Chcąc cieszyć się zielonymi miastami, specjaliści z wielu dziedzin oraz mieszkańcy aglomeracji powinni działać wspólnie – ponad własne indywidualne przekonania oraz emocje.
Purpose: The main aim of the research was to identify the most common research areas in scientific publications addressing the issue of the 15-minute city, which were expressed by researchers of the concept through the author's keywords. An additional aim of the analyses undertaken was to identify key green research areas in the scientific studies analyzed. Design/methodology/approach: The study was planned and conducted from November 2023 to May 2024. To achieve the aims of the study, the method of systematic literature review and classical literature review was used. 126 scientific publications were analyzed. Findings: The analyses conducted showed that the issue of the 15-minute city is a relatively new and still area-evolving research concept. Numerous research threads are raised around this issue. Nonetheless, the most frequently discussed issue is the proximity and accessibility to city residents of facilities with social functions, which are defined as essential or basic. Even though green issues have been discussed in most of the scientific publications analyzed (mainly the issue of green spaces, green areas, and green zones), issues that can be directly linked to the issue of the green economy have been a marginal research thread. Research limitations/implications: The study is limited by the choice of the database for bibliometric analysis (Scopus database) and the content of the bibliometric query. Hence, the same study based on a different database may result in different results (a problem further described in the article). The Q1 bibliometric query can be repeated in the future or applied to other databases (provided the record is adjusted). Thus, the study is reproducible and can provide a point of comparison for other researchers of the 15-minute city in the future. Originality/value: Directions for future research at the intersection of the 15-minute city concept and green economy issues were proposed. In terms of this issue, among other things, the research issue of green jobs (one of the key pillars of the green labor market) was highlighted. In addition, it was pointed out that the concept of the 15-minute city applied in practice can stimulate the formation of a green business ecosystem in cities. The article is addressed to anyone interested in the issues of the 15-minute city.
Szacuje się, że do połowy tego stulecia ponad 70% ludności świata będzie zamieszkiwać tereny aglomeracji miejskich, które będą coraz bardziej narażone na ekstremalne zjawiska pogodowe. Już teraz stajemy przed wieloma wyzwaniami związanymi z klimatem, które wymuszają poszukiwanie nowych i ulepszanie istniejących rozwiązań służących poprawie jakości życia w miastach.
Na białej, czystej kartce kilka wprawnych ruchów pędzlem sprawia, że ożywa zieleń kipiącą kolorem. Czy taki sam efekt uzyskamy na kartce, na której jest już rysunek? Niekiedy tworzenie od podstaw jest zdecydowanie łatwiejsze. Miasta to zarysowane kartki, materiał, któremu ktoś już wcześniej nadał znaczenie. We współczesnym, zurbanizowanym świecie rozwiązania trzeba znaleźć tam, gdzie budowa i komponowanie całości od podstaw nie są już możliwe.
Zapobieganie zmianom klimatu wymaga pilnych i zdecydowanych działań - również w obszarze projektowania i rozwoju miast. Te zmiany wpływają na nasze codziennne życie, a ich konsekwencje dla przyszłych pokoleń mogą być jeszcze bardziej dotkliwe.
Miasta i obszary miejskie zajmują ponad 2% powierzchni Ziemi i odpowiadają za ok. 80% emitowanych gazów cieplarnianych. Zużywają przy tym prawie 75% zasobów przyrody. Badania przeprowadzone przez wiodące na świecie organy i instytucje zajmujące się ochroną środowiska wykazały, że Singapur jest jednym z najbardziej zrównoważonych ekologicznie krajów, a zrównoważony rozwój jest integralną częścią jego historii.
Wielu ludzi wkłada bardzo dużo energii w to, by nasze miejskie życie stało się bliższe naturze, a idea miasta przyjaznego człowiekowi staje się coraz bardziej popularna. I to do tego stopnia, że opinia „zielonego miasta” staje się gwarancją rozwoju. Nadeszła więc pora na to, by to pokazać.
Projekt „Zielone ulice Warszawy” to ambitny pomysł na zieloną metamorfozę miasta, która ma uczynić je miejscem bardziej przyjaznym mieszkańcom i wyjść naprzeciw zmianom klimatycznym.
Wiele lat temu w sercu Rotterdamu podjęto krok w kierunku nadania centralnej roli rzece Mozie. W 2010 r. zrealizowano tam, zgodnie ze strategią opracowaną przez pracownię OKRA, przy współpracy Pieta Outdolfa, projekt nabrzeżnego parku Westerkade. Stanowiło to przyczynek do wykreowania wizji miasta, która opiera się na pojęciu „zielonego miasta nad rzeką”.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W dobie zmian klimatycznych oraz potrzeby bliższego kontaktu z przyrodą ludności aglomeracji miejskich, współczesne miasta modernizują swoje strategie rozwoju. Projektują nowe i uzupełniają już istniejące układy urbanistyczne o formy roślinne. Dobrym rozwiązaniem obecnych problemów miejskich jest tworzenie przestrzeni, które wypełnione są zielenią, przy jednoczesnym zachowaniu wartości istniejących walorów historycznych. Celem opracowania jest zaprezentowanie możliwości uzupełnienia istniejącej kompozycji rynku zabytkowego miasteczka o różnorakie formy roślinne, na przykładzie gorlickiego rynku. Autorska koncepcja stworzenia zrównoważonej przestrzeni w centrum miasta, dostępnej dla mieszkańców i turystów nawiązuje do aktualnych trendów zazieleniania i rozszczelniania nieprzepuszczalnych placów miejskich.
EN
In the era of climate change and the need for closer contact with nature for the population of urban agglomerations, modern cities modernize their development strategies, designing new and supplementing existing urban layouts with plant forms. A good solution to the current urban problems is to create spaces that are filled with greenery, while maintaining the value of the existing historical values. The aim of the study is to present the possibility of supplementing the existing composition of the historic town square with various plant forms, on the example of the Gorlice. The original concept of creating a sustainable space in the city center, accessible to residents and tourists, refers to the current trends of greening and unsealing impermeable city squares.
Martha Schwartz podczas wykładu w Warszawie w 2015 r. powiedziała: „Wszystko w krajobrazie działa lepiej, jeśli jest połączone”. Rozwijając tę myśl, można analizować powiązania ekologiczne, klimatyczne, wodne, funkcjonalne, społeczne, ale również połączenia terenów zieleni. Tym ostatnim powiązaniom przyjrzyjmy się nieco bliżej.
W tegorocznych konkursach o tytuł "Zielonej Stolicy Europy" i nagrodę Europejskiego Zielonego Liścia walczy aż 36 kandydatów z 18 krajów Starego Kontynentu. Ta rekordowa liczba zgłoszeń pokazuje rosnące zaangażowanie miast, które starają sią sprostać wyzwaniom związanym z potrzebami mieszkańców oraz postępującymi zmianami klimatu.
Promowanie i implementacja zieleni jest dziś jednym z podstawowych sposobów kształtowania wizerunku nowoczesnego miasta, któremu ma przyświecać zasada zrównoważonego rozwoju. Obok inwestycji architektonicznych to właśnie obszary dobrze zaprojektowanej i urządzonej zieleni mogą znacząco polepszyć postrzeganie przestrzeni miejskich.
Świadomość społeczna wartości terenów zieleni w miastach rośnie. Wydaje się, że dzisiaj juz nikogo nie trzeba przekonywać, że zieleń w miastach jest potrzebna. Zarówno mieszkańcy, jak i samorzadowcy deklarują postawy wskazujące na potrzebę jej rozwoju. Niestety dekleracje często rozmijają sie z tym, co dzieje się w rzeczywistości.
Na przestrzeni lat miasta ulegają wielu przekształceniom w wyniku różnych czynników. Nierzadko dzieje się tak z powodu osiągnięć technologicznych (np. wynalazków, takich jak maszyna parowa, samochód itp.), wówczas zurbanizowane przestrzenie stają się bardziej funkcjonalne. W innych przypadkach z kolei liczne zmiany prowadzą do degradacji (niekontrolowana zabudowa kosztem zieleni). Przed współczesnymi miastami stoi obecnie wiele wyzwań związanych, między innymi ze zmianami klimatycznymi oraz rozwojem osiągnięć techniki. W Polsce istotnym problemem staje się powoli zauważalna dezurbanizacja miast wynikająca z suburbanizacji możliwej dzięki rozwojowi połączeń komunikacyjnych i potrzebie lepszej jakości życia (np. redukcja zanieczyszczeń powietrza, dostępność zasobów przyrodniczych). Jednym z elementów, który może wspomóc miasta w procesie przywracania atrakcyjności są tereny zielone w ramach zabudowy wielorodzinnej. Stanowią one średnio od kilku do kilkunastu procent całkowitej powierzchni miasta. Niniejsze rozważania dotyczą, przede wszystkim terenów zieleni w ramach śródmiejskiej zabudowy kamienic. Obszary te - według autorki - stanowią niewykorzystany potencjał.
EN
Over the years, cities, due to various factors, undergo many transformations. This is not uncommon because of technological advances (e.g. inventions such as steam machine, car, etc.), then these urbanized spaces become more functional. In other cases, in turn, they cause their degradation (uncontrolled buildings at the expense of greenery). Today, modem cities are facing many challenges, including with climate change, the development of technical achievements. In Poland, the modern problem is the slowly noticeable urban deurbanization resulting, among others, from suburbanization, possible due to the development of communication connections, as well as resulting from the search for a better quality of life (reduction of air pollution, access to natural resources, etc.). One of the elements that can help cities in the process of restoring their attractiveness are green areas within multi-family housing. They constitute on average from a few to several percent of the total area of the city. This consideration applies in particular to green areas as part of downtown tenement houses, which according to the author constitute untapped potential.
The idea of the green city is gaining importance across the world due to the image of cities as well as some economical, social, and especially ecological reasons. The term and praxis of the green city is a material for research and analysis of various science disciplines. We can point out to different specificity of green cities due to their genesis, role of the government and local authorities in development programming, the role of private-public partnership etc. The purpose of the article is to highlight specific elements of development of green cities in Asia on the basis of three case studies and to precise the possible categorization in terms of the mentioned term. The methodology is based on literature review and a study visit. The limitations of the research are related to the current construction of two out of three green cities being analysed. Practical implication of the paper is the issue of the level of activities undertaken to create green cities from scratch or with the use of a smart technology. The problem of green cities is not enough developed in Poland, neither in theoretical nor in practical aspects. More attention is put on the issue of sustainability or eco-cities.
11 tys. lat temu 20 drobnych zabudowań otoczonych ponadtrzymetrowym murem daje początek całkowicie nowemu zjawisku – miastom. Budowniczy Jerycha nie zdają sobie sprawy, że dokonują rewolucji. Przez wieki miasta będą ewoluować, a masowy napływ ludności uczyni z nich w zasadzie podstawowe środowisko życia człowieka. Ale nie tylko.
„Zielony to więcej niż kolor. To filozofia” – to hasło firmy Benetton używane m. in. na jej torbach do pakowania produktów. Zielony kolor i zieleń to w ogóle swoisty zamiennik idei zrównoważonego rozwoju w odniesieniu do kształtowania przestrzeni miejskiej. Jednocześnie, wpisujący się w definicję rozwoju zrównoważonego i ograniczający jej rozumienie poprzez instrumentalne traktowanie już istniejących terenów zielonych (szczególnie drzew). Stąd miasto, narażone – z jednej strony, ze względu na tendencję do skupiania ludności – na przeludnienie, a z drugiej – na wyludnianie, (poprzez odpływ mieszkańców na tereny podmiejskie właśnie ze względu na dostęp do środowiska przyrodniczego) jako „zielone miasto” staje się swoistą utopią społeczną. Opis przykładowych działań dotyczących zieleni i wody w przestrzeni miejskiej (i porównanie sposobu podejścia do zasobów przyrodniczych miast) staje się podstawą do rozważań na temat teraźniejszości i przyszłości miasta jako formy urbanistycznej.
EN
‘Green is more than a color. It is a philosophy.’ – the Benneton marketing slogan used among others on the firm’s bags. Green color and greenery build nowadays a specific interchange for the idea of sustainable development when related to the creation of the urban space. At the same time, this includes the definition of sustainable development and excludes its understanding through instrumental use of already existing green areas (especially trees). So a city, subjected to overcrowding (because of concentration caused mainly by migration), and on the other hand – to depopulation (through the migration to suburban areas in want for the nature’s proximity), as a ‘green city’ is becoming a social utopia. A description of exemplary dealings with greenery and water resources in urban space (and a comparison of the methods and attitudes to natural urban resources) starts a consideration process of the present and the future of a city as an urban form.
Wygląda na to, że na świecie istnieje wiele miast, które postanowiły rozwijać się w zrównoważony sposób. Przykładowo w 2012 r. władze Vancouver ogłosiły ambitny plan, zgodnie z którym już w 2020 r. będzie to najbardziej zielone miasto świata. Czy także w Polsce takie podejście jest możliwe?
Dbałość o zagospodarowanie zielenią przestrzeni miejskiej jest szczególnie istotna ze względu na liczne ograniczenia środowiskowe, urbanistyczne i industrialne. Nie brakuje publikacji na temat roślin sprawdzających się w warunkach miejskich, lecz jeszcze niewiele uwagi poświęca się temu, jak zieleń ma służyć mieszkańcom.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.