Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 14

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
PL
Głównym problemem referatu jest skuteczność/nieskuteczność systemu aksjologicznego zrównoważonego rozwoju jako podstawy programu działań podejmowanych w skali społeczno-politycznej oraz indywidualnej. W referacie zostało przyjęte założenie na temat niskiej skuteczności etyki współczesnej w zakresie motywacji do oczekiwanego działania i kształtowania pożądanych postaw. Dlatego problem został omówiony z perspektywy etyki Alaina Badiou, która jest próbą przezwyciężenia słabości etyki współczesnej głównego nurtu na drodze powrotu do platońskiej koncepcji prawdy ontologicznej.
EN
The main problem of this paper is effectiveness/ineffectiveness of sustainable development axiological system as a base of action programme undertaken across sociopolitical and individual scope. In this paper low effectiveness of contemporary ethics in the scope of motivation to expected action and shaping desired attitude assumed. Hence problem was elaborated from ethics perpective of Alain Badiou which is an attempt to manage and overcome contemporary ethics weakness of the mainstream towards a return to Platonic conception of ontological truth.
PL
W artykule podjęto problem teoretycznej ważności filozoficznych przesłanek koncepcji zrównoważonego rozwoju w kontekście współczesnej krytyki oświecenia. Punktem wyjścia jest silna teza znana z literatury przedmiotu: koncepcja zrównoważonego rozwoju to współczesna wersja oświeceniowej filozofii politycznej. W wyniku przeprowadzanych analiz osłabiono moc tej tezy. Stwierdzono, że filozofia zrównoważonego rozwoju została zbudowana na bazie niektórych aspektów oświeceniowych przesłanek, które są istotne ze względu na możliwość rozwiązania aktualnych problemów cywilizacyjnych.
EN
In this article the problem of the theoretical importance of philosophical premises of sustainable development in the context of contemporary criticism of the Enlightenment was taken into consideration. A starting point is a strong thesis known from source literature: the sustainable development concept is a contemporary version of the Enlightenment political philosophy. As a result of the carried out analyses the power of this thesis was weaken. It was stated that sustainable development philosophy was based on some aspects of the Enlightenment premises which are essential for possibility of solving current problems of civilization.
3
Content available Etyka biznesu w raporcie Brundtland
PL
W artykule postawiono tezę na temat możliwości wykorzystania filozofii zrównoważonego rozwoju w etyce biznesu. W części pierwszej scharakteryzowano etykę biznesu i filozofię zrównoważonego rozwoju jako subdyscypliny filozofii praktycznej. Filozofię zrównoważonego rozwoju zrekonstruowano na podstawie Raportu Brundtland. W części drugiej opisano interpretację problemu odpowiedzialności w filozofii zrównoważonego rozwoju i ukazano przydatność tej interpretacji w etyce biznesu.
EN
The aim of this article is to substantiate the thesis concerning possibilities of using the sustainable development philosophy in business ethics. In the first part, business ethics and the sustainable development were characterized as subdisciplines of practical philosophy. The philosophy of the sustainable development was reconstructed on the basis of Brundtland Report. The business ethics was discussed in the aspects of structure, the level of discourse and cultural functions. In the second part, the interpretation of the problem of responsibility in the sustainable development was elaborated and the usefulness of this interpretation in business ethics was presented.
4
EN
The main aim of this article is to prove the existence of the need to develop the theory of environmental ethics for the purposes of political activity. Its arguments refer to the following five observation. The first concerns the changes that have occurred in the area of human activity in connection with separation of the autonomous areas: private and public (including political). The second is related to the effects of globalization process, such as the birth of the global environmental problem and the evolution of international relations towards global policy in which national states are involved with different history, tradition, culture and religion, as well as international and supranational organizations. The third results from the retreat from the Realpolitik pattern towards a policy based on moral values (human rights). The fourth concerns the role of politics as the most effective tool of environmental protection. The fifth points to the need for a global environmental policy in a pluralistic political reality.
PL
Głównym celem pracy jest dowiedzenie istnienia potrzeby opracowania teorii etyki środowiskowej na użytek działalności politycznej. U podstaw podejmowanej problematyki leży pięć konstatacji. Pierwsza dotyczy zmian, jakie zaszły na obszarze ludzkiej aktywności w związku z wyodrębnieniem się w niej autonomicznych sfer: prywatnej i publicznej (w tym politycznej). Druga jest związana ze skutkami procesu globalizacji, takimi jak narodziny globalnego problemu środowiskowego i ewolucja stosunków międzynarodowych w stronę polityki globalnej, w której biorą udział państwa narodowe o odmiennej historii, tradycji, kulturze i religii oraz organizacje między- i ponadnarodowe. Trzecia wynika z odwrotu od wzorca Realpolitik w stronę polityki opartej na wartościach moralnych (prawa człowieka). Czwarta dotyczy roli polityki jako najbardziej efektywnego narzędzia ochrony środowiska. Piąta zakłada konieczność prowadzenia globalnej polityki środowiskowej w pluralistycznej rzeczywistości politycznej.
EN
The axiology of sustainable development has been addressed in many works, taking a wide variety of approaches. Differences concern the interpretation of sustainable development, the set of values considered and methods of constructing such a set. The present paper aims to systematize discussion concerning the axiology of sustainable development, by developing a typology. Two types of axiology are distinguished: the holistic-altruistic type and the individualistic-egoistic type. The second of these is depicted in categories of the alienation of the idea of sustainable development in the process of its exteriorization.
PL
Aksjologia rozwoju zrównoważonego to temat podejmowany w wielu pracach, przyjmujących jednak różne założenia. Różnice odnoszą się do interpretacji pojęcia rozwoju zrównoważonego, zbioru rozważanych wartości i metodyki konstruowania takiego zbioru. Celem niniejszego artykułu jest usystematyzowanie dyskusji dotyczącej aksjologii rozwoju zrównoważonego poprzez dokonanie jego typologizacji. Wyróżniono dwa typy aksjologii: holistyczno-altruistyczna i indywidualistyczno-egoistyczna. Drugą z nich przedstawiono w kategoriach alienacji idei zrównoważonego rozwoju w procesie jej eksterioryzacji.
6
Content available Realizacja zrównoważonego rozwoju
EN
This article presents an evaluation of the chances for and the implementation of sustainable development within the context of relevant philosophical literature. The starting point of the discussion is presentation of the diver-gent views among various authors regarding this question, and examination of the reasons for these differences. What emerges is that these are the result of differences in what is understood as sustainable development, espe-cially in the axiological value of the content of this concept. Consequently, two postulates for conducting re-search into the philosophical literature of this nature are formulated. The first involves starting the analysis with the identification of the philosophical and axiological options in the version of sustainable development under analysis. The second postulate is to restrict the application of the empirical- analytical perspective to only those cases in which it is possible taking into consideration the value system embodied in the society and identifying the relevant social entity for the implementation of the system. Next, the constitutive features of a philosophy of sustainable development as a normative theory are outlined. This role is played by the Socratic imperative of the primacy of the theoretical mind over the practical. Therefore, the same line as in philosophical tradition can be drawn between a philosophy of sustainable development and projects for the improvement of life that propagate concrete cultural, religious or ideological ideals. Finally, such projects are juxtaposed against the version of sustainable development that belongs to the conceptual achievements of the UN. It is noted that its inherent axi-ology is based on general considerations which are a result of extensive political negotiations and social accep-tance. The article concludes with an attempt to reconstruct this axiology.
PL
Artykuł dotyczy oceny szans i procesu realizacji zrównoważonego rozwoju. Problem został rozpatrzony na tle literatury filozoficznej. Punktem wyjścia przedstawionego w artykule wywodu jest stwierdzenie znacznych roz-bieżności w tej kwestii między poszczególnymi autorami. Postawiono pytanie o przyczyny tak różnych odpo-wiedzi. Uznano, że są one rezultatem różnic w sposobie rozumienia zrównoważonego rozwoju, zwłaszcza w zakresie aksjologicznej zawartości treści tego pojęcia. W związku z tym sformułowano dwa postulaty dotyczące sposobu prowadzenia badań literatury filozoficznej o tym charakterze. Pierwszy dotyczył rozpoczynania analiz od ustalenia opcji filozoficzno-aksjologicznej ocenianych w literaturze wersji zrównoważonego rozwoju. Drugi – ograniczenia zakresu zastosowania perspektywy empiryczno-analitycznej wyłącznie do tych przypadków, w których jest możliwe: uwzględnienie zobiektywizowanego w społecznie wiążący sposób systemu wartości i wskazanie ważnego podmiotu społecznego realizacji tego systemu. Następnie określono cechę konstytutywną filozofii zrównoważonego rozwoju jako teorii normatywnej. Wskazano, że taką rolę pełni sokratejski imperatyw pierwszeństwa rozumu teoretycznego przed praktycznym. Tym samym wykreślono zgodną z tradycją filozo-ficzną granicę między filozofią zrównoważonego rozwoju a podobnymi pod względem formy projektami dobre-go życia, propagującymi konkretne ideały kulturowe, religijne lub ideologiczne. Na koniec takim projektom została przeciwstawiona wersja zrównoważonego rozwoju należąca do dorobku koncepcyjnego ONZ. Wskaza-no, że wpisana w nią aksjologia została oparta na ogólnych przesłankach, przyjętych w wyniku szerokich nego-cjacji politycznych i akceptacji społecznej. Artykuł kończy próba rekonstrukcji tej aksjologii.
7
Content available Idea filozofii a eko-filozofia
EN
This article on environmental philosophy was inspired by a discussion on the latter's compatibility with the standards in place in academic philosophy. It seeks to consider how environmental philosophy relates to the idea of philosophy as such, electing to do so by reference to one of the best-known systems of environmental philosophy: the concept Henryk Skolimowski dubbed ecophilosophy (eko-filozofia). It is the author's contention that the latter is a contemporary philosophy in which the core idea of philosophy is being renewed. This main thesis is developed in the article's three parts, of which the first deals with the ongoing relationship between the idea and subject of philosophy. Here it is noted that the critical attitude is the one constant element underpinning the idea of philosophy. This attitude entails reservations as to - or simply a lack of full confidence in - the certainties and truths deemed to make up each and every one of history's concrete forms of rationality. The lack of confidence manifests itself in a refusal to engage in a priori acceptance of any cultural tradition as exhausting the layers of human rationality (in terms of values, cognitive stereotypes or standards determining actions). The second part of the article addresses with the crisis in contemporary philosophy taken to reflect the marginalization of philosophical thought in today's Euro-Atlantic culture. A theory as to why this is now being noted is presented and developed, the assertion - in brief - being that such a state of affairs has arisen because the main currents in contemporary philosophy have separated from the idea of philosophy, the currents in question tending to seek philosophy's conversion into yet another scientific discipline. The third part of the article then focuses on ecophilosophy as a system aiming to re-supply philosophy with the idea of philosophy it has otherwise contrived to lose. Two issues raised here are thus the characterisation of the remaining currents to contemporary philosophy - as a voice of protest against the main direction philosophy adopted in the 19th and 20th centuries, as well as the characterisation of ecophilosophy as heir to that other style of philosophical reflection wherein the aforementioned criticism remains a powerful feature, at least in relation to today's most troublesome civilisational and social problems. The methodological background to the article comprises a popular typology of contemporary philosophy identifying the scientistic, the anti-scientistic and the ideological as the three fundamental groups of theories present; as well as a detailing of the sources of philosophical issues that points to those spheres of public life in which universally-accepted solutions are ceasing to be self-evident.
PL
Artykuł jest poświęcony filozofii środowiskowej. Został zainspirowany przez dyskusje na temat jej zgodności ze standardami obowiązującymi w filozofii akademickiej. Podjęto w nim próbę odpowiedzi na pytanie o relację miedzy filozofią środowiskową i ideą filozofii. Uwagi na ten temat zostały sformułowane na kanwie jednego z najbardziej znanych systemów filozofii środowiskowej - koncepcji opracowanej przez Henryka Skolimowskiego. Twórca nadał jej nazwę "eko-filozofia". W artykule postawiono następującą tezę: ekofilozofia jest odnowieniem idei filozofii w filozofii współczesnej. Wywód mający na celu uzasadnienie głównej tezy artykułu podzielono na trzy części. Część pierwsza dotyczy zależności zachodzących między ideą filozofii a przedmiotem filozofii. Stwierdzono, że trwałym i nieprzemijającym elementem idei filozofii jest postawa krytyczna; że ta postawa polega na nieufności wobec tych wszystkich pewników i prawd, które składają się na każdą konkretno-historyczną postać racjonalności; że owa nieufność przejawia się w postaci nie przyjmowania z góry żadnej tradycji kulturowej jako tradycji wyczerpującej - w formie wartości, stereotypów poznawczych i standardów działania - pokłady ludzkiej racjonalności. Część druga dotyczy kryzysu filozofii współczesnej. Za kryzys filozofii współczesnej uznano marginalizację myśli filozoficznej we współczesnej kulturze euroatlantyckiej. W tej części postawiono i rozwinięto tezę na temat przyczyny tego zjawiska. Stwierdzono, że za taki stan rzeczy odpowiada separacja głównych nurtów filozofii współczesnej od idei filozofii, obecna w tych nurtach tendencja do przeobrażenia filozofii w jeszcze jedną więcej dyscyplinę naukową. Część trzecia dotyczy eko-filozofii jako systemu przywracającemu filozofii współczesnej zatraconą przez nią ideę filozofii. W związku z tym podniesiono w niej dwie kwestie. Pierwsza dotyczy charakterystyki pozostałych nurtów filozofii współczesnej jako głosu sprzeciwu wobec głównego kierunku rozwoju filozofii w XIX i XX w. Kolejna - charakterystyki eko-filozofii jako kontynuatorki tego drugiego stylu refleksji filozoficznej i jako systemu podejmującego tę krytykę z punktu widzenia najbardziej newralgicznych problemów cywilizacyjnych i społecznych dzisiejszej doby. Na metodologiczne zaplecze artykułu składają się dwa elementy. Jednym z nich jest popularna typologia filozofii współczesnej. Zgodnie z nią w filozofii współczesnej należy wyróżnić trzy zasadnicze grupy teorii filozoficznych: scjentystyczną, antyscjentystyczną i światopoglądową. Drugim elementem metodologicznej podstawy artykułu jest twierdzenie na temat źródeł problemów filozoficznych. Mówi ono o tym, że zagadnienia filozoficzne rodzą się w tych sferach życia społecznego, gdzie zaczynają tracić swoją oczywistość powszechnie przyjęte rozwiązania.
PL
Artykuł jest podsumowaniem badań prowadzonych nad filozofia zrównoważonego rozwoju przez autora tego opracowania w latach 2004-2007. Dotyczyły one genezy, przedmiotu, celu, systemu aksjologicznego, koncepcji edukacji i głównych problemów filozofii zrównoważonego rozwoju oraz zasady zrównoważonego rozwoju jako ontologicznej podstawy (w sensie ontologii bytu społecznego) współczesnej polityki ochrony środowiska. Szczegółowe wyniki były sukcesywnie przedstawiane w formie referatów i publikacji. Każde kolejne opracowanie prowadziło do wniosku o bezzasadności stanowiska przyjętego przez polskie środowisko filozoficzne, traktujące filozofie zrównoważonego rozwoju w kategoriach jeszcze jednej koncepcji ekofilozoficznej. Każdy następny rezultat badawczy coraz bardziej uzasadniał tezę o autonomicznym charakterze filozofii zrównoważonego rozwoju, ujawniając odmienny w stosunku do ekofilozofii charakter badań skoncentrowanych na zrównoważonym rozwoju jako współczesnej idei politycznej - idei jak najbardziej konkretnej, mającej swoja określoną genezę, wiadomych twórców i takie a nie inne zastosowanie w zakresie międzynarodowych i krajowych stosunków politycznych. Jako samodzielna subdyscyplina filozoficzna filozofia zrównoważonego rozwoju nie była jeszcze prezentowana w polskiej literaturze przedmiotu. Dlatego w tym opracowaniu nacisk został położony na charakterystyce tak rozumianej filozofii zrównoważonego rozwoju. Natomiast aspekty polemiczne, a zwłaszcza analityczno- porównawcze odnoszące się do ekofilozofii, nie są przedmiotem uwagi. Zostały poruszone we wspomnianych studiach cząstkowych i tam je odnajdzie zainteresowany czytelnik.
EN
The article is the result of scientific research carried out by the author during the period 2004-2007. These studies touched on genesis, subject, aim, axiological system, the concept of education and the main problems of the philosophy of sustainable development and the sustainable development principle as an ontological base (in the sense of ontology of social being) for contemporary politics of protection of the environment. This research led the author to conclude that the standpoint generally accepted by Polish environmental philosophers (which views the philosophy of sustainable development as just another ecophilosophical concept) is unjustified. The philosophy of sustainable development is autonomous. This research concentrated on sustainable development as a contemporary political idea. This idea is concrete, with its own origin, and is known to be applied in international and national political relations. The philosophy of sustainable development is presented here for the first time in Polish literature as an independent philosophical subdiscipline.
PL
Celem artykułu jest dowiedzenie konieczności opracowania politologicznego modelu świadomości ekologicznej jako koncepcji akcentującej motywacje do działań proekologicznych. W związku z tym zadaniem zostały omówione przyczyny różnic w definiowaniu świadomości ekologicznej, zakres poprawnego stosowania tej kategorii i dwa teoretyczne modele świadomości ekologicznej: etyczny i socjologiczny. Analiza została dokonana na podstawie dwóch założeń. Pierwsze dotyczy zależności każdego modelu teoretycznego od specyfiki dyscypliny naukowej, w której dany model powstaje, zaś drugie – konieczności dysponowania możliwościami analitycznymi (w perspektywie kreowania aktywnej postawy proekologicznej) w zakresie badania relacji miedzy opisem i normą.
EN
The paper aims to show how essential it is that a model of ecological awareness based on political science and used as a concept emphasizing motivation for pro-ecological activities should be devised. In this connection, the author discusses the reasons for differences in the defining of ecological awareness, the range of correct usage of this category, and two theoretical models of ecological awareness: the ethical and the sociological. The analysis was made on the basis of two assumptions. While the first concerns the dependence of each theoretical model on the specifics of the scientific discipline in which it is formed, the other applies to the necessity of possessing analytical capabilities (with a view to creating an active pro-ecological attitude), that allow relations between a description and a norm to be elucidated.
PL
Artykuł jest próbą prezentacji głównych wymiarów filozoficznego dyskursu na temat zrównoważonego rozwoju. Dotyczy takich kwestii, jak: - swoistość filozoficznego dyskursu w stosunku do perspektyw poznawczych nauk społecznych i ekonomicznych; - filozoficzne podstawy zasady zrównoważonego rozwoju; - filozoficzne ujęcia zrównoważonego rozwoju wraz z ich typologią (ze względu na kryteria ontologiczne, antropologiczne, aksjologiczne i historiozoficzne), - filozoficzne problemy zrównoważonego rozwoju (jakość życia, sprawiedliwość, racjonalność, postęp i utopia). W artykule są rozpatrywane zagadnienia potrzeby prowadzenia badań filozoficznych w zakresie zrównoważonego rozwoju, sposobów rozumienia pojęcia filozofii zrównoważonego rozwoju (w tym potrzeby konstruowania tego typu koncepcji filozoficznych) oraz sensowności realizacji projektu zrównoważonego rozwoju jako kolejnej wersji sfalsyfikowanej - zdaniem współczesnych filozofów - oświeceniowej filozofii społecznej.
EN
The article is trying to present main dimensions of philosophical discussion about sustainable development. It is touching issues like: - peculiarity of philosophical discussion in relation to the cognition perspectives of social and economical sciences; - philosophical basics of sustainable development principle; - philosophical depiction of sustainable development with its classification (including cognitional, antrophological, axiological and historical criteria), - philosophical problems of sustainable development (the quality of life, justice, rationality, progress and utopia). The article is considering the need to conduct philosophical researches in the area of sustainable development, ways of understanding the concept of sustainable development (including the needs of formulating such philosophical conceptions) and reasonableness of realization of sustainable development project as - in opinion of contemporary philosophers - another forgeable version of Enlightenment social philosophy.
PL
Artykuł dotyczy miejsca edukacji ekologicznej w polityce ochrony środowiska prowadzonej w Polsce w okresie ostatnich pięciu lat. W centrum uwagi znalazł się problem polskiej strategii edukacji ekologicznej. Jako realizacja zobowiązań państwa polskiego została ona przedstawiona na tle genezy międzynarodowej polityki ochrony środowiska, jej ewolucji w kierunku zasady zrównoważonego rozwoju oraz oddziaływania tej zasady na obecny kształt międzynarodowej strategii edukacji ekologicznej. Celem artykułu jest ocena samej strategii oraz szans na jej wdrożenie w sektorze edukacji społeczeństwa kierowanym przez państwo i nadzorowanym przez nie za pośrednictwem finansowania konkretnych zadań. Temu zadaniu służy analiza teoretycznej strony strategii oraz gospodarczych, społecznych i politycznych uwarunkowań jej wdrażania.
EN
The article concerns the place of ecological education in Polish policy of environmental protection in the last five years. The problem of Polish strategy of ecological education has been focused on. Ecological education as realization of Poland's obligations has been presented on the background of international environmental policy, its evolution towards sustainable development and the impact of this principle on the development of international strategy of ecological education. The goal of the article is to evaluate the strategy and its potential for implementation in the public education sector managed and supervised by the state through financial support addressed to specific tasks. An analysis of the theoretical aspects of the strategy as well as economic, social and political settings for its implementation were carried out for evaluation purposes.
PL
Kultura jest jednym z wiodących tematów filozofii ekologii. Konsumpcjonizm to problem, wokół którego obraca się wiele zasadniczych propozycji rozwiązania ekologicznego kryzysu współczesnej cywilizacji. Jednak formułowane przez ekofilozofów stanowiska różnią się pod wieloma względami. Zasadnicza linia podziału przebiega między ujęciem ekomoralistów i poglądami filozoficznych ekoekonimistów. Pierwsi dążą do zmian w kulturze na drodze rozpoznania dziejowych przesłanek współczesnej postaci kultury. Wszystko co z nich wyrasta, jest tu traktowane jako przekleństwo dzisiejeszej doby, jak zło, od którego trzeba uwolnić świat. Sporządzane przez nich listy są jednak bardzo niejednolite, a propozycje - sprzeczne. Drudzy zmierzają do przeobrażenia kultury za sprawą reformy gospodarki. Na ogół są zwolennikami ekorozwoju. Sam ekorozwój rozumieją jednak różnie - na trzy sposoby.
EN
The culture is one of the leading subjects of ecological philosophy. Consumerism is a core problem of a number of fundamental ideas to solve the ecological crisis of modern civilization. However, the eco-philosophes' positions in this matter differ considerably. The basic line dividing philosophers goes between the eco-moralists approach and ecoeconomists' ideas. The first ones insist on changing the culture by identifying the historical premises of contemporary culture. Anything that comes out of the past is treated here as a curse for the present era, an evil that must be eliminated from this world. Lists of the identified analogies are however no uniformed, and the suggested solutions - contradictory. The others aim at transorming the culture by economic reforms and usually believe in sustainable development, but they understand it in three different ways.
PL
Artykuł przedstawia główne stanowiska dotyczące pojmowania przedmiotu ekofilozofi zarówno na gruncie filozofii polskiej jak i na tle innych stanowisk właściwych dla filozofii współczesnej. Szczególna uwaga jest poświęcona kwestiom etyki środowiskowej i prezentacji jej różnorodnych nurtów.
EN
This article presents main opinions about perception of ecophilosophy on the basis of Polish philosophy and other doctrines in modern philosophy. Special attention was paid to the issues of environmental ethics and presentation of its various trends.
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.