Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

Prognozowanie wpływów eksploatacji górniczej i ocena odporności obiektów budowlanych

Gruchlik Piotr, Kalisz Piotr, Kowalski Andrzej, Mika Wiesław

Przegląd Górniczy

|

2025

|

T. 82, nr 1-2

105--114

PL

Artykuł przedstawia kluczowe osiągnięcia autorów w zakresie prognozowania deformacji terenu oraz oceny szkód górniczych w obiektach budowlanych. Obejmują one m.in.: ocenę trafności prognoz deformacji, prognozowanie deformacji nieustalonych, rozwój komputerowych metod prognozowania deformacji – w szczególności programu Szkody – oraz analizę liniowych, nieciągłych deformacji powierzchni. W drugiej części artykułu omówiono badania nad doskonaleniem metod oceny odporności obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenów górniczych, a także sposoby określania odszkodowań za budynki wychylone na skutek działalności górniczej.

EN

The article presents the key achievements of the authors in the field of terrain deformation forecasting and the assessment of mining damage to building structures. These include, among others, the evaluation of deformation forecast accuracy, the prediction of unsteady deformations, the development of computer-based deformation forecasting methods - particularly the Szkody program - and the analysis of linear, discontinuous surface deformations. The second part of the article discusses research on improving methods for assessing the resistance of building structures and the utility networks in mining areas, as well as approaches to determining compensation for buildings tilted due to mining activity.

2

Eksploatacja górnicza w Rudzie Śląskiej – Wirku, deformacje i ochrona kościoła

Kowalski Andrzej, Gruchlik Piotr, Polanin Piotr, Kiełbiowski Krzysztof, Rutkowski Tadeusz

Przegląd Górniczy

|

2021

|

T. 77, nr 4-6

16--35

PL

W artykule dokonano syntetycznej oceny dokonanej w latach 2000-2021 eksploatacji czterech pokładów węgla kamiennego, kolejno 416, 418, 413/2 i 414/2 w partii Środkowej ruchu Pokój kopalni Ruda. Eksploatacja była prowadzona pod dzielnicą Wirek i neogotyckim kościołem pod wezwaniem św. Wawrzyńca. Ocena obejmuje historię eksploatacji górniczej, analizę pomierzonych deformacji na linii pomiarowej i budynku kościoła, a także działań profilaktycznych. Przez cały okres eksploatacji górniczej był prowadzony monitoring geodezyjny i budowlany deformacji powierzchni i budynku kościoła. Na podstawie wyników pomiarów deformacji powierzchni określono wpływ doszczelniania zrobów zawałowych na zmniejszenie wartości współczynnika eksploatacyjnego. Ponadto określono wpływ prędkości frontu ściany na zmniejszenie prędkości narastania obniżeń oraz uszkodzeń budynków.

EN

The paper presents synthetic evaluation of finished extraction of four hard coal seams respectively 416, 418, 413/2 and 414/2 which had been carried out in Central part of Ruda-Pokój colliery between 2000 and 2021. Mining operations were located in Wirek district and under building of Neo-Gothic style St. Lawrence church. The evaluation includes history of mining operations, analysis of ground deformations along measurement line and deformations of the church building and also prevention operations. Geodetic and building monitoring had been carried out all the time of mining operations which comprises ground deformations and deformation of the church building. On the basis of survey results of ground deformations, the impact of goafs caulking was determined in term of reducing the value of subsidence factor. Moreover, the impact of velocity of face advance was determined in term of reducing of subsidence increments and building damages.

3

Zakończenie eksploatacji górniczej pod śródmieściem Bytomia, deformacje powierzchni oraz skutki w zabudowie kubaturowej

Kowalski Andrzej, Apanowicz Bartosz, Gruchlik Piotr, Mika Wiesław, Polanin Piotr, Zięba Magdalena, Kalisz Piotr

Przegląd Górniczy

|

2020

|

T. 76, nr 6

15--24

PL

Przedmiotem artykułu jest podsumowanie eksploatacji górniczej pod śródmieściem Bytomia, jej zakresu, deformacji, a także ich skutków spowodowanych eksploatacją wielokrotną – wielopokładową i prowadzoną w długim okresie czasu. Była to największa eksploatacja w Polsce, a może na świecie, pod terenem zabudowanym – pod dużym miastem. Największa w sensie wydobytego węgla kamiennego i czasu jej prowadzenia. Wykazano, że narastanie deformacji, spowodowanej eksploatacją wielokrotną i w długim okresie czasu, było możliwe pod zwartą zabudową miejską, choć musiały jej towarzyszyć uszkodzenia, a także wyburzanie budynków. W szczególności porównano określone obliczeniowo na podstawie odkształceń poziomych kategorie terenu górniczego, uwzględniając ich narastanie w czasie (deformacje czasowo-ekstremalne) oraz ich redukcję, uwzględniając relaksację odkształceń poziomych.

EN

The subject of the article is a summary of the range and deformation of mining exploitation under the Bytom downtown, and the effects of multiple, multi - seam exploitation which was carried out over a long period of time. It was the largest exploitation under the big city in Poland, under built - up area and probably in the world. It was the largest because there was the largest extraction and it lasted the longest. It was proved that the deformation increase caused by the multiple and long - lasting exploitation was possible under compact urban buildings, although damage and demolition of buildings occurred. In particular computationally defined categories of mining areas were compared based on horizontal strains, taking into account their increase in time and their reduction, calculating the so - called relaxed horizontal strains.

4

Zakończenie eksploatacji górniczej pod obiektami parafii ewangelicko-augsburskiej w Bytomiu- Miechowicach oraz ich rektyfikacja i rewitalizacja

Kowalski Andrzej, Niemiec Tomasz

Przegląd Górniczy

|

2020

|

T. 76, nr 9

10--21

PL

W artykule przedstawiono uwarunkowania geologiczne i górnicze mające istotne znaczenie dla ochrony powierzchni spowodowane eksploatacją z zawałem stropu pod obiektami parafii ewangelicko-augsburskiej w Bytomiu-Miechowicach. Następnie opisano syntetycznie deformacje prognozowane i pomierzone. W drugiej części artykułu przedstawiono obiekty, które zrektyfikowano oraz zrewitalizowano do stanu z przed eksploatacji górniczej. Jest to wzorowy przykład naprawy uszkodzonych obiektów po zakończeniu eksploatacji górniczej w terenie, gdzie wystąpiły duże deformacje powierzchni.

EN

The article presents geology and mining conditions which are important for ground surface protection caused by mining exploitation with caving under structures of Lutheran parish in Bytom – Miechowice. Next predicted and measured deformations were short described. Structures were presented in the second part of the article which were rectified and restored to the state before mining exploitation. It is model example of repairing damaged structures after mining exploitation in the area where great ground surface deformation occurred.

5

Horizontal strains over the length of single section of observation line – problem analysis

Sopata Paweł

Geoinformatica Polonica

|

2020

|

T. 19

31--35

EN

The problem of studying values of horizontal strains occurring over the length of single sides of observation line has been raised in the article. A particular attention has been paid to relevance of this issue in the aspect of assessments made with respect to hazards of mining areas. Lack of knowledge of factually occurring values of horizontal strains in the aspect of commonly determined mean index values (assigned for the entire side length) in case of substantial mutual differences may result in low credibility of prepared assessments. It may also explain arising damages to facilities on lands of thus defined category of a mining area.

PL

W artykule poruszono problem badania wartości odkształceń poziomych występujących na długości pojedynczych boków linii obserwacyjnych. Zwrócono szczególną uwagę na istotność tego zagadnienia w aspekcie wykonywanych dziś ocen zagrożenia terenów górniczych. Brak znajomości faktycznie występujących wartości odkształceń poziomych w aspekcie wyznaczanych powszechnie średnich wartości wskaźnika (przypisywanych dla całej długości boku) w przypadku ich dużych wzajemnych różnic może być przyczyną małej wiarygodności sporządzanych ocen. Może to wyjaśniać również występowanie uszkodzeń obiektów na terenach o ustalonej w ten sposób kategorii terenu górniczego.

6

Ochrona powierzchni dzielnicy Wirek w świetle dokonanej i prowadzonej podziemnej eksploatacji górniczej

Piecha Michał, Szewczyk Stanisław, Rutkowski Tadeusz

Przegląd Górniczy

|

2019

|

T. 75, nr 2

55--66

PL

W artykule przedstawiono syntetycznie uwarunkowania ochrony zabudowy dzielnicy Wirek w Rudzie Śląskiej, gdzie od lat prowadzona jest eksploatacja górnicza. Scharakteryzowano warunki geologiczne, dokonaną i projektowaną eksploatację ostatniego pokładu 414/2 oraz pomierzone deformacje powierzchni. W szczególności przedstawiono uszkodzenia oraz podjęte naprawy i zabezpieczenia budynku kościoła, który wielokrotnie był poddawany wpływom eksploatacji górniczej. Budynek kościoła będzie kotwiony, a sklepienia zostaną zabezpieczone nowatorskim rozwiązaniem chronionym patentem pt. Łukowa podpora wzmacniająca konstrukcje budowli.

EN

This paper presents synthetically the conditions for the protection of buildings in the Wirek district in Ruda Śląska, where mining has been carried out for years. The geological conditions, the accomplished and planned exploitation of the last coal seam no. 414/2 and the measured surface deformations were characterized. In particular, damages and repairs and protection of the church building were presented, which was repeatedly subject to mining exploitation. The church building will be anchored and the vaults will be secured with an innovative solution protected by a patent titled An arch support that strengthens building structures.

7

Lokalne zmiany wektorów przemieszczenia w czasie nad eksploatacją górniczą

Niedojadło Zygmunt, Sopata Paweł, Stoch Tomasz, Wójcik Artur, Mrocheń Dawid

Przegląd Górniczy

|

2019

|

T. 75, nr 1

40--45

PL

W artykule przedstawiono wyniki badań dotyczących poziomych przemieszczeń szeregu gęsto rozmieszczonych punktów w rejonie podziemnej eksploatacji górniczej pokładu węgla kamiennego. Geometrię układu pomiarowego stanowił prostoliniowy odcinek 49 punktów zastabilizowanych w interwale co jeden metr. Analizą objęto całkowite wektory poziomego przemieszczenia punktów dla wybranych stanów frontu eksploatacyjnego w stosunku do miejsca położenia sieci obserwacyjnej. Przeprowadzone badania umożliwiły śledzenie rozwoju procesu przemieszczania się powierzchni terenu w ujęciu lokalnym w warunkach przechodzącego frontu eksploatacyjnego, dając możliwość wykrycia nieregularnych wartości wskaźnika w rejonie zaburzeń budowy geologicznej górotworu.

EN

The paper presents the results of research on horizontal displacements of a number of densely distributed points in the area of underground mining exploitation of a coal seam. The geometry of the measurement system was a straight line segment of 49 points, stabilized at intervals of one meter. The analysis concerned the total vectors of horizontal displacement of points for the selected states of face advances in relation to the location of the observation line. The conducted research enabled tracking the development of the process of surface movement locally, under conditions of the advancing longwall panel excavation, giving the possibility of detecting irregular values of the indicator in the area of disturbances in the geological structure of the rock mass.

8

The influence of rock mass disturbance on surface subsidence in urban areas

Majcherczyk T., Kryzia K., Niedbalski Z.

Technical Transactions

|

2018

|

Vol. 115, iss. 5

83--93

EN

This paper presents an analysis of the parameters of surface deformation prediction theory carried out for a hard coal mine in the Upper Silesian Coal Basin. Two areas of the coal mine were used as the subject of this analysis – in these areas, underground mining with roof caving was carried out in similar geological conditions for various numbers of seams, and consequently, for various rock mass disturbance rates. In order to estimate the parameters of the surface deformation prediction theory, i.e. the exploitation coefficient and the angle of the main range of influences, geodesic measurements of subsidence along the observation lines were used. The study shows that rock mass disturbance affects the values of the Knothe theory parameters and the values of the surface deformation indicators. In the case of a larger number of selected seams, the determined value of the exploitation coefficient was larger than the determined value in the case of a less disturbed rock mass. Assuming inappropriate parameters for surface subsidence prediction may cause unexpected damage to surface objects.

PL

W artykule przedstawiono analizę parametrów teorii prognozowania deformacji powierzchni terenu, którą wykonano dla jednej z kopalń węgla kamiennego w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym. Analizie poddano dwa rejony kopalni, dla których w zbliżonych warunkach geologicznych prowadzono eksploatację z zawałem stropu dla różnej liczby pokładów, a więc różnego zruszenia górotworu. W celu oceny wartości parametrów teorii prognozowania, czyli współczynnika eksploatacji oraz kąta zasięgu wpływów głównych, posłużono się pomiarami geodezyjnymi obniżeń na liniach obserwacyjnych. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, że zruszenie górotworu wpływa na wartości parametrów teorii Knothego, a więc i wartości wskaźników deformacji powierzchni terenu. Przy większej liczbie wybranych pokładów uzyskano większą wartość współczynnika eksploatacji niż przy mniejszym zruszeniu górotworu. Przyjęcie niewłaściwych parametrów do prognozy może powodować, że zakładane uszkodzenia w obiektach znajdujących się na powierzchni terenu będą inne niż oczekiwane.

9

Relacje profesora Stanisława Knothego z Głównym Instytutem Górnictwa

Dubiński J., Kowalski A.

Prace Instytutu Mechaniki Górotworu PAN

|

2018

|

T. 20, nr 1

7--12

PL

Przedstawiono związki Profesora Stanisława Knothe, które zaczęły się rozwijać już pod koniec lat 40. XX wieku, praktycznie wraz z powstaniem w 1945 roku Głównego Instytutu Górnictwa. W latach 60. i 70. były one szczególnie intensywne, co wiązało się z członkostwem Profesora w Komitecie Naukowym dla Ośrodka Techniki Górniczej oraz członkostwem w Radzie Naukowej Instytutu przez dwie kadencje (lata 1973-1978). Profesor Stanisław Knothe wniósł wówczas duże zasługi dla rozwoju kadry naukowej Instytutu, będąc członkiem i także przewodniczącym różnego rodzaju komisji powoływanych w przewodach doktorskich i habilitacyjnych oraz w postępowaniach o nadanie tytułu naukowego profesora, prowadzonych przez Radę Naukową. Szereg z nich dotyczy problematyki wpływu eksploatacji górniczej na powierzchnię i wykorzystuje teorię Knothego-Budryka. Dla wielu pracowników Instytutu Profesor Stanisław Knothe był nie tylko mentorem w kwestiach naukowych, ale także przyjacielem.

10

Methods for assessing resistance and threats to building structures in mining areas

Rusek J.

Prace Instytutu Mechaniki Górotworu PAN

|

2018

|

T. 20, nr 2

103--110

EN

The fi rst part of this research paper presents methods for assessing threats and resistance of the existing building structures to the infl uence of continuous surface deformation and mining tremors. The discussed assessment methods were used for the analysis of a large number of buildings located in the mining area, and they allowed to assess both the resistance of those buildings as well as the extent and intensity of potential mining damage. The second part demonstrates the results of the research involving a methodology that allows for a detailed assessment of dynamic resistance of a single building structure to the impact of mining tremors. This assessment is based on a comparison of the behavior of a structure when exposed to the loads from the design stage, with its response to the infl uence of the seismic combination, which takes into account mining impacts in the form of mining tremors. The paper also presents exemplary results of the conducted analyzes which evaluated dynamic resistance of an existing portal frame industrial building with a steel structure to mining tremors. Based on the adopted methodology, the direction of further research was defi ned. It will determine the criteria for detailed assessment of dynamic resistance of the existing building structures to the infl uence of mining tremors, considering the fact that these structures were designed with only the impacts of continuous surface deformation taken into account.

11

Application of generalized function of time in preventive measures undertaken in mining on account of the protection of civil structures

Kowalski A., Gruchlik P.

Prace Instytutu Mechaniki Górotworu PAN

|

2018

|

T. 20, nr 1

59--67

EN

The article presents the application of the Knothe-Budryk theory as a tool for the prediction of surface deformation and as a preventive measure in mining, using the example of the exploitation of longwall no. 6 in seam 503 and as measurement verification of the estimation of subsidence formation speed. In particular, the generalized function of time was utilised, which is an expansion of the Knothe function of time and which is analogous to the drift function of rheological models. The relation of subsidence speed determined a posteriori, which confirmed the connection between the speed of subsidence formation and the rate of longwall face advance and the k coefficient, which is equal to the maximum slope of an unsteady trough.

12

Estimation of mining impact on surface in relation to rock mass type

Kryzia K., Majcherczyk T., Niedbalski Z.

Gospodarka Surowcami Mineralnymi

|

2018

|

T. 34, z. 2

151--170

EN

An analysis of the impact of mining with caving on the surface shows that a type of rock mass strata seems to be one of the critical factors affecting the process. Correlating the values of mining-induced surface deformation with the rock mass structure and the state of its disturbance is of crucial importance. Therefore, if other mining conditions are left unaffected, then those factors exert the key influence on a course and distribution of subsidence and rock mass deformation. A proper description of rock mass type and properties also seems rational for a proper determination of prediction parameters, especially in the case of a multi-seam coal mining, and/or the exploitation carried out at considerable depths. A general outcome of the study discussed in this paper is the development of the methodology and model practices for determining the rock mass type and, as a result, for selecting the optimal values of parameters for predicting the values of surface subsidence in relation to particular geological and mining conditions. The study proves that the type of rock mass may be described by such factors as the influence of overburden strata, the influence of Carboniferous layers, the disturbance of rock mass and the depth of exploitation.

PL

Rozpatrując zagadnienie wpływu zawałowej eksploatacji górniczej na powierzchnię terenu, można stwierdzić, że jednym z ważnych czynników wpływających na powyższy proces jest rodzaj warstw skalnych budujących górotwór. Uzależnienie wartości deformacji powierzchni terenu spowodowanych eksploatacją górniczą od budowy górotworu i stanu jego zruszenia ma zasadnicze znaczenie, bowiem przy innych niezmienionych warunkach górniczych, właśnie te czynniki mają największy wpływ na przebieg i rozkład obniżeń oraz deformacje górotworu. Określenie rodzaju górotworu wydaje się również zasadne do określenia parametrów prognozy, szczególnie gdy eksploatacja jest wielopokładowa, a ponadto prowadzona na dużych głębokościach. W artykule przedstawiono schemat postępowania konieczny dla określenia rodzaju górotworu, a w konsekwencji doboru wartości parametrów prognozy umożliwiających predykcję wartości obniżeń powierzchni terenu w zależności od warunków geologiczno-górniczych. Z wykonanej analizy wynika, że rodzaj górotworu może być charakteryzowany przez takie czynniki jak wpływ warstw nadkładu, wpływ warstw karbonu, zruszenie górotworu oraz głębokość eksploatacji.

13

Variability of exploitation coefficient of Knothe theory in relation to rock mass strata type

Kryzia K., Majcherczyk T., Niedbalski Z.

Archives of Mining Sciences

|

2018

|

Vol. 63, no. 3

767--782

EN

Geodesic measurements of mining area deformations indicate that their description fails to be regular, as opposed to what the predictions based on the relationships of the geometric-integral theory suggest. The Knothe theory, most commonly applied in that case, considers such parameters as the exploitation coefficient a and the angle of the main influences range tgβ, describing the geomechanical properties of the medium, as well as the mining conditions. The study shows that the values of the parameters a = 0.8 and tgβ = 2.0, most commonly adopted for the prediction of surface deformation, are not entirely adequate in describing each and every mining situation in the analysed rock mass. Therefore, the paper aims to propose methodology for determining the value of exploitation coefficient a, which allows to predict the values of surface subsidence caused by underground coal mining with roof caving, depending on geological and mining conditions. The characteristics of the analysed areas show that the following factors affect surface subsidence: thickness of overburden, type of overburden strata, type of Carboniferous strata, rock mass disturbance and depth of exploitation. These factors may allow to determine the exploitation coefficient a, used in the Knothe theory for surface deformation prediction.

PL

Pomiary geodezyjne deformacji terenu górniczego wskazują, że ich opis nie jest regularny jak to wynika z prognoz wykonywanych przy użyciu zależności z teorii geometryczno-całkowych. Szeroko stosowana w tym zakresie teoria S. Knothego uwzględnia parametry takie jak współczynnik eksploatacji a oraz kąt zasięgu wpływów głównych tgβ charakteryzujące własności geomechaniczne ośrodka i warunki eksploatacji górniczej. Z wykonanych badań wynika, wartości parametrów a = 0.8 i tgβ = 2.0 najczęściej przyjmowane do prognozy deformacji powierzchni terenu nie są w pełni adekwatne do opisu każdej sytuacji górniczej w górotworze. W artykule przedstawiono schemat postępowania konieczny dla określenia wartości współczynnika eksploatacji a umożliwiającego predykcję wartości obniżeń powierzchni terenu w zależności od warunków geologiczno-górniczych podczas prowadzenia eksploatacji pokładów węgla z zawałem stropu. Z charakterystyki analizowanych rejonów wynika, że czynnikami wpływającymi na obniżenia powierzchni terenu są: miąższość nadkładu, rodzaj warstw nadkładu, rodzaj warstw karbonu, zruszenie górotworu i głębokość eksploatacji. Wyróżnione czynniki umożliwiają opisanie współczynnika eksploatacji a stosowanego w teorii Knothego do prognozowania deformacji powierzchni terenu.

14

The influence of underground coal mining on an overhead high-voltage power line

Majcherczyk T., Niedbalski Z.

Technical Transactions

|

2017

|

Vol. 3(114)

87--100

EN

The primary aim of this study is the analysis of the influence of multi-seam coal mining on a specific 110 kV overhead high-voltage power line. The paper presents the results of geodesic measurements of surface deformation in the area of the analysed location. The study also analyses mining-induced changes in the construction and the inclination of the transmission pylons. Some proposals for the reinforcement of the pylons are suggested. Additionally, pressing issues are identified indicating the necessity for the replacement of the existing pylon system of the overhead high-voltage power line.

PL

W artykule poddano analizie wpływ prowadzenia wielopokładowej eksploatacji węgla kamiennego na wybrany odcinek linii wysokiego napięcia 110 kV. W artykule zamieszczono geodezyjne wyniki deformacji powierzchni terenu w rejonie analizowanego obiektu. W dalszej części dokonano analizy zmian zachodzących w konstrukcji słupów oraz ich wychyleń w zależności od stopnia zaawansowania eksploatacji dokonanej i planowanej. Podano także przykłady wzmocnienia istniejących słupów oraz warunki, w których powinna nastąpić wymiana słupów linii wysokiego napięcia.

15

Deformacje powierzchni terenu w aspekcie wycieku „Mina” w Kopalni Soli „Wieliczka”

Ulmaniec P., Paraszczuk K., Malinowska A., Hejmanowski R.

Przegląd Solny

|

2017

|

T. 13

15--23

PL

Naruszenie granicy złoża w poprzeczni Mina na IV poziomie kopalni skutkowało ujawnieniem się wycieku, a w kwietniu 1992 roku wdarciem wód. Spływ wód spowodował wykształcenie leja depresji i zjawisko sufozji. Woda wymywała materiał skalny, udrażniając i tworząc system szczelin oraz pustek, cyklicznie wypełniający się i opróżniający. Skutkiem tego procesu były pojawienie się niecki osiadań, a długotrwały drenaż utworów wodonośnych spowodował wyniesienie dużych ilości drobnego materiału skalnego. Zamknięcie wycieku w 2007r. spowodowało proces przywracania naturalnych warunków hydrogeologicznych. Skutkiem tego procesu było pojawienie się wypiętrzeń na powierzchni terenu. Wpływy obu tych procesów były od początku obserwowane w ramach badania deformacji powierzchni i górotworu metodami geodezyjnymi ale także przez pomiary zwierciadła wody w piezometrach. Analiza i interpretacja wyników tych badań doprowadziły do szeregu bardzo istotnych spostrzeżeń i wniosków. W niniejszym artykule przedstawiono tło obserwowanych zjawisk i wyniki wspomnianych.

EN

The mining operation close to the salt deposit boundary at Mine 4’s level resulted in water leakage the introduction of water (April 1992). Water flow caused the depression cone and mechanical suffosion on the terrain surface. Water washed out the rock material creating a system of gaps and voids. The result of this process was development of subsidence troughs, and long-term drainage of aquifers. Closing the water leak in 2007 caused the process of restoring natural hydrogeological conditions. The result of this process was the terrain uplift. The effects of both these processes were observed from the beginning as part of the surveying of terrain surface and rock deformation. The hydrological measurements of the water table in piezometers was also provided. The analysis and interpretation of the results of these studies has led to a number of very important observations and conclusions. This article presents the background of the observed phenomena and the premises for the future.

16

Zanikanie deformacji powierzchni śródmieścia Bytomia po zakończonej eksploatacji przez KWK Centrum

Wagner D.

Przegląd Górniczy

|

2017

|

T. 73, nr 12

31--37

PL

Autor w artykule przedstawia krótki rys historyczny eksploatacji po śródmieściem Bytomia od eksploatacji złóż rud cynku i ołowiu do eksploatacji złóż węgla kamiennego na tle historii KWK Centrum, genezy eksploatacji w filarze śródmieścia miasta Bytomia oraz warunków górniczo-geologicznych w tym rejonie. Ostatnia eksploatacja w filarze śródmieścia prowadzona była ścianą 4 w dolnej warstwie pokładu 510 na podsadzkę hydrauliczną. Następnie przedstawił metody i dokładności wykonywanych pomiarów oraz wyniki deformacji terenu górniczego (obniżenia i odkształcenia) po zakończeniu eksploatacji. Wyniki pomiarów obejmują okres od jesieni 2014 r. (eksploatacja), poprzez wiosnę 2015 r. (zakończenie eksploatacji) do wiosny 2017 r. w cyklach wiosna i jesień. Opracowanie wyników pomiarów pozwala na stwierdzenie „Teren śródmieścia Bytomia - górniczo uspokojony” od głównych wpływów eksploatacji.

EN

The author of this paper presents a brief historical outline of the mining exploitation under the city center of Bytom, starting from exploitation of zinc and lead ore up to the coal deposits with the history of coal mine Centrum in the background. The origin of exploitation in the downtown pillar of the city of Bytom as well as the mining and geological conditions in this area has been taken into consideration as well. The last mining works were conducted in the longwall no. 4 in the bottom part of seam no. 510 for hydraulic floor. Furthermore, the author presents the methods and accuracy of both measurements and deformation of the mining area (subsidence and deformation) after the exploitation. The measurement results cover the period from autumn 2014 (exploitation), through spring 2015 (end of operation) until the spring of 2017 (in spring and autumn cycles). The analysis of the measurements’ results allowed to conclude that the downtown area of Bytom is now safe from disruptions when it comes to effects of mining exploitation.

17

Prognozowanie deformacji powierzchni w górnictwie węgla kamiennego w Polsce i na świecie, metody empiryczne, czy numeryczne?

Kowalski A.

Przegląd Górniczy

|

2017

|

T. 73, nr 12

1--6

PL

W referacie przedstawiono dokonania polskich uczonych w zakresie prognozowania deformacji powierzchni głównie pod wpływem podziemnej eksploatacji węgla kamiennego, zarówno na etapie ich powstawania, jak i w aktualnych uwarunkowaniach geologicznych i górniczych (2017 r.). W drugiej części omówione zostały doświadczenia z prognozowania deformacji powierzchni w górnictwie węgla kamiennego na świecie. Następnie przedstawiono rozwój wiedzy w zakresie prognozowania deformacji z zastosowaniem metod numerycznych, opartych na dyskretyzacji górotworu i symulacji skutków pod wpływem eksploatacji górniczej. Pomimo dobrych wyników testowania modeli numerycznych w pracach doktorskich i projektach badawczych, stosowanie metod numerycznych w Polsce nie jest jeszcze konkurencją dla teorii Knothego - Budryka. W odpowiedzi na pytanie postawione w tytule uważa się, że w Polsce prognozy deformacji będą oparte na teorii Knothego - Budryka, albo rozwiązaniach na niej opartych, natomiast na świecie przeważać mogą metody numeryczne, ale czy wyeliminują metody empiryczne?

EN

This paper presents the achievements of Polish scientists in the field of the surface deformations prediction mainly under the influence of underground hard coal mining, both at their formation stage and in current geological and mining conditions (2017). The second part discusses the experience in predicting surface deformations in hard coal mining industry worldwide. The development of knowledge in the field of predicting deformations by use of numerical methods based on rock mass discretisation and the simulation of effects under the influence of mining exploitation was presented. Despite the good results of numerical modeling in doctoral dissertations and research projects, the use of numerical methods in Poland is not yet a competition for the Knothe - Budryk theory. In response to the question posed in the title, it is considered that in Poland the predictions of deformations will be based on the Knothe - Budryk theory or solutions based on the theory, while in the world numerical methods may prevail, but will they eliminate empirical methods?

18

Deformacje powierzchni spowodowane częściową eksploatacją w górnictwie węgla kamiennego

Kowalski A., Polanin P., Walentek A.

Przegląd Górniczy

|

2017

|

T. 73, nr 10

9--20

PL

W artykule przedstawiono wyniki geodezyjnych pomiarów deformacji powierzchni, obniżeń i odkształceń poziomych (względnych zmian długości na odcinkach) z dwóch obszarów, gdzie prowadzona jest eksploatacja częściowa przez dwa, jedyne zakłady górnicze w Polsce systemem chodnikowym z pozostawieniem filarów węglowych. Ponadto przedstawiono wartości współczynnika eksploatacyjnego, który charakteryzuje stopień wybrania pokładu (wykorzystania złoża) oraz wykazano jego zależność od stopnia wykorzystania złoża. Wyniki polskich doświadczeń porównano z doświadczeniami kopalni Roadside z eksploatacji komorowo-filarowej w Stanach Zjednoczonych oraz z doświadczeniami kopalni Changxing w Chinach z eksploatacji prowadzonej chodnikami.

EN

This paper presents the results of surveys of subsidence and horizontal deformations (relative to changing length between observation points) from two mining areas where only two collieries in Poland extract hard coal seams using gateway mining technology with coal pillars. Furthermore, the operating indicator (exploitation of a deposit) values were presented and its relation from the degree of deposit exploitation demonstrated. The results of subsidence analysis from research areas in Poland were compared with the results of Roadside colliery in the United States, using room and pillar mining technology, and with the results of Changxing colliery in China which applied the roadway backfill coal mining method (RBCM).

19

Wykorzystanie satelitarnej interferometrii radarowej w badaniach deformacji powierzchni w górnictwie odkrywkowym węgla brunatnego

Górnictwo Odkrywkowe

|

2017

|

R. 58, nr 1

22--27

PL

W artykule, na przykładzie Kopalni Węgla Brunatnego „Turów”, zademonstrowano możliwości wykorzystania satelitarnej interferometrii radarowej w badaniach deformacji powierzchni w odkrywkowym górnictwie węgla brunatnego. Przedstawiono metodykę opracowania danych SAR (ang. Synthetic Aperture Radar) pochodzących z satelity Sentinel-1 Europejskiej Agencji Kosmicznej technikami małych baz (SBAS) oraz interferometrii różnicowej (DInSAR). Na podstawie ich wyników określono stan geometryczny powierzchni terenu górniczego w dłuższym – rok (22.11.2015 – 11.04.2016) oraz w krótszym okresie – dwa tygodnie (22.11.2015 – 4.12.2015). Wyznaczone przemieszczenia w linii obserwacji satelity (ang. Line of Sight, LOS) przedstawiono w sposób graficzny na mapach i wykresach. Przedyskutowano przydatność interferometrii satelitarnej w badaniach deformacji powierzchni otoczenia odkrywkowych kopalni węgla brunatnego jako obserwacji komplementarnych dla pomiarów geodezyjnych realizowanych przez służby miernicze zakładu górniczego.

EN

In the article, application of satellite radar interferometry in studies of ground surface deformation in open pit brown coal mining have been demonstrated on the case study of KWB “Turów” mine. Methodology of Synthetic Aperture Radar (SAR) Sentinel-1 ESA satellite mission data processing with small base (SBAS) and differential (DInSAR) interferometric techniques from has been presented. Based on these results geometrical condition of mining ground surface has been determined for a longer, one year (22.11.2015 – 11.04.2016) and shorter, two week (22.11.2015 – 4.12.2015) periods. The displacements calculated in the satellite’s Line of Sight (LOS) have been presented graphically on maps and graphs. Application of satellite interferometry in studies of ground surface deformations in areas of open pit brown coal mining as a data source complementary and augmenting geodetic measurements conducted by mine surveyors has been discussed.

20

Wyznaczenie mapy deformacji obiektu inżynierskiego

Gradka R., Kwinta A.

Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji

|

2017

|

Vol. 29

49--62

PL

Pomiary geodezyjne dostarczają informacji na temat kształtu obiektu i jego deformacji. Wyniki pomiarów po przetworzeniu są wizualizowane w postaci różnych opracowań graficznych. Graficzne opracowanie pomiarów jest niezbędnym elementem analiz mających na celu określenie stanu technicznego obiektu i jego bezpiecznego użytkowania. Różne geodezyjne systemy pomiarowe dostarczają informacji, które należy w trakcie analizy odpowiednio przetworzyć. Stosowanie metod obliczeniowych znanych z kartografii pozwala na uproszczenie prowadzenia analiz. W pracy przedstawione zostały trzy różne przykłady pomiarów geodezyjnych, dla których w trakcie obliczeń zastosowano między innymi interpolacje nieliniowe znane z opracowań o charakterze kartograficznym.

EN

Geodetic measurements provide information about the shape of the object and its deformation. The results of measurements after processing are visualized in the form of various graphic designs. The graphic development of measurements is an indispensable element of analyzes aimed at determining the technical condition of the facility and its safe use. Different geodetic measurement systems provide information that should be properly processed during the analysis. The use of calculation methods known from cartography allows to simplify conducting analyzes. The paper presents three different examples of surveying measurements which are the example of using non-linear interpolations known from cartographic studies.