł

Kierunek Spożywczy

|

2025

|

Nr 1

38-40

PL

Jak zapobiegać przestojom zaburzającym ciągłość i rytm pracy, dezorganizujących przyjęty plan działania, będących przyczyną nieoczekiwanych kosztów? Odpowiedzi można szukać np. w wielu opracowaniach na temat TPM. Postaram się w skrócie przedstawić kilka głównych elementów, których połączenie w znacznym stopniu może rozwiązać powyższy problem, ale i podnieść efektywność i skuteczność działania.

17

Circular economy elements in the official statements of selected Polish companies listed on the Warsaw Stock Exchange

Nowicki Paweł, Kafel Piotr, Feliczek Patryk

Economics and Environment

|

2025

|

No. 3

art. no. 1018

EN

The primary objective of this publication, as well as the conducted research, is to analyse official data on the implementation of circular economy principles by food enterprises operating in Poland and listed on the Warsaw Stock Exchange. The authors conducted a content analysis of the official non-financial management reports on the activities of individual companies. For the purposes of the study, a sample of 20 enterprises that published their activity reports in 2024 was analysed. The main findings highlight that the aspects of the circular economy are not yet widely adopted among Polish food organisations listed on the Warsaw Stock Exchange. However, there is increasing trust and growing interest and confidence among top-level management in transforming their operations toward a more circular approach.

PL

Podstawowym celem niniejszej publikacji, jak również przeprowadzonych badań, jest analiza oficjalnych danych na temat wdrażania zasad gospodarki o obiegu zamkniętym przez przedsiębiorstwa spożywcze działające w Polsce i notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Autorzy przeprowadzili analizę treści oficjalnych sprawozdań zarządczych z działalności poszczególnych spółek, niefinansowych. Na potrzeby badania przeanalizowano próbę 20 przedsiębiorstw, które opublikowały swoje sprawozdania z działalności w 2024 r. Główne ustalenia wskazują, że aspekty gospodarki o obiegu zamkniętym nie są jeszcze wystarczająco popularne wśród polskich organizacji spożywczych notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Jednak wśród kadry zarządzającej najwyższego szczebla rośnie zaufanie i zainteresowanie transformacją ich działalności w kierunku podejścia bardziej cyrkularnego.

18

Environmental and social aspects of sustainable development – a case study of food companies including consumer attitudes and behavior

Garbowska Bożena, Radzymińska Monika

Zeszyty Naukowe. Organizacja i Zarządzanie / Politechnika Śląska

|

2024

|

z. 192

255--273

EN

Purpose: Competing for increasing numbers and more conscious consumers, as well as the emergence of new generations on the market, necessitates the continuous improvement of knowledge about pro-environmental and pro-social consumer attitudes and behavior. Therefore, this study attempts to: - identify the type of actions taken within the framework of sustainable development by selected food brands, - assess the pro-environmental and pro-social attitudes of young consumers purchasing food products, - determine whether environmental and social aspects are a criterion for food choice among young consumers. Design/methodology/approach: The research was conducted in two stages. In the first, an analysis was made of messages posted on the websites of selected food brands. In the second, a quantitative survey was conducted among young consumers (n = 420) by indirect online survey measurement, using a survey questionnaire posted on Google form. Findings: Young consumers have positive pro-environmental and pro-social attitudes. According to the respondents, the social involvement of companies influences the positive image and popularity of the products offered. Nevertheless, almost half of all consumers declared reluctance to pay more for the purchase of goods whose producers are involved in philanthropic and pro-environmental activities. This suggests that, in the opinion of this segment of respondents, it is entrepreneurs who should take financial responsibility for their actions by not raising the prices of the products they sell. It has been shown that concern for others by purchasing socially committed brands and the environmental friendliness of the product have lower rankings in the hierarchy of food product selection factors. Research limitations/implications: The research was conducted on a narrow subject basis, so the results obtained cannot be generalized to the entire segment of young consumers. The scope of the presented research is also limited. The results of the research should be considered as a pilot. Practical implications: The findings are relevant to managers implementing brand sustainability campaigns in the food production sector. They point to the need to continue such activities aimed at fostering altruistic and pro-environmental attitudes among the society. Originality/value: This study highlights that sustainability encompasses a wide range of activities with diverse ways of communicating value to consumers.

19

Visual control systems in the food industry: enhancing efficiency, quality, and safety through toyota production principles

Mielczarek Krzysztof

System Safety : Human - Technical Facility - Environment

|

2024

|

Vol. 6, iss. 1

371--383

EN

Visual control systems are integral to enhancing efficiency, ensuring quality, and maintaining safety in the food industry. This study investigates the application of visual tools within a food production enterprise located in the Silesian province, aligning these practices with the principles of the Toyota Production System (TPS). Visual tools, such as monitoring systems and information boards, enable real-time decision-making, promote adherence to stringent quality standards like HACCP, IFS, and BRC, and support continuous improvement. The research, conducted using the BOST questionnaire, highlights key factors valued by production workers, such as cleanliness, flow, and monitoring. The results demonstrate the effectiveness of visual control in addressing the industry's unique challenges and underline its potential for broader implementation in small and medium-sized enterprises. This study aims to bridge theoretical principles with practical applications, providing insights into optimizing production processes through the Toyota management philosophy.

20

Sztuczna inteligencja w przedsiębiorstwach przemysłu spożywczego – potencjał i wyzwania

Kosior Katarzyna

Przemysł Spożywczy

|

2024

|

T. 78, nr 2

12--17

PL

Artykuł zawiera przegląd możliwości wykorzystania sztucznej inteligencji (AI) w przedsiębiorstwach przemysłu spożywczego. Wskazuje równocześnie na główne wyzwania oraz problemy, jakie wiążą się z wdrażaniem tej technologii w przedsiębiorstwach sektora w Polsce. Prowadzone badania oraz studia przypadków potwierdzają, że szersze zastosowanie rozwiązań opartych na AI może poprawiać funkcjonowanie przedsiębiorstw sektora, wzmacniać ich konkurencyjność oraz wspierać realizację celów zrównoważonego rozwoju. Z drugiej strony AI może również pogłębiać istniejące nierówności w sektorze, faworyzując większe, technologicznie zaawansowane przedsiębiorstwa kosztem mniejszych podmiotów. W Polsce z rozwiązań AI w 2023 roku korzystało tylko 2,6% przedsiębiorstw przemysłu spożywczego zatrudniających 10 i więcej osób. Kluczowe staje się więc zwiększanie dostępności i promowanie korzystania z technologii AI z myślą o zapewnianiu równych warunków konkurencji w sektorze. W tym kontekście szczególnie istotne jest wdrożenie systemu zachęt i wsparcia dla małych i średnich przedsiębiorstw, które ze względu na ograniczone zasoby finansowe, kadrowe i technologiczne mają większe trudności w zakresie efektywnego pozyskiwania i wykorzystywania nowych technologii.

EN

The article provides an overview of the possibilities of using artificial intelligence (AI) in the food industry enterprises. It also points out the main challenges and problems associated with implementing this technology in sector companies in Poland. Conducted research and case studies confirm that wider application of AI-based solutions can improve the functioning of sector companies, enhance their competitiveness, and support the achievement of sustainable development goals. On the other hand, AI can also exacerbate existing inequalities in the sector, favoring larger, technologically advanced companies at the expense of smaller entities. In Poland, only 2.6% of food industry companies employing 10 or more people used AI solutions in 2023. Therefore, increasing the availability and promoting the use of AI technology becomes crucial to ensure equal competition conditions in the sector. In this context, it is particularly important to implement a system of incentives and support for small and medium-sized enterprises, which, due to limited financial, human, and technological resources, face greater difficulties in effectively acquiring and implementing new technologies.