Na bezawaryjną i bezproblemową pracę pompy ciepła wpływa wiele pozornie drobnych czynników związanych samego urządzenia, lecz także jego lokalizacja i właściwe ustawienie względem ścian budynku i granicy działki. Na bezpieczeństwo, niezawodność i efektywność energetyczną istotnie wpływa dobór i wykonanie grzewczej instalacji wodnej, szczególnie rur (wraz z armaturą i akcesoriami) łączących pompę ciepła z resztą instalacji.
Instalacje ogrzewania płaszczyznowego rozbudowane lub zasilane przez kilka różnych źródeł ciepła lub kaskadę, a także instalacje ogrzewania mieszanego wymagają ustabilizowania pracy. Konieczne jest oddzielenie hydrauliczne obiegów źródłowych i grzewczych oraz regulacja dostarczania ciepła do poszczególnych pomieszczeń za pomocą takich rozwiązań technicznych jak sprzęgła hydrauliczne, grupy pompowe i rozdzielacze. Dzięki temu zmiana warunków pracy w jednym pomieszczeniu nie wpływa na dostarczanie ciepła do innych pomieszczeń.
Częstotliwość przełączania się sprężarek ma duże znacznie w eksploatacji instalacji grzewczych z pompami ciepła. Proces rozruchu sprężarki obciąża jej podzespoły, a liczba uruchomień wpływa na jej żywotność. Należy unikać wysokiej częstotliwości taktowania i dążyć do energooszczędnej pracy instalacji. Badania pracujących instalacji wykazały, że główne przyczyny taktowania wynikają z regulacji instalacji, a nie samych pomp ciepła.
W poprzedniej części cyklu („Polski Instalator” 6/2025) omówiłem kilka podstawowych zagadnień związanych z metodami obliczania wydajności cieplnej grzejnika podłogowego (i - generalnie - płaszczyznowego) i skupiłem się na jednej z bardziej popularnych metod, dodatkowo opracowanej w Polsce - na metodzie trapezów. W tej części zaprezentuję metodykę obecnie często stosowaną i opartą na normie europejskiej (a także - polskiej) PN-EN 1264. Metodyka ta jest nieco mniej uniwersalna obliczeniowo, bo nie jest w całości analityczna, ale za to uwzględnia czynniki, których „stara” metoda trapezów nie uwzględniała.
W poprzedniej części cyklu [1-2/2026] omówiłem analityczne metodyki obliczeniowe, jakie są obecnie najczęściej stosowane do obliczania jednostkowej wydajności cieplnej grzejników podłogowych. W tej części zaprezentuję przykład obliczeniowy wykorzystujący zaprezentowane algorytmy obliczeniowe i przeprowadzę dyskusję otrzymanych wyników, także z punktu widzenia stosowanej praktyki w tym zakresie.
W wielu budynkach wciąż funkcjonują instalacje grzewcze zaprojektowane kilkadziesiąt lat temu, które nie zawsze wymagają całkowitej wymiany. Kluczowe jest prawidłowe rozpoznanie stanu technicznego instalacji oraz określenie, które elementy można bezpiecznie wykorzystać po modernizacji. Artykuł porusza zagadnienia związane z oceną istniejących instalacji CO, wskazuje sytuacje, w których wystarczą korekty hydrauliczne lub regulacyjne, a także przypadki, gdy częściowa lub pełna wymiana instalacji jest jedynym rozsądnym rozwiązaniem.
Realizując inwestycję w pompę ciepła powietrze/woda, wielu instalatorów i inwestorów zwraca szczególną uwagę na dokładne oszacowanie zapotrzebowania na ciepło budynku, poprawny dobór wydajności grzewczej urządzenia, prawidłowe wykonanie instalacji hydraulicznej, czy właściwy montaż samego urządzenia. Choć są to niewątpliwie kluczowe elementy udanego projektu, często pomija się jeszcze jeden czynnik: jakość wody napełniającej układ.
Przez wiele lat funkcjonowania w polskich domach pompy ciepła powietrze/woda zyskały sobie opinię wydajnego, efektywnego i ekologicznego źródła ciepła. Na finalny sukces inwestycji ma wpływ jednak nie tylko samo urządzenie, jego jakość oraz poprawność montażu Kluczową kwestią jest także prawidłowe i zoptymalizowane wykonanie instalacji grzewczej, z którą pompa będzie współpracowała. Na tym etapie, błędy, nawet te które mogłyby się wydawać nieistotne, mogą skutkować poważnymi zaburzeniami pracy układu, usterkami czy obniżeniem wydajności. O czym należy zatem pamiętać i na co zwrócić szczególną uwagę planując oraz wykonując instalacje wodne do pompy ciepła powietrze/woda?
Pracując w jednej z firm z branży HVAC i kierując tam działem produktowym wszedłem raz w dyskusję z dyrektorem handlowym. A w zasadzie to on wszedł w dyskusję ze mną. Akurat byliśmy w trakcie rozszerzania oferty i wdrażania systemów instalacyjnych, w tym systemów opartych na rurach PE-RT/AL/PE-RT i złączkach zaprasowywanych. A jak wiadomo, tego typu systemy są obecnie powszechnie stosowane w instalacjach HVAC, a tym w instalacjach z grzejnikami podłogowymi. Otóż owy dyrektor sam był na etapie wyboru systemu instalacyjnego do domu i zastanawiał się nad tym, który system będzie tańszy inwestycyjnie - podłogówka, czy zwykły grzejnik. Jakie było jego zdanie? No oczywiście, że podłogówka! Przecież…i tu zaczął wymieniać domniemane argumenty, dla których przecież podłogówka nie może być droższa, niż „zwykły” system. Tak, było to przekonanie typu - mam swoje zdanie i się z nim zgadzam. No to zapytałem go o to, na jakim jest etapie, kto będzie wykonywał mu instalację itp. Okazało się, że etap był już dość zaawansowany i że nawet dyskutował z wybranym instalatorem o kosztach. I co powiedział mu instalator? Oczywiście, zaskoczenia nie było - podłogówka będzie droższa. Ponoć kolega (tak mi to relacjonował) odpowiedział mu wtedy - dobrze, ale w takim razie podyskutujmy o tym. Uśmiechnąłem się wówczas (nie drwiąco, a życzliwie, oczywiście), bo wyobraziłem sobie, że owy instalator pewnie w tym momencie poczuł się jeszcze dziwniej, niż ja, będąc pouczanym co do swojego fachu przez osobę, która na tym fachu zna się raczej słabo i chce jeszcze sama ustalać stawki, a dodatkowo mając pewnie kolejkę innych klientów, którym nie musi udowadniać, że nie jest wielbłądem i którzy co kilka dni wydzwaniają, kiedy może zacząć robotę u nich. Ale nie od dziś wiadomo, że nie ma rzeczy niemożliwych dla kogoś, kto nie musi ich zrobić sam, a podejście takie jest często występujące właśnie u osób, które są (jak mąż pewnej pani z komedii Barei sprzed lat) z zawodu dyrektorami!
12
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przeanalizowano możliwość wykorzystania istniejącej instalacji grzewczej w budynku lub mieszkaniu po dociepleniu przegród budowlanych do wymaganych obecnie warunków izolacyjności przegród budowlanych, przy jednoczesnej wymianie źródła ciepła na nowe bardziej efektywne i przyjazne środowisku źródło w postaci pompy ciepła. Przeprowadzono zmiany obciążeń cieplnych przykładowych pomieszczeń. Sprawdzono stopień dostosowania zmienionych wydajności cieplnych istniejących grzejników do nowych strat ciepła z pomieszczeń po dociepleniu przegród chłodzących przy jednoczesnym obniżeniu temperatury obliczeniowej w instalacji centralnego ogrzewania. Uzyskane wyniki wskazują, że w większości ogrzewanych pomieszczeń możliwe jest wykorzystanie istniejących instalacji c.o. ze zmniejszonymi stratami ciepła. Jednoczesne obniżenie parametrów temperaturowych czynnika pozwala na zastosowanie w tych warunkach pomp ciepła.
EN
The paper analyses the possibility of using the existing heating system in a building or flat after thermal insulation of the building envelope to the currently required insulation conditions of the building envelope, while replacing the heat source with a new more efficient and environmentally friendly source in the form of a heat pump. Changes to the thermal loads of example rooms were carried out. The degree of adjustment of the changed thermal capacities of the existing radiators to the new heat losses from the rooms after insulating the cooling partitions with a simultaneous reduction of the design temperatures in the central heating system was checked. The results obtained indicate that it is possible to use the existing central heating systems with reduced heat losses, in most of the heated rooms. The simultaneous lowering of the temperature parameters of the medium allows heat pumps to be used under these conditions.
W poprzedniej części cyklu (Polski Instalator, 7-8/2024 (320), str.: 8-12, [1]) zaprezentowałem przykłady doboru zaworów bezpieczeństwa, dla wybranych urządzeń (kocioł wodny, wymiennik ciepła). Przykłady te opierały się na obliczeniach zgodnych z zalecanymi w Polsce do stosowania zależnościami matematycznymi, wykresami i tabelami. Czy jednak trzeba znać te wszystkie wzory, parametry, procedury, itp.? Oczywiście – zawsze dobrze jest znać choćby ogólną zasadę działania np. mikrofalówki, żeby pamiętać, aby nie włączyć jej, gdy w środku siedzi kot. Tutaj podobnie – ogólna znajomość zasad jest przydatna, ale szczegółowa już niekoniecznie, bo tutaj z pomocą przychodzą dedykowane aplikacje inżynierskie. I właśnie te narzędzia prezentuję w tej części cyklu, dla wybranych producentów.
W poprzedniej części cyklu (Polski Instalator, 4-5/2024, [1]) omówiłem wymagania formalne dotyczące zaworów bezpieczeństwa, podstawy teoretyczne zasady działania i doboru tych urządzeń, a także zaprezentowałem zależności obliczeniowe pozwalające je dobierać. W tej części skupię się na omówieniu wybranych przykładów doboru i obliczeń zgodnie z tamtymi wytycznymi.
Rozpoczynamy cykl poświęcony projektowaniu instalacji HVAC. Prezentować będziemy zagadnienia teoretyczne, ale także praktyczne aspekty ich realizacji. Analizy prezentować będziemy na znanych i powszechnie używanych aplikacjach wspomagających projektowanie instalacji HVAC, a także na analizach rzeczywistych przypadków, relacji z uruchomień i regulacji instalacji w obiektach budowalnych, itp. Cykl rozpoczynamy od omówienia podstaw definiowania ogólnych parametrów wejściowych do projektowania instalacji ogrzewczych, na przykładzie programu Sankom Audytor SET 7.2.
16
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono analizę zmian kosztów zakupu gazu dla 3 kotłowni (należących do wspólnot mieszkaniowych) w okresie od 2019 r. do 2024 r. (2024’Q3). W tym czasie na rynek nośników energii miało wpływ wiele czynników, które wynikały zarówno z polityki globalnej, jak i krajowej. W 2020 r. wybuchła pandemia COVID-19, w 2022 r. nastąpiła zbrojna agresja Federacji Rosyjskiej na Ukrainę. Zrezygnowano z importu gazu z Rosji. Kryzys energetyczny i ożywienie gospodarki po lockdown’ach doprowadziły na światowych rynkach do rekordowych cen gazu i energii elektrycznej. W Polsce od 2022 r. niektórzy odbiorcy uzyskali ochronę przed nadmiernym wzrostem kosztów w postaci tzw. tarczy antyinflacyjnej. W artykule została również przedstawiona analiza udziału poszczególnych składowych w koszcie zakupu gazu oraz zmiany zużycia gazu w okresie letnim, w kolejnych latach. Wynik tej analizy potwierdził zwiększenie zużycia ciepłej wody po wybuchu pandemii.
EN
The article describes changes in gas fuel purchase costs for 3 boiler rooms (belonging to housing communities) in the period from 2019 to 2024 (2024’Q3). During this time, the energy market was influenced by many factors resulting from both global and local policy. In 2020, the COVID-19 pandemic broke out, and in 2022, the Russian Federation launched an armed aggression against Ukraine. Gas imports from Russia were discontinued. The energy crisis and the economic recovery after the lockdown led to record gas and electricity prices. In Poland, since 2022, some customers have been protected against excessive cost increases in the form of the so-called anti-inflation shield. The article also presents an analysis of the share of individual components of the gas purchase cost and the change in gas consumption in the summer. The result of this analysis confirmed the increase in hot water consumption after the outbreak of the pandemic.
Wdrażanie pomp ciepła w domach prywatnych i wielorodzinnych stanowi jedynie część rewolucji energetycznej, której celem jest osiągnięcie ambitnych celów dotyczących ochrony klimatu. Wprowadzenie pompy ciepła do obiektów komercyjnych i przemysłowych nie tylko przyczynia się do redukcji emisji gazów cieplarnianych, ale także generuje oszczędności ekonomiczne. Pomimo tego, że istnieje jeszcze dużo barier do pokonania, zidentyfikowanie i wykorzystanie potencjału pomp ciepła stanowi kluczowy krok w kierunku bardziej zrównoważonej przyszłości energetycznej.
W artykule dokonano oceny efektywności energetycznej wybranych rozwiązań systemów HVAC w projektowanym budynku hotelowym. Analizie poddano wybrane warianty instalacji centralnego ogrzewania, klimatyzacji oraz wentylacji w aspekcie spełniania wymagań WT 2021, w tym pod względem wykorzystania odnawialnych źródeł energii i ich wpływu na wartość wskaźnika energii pierwotnej EP. Dla wariantów spełniających wymagania WT 2021 przeprowadzono analizę ekonomiczną obejmującą koszty inwestycyjne oraz eksploatacyjne.
EN
The article evaluates the energy efficiency of selected design solutions for HVAC systems in the designed hotel building. Selected variants of central heating, air conditioning and ventilation installations were analyzed in terms of meeting the requirements of Polish building codes WT 2021, including the use of renewable energy sources and their impact on the value of the primary energy index EP. For variants meeting the requirements of WT 2021, an economic analysis was carried out, including investment and operating costs.
Wyposażenie techniczne budynków kubaturowych ma nie tylko zapewniać ciągłość i niezawodność ich pracy, ale też uwzględniać kwestie efektywności energetycznej i wpływu na środowisko. Dotyczy to szczególnie instalacji ogrzewczych zapewniających zarówno odpowiednią dla pracowników temperaturę, jak i właściwe warunki dla procesów realizowanych w danym budynku. Powinny się one cechować elastycznością, sprawnością działania i optymalizacją kosztów eksploatacyjnych.
Zgodnie z informacją od popularnego ostatnio serwisu Chat GPT słowo „hybrydowy" odnosi się do połączenia dwóch różnych elementów lub technologii w celu stworzenia nowej, zintegrowanej formy. Może to oznaczać połączenie różnych koncepcji, metod, narzędzi lub materiałów w jednym rozwiązaniu. Przykładowo samochód hybrydowy to pojazd, który wykorzystuje zarówno silnik spalinowy, jak i silnik elektryczny, co pozwala na osiągnięcie większej efektywności i mniejszego zużycia paliwa. Hybrydowe rozwiązania są także stosowane w innych dziedzinach, takich jak informatyka, medycyna, architektura czy energetyka. OK - resztę artykułu napisze człowiek.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.