Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 139

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  osiedle mieszkaniowe
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
PL
Artykuł przedstawia struktury urbanistyczne wybranych łódzkich osiedli mieszkaniowych z lat 1950-1990 w kontekście przeprowadzonych badań nad metodami kształtowania przestrzeni. Stanowi także próbę zabrania głosu w dyskusji o jakości osiedli mieszkaniowych realizowanych w okresie istnienia Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Przyjęto metodę porównawczą, zestawiając ze sobą charakterystyczne cechy struktury urbanistycznej czterech wybranych osiedli mieszkaniowych, takie jak: powierzchnia, powierzchnia zabudowy, wskaźnik intensywności zabudowy, liczba mieszkańców, liczba kondygnacji, kompozycja urbanistyczna, lokalizacja lokali usługowych oraz technologia wykonania budynków mieszkalnych. Każde z nich jest reprezentantem poszczególnych dziesięcioleci opisywanego okresu. Badania zostały przeprowadzone na podstawie analizy tekstów źródłowych, historycznych zdjęć lotniczych, ortofotomap, oryginalnych projektów zagospodarowania terenu oraz obserwacji empirycznych na terenie osiedli mieszkaniowych. Badanie obrazuje proces pierwotnego odejścia od formy tradycyjnego kwartału miejskiego z lokalami usługowymi zlokalizowanymi w parterze, aby pod koniec okresu badawczego znów do niego powrócić, jednak w zmodernizowanym i bardziej ekonomicznym układzie. Przykłady osiedli Bałuty I oraz Radogoszcz-Wschód udowadniają, że pomimo 30 lat różnicy kompozycja urbanistyczna oparta o kwartały miejskie pozostała najbardziej miastotwórczą formą zabudowy w środowisku zurbanizowanym. Ponadto czytelny, funkcjonalny i wygodny układ urbanistyczny świadczy o jakości całego osiedla mieszkaniowego.
EN
The article presents the urban structures of selected housing estates in Łódź from the years 1950-1990 in the context of research conducted on methods of shaping space. It is also an attempt to take part in the discussion about the quality of housing estates built during the existence of the Polish People's Republic. A comparative method was adopted, comparing the characteristic features of the urban structure of four selected housing estates, such as: area, built area, development intensity index, number of inhabitants, number of floors, urban composition, location of retail and structural technology of the residential buildings. Each of them represents particular decades of the described period. The research was carried out on the basis of the analysis of source texts, historical aerial photos, orthophotomaps, original spatial development projects and empirical observations in housing estates. The study illustrates the process of the initial abandonment from the form of a traditional city quarter with retail premises located on the ground floor, only to return to it at the end of the research period, but in a modernized and more economical layout. The examples of the Bałuty I and Radogoszcz-Wschód housing estates prove that, despite a 30-year difference, the urban composition based on city quarters remains the most city-forming system of development in an urbanized environment. Moreover, a clear, functional and comfortable urban layout proves the quality of the entire housing estate.
PL
Celem artykułu jest przedstawienie uwarunkowań przestrzennych wielkomiejskiego osiedla mieszkaniowego w kontekście zrównoważonej polityki parkingowej. Przedstawione badanie oparto na dostępnych źródłach statystycznych oraz mapowych. Obiektem badania było nasycenie miejscami parkingowymi osiedla Ursynów Północny w Warszawie, a także lokalizacja miejsc parkingowych w przestrzennej strukturze osiedla w aspekcie rozwoju zrównoważonego. Wyniki wykazały wyższą niż przewidywano liczbę miejsc parkingowych w stosunku do liczby mieszkań. Badanie wskazuje na to, że ograniczenia przestrzenne osiedli mieszkaniowych współgrają ze współczesnymi trendami w politykach parkingowych, mając również potencjał w pogodzeniu społecznych i klimatycznych aspektów rozwoju zrównoważonego.
EN
The article examines spatial conditions of a large housing estate against the background of sustainable parking policy. The research was based on available statistical and map sources. The research object was the parking ratio in the Ursynów Północny estate in Warsaw, as well as location of parking places in the estates spatial structure considering sustainability issues. Results show the number of parking places higher than predicted. The research indicates that the spatial constraints of a housing estate complies with current trends in parking policies, having the potential to reconcile the social and climatic objectives of sustainable development.
PL
Obecnie w Polsce w kontekście realizowania osiedli mieszkaniowych brakuje form regulacji ze strony wspólnoty samorządowej na poziomie projektu zagospodarowania. Określałyby one nowo tworzony układ miejskiej przestrzeni publicznej dla powstającego zespołu zabudowy na podstawie struktury urbanistycznej większej jednostki urbanistycznej. Na studialnych opracowaniach zaprezentowano wyniki poszukiwań zmian funkcjonalnych i przestrzennych urbanistycznej plomby na wytypowanym terenie przekształceń – miejskiej zajezdni autobusowej w warszawskiej dzielnicy Mokotów.
EN
Currently, in Poland, in the context of the implementation of housing estates, there are no forms of regulation on the part of the local government community at the level of the development project defining the newly created layout of urban public space for the emerging development complex, based on the urban structure of the larger urban unit. The study presents the results of the search for functional and spatial changes in the urban infill (titled seal) in the selected area of transformation – the Municipal Bus Depot in Warsaw’s Mokotów district.
PL
Przestrzeń publiczna jest niewątpliwie zagadnieniem będącym w kręgu zainteresowań wielu dyscyplin naukowych. Każda z nich definiuje teren na swój sposób, przypisując mu cechy lub walory charakterystyczne dla danej dziedziny. Ze względu na szybko postępujące zmiany oraz szeroko rozumianą globalizację podjęto temat analizy współczesnych przestrzeni publicznych na terenie osiedli mieszkaniowych w odniesieniu do obecnych potrzeb współczesnego człowieka. Każda grupa społeczna odbiera w indywidualny sposób daną przestrzeń. ldentyfikuje się z nią poprzez różne elementy małej architektury, walory estetyczne, rozwiązania technologiczne czy też przestrzenno-architektoniczne, a także ze względu na szeroko rozumianą dostępność. Badania przeprowadzono na podstawie analiz najnowszych założeń przestrzeni w założeniach współczesnych osiedli mieszkaniowych w Polsce i na świecie. Jako metodę badawczą przyjęto analizę literatury fachowej, dostępnych publikacji oraz innych źródeł internetowych. W wyniku przeprowadzonych badań udało się przedstawić właściwe podejście do zagospodarowania obszarów z wyszczególnieniem głównych aspektów, które wpływają na ich odbiór przez użytkownika.
EN
Public space is undoubtedly an issue of interest to many scientific disciplines. Each of them defines the area in its own way, ascribing to it characteristics or qualities specific to the field. Due to rapid changes and globalization in the broadest sense, the topic of analyzing contemporary public spaces in residential areas in relation to the current needs of modern man was undertaken. Each social group perceives a given space in an individual way. It identifies with it through various elements of small architecture, aesthetic qualities, technological or spatial-architectural solutions, as well as due to the widely understood accessibility. The research was carried out on the basis of analyses of the latest assumptions of space in the assumptions of contemporary housing estates in Poland and around the world. As a research method, the analysis of professional literature, available publications and other Internet sources was adopted. As a result of the research, it was possible to present a proper approach to the development of areas, detailing the main aspects that affect their perception by the user.
PL
Artykuł skupia się na zagadnieniu projektowania uniwersalnego w przestrzeni osiedla Aspern Seestadt we Wiedniu. Projektowanie uniwersalne rozumiane jest tu jako dostępność przestrzeni osiedlowej dla wszystkich użytkowników w kontekście mobilności pieszej - bariery strukturalne BS (przeszkody terenowe) oraz w aspekcie wizualnym - bariery niestrukturalne BN (informacja wizualna). Do analizy przestrzeni osiedlowej autorka wykorzystała własne narzędzie badawcze, które rozróżnia 10 miejsc, które mogą być uznane za bariery terenowe, oraz 3 typy barier niestrukturalnych. Celem artykułu jest przedstawienie syntezy wyników przeprowadzonych badań, które miały miejsce podczas pobytu studialnego autorki na omawianym osiedlu.
EN
The article focuses on the issue of universal design in the Aspern Seestadt housing estate in Vienna. Universal design is understood here as the availability of housing estate space for all users in the context of pedestrian mobility - structural barriers SB (terrain obstacles) and in the visual aspect - non-structural barriers NB (visual information). For the analysis of the housing estate space, the author used her own research tool, which distinguishes 10 places that can be considered land barriers and 3 types of non-structural barriers. The aim of the article is to present a synthesis of the results of the research that took place during the author's study stay in the discussed estate.
PL
Artykuł ma na celu porównanie dwóch osiedli mieszkaniowych. Studia przypadku obejmują badania osiedla Tunkvartalet w Norwegii i osiedla Skalna w Polsce. Niniejsza publikacja może stanowić podstawę do rozważań i poszukiwań optymalnych rozwiązań projektowych w Polsce w zakresie kreowania środowiska mieszkaniowego.
EN
The article aims to compare two housing estates. The case studies include studies of the Tunkvartalet housing estate in Norway and the Skalna housing estate in Poland. This publication may be the basis for consideration and search for optimal design solutions in Poland in the field of creating a residential environment.
EN
Adaptation to climate change often aims to increase the ability of cities to retain water. In recent years, there has been a shift in the approach to managing storm water from traditional methods to nature-based methods, which view storm water as a valuable resource. This study conducted a systematic analysis of eleven contemporary housing estates that are commonly considered sustainable. The study aimed to identify the elements of rainwater management and determine whether these elements form a system. The research found that, in most cases, not all elements of a rainwater management system (RMS) were present. The housing estates in Gdańsk and Gdynia demonstrated some features of an RMS but were still incomplete due to missing elements such as channels and gaps in curbs that guide rainwater. The results suggest that the implementation of some elements of an RMS does not necessarily create a fully functional system. A fully effective RMS requires the integration of all necessary elements to allow water to flow between them.
PL
W artykule poruszono problematykę formowania i funkcjonowania monumentalnych postmodernistycznych kościołów jako form mocnych w przestrzeni osiedli mieszkaniowych z lat 70. i 80. XX wieku. Celem przedstawionych w artykule badań jest diagnoza potrzeb lokalnych społeczności dotycząca obecności kościoła w kontekście jego formy w środowisku zamieszkania. Badanie wykonano na bazie eksperymentów formalnych i przestrzennych reprezentatywnych dla polskiej architektury sakralnej tamtych lat. Wśród metod badawczych dominuje analiza porównawcza przykładów, obok kwerendy literaturowej i badań in situ. Analizie poddano trzy obiekty: w Warszawie, Wadowicach i Wrocławiu.
EN
The article deals with the issues of the formation and functioning of monumental postmodern churches as strong forms in the space of housing estates from the 1970s and 1980s. The aim of the research presented in the article is to diagnose the needs of local communities regarding the presence of the church in the context of its form, in the living environment. The research was carried out on the basis of formal and spatial experiments representative of the Polish religious architecture of those years. Among the research methods, the comparative analysis of examples dominates, next to the literature query and in situ research. Three sites were analyzed: in Warsaw, Wadowice and Wrocław.
PL
Projektowanie architektoniczno-urbanistyczne małego, wielorodzinnego osiedla mieszkaniowego w mieście średniej wielkości nie wydaje się wyzwaniem trudnym. Jednak w niektórych przypadkach projektów zlecanych przez deweloperów, autorska koncepcja programowa i funkcjonalno-przestrzenna staje się przedmiotem niemilknącego dyskursu o priorytetach w architekturze w ciągu całego procesu inwestycji – od projektowania do zakończenia realizacji. Projekt architektoniczny jest poddawany wielostopniowemu procesowi optymalizacji deweloperskiej, mającej na celu uzyskanie większego zysku ze sprzedaży mieszkań i zmniejszenia kosztów budowy ponoszonych przez dewelopera za cenę obniżenia standardów realizowanej architektury. Jedynym orężem w rękach architekta w walce o utrzymanie jakości projektu jest jego inwencja twórcza pozwalająca na znajdowanie ekonomicznych, lecz równoważnych jakościowo rozwiązań zamiennych. Przedstawiony przykład Osiedla Mieszkaniowego Centrum w Stargardzie ilustruje proces optymalizacji deweloperskiej projektu architektoniczno-urbanistycznego w kontekście jego realizacji wieloetapowej. Wprowadzone przez projektanta istotne zmiany projektowe i rozwiązania zamienne, choć obniżyły koszty inwestycji, pozwoliły na zachowanie podstawowych wartości architektonicznych i funkcjonalno-przestrzennych projektowanego osiedla mieszkaniowego.
EN
Architectural and urban design of a small, multi-family housing estate in a medium-size city seems not to be too complicated. However, in some cases of projects commissioned by developers, the architects proposal of a concept and functional and spatial programme becomes the subject of a relentless discourse on priorities in architectural and urban architecture during the entire process – from initial design to implementation. The architectural design undergoes a multi-phase process of development optimization, aimed at obtaining a greater profit on the sale of apartments and reducing the construction costs incurred by the developer at the cost of lowering the standards of the architectural and urban space being implemented. The only weapon in the hands of an architect in the fight to maintain the quality of the project is his creative invention that allows him to find economical, but qualitatively equivalent replacement solutions. The presented example of the living estate Centrum in Stargard illustrates the process of optimizing the development of an architectural and urban design in the context of its multiphase implementation. Although the significant design changes and replacement solutions introduced by the designer reduced the investment costs, but made it possible to maintain the basic architectural, functional and spatial values of the designed housing estate. The designer introduced significant design changes and solutions, errors lowering investment costs, technical solutions, developed by the designer of the value and technical-design functions with the designed values.
PL
Niniejszy artykuł ma na celu przeanalizowanie zjawiska budowania tożsamości miejsca z wykorzystaniem funkcji, które dotychczas leżały w strefie tabu – wywoływały lęk przed śmiercią, nieczystością, rozkładem. Należą do nich cmentarze, szpitale, kostnice, wysypiska śmieci, lecz również obiekty związane z produkcją żywności takie, jak miejskie rzeźnie i związane z nimi hodowle. Jak dotychczas sukcesja funkcji, która następowała wraz z rozwojem technicznym, powodowała, że były one lokowane coraz dalej od terenów śródmiejskich, a ich miejsce zastępowały te, uważane za lepiej spełniające warunek „miejskości”. Obecnie tendencja ta ulega odwróceniu. Przykład osiedla Global Abattoir obrazuje ogólny nurt, w którym następuje odejście od biologicznej sfery życia, w stronę próby budowania tożsamości bez maskowania historycznej roli miejsca. Analizowany przypadek ukazuje jednak szereg skomplikowanych relacji, które muszą zaistnieć, aby zrównoważyć element profanum, sięgający do podświadomych lęków człowieka.
EN
The paper aims to analyze the phenomenon of building an identity of a place using functions that have so far been taboo – caused fear of death, impurity and decay. These include cemeteries, hospitals, morgues, landfills, but also food production facilities such as municipal slaughterhouses and livestock farms. So far, the succession of functions that followed technical development meant that they were located more and more away from downtown areas, and their place replaced those considered to better meet the condition of „urbanity”. This trend is currently being reversed. The example of the Global Abattoir housing estate illustrates the general trend in which there is a departure from the biological sphere of life towards an attempt to build identity without masking the historical role of the place. The analyzed case, however, shows a series of complicated relationships that must occur in order to balance the profane element, reaching out to the subconscious fears of a human being.
PL
W artykule przedstawiono metodę wyboru sposobu oczyszczania i odprowadzania ścieków dla osiedla mieszkaniowego. Została ona oparta na analizie efektywności kosztowej. Jako kryterium wyboru przyjęto minimalizację jednostkowego średniorocznego kosztu oczyszczania i odprowadzania ścieków. Weryfikację metody przeprowadzono na przykładzie osiedla mieszkaniowego EKO CZAPURY w Poznaniu. Analizowano trzy warianty oczyszczania i odprowadzania ścieków z tego osiedla. Jak wykazała analiza porównawcza, minimalnym jednostkowym średniorocznym kosztem oczyszczania i odprowadzania ścieków z osiedla mieszkaniowego EKO CZAPURY charakteryzuje się wariant polegający na zastosowaniu, dla całego osiedla, przydomowej oczyszczalni ścieków firmy HABA ENGINEERING z Grodziska Wielkopolskiego.
EN
Based on cost-effectiveness analysis the article presents selection of the best wastewater treatment and discharge method for a housing estate. The selection criterion was minimization of the average annual unit cost of sewage treatment and discharge. Verification of the adopted method was carried out on example of the EKO CZAPURY housing estate in Poznan. Three variants of wastewater treatment and discharge were analyzed. As the comparative analysis has shown, the minimum average annual unit cost of wastewater treatment and discharge from the EKO CZAPURY housing estate is characterized by the variant involving the use, for the entire estate, of a domestic sewage treatment plant made by HABA ENGINEERING from Grodzisk Wielkopolski.
PL
Podstawowym celem pracy jest kontestacja rozpowszechnianego i utrwalanego przekonania wskazującego, że opracowanie rozwiązania architektonicznego o wysokich walorach użytkowych i estetycznych w ramach programu TBS jest mało prawdopodobne. Postawiona w pracy hipoteza zakłada, że realizacja taniego budownictwa wielorodzinnego noszącego znamiona rozwiązania o wysokiej jakości jest możliwa wówczas, gdy przyjęta strategia projektowa odwołuje się do syntezy odpowiednio dobranych paradygmatów modernizmu. Przyjęta w pracy metodyka polega na kreatywnej i konsekwentnie ukierunkowanej korelacji odpowiednich warstw autorskiego rozwiązania architektonicznego ze wskazanymi poglądami wybitnych twórców. Ostatecznym rezultatem założeń wstępnych jest architektoniczny projekt koncepcyjny zespołu mieszkaniowego, w którym wysoka jakość rozwiązań jest pochodną strategii projektowej zakorzenionej w ponadczasowych tezach modernizmu. Najważniejszym wnioskiem z przeprowadzonej analizy jest przekonanie, że w ramach programu TBS, którego pryncypia są podporządkowane kryteriom niskich kosztów realizacji inwestycji, istnieją realne możliwości kreowania rozwiązań architektonicznych o wysokich walorach użytkowych i estetycznych.
EN
The primary purpose of this study is to contest the constantly spread and established belief indicating that the development of an architectural solution of high functional and aesthetic values within a TBS program is unlikely. The hypothesis posed in the paper assumes that the implementation of low-cost, high-quality multifamily housing is possible when the assumed project strategy is inspired by a synthesis of selected paradigms of modernism. The methodology adopted in the study is based on a creative, consistent and author-oriented correlation of the relevant layers of the author's architectural solution with the indicated views of prominent architects. The final result of the preliminary assumptions is the architectural conceptual design of a residential complex in which the high quality of the solutions is a derivative of a design strategy based on the proven, constantly up-to-date and timeless canons of modernism. The most important conclusion from the analysis is the idea that within the TBS programme, whose principles are subordinated to the criteria of low investment implementation costs, there are real possibilities of creating architectural solutions of high utility and aesthetic values.
PL
Sposób kształtowania relacji pomiędzy mieszkaniami a otoczeniem budynku stanowi kryterium determinujące sposób funkcjonowania zabudowy wielorodzinnej oraz jej formę. W opozycji do realiów zabudowy jednorodzinnej zachowanie kontaktu mieszkańców z naturą staje się wyzwaniem w warunkach miejskich, gdzie zasoby naturalne są ograniczone, a rosną intensywność zabudowy oraz złożoność struktur przestrzennych. Celem badań jest waloryzacja rozwiązań zastosowanych w projekcie wiedeńskiego osiedla Alt-Erlaa w latach 70. ubiegłego wieku w kontekście zachowania relacji pomiędzy wewnętrznymi przestrzeniami zamieszkiwania a zewnętrznymi strefami zieleni i natury. Badania wykazują, że w ramach osiedla występują zróżnicowane standardy tych relacji, wynikające z przyjętych rozwiązań planistycznych oraz typologicznych. Wyniki badań mają przyczynić się do wskazania pożądanych kierunków rozwoju dla wielorodzinnego budownictwa mieszkalnego w obliczu postpandemicznych wymagań stawianych przestrzeniom mieszkalnym.
EN
The manner of shaping the relationship between dwellings and the building environment is a criterion determining both the functioning of multi-family developments and its form. In opposition to the situation of single-family housing, maintaining contact between residents and nature becomes a challenge under urban conditions, where natural resources are limited, and the intensity and complexity of spatial structures increase. The aim of the research is to evaluate the design of the Alt-Erlaa housing project in Vienna in the 1970s in terms of maintaining the relationship between indoor living spaces and outdoor green and natural zones. The study indicates that within the estate there are various standards of these relations, resulting from the adopted planning and typological solutions. The analysis results are intended to provide guidance on preferred developments for multifamily housing in the light of post-pandemic requirements for living spaces.
EN
Housing architecture - multi-storey houses, housing estates, and their urban layouts - of the second half of the XX century is a spectacular representation of the transformation process from traditional to modern architecture. Modernism, referred to as the “International Style”, created numerous variations depending on local conditions. The main thesis of this study is to reveal that the reception of the Modern Movement known as “International Style” in local contexts results in differences in the form of apartment buildings and their urban layouts, among others. We study this phenomenon by examining and comparing examples of housing estates. The effects of global Modernism in the local context will be compared with selected examples from Izmir, Turkey and the Upper Silesia Agglomeration, Poland in the second half of the XX century. Analyzing how two different regions adopted modernism under different conditions, their differences and similarities, are an important point of the research problem. The main goal of this article is to present the scientific problem of the study and the methodological approach for further in-depth studies on selected examples. It is advocated that the comparative research method to be applied to local modernism is a convenient approach for understanding the transformation of housing and settlement patterns.
PL
Architektura mieszkaniowa drugiej połowy XX wieku i jej rozwój stanowi spektakularną ilustrację procesu transformacji od architektury tradycyjnej do nowoczesnej. Modernizm, zwany „stylem międzynarodowym”, stworzył wiele odmian w zależności od lokalnych uwarunkowań. Główną tezą badawczą niniejszego opracowania jest wykazanie, że recepcja i adaptacja Modernizmu zwanego „stylem międzynarodowym” w kontekstach lokalnych skutkuje różnicami m.in. w formie budynków mieszkalnych i ich układach urbanistycznych. Proces zostanie zbadany poprzez porównanie wybranych przykładów osiedli z drugiej połowy XX wieku, z terenu Izmiru w Turcji oraz z Aglomeracji Górnośląskiej w aspekcie zgodności z wytycznymi modernizmu oraz lokalnych różnic. Głównym celem artykułu jest przedstawienie problemu oraz zarysu metody analizy porównawczej, która będzie rozwijana w toku dalszych pogłębionych badań na wybranych przykładach.
PL
W artykule przedstawiono podstawowe kierunki kształtowania osiedli mieszkaniowych w Polsce w ujęciu historycznym. Zwrócono uwagę na pozytywne aspekty osiedli budynków wielkopłytowych, wskazując również ich wady w zakresie estetyki i funkcjonalności. We współczesnym budownictwie dostrzeżono rozbieżności między interesami inwestorów i oczekiwaniami użytkowników osiedli, w skrajnych przypadkach prowadzące do irracjonalnych praktyk kształtowania elementów osiedli mieszkaniowych (zjawisko patodeweloperki), pozornie jednak w poszanowaniu przepisów prawnych.
EN
The article presents the basic directions of shaping housing estates in Poland from a historical perspective. The attention was paid to the positive aspects of large-panel housing estates, also pointing to their disadvantages in terms of aesthetics and functionality. In contemporary construction, discrepancies between the interests of investors and the expectations of housing estate users have been noticed, in extreme cases leading to irrational practices of shaping the elements of housing estates (the phenomenon of pato-developer), but apparently in compliance with legal regulations.
EN
The Zachód II housing estate in Wrocław’s Szczepin is an example of new development created on the ruins of the former city, destroyed during World War II. Realisation of modernist urban concepts, which broke with historical patterns of shaping the urban structure on the basis of quarter and frontage buildings, completely changed the character of the western part of Wrocław. The article presents the housing estate Zachód II, built in the 1960s according to the project of the team of architects led by Witold Molicki. The new buildings are presented against a background of the historical development of Szczepin until 1939 as well as in the context of conditions of the post-war reconstruction. A contemporary assessment of the settlement must take these conditions into account, because architecture has never been created in isolation from socio-economic reality. The aim of the article is not only to present the urban and architectural masterpieces of post-war modernism, but also to draw attention to the need to protect the cultural heritage and construction of the communist period in Poland. Threats arise not only from the technical wear and tear of buildings, functional changes, etc., but also from the need to educate the public about them and to protect them. It also seems necessary to educate people and change people’s awareness in order to recognise the qualities and specificity of this architecture and to develop concepts for its modernisation and revitalisation, while preserving the most important original ideas of its authors.
PL
Osiedle Zachód II na wrocławskim Szczepinie jest interesującym przykładem nowej zabudowy powstałej na gruzach dawnego miasta, zniszczonego podczas II wojny światowej. Realizacja modernistycznych założeń urbanistycznych, które zrywały z historycznymi wzorcami kształtowania tkanki miejskiej w oparciu o kwartałową i pierzejową zabudowę, całkowicie zmieniła charakter zachodniej części Wrocławia. W artykule przedstawiono osiedle Zachód II w kontekście rozwoju Szczepina do lat 40. XX w. oraz uwarunkowań powojennej odbudowy. Współczesna ocena osiedla musi te uwarunkowania uwzględniać, architektura nigdy nie powstawała w oderwaniu od rzeczywistości społeczno-ekonomicznej. Celem artykułu jest nie tylko prezentacja wartościowego dzieła urbanistycznego i architektonicznego, ale również zwrócenie uwagi na potrzebę ochrony w Polsce kulturowego dziedzictwa i budownictwa okresu PRL-u. Zagrożenia wynikają nie tylko z technicznego zużycia budynków, zmian funkcjonalnych itp. Konieczna wydaje się również edukacja i zmiana świadomości ludzi, które pozwolą dostrzec walory i specyfikę tej architektury oraz wypracować koncepcje modernizacji, rewitalizacji, przy jednoczesnym zachowaniu najważniejszych założeń autorskich jej twórców.
EN
The article presents a problem related to uncontrolled and spontaneous transformation of the landscape of single-family house complexes from the period of Polish Socialism. Analyzed transformations are the consequences of the need for house condition improvement, by thermo-modernizing them, building extensions or window frame replacement. These instances of building interference are unavoidable, due to poor house conditions. Currently there are no regulations and criteria describing the correct and effective modernization of single-family buildings in the context of the whole house settlement. Due to uncontrolled renovation of particular houses, chaos enters the unified and transparent layout of house complex. The article presents the current condition of several single-family housing estates from the years 1970–1989. The author intends to find an answer to the following question: is it possible to modernize and extend individual buildings belonging to one coherent housing estate, maintaining its integral character and spatial harmony?
PL
Tematem artykułu jest proces niekontrolowanych i spontanicznych przemian, jakie zachodzą w zespołach domów jednorodzinnych z okresu polskiego socjalizmu. Analizowane przekształcenia są konsekwencją konieczności dostosowania budynków do aktualnych wymogów i poprawy ich standardu poprzez termomodernizację, rozbudowę czy wymianę stolarki okiennej. Te ingerencje budowlane są nieuniknione ze względu na pogarszający się stan techniczny analizowanych budynków. Obecnie brakuje przepisów i kryteriów opisujących prawidłową i efektywną modernizację takich budynków, także w kontekście całego zespołu mieszkaniowego. W wyniku niekontrolowanej renowacji poszczególnych domów, w jednolity i przejrzysty układ zespołu domów wkracza chaos. W artykule przedstawiono aktualny stan zachowania kilku zespołów zabudowy jednorodzinnej z lat 1970–1989 z Wrocławia, Katowic i Szczecina. Celem autorki jest również znalezienie odpowiedzi, czy możliwa jest modernizacja i rozbudowa poszczególnych budynków należących do jednego spójnego osiedla przy zachowaniu jego integralnego charakteru i harmonii przestrzennej.
EN
The aim of the article is to present a research tool, and then, based on it, to analyze the local plan in terms of transformations of a selected housing estate erected in prefabricated technology from the 2nd half of the 20th century. To create the tool, three plans were selected for cities of similar size with housing estates built in industrialized technology. It was important that they had not yet been significantly transformed. Władysława Łokietka housing estate in Wolbrom, where the Local Spatial Development Plan for the Town and Commune of Wolbrom is in force, was selected for a detailed analysis. The existing layout is neglected, however, with the potential resulting from the large number of open areas. The conclusions from the analysis allowed us to outline a vision of possible changes in the estate. Some of the provisions of the plan were criticized due to the risk of deterioration of the quality of the housing environment. The article also presents contemporary trends in the transformation of housing estates in France and Germany due to the extensive experience of these countries in this aspect. As indicated by the analysis in terms of local development plans, similar revitalization actions could also take place in Poland.
PL
Celem autora było przedstawienie narzędzia badawczego, a następnie na jego podstawie analiza planu miejscowego pod kątem przekształceń wybranego osiedla mieszkaniowego z 2. połowy XX w., wzniesionego w technologii prefabrykowanej. Do stworzenia narzędzia wybrano trzy plany dla miast o podobnej wielkości, w których występują takie osiedla. Istotne było, że nie wprowadzono w nich jeszcze znacznych przekształceń. Do szczegółowej analizy wybrano osiedle Władysława Łokietka w Wolbromiu, na którym obowiązuje Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta i Gminy Wolbrom. Istniejące założenie jest zaniedbane, ale z potencjałem wynikającym z dużej ilości terenów otwartych. Wnioski z analizy pozwoliły nakreślić wizję możliwych przemian osiedla. Poddano krytyce część z zapisów planu ze względu na ryzyko pogorszenia się jakości środowiska mieszkaniowego. W artykule przedstawiono również współczesne tendencje w przekształceniach osiedli mieszkaniowych we Francji i Niemczech ze względu na duże doświadczenie tych państw w rewitalizacji takich zespołów. Jak wskazała analiza, również w Polsce można byłoby przeprowadzić podobne działania.
PL
Osiedla mieszkaniowe 2 połowy XX wieku niosą w sobie znaczący potencjał wynikający z ich całościowego założenia urbanistycznego, którego podwalinę stanowiła myśl modernistyczna. Układ urbanistyczny wraz z zasadami kompozycji w dużym stopniu stanowią o ich charakterze i tożsamości, a także decydują o sposobie funkcjonowania. Celem artykułu jest omówienie uwarunkowań przeobrażeń takich osiedli oraz zagrożeń dewastacji ich układów urbanistycznych, jakie te przekształcenia za sobą pociągają. Dokonano tego poprzez odniesienie się do wybranych osiedli krakowskich. Przedstawiono również dobre praktyki na przykładzie osiedli niemieckich, w których przeobrażenia te są skutkiem kompleksowego i całościowego podejścia prowadzącego do wydobycia i wzmocnienia walorów osiedli, a eliminacji elementów, które stanowiły o ich słabości. W pracy zastosowano metodę krytyczną i porównawczą prowadzącą do wyników badań stanowiących treść niniejszego artykułu.
EN
Housing estates from the second half of the twentieth century carry a significant potential resulting from their comprehensive urban layout, the foundation of which was constituted by the modernist thought. The urban layout along with the principles of composition to a great extent constitute their character and identity, as well as decide about the way they function. The objective of this paper is to discuss the conditions of transformations of such housing estates and threats of devastation of their urban layouts such transformations entail. This goal was reached by focusing on selected housing estates in Krakow. The paper also presents good practices upon the example of German housing estates, where such transformations constitute an effect of a comprehensive and holistic approach leading to bringing out and enhancing the values of housing estates on one hand and eliminating elements which constituted their weakness on the other. The study applies a critical and comparative method, leading to the results which constitute the subject matter of this paper.
PL
W ramach propozycji synergicznego zarządzania osiedlem mieszkaniowym poddano analizie, zebrane w wywiadzie bezpośrednim, wieloaspektowe opinie wyrażone przez samych użytkowników eksploatowanych od lat wielorodzinnych budynków. Wynikiem analiz było określenie najczęściej popieranych przez mieszkańców aspektów i wskazanie dalszych kierunków możliwych i akceptowanych działań. Następnie dokonano wyboru najpilniejszych działań wskazanych przez mieszkańców pod względem oszczędzania energii, które zsynchronizowane możliwościami finansowych zarządcy, mogą przyczynić się do spójnego projektowania przyszłych działań naprawczych i bezkolizyjnej realizacji.
EN
As part of the proposal for synergic management of the housing estate, the multifaceted opinions expressed by the users of the multifamily buildings that have been in use for many years were analysed in a face-to-face interview. The result of the analysis was to identify the aspects most frequently supported by the residents and to indicate further directions for possible and acceptable actions. Then, a selection was made of the most urgent actions indicated by the inhabitants in terms of energy saving, which, synchronised with the financial possibilities of the manager, could contribute to a coherent design of future corrective actions and their smooth implementation.
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.