Celem pracy jest udowodnienie możliwości ekonomicznego odzysku z wód z odwiertów w Tyrawie Solnej trzech pierwiastków litu, boru i strontu. Inne zadanie to wykazanie, że woda z odwiertu Rabe może w pewnym stopniu być przydatna do leczenia niektórych chorób nowotworowych. Trzecim celem jest sprawdzenie, czy w istotny sposób różnią się między sobą ze względu na skład chemiczny wody z Cudownych Źródeł i Zwykłych Źródeł. Praca jest opracowaniem przeglądowym ,opartym na wynikach badań innych autorów. Wody podziemne z rejonu Karpat zostały podzielone na trzy grupy - Odwierty, Cudowne Źródła i Zwykłe Źródła. W pracy przedstawiono wyniki analiz chemicznych tych wód. Skład chemiczny wód ze Źródeł Cudownych i Zwykłych poddano badaniom statystycznym. Solanka z odwiertów w Tyrawie Solnej nadaje się do przemysłowego odzysku trzech pierwiastków: boru, litu i strontu. Opisano szczegółowo metody fizykochemiczne odzysku tych pierwiastków w Polsce i na świecie. Woda z odwiertu w miejscowości Rabe to 0.47% szczawa wodorowęglanowo-chlorkowo-sodowa z dodatkiem litu, żelaza i niewielkiej ilości arsenu. Woda leczy nadkwasotę, początkowe stadium cukrzycy, kamicę nerkową. Arsen w niskich dawkach może pomagać w terapii niektórych chorób nowotworowych, np. ostrej białaczki promielocytowej. Przeanalizowano wyniki badań składu chemicznego, oraz wyniki badań statystycznych wód gruntowych z Cudownych Źródeł i Zwykłych Źródeł , stwierdzając brak różnicy w składzie chemicznym.
EN
The aim of this study is to demonstrate the potential for economically recovering three elements-lithium, boron, and strontium-from water extracted from boreholes in Tyrawa Solna. Another objective is to show that the water from the Rabe borehole may be useful, to some extent, in treating certain types of cancer. The third aim is to determine whether the chemical composition of water from the Miraculous Springs significantly differs from that of Ordinary Springs. This work is a review based on the research results of other authors. Groundwater from the Carpathian region has been classified into three groups: Boreholes, Miraculous Springs, and Ordinary Springs. The results of the chemical analysis of these waters are presented in the study. The chemical composition of water from the Miraculous Springs and Ordinary Springs underwent statistical analysis. The brine from boreholes in Tyrawa Solna is suitable for industrial recovery of three elements: boron, lithium, and strontium. Physicochemical methods for recovering these elements in Poland as well as globally are described in detail. The water from the borehole in Rabe is a 0.47% bicarbonate-chloride-sodium mineral water, with the addition of lithium, iron, and a small amount of arsenic. The water helps to treat hyperacidity, early-stage diabetes, and kidney stones. Arsenic in low doses may be helpful in the therapy of certain cancers, such as acute promyelocytic leukemia. The results of chemical composition analysis and statistical studies of groundwater from Miraculous Springs and Ordinary Springs were examined, and no difference in chemical composition was found.
W pracy poruszono kwestie związane z docieplaniem od wewnątrz zabytkowych przegród o konstrukcji ryglowej. Przeprowadzono pomiary laboratoryjne pozwalające ocenić możliwość docieplania tego typu ścian. W tym celu zbudowano ścianę, którą umieszczono we wnętrzu komory dwudzielnej, gdzie symulowano zewnętrze i wewnętrzne warunki klimatyczne.
EN
The paper addresses issues related to insulating from the inside of historic partitions of half-timbered construction. Laboratory measurements were carried out to assess the feasibility of insulating such walls. For this purpose, a wall was built and placed inside a bipartite chamber, where external and internal climatic conditions were simulated.