Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

Funkcjonowanie rurociągów na terenach zapadliskowych

Kliszczewicz Barbara

Materiały Budowlane

|

2026

|

nr 1

98--101

2

Bezpieczeństwo ludności cywilnej w Polsce a doświadczenia bliskowschodnie w projektowaniu przestrzeni chronionych w przypadku ataków z użyciem pocisków rakietowych

Chodorowski Michał P.

Builder

|

2026

|

R.30, nr 2

2--6

PL

Zagrożenie konfliktem zbrojnym postawiło kwestie bezpieczeństwa na pierwszym planie. Istotną kwestią stała się ochrona ludności. W artykule zostały zaprezentowane tzw. przestrzenie chronione wprowadzone w Izraelu w latach 90. XX wieku ze względu na zagrożenie atakami rakietowymi po I wojnie w Zatoce Perskiej. Od tego czasu wypracowano zarówno procedury, jak i system schronów, przestrzeni chronionych. Analiza wytycznych, ich ewolucji oraz sprawdzianu w wojnie dwunastodniowej może być dobrym doświadczeniem w przypadku dyskusji nad ochroną cywilów w Polsce.

EN

The threat of armed conflict has brought security issues to the forefront. The protection of the population has become an important issue. The article presents the so-called protected spaces introduced in Israel in the 1990s due to the threat of missile attacks after the First Gulf War. Since then, procedures and a system of shelters and protected spaces have been developed. An analysis of the guidelines, their evolution and their testing in the Twelve-Day War may be a useful experience in the discussion on the protection of civilians in Poland.

3

Dangerous behavior of pedestrians and their knowledge of road traffic risks in Poland

Gądek-Hawlena Teresa, Michalski Konrad

Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska

|

2025

|

z. 127

57--72

EN

This article presents the results of a survey with 3061 respondents conducted to investigate the propensity for risky behavior among pedestrian road users and their knowledge of the potential risks they face from passenger car drivers. The study shows that there is a correlation between gender and risk propensity (p=0.000, c=0.1245). Men are more likely to be risk-averse than women, despite their greater knowledge of the possible dangers of passenger car drivers. A similar relationship can be identified when taking into account where pedestrians live. Residents of large cities (over 150,000 inhabitants) show the highest propensity for risky behavior compared to residents of smaller towns and villages. At the same time, residents of these cities have greater knowledge than the other groups surveyed regarding the reaction of the driver and the possibility of stopping the car. In the case of the age of pedestrians, it is not possible to identify one particular age group characterized by a higher propensity for risky behavior. At the same time, for the age of pedestrians and their risky behavior, there is a significant correlation relating to the use of headphones when crossing pedestrian crossings without traffic lights (p=0.000, c=0.4810). Headphones were frequently used when crossing crosswalks by those aged 18-29 years (44.2%), while never by those aged over 65 years. The results of the study indicate the need for educational efforts among pedestrians, taking into account demographic variables and aspects related to limited trust in passenger car drivers.

4

Efektywna transformacja krajowej sieci dystrybucyjnej – zagrożenia i wyzwania

Dołęga Waldemar

Zeszyty Naukowe Instytutu Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN

|

2025

|

nr 113

219--230

PL

W rozdziale przedstawiono problematykę dotyczącą efektywnej transformacji krajowej sieci dystrybucyjnej. Ukazano charakterystykę krajowej sieci dystrybucyjnej. Omówiono obecne uwarunkowania funkcjonowania krajowej sieci dystrybucyjnej i proces jej transformacji energetycznej. Przedstawiono wyzwania dotyczące krajowej sieci dystrybucyjnej. Dotyczą one głównie sfery inwestycyjnej. Omówiono działania inwestycyjne operatorów systemów dystrybucyjnych w obszarze krajowej sieci dystrybucyjnej i korzyści z nich wynikające. Przedstawiono zagrożenia dla procesu transformacji w sieciach dystrybucyjnych. Przedstawiono wnioski dotyczące efektywnej transformacji krajowej sieci dystrybucyjnej w kontekście koniecznych działań inwestycyjnych operatorów systemów dystrybucyjnych.

EN

In this chapter, subject matter connected with effective transition of national distribution grid is shown. Profile of national distribution grid is performed. Present conditions connected with operation of national distribution grid and process of energy transition of distribution grid are discussed. Challenges connected with national distribution grid are performed. They concern mainly investment sphere. Investment actions of distribution system operators in area of national distribution grid and their benefits are discussed. Threats connected with national distribution grid are performed. Conclusions connected with effective transition of national distribution grid in context of necessary investment actions of distribution system operators are performed.

5

Koncepcje strategiczne NATO wobec zagrożeń bezpieczeństwa

Olbrycht Paweł

Wiedza Obronna

|

2025

|

Nr 4

5--19

PL

Celem badań prowadzonych na potrzeby publikacji było zbadanie kierunków ewolucji treści koncepcji strategicznych NATO w latach 1949-2022. W procesie badawczym wykorzystano źródła literaturowe oraz dokumenty strategiczne NATO. Zastosowano jakościową metodą badawczą: kwerendę literatury i dokumentów strategicznych (z wykorzystaniem techniki analizy treści). Jak można zaobserwować na podstawie analizy treści dokumentów strategicznych NATO, ich założenia istotnie ewoluowały wraz ze zmieniającą się globalną sytuacją geopolityczną. W publikacji przedstawiono rozważania na tematzałożeń wszystkich dokumentów strategicznych NATO, w tym najnowszej koncepcji strategicznej z 2022 r.

EN

The purpose of the research conducted for the purposes of the publication wasto examine the directions of evolution of the content of NATO’s strategic concepts in the years 1949-2022. Literature sources and NATO strategic documents were used in the research process. A qualitative research method was used: query of literature and strategic documents (using the content analysis technique). As can be seen from the analysis of the content of NATO strategic documents, their assumptions have significantly evolved along with the changing global geopolitical situation. The publication presents considerations on the assumptions of all NATO strategic documents, including the latest strategic concept from 2022.

6

Enhancing the eastern flank of the NATO in the context of the growing peril from the Russian Federation

Duda Dawid, Kowalska Joanna

Studia Bezpieczeństwa Narodowego

|

2025

|

R. 15, Nr 36

11--29

EN

Based on an analysis of the identified materials, a consideration was made of measures to strengthen the eastern flank of the North Atlantic Treaty Organisation in response to the growing threat from the East. With this circumstance in mind, the aim of this study is to identify and analyse the essence of strengthening the described part of NATO. The main research problem is an attempt to answer the question: what activities and actions the Alliance undertakes within the framework of increasing its presence in Eastern Europe. The article hypothesises that NATO is constantly conducting regular activity to prevent the outbreak of conflict between the Alliance countries and the Russian Federation. The research methodology was based on a critical analysis of the literature, as well as inference, synthesis, generalisation and comparison. The research confirmed the view that the primary purpose of the Pact is to deter a potential aggressor, clearly identified and defined. The adversary’s awareness that the undertakings of several states are a clear and coherent message requires the importance of effort, and creating this in times of crisis further enhances this effort. This can be achieved with continuous planning and coordination of policies, capabilities and concepts.

PL

W oparciu o analizę zidentyfikowanych materiałów przeprowadzono rozważania dotyczące działań mających na celu wzmocnienie wschodniej flanki Paktu Północnoatlantyckiego w odpowiedzi na rosnące zagrożenie ze wschodu. Mając na względzie powyższą okoliczność celem niniejszego opracowania jest wskazanie i analiza istoty wzmocnienia opisywanej części NATO. Głównym problemem badawczym jest próba odpowiedzi na pytanie: jakie aktywności i przedsięwzięcia podejmuje Sojusz w ramach zwiększania swojej obecności w Europie Wschodniej? W artykule przyjęto hipotezę, iż NATO stale prowadzi regularne działania, aby zapobiec wybuchowi konfliktu między krajami Sojuszu, a Federacją Rosyjską. Metodyka badań oparta została o krytyczną analizę literatury przedmiotowej, a także wnioskowanie, syntezę, uogólnienie i porównanie. Badania potwierdziły opinię, że zasadniczym celem Paktu jest odstraszenie potencjalnego agresora, jasno wskazanego i określonego. Świadomość adwersarza, iż przedsięwzięcia podejmowane przez kilka państw są jasnym i spójnym komunikatem, wymaga znacznego wysiłku, zaś tworzenie tego w czasach kryzysu dodatkowo potęguje ten wysiłek. Możliwe jest to do osiągnięcia przy stałym planowaniu i koordynowaniu polityki, zdolności i koncepcji.

7

The security of Polish cities in the face of islamic terrorism threats

Grenda Bogdan

Rocznik Bezpieczeństwa Morskiego

|

2025

|

R. XIX

1023--1041

EN

The increasing threat of Islamic terrorism observed in recent years in Western European countries justifies a scientific reflection on the state of security in Polish cities. Urban areas are home to over 60% of the population and host the most important state, religious, cultural, and economic facilities – including critical infrastructure – of particular significance to national security. Moreover, the dynamic nature of the international security environment, including the Taliban's takeover in Afghanistan, the war in Ukraine, uncontrolled migration, and the resurgence of ISIS, may contribute to the emergence and development of terrorist threats in Polish cities. Therefore, this article identifies the key factors influencing the growth of terrorist threats in major urban agglomerations. It also presents the results of a survey assessing the perception and probability of such threats occurring. In the final part of the article, an action is proposed that will ensure the effectiveness of the anti-terrorist system and, consequently, the safety of the city's residents.

PL

Wzrost zagrożeń terroryzmem islamskim, obserwowany na przestrzeni ostatnich lat w krajach Europy Zachodniej, uzasadnia naukową refleksję nad stanem bezpieczeństwa polskich miast. Obszary miejskie zamieszkuje ponad 60% całego społeczeństwa, ulokowane są tam najważniejsze obiekty państwowe, religijne, kulturowe i gospodarcze, a także o szczególnym znaczeniu dla bezpieczeństwa państwa, w tym obiekty infrastruktury krytycznej. Ponadto zmienność środowiska bezpieczeństwa międzynarodowego, w tym przejęcie władzy w Afganistanie przez Talibów, wojna w Ukrainie, niekontrolowana migracja, odradzanie się ISIS itp., stanowić mogą asumpt do rozwoju zagrożeń terrorystycznych w polskich miastach. Dlatego, w artykule zidentyfikowane najważniejsze czynniki wpływające na rozwój zagrożeń terrorystycznych w największych aglomeracjach miejskich. Zaprezentowano także wyniki badań ankietowych obejmujące ocenę i prawdopodobieństwo zaistnienia w ich zagrożeń terrorystycznych. W ostatniej części artykułu zaproponowano działania zmierzające do poprawy efektywności systemu antyterrorystycznego, a tym samym do zapewnienia bezpieczeństwa mieszkańcom miast.

8

Przestępczość komputerowa jako wyzwanie dla społeczeństwa informacyjnego

Mikusek Karolina

Rocznik Bezpieczeństwa Morskiego

|

2025

|

R. XIX

647--659

PL

Przestępczość komputerowa stała się jednym z najważniejszych wyzwań stojących przed społeczeństwem informacyjnym. Ze względu na fakt, że przestępcy coraz częściej wykorzystują infrastrukturę cyfrową do popełniania szerokiej gamy przestępstw, temat odpowiedniego zabezpieczenia zasobów informacyjnych staje się znaczącym wyzwaniem. W społeczeństwie informacyjnym, w którym liczne aspekty życia w coraz większym stopniu opierają się na sieciach cyfrowych, a informacja stanowi główne źródło podejmowanych decyzji, omawiane nielegalne działania powodują poważne straty. W związku z tym tak istotne jest wskazanie wpływu przestępczości komputerowej na obecnie funkcjonujące społeczeństwo informacyjne z uwzględnieniem specyfiki poszczególnych zagrożeń.

EN

Computer crime has become one of the most important challenges facing the information society. As criminals increasingly use digital infrastructures to commit a wide range of crimes, the aspect of adequately securing information assets becomes a significant challenge. In the information society, where many aspects of life are increasingly based on digital networks and information is the main source of decision-making, these illegal activities cause serious damage. This is why it is so important to point out the impact of computer crime on today's information society, taking into account the specifics of the individual threats.

9

Problem rozminowania wybrzeży morskich na przykładzie umocnień Wału Atlantyckiego w latach 1945–47

Ochman Marcin

Rocznik Bezpieczeństwa Morskiego

|

2025

|

R. XIX

1087--1103

PL

Podczas II wojny światowej po raz pierwszy na masową skalę wykorzystane zostały miny lądowe. Po zakończeniu konfliktu, ogromnym wyzwaniem technicznym, logistycznym i społecznym stało się ich usunięcie. Szczególne znaczenie miało rozminowanie wybrzeży, a szczególnie w pasie fortyfikacji Wału Atlantyckiego ze względu na zagrożenie dla ludności cywilnej i przeszkodę w odbudowie gospodarczej. Wymusiło to podjęcie szeroko zakrojonych działań, które posiadały pewne, charakterystyczne cechy niezależnie od kraju: Francji, Danii i Holandii. Posługiwanie się planami po l minowych przyspieszało prace i poprawiało bezpieczeństwo. Do prac na szeroką skalę zatrudniono niemieckich jeńców wojennych, łamiąc tym samym postanowienia Konwencji Genewskiej zakazującej takich praktyk. Zależnie od kraju tworzono pododdziały robocze lub przydzielano ich do miejscowych grup rozminowania. Najlepiej zorganizowane pod tym względem były jednostki w Danii, które posługiwały się nawet pojazdami do rozminowywania. Podjęte na szeroką skalę pracę miały duży wpływ na ekonomię jak i kondycję psychiczną społeczeństw dotkniętych koszmarem wojny. Negatywnym, lecz zrozumiały, działaniem we wszystkich przypadkach było wykorzystanie jeńców co wiązało się wysokimi stratami ale uznanymi za akceptowalne ze względu na cel jaki chciano osiągnąć.

EN

The Second World War marked the first large-scale deployment of landmines, creating unprecedented post-conflict challenges. Following the cessation of hostilities, mine clearance emerged as a critical technical, logistical, and social undertaking. Coastal regions, particularly those fortified as part of the Atlantic Wall, were prioritized due to the dual imperative of ensuring civilian safety and enabling economic reconstruction. This paper examines the extensive clearance operations conducted in France, Denmark, and the Netherlands, which shared common organizational features, including the systematic use of minefield maps to enhance efficiency and safety. A controversial yet widespread practice was the employment of German prisoners of war, in violation of the Geneva Convention. National approaches varied: some countries established specialized work detachments, while others integrated prisoners into local clearance units. Danish operations were the most advanced, utilizing mechanized mine-clearing vehicles. These efforts had profound economic and psychological impacts on societies recovering from the devastation of war. The exploitation of prisoner labor, despite high casualty rates, was rationalized as acceptable in pursuit of strategic objectives.

10

Inwazyjne gatunki - dwa grzyby w barszczu

Gaworska Marta

Przegląd Komunalny

|

2025

|

nr 8

58--61

PL

Inwazyjne gatunki obce (IGO) są jednym z pięciu najważniejszych bezpośrednich czynników powodujących utratę różnorodności biologicznej - obok zmian w użytkowaniu gruntów i mórz, bezpośredniej eksploatacji gatunków, zmiany klimatu i zanieczyszczeń. Tymczasem wnioski z kontroli NIK-u są jednoznaczne - Polska jest bezbronna wobec gatunków inwazyjnych.

11

BHP jako integralny element zarządzania ryzykiem w przedsięwzięciach budowlanych realizowanych przez jednostki sektora finansów publicznych

Solczak Urszula

Przegląd Budowlany

|

2025

|

R. 96, nr 6

180--184

PL

Artykuł koncentruje się na zarządzaniu bezpieczeństwem i higieną pracy (BHP) w przedsięwzięciach budowlanych, szczególnie z perspektywy inwestora publicznego. Kluczowym zagadnieniem jest analiza ryzyka, która stanowi podstawę skutecznej kontroli zarządczej i pozwala na identyfikację zagrożeń jeszcze na etapie planowania inwestycji. Omówiono organizacyjne i nadzorcze mechanizmy zarządzania ryzykiem, w tym wymogi BHP w dokumentacji przetargowej, system raportowania zagrożeń oraz obowiązek weryfikacji kwalifikacji wykonawców. Podkreślono znaczenie regularnych audytów i monitorowania przestrzegania norm BHP przez wykonawców i podwykonawców. Przedstawiono również mechanizmy reaktywne, czyli procedury postępowania w przypadku naruszeń przepisów BHP. W artykule poruszono także długofalowe strategie inwestora publicznego, które obejmują analizę trendów wypadkowości, doskonalenie systemu kontroli zarządczej oraz promowanie firm przestrzegających zasad bezpieczeństwa.

EN

The article focuses on the management of occupational health and safety (OHS) in construction projects, particularly from the perspective of a public investor. A key issue is risk analysis, which is the basis for effective management control and allows the identification of risks even at the planning stage of an investment. The organizational and supervisory mechanisms of risk management are discussed, including OSH requirements in tender documents, the system of hazard reporting and the obligation to verify the qualifications of contractors. The importance of regular audits and monitoring of compliance with OSH standards by contractors and subcontractors was emphasized. Reactive mechanisms, i.e. procedures for dealing with OSH violations, are also presented. The article also addresses the public investor’s long-term strategies, which include analyzing accident trends, improving the management control system and promoting safety-compliant companies.

12

Zarządzanie łańcuchem dostaw jako determinanta osiągania sukcesu w biznesie

Chrobak Ryszard, Kaźmierczak Maciej

Gospodarka Materiałowa i Logistyka

|

2025

|

nr 4

27--35

PL

W artykule zaprezentowano wyniki badań dotyczące stopnia wpływu dobrze zaprojektowanego i zintegrowanego z ogólną strategią przedsiębiorstwa oraz efektywnie zarządzanego łańcucha dostaw na odniesienie sukcesu w biznesie. Artykuł składa się z trzech części. W pierwszej z nich przedstawiono znaczenie łańcuchów dostaw w osiąganiu sukcesów w biznesie. Druga część zawiera wyniki badań odnoszące się do kluczowych procesów w zarządzaniu łańcuchem dostaw. Część trzecia przedstawia rolę technologii w zarządzaniu łańcuchem dostaw. Problem badawczy i cel badań zdeterminowały układ i zawartość treści artykułu, a w konsekwencji charakter i treść postulatów przedstawionych w podsumowaniu.

EN

The article presents the results of research on the degree of influence of a well-designed and integrated supply chain, effectively managed in line with the overall strategy of the company, on business success. The article consists of three parts. The first part highlights the importance of supply chains in achieving business success. The second part contains the results of research relating to key processes in supply chain management. The third part presents the role of technology in supply chain management. The research problem and the objective of the study determined the structure and content of the article and, consequently, the nature and content of the postulates presented in the summary.

13

Elektryczność statyczna : powszechne zjawisko i zagrożenie

Kędzierski Przemysław

Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach

|

2024

|

Nr 1(19)

135--151

PL

W publikacji przybliżono zjawisko elektryzacji wywołanej elektrycznością statyczną. Opisano metody elektryzacji oraz obszary zagrożeń od elektryczności statycznej. Przedstawiono różnice w zakresie poszczególnych obszarów, w szczególności jeżeli chodzi o obszar regulowany prawnie, to znaczy akty prawne prawa polskiego i europejskiego w zakresie wymagań od wyrobów posiadania właściwości elektrostatycznych. Opisano obszar produkcji komponentów elektronicznych, w którym opracowano wiele norm i metod badawczych różnych parametrów.

EN

The publication presents the phenomenon of electrification caused by static electricity. Electrification methods and static electricity hazard areas are described. Differences in individual areas are presented, in particular when it comes to the legally regulated area, i.e. legal acts of Polish and European law regarding the requirements for products to have electrostatic properties. The area of electronic component production is described, in which many standards and research methods for various parameters have been developed.

14

Hazard analysis and risk assessment on laser cleaning workstations

Cieciński Barbara

Zeszyty Naukowe. Organizacja i Zarządzanie / Politechnika Śląska

|

2024

|

z. 191

89--102

EN

Purpose: The purpose of this article is to present the type of hazards, to study their impact on human safety, to carry out an occupational risk assessment at the laser metal cleaning station, and to establish corrective activities for the safety condition. Design/methodology/approach: an analysis of the problem of the occurrence of nuisance and hazardous factors during the use of lasers in the technology of machine parts is presented, in the case-study part, the identification and analysis of factors affecting the health risk is carried out, a risk assessment is carried out at the laser cleaning station using the five-step method according to PN-N-18002, the results obtained are discussed, technical and organizational solutions necessary to achieve an acceptable risk condition are presented. Findings: the developed list of hazards and the risk assessment sheet indicate the need to take measures to minimize the risk. The collected information on working with lasers can be used in the future for job training, creating a safety culture at the plant and reducing the negative impact on the health of employees. Research limitations/implifications: the analysis carried out has made it possible to develop recommendations in the context of safe work at a workstation designed for laser cleaning of metal surfaces. In the future it is possible, following the example shown, to develop risk cards for laser processing of other types performed on different materials. Practical implications: The results of the analysis and the developed recommendations for improving the organization of the machining station can be used in other companies in the context of the correct equipment of workstations, selection of individual and collective protective equipment, workstation training, risk management, etc. Social implications: the article will enable the dissemination of information about the specifics of metalworking with lasers and the promotion of a culture of work safety and good practices at workstations with lasers. Originality/value: The content presented in the article complements the research on the implementation and use of laser techniques in modern companies with knowledge and practical guidelines in the area of occupational health and safety management. The added value of the article is the reference to laser workstations, which have become increasingly common in recent years and are replacing previous, sometimes obsolete technologies, as well as the possibility of applying methods of analysis and assessment of occupational risk in work with lasers in practice.

15

Efektywna transformacja krajowej sieci elektroenergetycznej

Dołega Waldemar

Zeszyty Naukowe Instytutu Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN

|

2024

|

nr 112

9--19

PL

W rozdziale przedstawiono problematykę dotyczącą efektywnej transformacji krajowej sieci elektroenergetycznej. Ukazano charakterystykę krajowej sieci elektroenergetycznej: przesyłowej i dystrybucyjnej. Omówiono obecne uwarunkowania funkcjonowania krajowej sieci elektroenergetycznej: przesyłowej i dystrybucyjnej. Scharakteryzowano wyzwania dotyczące krajowej sieci elektroenergetycznej: przesyłowej i dystrybucyjnej. Dotyczą one głównie sfery inwestycyjnej. Przedstawiono wnioski dotyczące stanu obecnego i zagrożeń funkcjonowania krajowej sieci elektroenergetycznej oraz wyzwań stojących przed operatorami systemów.

EN

In this paper, subject matter connected with effective transition of national electric power grid is shown. Profile of national electric power grid: transmission and distribution is performed. Present conditions connected with operation of national electric power grid: transmission and distribution are discussed. Challenges connected with national electric power grid: transmission and distribution are performed. They concern mainly investment sphere. Conclusions connected with actual state and threats of national electric power grid operation and challenges for system operators are performed.

16

Czynniki biologiczne w środowisku górniczym - identyfikacja, zagrożenia ocena ryzyka

Mocek Kinga, Mocek Piotr

Systemy Wspomagania w Inżynierii Produkcji

|

2024

|

Vol. 13, iss. 2

100--122

PL

Zmiana przepisów w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki wprowadzona w 2020 r. w polskim ustawodawstwie w związku z implementacją Dyrektywy Komisji (UE) 2019/1833 z dnia 24 października 2019 sprawiła, iż pracodawcy muszą z większą uwagą podchodzić do identyfikacji zagrożeń biologicznych i przeprowadzenia oceny ryzyka zawodowego związanego z narażeniem na szkodliwie czynniki biologiczne w środowisku pracy. Wychodząc naprzeciw temu obowiązkowi oraz biorąc pod uwagę trudności jakie do tej pory stwarza identyfikacja czynników biologicznych w środowisku górniczym autorzy w prezentowanym artykule przedstawili podstawowe aspekty prawne dotyczące czynników biologicznych oraz opisową procedurę oceny ryzyka zawodowego. Szacowanie ryzyka zaprezentowano na konkretnym przykładzie zagrożeń biologicznych występujących w rejonie ściany 126 w pokładzie 507 kopalni X. W opracowaniu wskazano możliwości identyfikacji zagrożeń biologicznych w środowisku górniczym na podstawie wywiadu, wizji lokalnej połączonej z badaniami środowiskowymi oraz dostępnej literatury. Jak również opisano poszczególne etapy opisowej metody oceny ryzyka zawodowego i podejmowanych działań profilaktycznych. Wskazano także zidentyfikowane wśród pracowników Oddziału G-1 stany chorobowe spowodowane kontaktem pracowników z czynnikami biologicznymi występującymi w wyrobiskach górniczych. Przedstawiona procedura jest cennym materiałem szkoleniowym umożliwiającym właściwe przeprowadzenie ryzyka zawodowego w związku z występującymi czynnikami biologicznymi w innych kopalniach i zakładach górniczych.

EN

The amendment of the regulations on harmful biological agents for health in the work environment and the protection of the health of workers occupationally exposed to these agents introduced in 2020 in Polish legislation in connection with the implementation of Commission Directive (EU) 2019/1833 of October 24, 2019 has made it necessary for employers to pay more attention to the identification of biological risks and conduct an occupational risk assessment of exposure to harmful biological agents in the work environment. To meet this obligation and taking into account the difficulties that the identification of biological agents in the mining environment has posed so far, the authors in the presented article presented the basic legal aspects of biological agents and a descriptive procedure for occupational risk assessment. The risk estimation was presented on a specific example of biological hazards occurring in the area of longwall 126 in the X mine's deck 507. The paper indicates the possibilities of identifying biological hazards in the mining environment on the basis of an interview, a site visit combined with environmental surveys and available literature. As well as described the various stages of the descriptive method of occupational risk assessment and preventive measures taken. Also indicated are the disease states identified among the employees of the G-1 Division caused by the contact of employees with biological agents present in the mine workings. The presented procedure is a valuable training material for the proper conduct of occupational risks in connection with biological agents present in other mines and mining plants.

17

Occupational safety management in steel mills due to inter-branch transport

Wołowczyk Jacek, Klimecka-Tatar Dorota

System Safety : Human - Technical Facility - Environment

|

2024

|

Vol. 6, iss. 1

485--492

EN

The article is devoted to the subject and management of occupational safety in steel mills in connection with interdepartmental transport. The risk of accidents at work related to interdepartmental transport in steel mills is very high, therefore in the first part of the article, literature research was undertaken to determine the specificity of the steel production process. The second part uses research in the form of environmental interviews and determines the risk of inter-work transport on individual epaps and indicates actions that may reduce the risk of accidents at work in the steelworks in the future. The last part contains recommendations to increase safety in steel mills based on field research.

18

Rola dzielnicowych policji w edukacji o zagrożeniu zamachem terrorystycznym

Karasiński Konrad Paweł

Studia Bezpieczeństwa Narodowego

|

2024

|

R. 14, Nr 34

29--44

PL

W artykule omówiono strategie edukacyjne dla funkcjonariuszy Policji na stanowisku dzielnicowego oraz ich rolę w kontekście zagrożeń terroryzmem. Strategie te obejmują specjalistyczne szkolenia, kampanie informacyjne, współpracę z lokalnymi instytucjami, aktywność w mediach oraz przede wszystkim organizację spotkań społecznych z mieszkańcami. Celem tych działań jest zwiększenie świadomości społecznej oraz gotowość do ewentualnego reagowania na zagrożenia atakiem terrorystycznym na poziomie lokalnym. W związku z tym, że to dzielnicowi policji, realizując zadania w swoich rejonach służbowych, powyższymi aktywnościami zwieszają zaufanie obywateli w stosunku do formacji w jakiej służą co jest kluczowe w sytuacjach zagrożenia, ponieważ podczas wypełniania swoich obowiązków wyżej wymienieni funkcjonariusze, będą bardziej kompetentnymi osobami w opinii lokalnych społeczności, które będą zwracać się z pomocą i poinformują o swoich aktualnych potrzebach. Wdrażanie tych strategii jest kluczowe dla skutecznej prewencji oraz reakcji na zagrożenia terrorystyczne. Celem artykułu jest zbadanie dostępności informacji w ogólnodostępnej literaturze dotyczącej roli dzielnicowego policji w edukacji w systemach zagrożenia zamachem terrorystycznym. W kontekście przedstawionej sytuacji, problem badawczy został sformułowany w formie pytania: jaką rolę pełnią dzielnicowi Policji w edukowaniu społeczności lokalnej w sytuacjach zagrożenia zamachem terrorystycznym oraz jakie strategie edukacyjne mogą być skuteczne w zwiększaniu świadomości oraz gotowości lokalnych społeczności? Hipoteza badawcza wskazuje, iż dzielnicowi policji mają istotny wpływ na edukację lokalnych społeczności w kontekście zagrożeń terrorystycznych, natomiast najskuteczniejszymi stosowanymi przez nich strategiami edukowania są wykłady i szkolenia. Mając na uwadze metody badawcze, w artykule skupiono się głównie na przeprowadzeniu analizy literatury z wykorzystaniem krytycznej analizy literatury przedmiotu. Określono kryteria selekcji oraz zakres tematyczny literatury naukowej dotyczącej roli pracy Policji w sytuacjach zagrożenia terrorystycznego. Analizując ogólnodostępne publikacje naukowe dotyczące omawianego tematu zauważono pomijanie roli dzielnicowego policji w edukowaniu społeczeństwa w zakresie terroryzmu. Dostępne źródła naukowe nie posiadały też satysfakcjonującej ilości omówionych strategii edukacyjnych, jednak wszystkie podkreślały ogromne znaczenie Policji jako całości w zapobieganiu i ewentualnym reagowaniu na ataki terrorystyczne. Uzyskane wyniki wskazują na konieczność doskonalenia praktyki pracy dzielnicowych Policji oraz dalszego rozwijania strategii edukacyjnych.

EN

The article discusses educational strategies for police officers in the position of district police officer and their role in the context of terrorism threats. These strategies include specialized training, information campaigns, cooperation with local institutions, media activity and, above all, organization of social meetings with residents. The aim of these activities is to increase public awareness and readiness to respond to the threat of a terrorist attack at the local level. Due to the fact that district police officers carry out tasks in their service areas, with the above-mentioned activities they increase citizens’ trust in the formation in which they serve, which is crucial in emergency situations, because when fulfilling their duties, the above-mentioned officers will be more competent people in the opinion of local people. communities that will seek help and inform about their current needs. The implementation of these strategies is crucial for effective prevention and response to terrorist threats. The aim of the work is to examine the availability of information in publicly available literature regarding the role of the district police officer in education in terrorist attack threat systems. In the context of the presented situation, the research problem was formulated as a question: what role do district police officers play in educating the local community in situations of threat of a terrorist attack and what educational strategies can be effective in increasing the awareness and readiness of local communities? The research hypothesis of the work was formulated in terms of the fact that it is assumed that district police officers have a significant impact on the education of local communities in the context of terrorist threats, while the most effective educational strategies they use are lectures and training. Taking into account research methods, the article mainly focused on analyzing the literature using quantitative and qualitative methods. Selection criteria and the thematic scope of scientific literature on the role of the Police in situations of terrorist threat were determined. While analyzing publicly available scientific publications on the discussed topic, it was noticed that the role of the district police in educating the public about terrorism was noticed. The available scientific sources did not have a satisfactory number of educational strategies discussed, but all of them emphasized the enormous importance of the Police as a whole in preventing and possibly responding to terrorist attacks. The obtained results indicate the need to improve the work practices of district police officers and further develop educational strategies.

19

Kierunki badań empirycznych nad bezpieczeństwem portów morskich

Skrzeszewska Katarzyna, Kizielewicz Joanna

Rocznik Bezpieczeństwa Morskiego

|

2024

|

R. XVIII

997--1013

PL

Współczesne porty morskie są skomplikowanymi organizacjami, w których postęp technologiczny zmienia zasady działania i generuje nowe, do tej pory nieistotne lub niezauważalne zagrożenia. Jeszcze dwie dekady temu w literaturze naukowej rzadko publikowano wyniki badań poświęconych zagrożeniom występującym w portach morskich czy dla portów morskich. Sytuacja uległa zmianie po roku 2001, po przeprowadzonych atakach terrorystycznych. Kolejne znaczne wzrosty liczby publikacji miały miejsce w roku 2020 (gdy pandemia wirusa SARS-CoV-2 i zatrzymanie pracy portów morskich przyczyniło się do ogromnych problemów globalnej gospodarki) oraz w roku 2022 (wybuch wojny w Ukrainie i uniemożliwienie wywozu zboża z portów ukraińskich, które wywołały dalekosiężne skutki również w wymiarze globalnym). Artykuł poświęcony jest badaniu, celem którego było wyznaczenie kierunków badań w zakresie szeroko pojętego bezpieczeństwa portów morskich. Badanie przeprowadzono wykorzystując metodę desk research. Do jej przeprowadzenia wybrano dwie największe bazy abstraktowo-bibliometryczne: Web of Science oraz Scopus. W pracy wykorzystano program umożliwiający wizualizację sieci abstraktowo-bibliometrycznych VOSviewer.

EN

Modern seaports are complex organizations in which technological progress alters the principles of operation and generates new, up-to-now insignificant, or unnoticeable threats. Merely two decades ago, research results on threats occurring in or to seaports were rarely published in the scientific literature. The situation changed after the year 2001, after the terrorist attacks. Further significant increases in the number of publications took place in 2020 (when the SARS-COV2 virus pandemic and the shutdown of sea ports contributed to huge problems in the global economy), and in 2022 (the outbreak of war in Ukraine and the inability to export grain from Ukrainian ports, which caused far-reaching effects also on a global scale). The article is devoted to a study whose aim was to set research directions in the broadly understood security of seaports. The study was conducted using the desk research method. The two largest abstract and bibliometric databases were selected to carry it out: Web of Science and Scopus. For the purpose of work, also the VOSviewer was used, a program enabling the visualization of abstract and bibliometric networks.

20

Walidacja środków kontroli w planie HACCP

Jackowska-Tracz Agnieszka, Pniewski Paweł, Tracz Michał

Przemysł Spożywczy

|

2024

|

T. 78, nr 8

40--44

PL

Procedury walidacji, obok procedur weryfikacji, zostały wpisane w szóstą zasadę wdrażania sytemu HACCP. Rolą producenta żywności jest walidacja środków kontroli, podczas gdy rolą właściwego organu administracji jest zapewnienie (poprzez narzędzia nadzoru), że producent posiada skuteczne systemy walidacji, i że środki kontroli są odpowiednio walidowane. pojęcia walidacji, monitorowania i weryfikacji są często mylone. Walidacja środków kontroli różni się od monitorowania i weryfikacji, które mają miejsce po wdrożeniu zwalidowanych środków kontroli. Monitorowanie i weryfikacja to narzędzia wykorzystywane do sprawdzenia, czy środki kontroli są przestrzegane, i wykazania, że działają zgodnie z przeznaczeniem. istnieją różne podejścia do walidacji, które mogą być stosowane indywidualnie lub w połączeniu, w zależności od potrzeb. obejmują one m.in.: 1/ odniesienie do literatury naukowej lub technicznej, wcześniejszych badań walidacyjnych lub wiedzy historycznej na temat skuteczności środka kontroli (obejmują one literaturę naukową, wytyczne rządowe, wytyczne dotyczące środków kontroli GHP i HACCP); 2/ walidacja środka kontroli za pomocą prób eksperymentalnych (np. ilościowe wykazanie i udokumentowanie wymaganego zakresu redukcji określonego patogenu w wyniku danego procesu); 3/ analiza danych historycznych zakładu zebranych w warunkach reprezentatywnych dla całego procesu produkcji, w tym w okresach, w których produkcja jest zwiększona, np. w okresie świątecznym, a zebrane dane powinny być wystarczające do przeprowadzenia wymaganych analiz statystycznych; 4/ modelowanie matematyczne, które pozwala, między innymi, na ocenę wpływu zmian pH i aktywności wody na kontrolę wzrostu patogenów; 5/ badania ankietowe, które również można uznać za podejście walidacyjne (np. ocena zrozumienia przez konsumentów informacji na etykiecie przed lub w trakcie projektowania etykiety). Obecnie wiele przedsiębiorstw dokonując przeglądu planu HACCP tworzy tak zwane listy kontrolne, które pozwalają na metodyczne sprawdzenie poprawności działania wszystkich siedmiu zasad systemu HACCP. Najważniejsze pytania zawarte w takiej liście kontrolnej odnoszące się do walidacji powinny brzmieć: Czy zatwierdzono limity krytyczne? W jaki sposób? Czy plan HACCP został ponownie oceniony i zmodyfikowany, gdy okazał się niewystarczający? Czy plan HACCP został poddany ponownej ocenie w przypadku zmiany surowców, technologii i/lub receptur produktu? Niniejsze opracowanie przedstawia informacje na temat koncepcji i charakteru walidacji, zadań poprzedzających walidację, procesu walidacji oraz potrzeby ponownej walidacji. Przedstawione zostały również różnice pomiędzy walidacją, monitorowaniem i weryfikacją.

EN

Validation and verification procedures are written into the sixth principle of implementing the HACCP system. The role of the food business operator (FBO) is to validate control measures, while the competent authority’s role is to ensure that the FBO has effective validation systems in place and that control measures are correctly validated. The terms validation, monitoring and verification are often confused. Validation of control measures differs from monitoring and verification, which occurs after implementing validated control measures. monitoring and verification are tools used to verify that control measures are being followed and to demonstrate that they are working as intended. Depending on FBO’s needs, various validation approaches can be used individually or in combination. These include, but are not limited to: 1/ reference to scientific or technical literature, previous validation studies or historical knowledge of the effectiveness of the control measure (these include scientific literature, government guidelines, GHP and HACCP control measure guidelines); 2/ validation of the control measure through experimental trials (e.g., quantitatively demonstrating and documenting the required level of a given pathogen reduction); 3/ analysis of historical plant data collected under conditions representative of the entire production process, including periods when production is increased, such as during the holiday season (the data collected should be sufficient to perform the required statistical analyses); 4/ mathematical modelling, which allows, among other, to assess the impact of changes in pH and water activity on the control of pathogen growth; 5/ survey research, which can also be considered a validation approach (e.g., assessing consumer understanding of label information before or during label design). Nowadays, when reviewing their HACCP plan, many companies create so-called checklists to methodically verify all seven principles of the HACCP system. The most important questions in such a checklist relating to validation should be: Have critical limits been validated? How? Has the HACCP plan been re evaluated and modified when found to be inadequate? Has the HACCP plan been re-evaluated when raw materials, technology and/or product formulations have changed? This study provides information on the concept and nature of validation, pre-validation tasks, the validation process, and the need for re-validation. The differences between validation, monitoring and verification are also presented.