The aim of this paper is to analyse the effectiveness of implementing the deposit-return scheme (DRS) as a tool for achieving goals in recycling and the separate collection of plastic packaging waste, as well as in promoting the circular economy in European Union (EU) countries. In this context, the prospects for the effectiveness of a future DRS in Poland were assessed. A correlation analysis between the level of plastic bottle collection and nine explanatory variables was conducted, supplemented by hierarchical cluster analysis. Our findings support the hypothesis that the deposit system is a key factor in increasing the rate of separate collection of plastic bottles. Accordingly, the introduction of a DRS in Poland is expected to effectively meet the target for plastic bottle collection set by the Single-Use Plastic Directive.
PL
Celem badania było przeprowadzenie analizy skuteczności wykorzystania systemu kaucyjnego jako narzędzia realizacji celów recyklingu i selektywnej zbiórki odpadów opakowaniowych z tworzyw sztucznych oraz budowy gospodarki obiegu zamkniętego w krajach Unii Europejskiej. Na tym tle ocenione zostały perspektywy skuteczności DRS w Polsce. Przeprowadzona została analiza korelacji pomiędzy poziomem selektywnej zbiórki butelek z tworzyw sztucznych, a dziewięcioma zmiennymi objaśniającymi. Wykorzystano także hierarchiczną analizę skupień. Pozytywnie zweryfikowano hipotezę badawczą, że system kaucyjny jest czynnikiem pozwalającym na skuteczną realizację celu selektywnej zbiórki butelek z tworzyw sztucznych. Tym samym można prognozować, że wprowadzenie systemu depozytowego w Polsce będzie czynnikiem pozwalającym na skuteczną realizację celu selektywnej zbiórki butelek z tworzyw sztucznych wyznaczonego przez dyrektywę Single-Use Plastic.
W ciągu najbliższych miesięcy przedsiębiorcy powinni się przygotować na znaczące zmiany wynikające z wdrożenia unijnej dyrektywy dotyczącej jednorazowych wyrobów z tworzyw sztucznych do krajowych regulacji prawnych.
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904 w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko – zwana dalej dyrektywą SUP (od Single Use Plastic) – została uchwalona przez Parlament Europejski 5 czerwca 2019 r. Zobowiązywała państwa członkowskie do implementacji stosownych rozwiązań do porządku prawa krajowego – do 3 lipca 2021 r.
W Polsce trwają właśnie konsultacje publiczne projektu ustawy wdrażającej założenia unijnej dyrektywy w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko (tzw. Single-Use Plastics Directive). Co zaskakujące, przygotowany przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska projekt nie odzwierciedla w pełni unijnych wytycznych, pomijając całkowicie postanowienia dyrektywy dotyczące butelek plastikowych na napoje, w tym przede wszystkim kwestię rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP) za opakowania oraz systemu kaucyjnego. To istotny brak, który może spowodować, że unijnych wytycznych nie uda się wdrożyć w pełni i w wyznaczonym na to terminie.
Przemysł opakowaniowy stoi przed wyzwaniem transformacji gospodarczej w kierunku modelu cyrkularnego, który obejmuje aspekty ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju. Powstają przepisy unijne, które nakładają nowe restrykcje, szczególnie w zakresie produkcji jednorazowych opakowań z tworzyw sztucznych. Dyrektywa SUP (Single-Use Plastics) jest konsekwencją tzw. strategii dla tworzyw, przy czym wcześniej prowadzono prace nad pakietem propozycji dotyczących gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ) i rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP). Redukcja ilości powstających odpadów, często nieprzydatnych do recyklingu, wymaga wdrożenia kompleksowych rozwiązań w ramach długofalowej polityki kraju – edukacji ekologicznej, selektywnej zbiórki odpadów, skutecznego recyklingu i ekoprojektowania. Ważną kwestią jest podejmowanie decyzji, już we wstępnej fazie projektowania, które uwzględnią wymagania ochrony środowiska w całym cyklu życia produktu. Wśród rekomendowanych rozwiązań są m.in.: minimalizacja zużycia materiałów/energii, wydłużenie czasu życia produktu, umożliwienie łatwego demontażu, redukcja złożoności materiałowej czy stosowanie materiałów nadających się do recyklingu bądź odzyskiwanych z odpadów.
EN
The packaging industry is facing the challenge of an economic transformation to a circular model that encompasses environmental protection and sustainable development aspects. There are created the EU regulations, that impose new restrictions, especially in the field of the production of single-use plastic packaging. The SUP Directive (Single-Use Plastics) is a consequence of the so-called strategy for plastics, with previous work on the circular economy (CE) and extended producer responsibility (EPR) in packaging. Reducing the amount of generated waste, often useless for recycling, requires the implementation of comprehensive solutions such as being a part of the country’s long-term policy – environmental education, waste collecting system, effective recycling and eco-design. An important matter is to make decisions, already in the initial design phase, that take into account environmental protection requirements throughout the whole product life cycle. The recommended solutions include, among others, minimizing material/ energy usage, extending product life cycle, easy to disassemble, reducing material complexity or using recyclable/recykled materials.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.