Jest to ostatnia z trzech części artykułu, poświęcona tematyce prawidłowości zarządzania ruchem na drogach z uwzględnieniem sygnalizacji świetlnej. Zawiera ona prezentację i komentarz do wyników badań stosowania sygnałów nadawanych przez sygnalizatory S-2. Ponadto scharakteryzowano w niej problem prawidłowości lokalizowania w przestrzeni wlotu (planu sytuacyjnego na drodze) sygnalizatorów nadających sygnał dopuszczający skręcanie w kierunku wskazanym strzałką. Skomentowano również konflikt wynikający z definicji „obszaru skrzyżowania” w kontekście sterowania ruchem drogowym oraz możliwość stosowania sygnalizacji świetlnej na skrzyżowaniach, na których jeden z wlotów stanowi wlot drogi niepublicznej. Podsumowanie stanowią konkluzje autorów w kontekście wszystkich części artykułu wraz z zaleceniami dokonania zmian w ustawie Prawo o ruchu drogowym oraz wynikających z niej akt wykonawczych.
EN
This is the last of a three-part article devoted to the correctness of signal-controlled road traffic management. This part contains a presentation and commentary on the results of research on the use of signals transmitted by S-2 traffic light devices. In addition, the problem of correct location in the approach (situational plan on the road) of the signals transmitting the green arrow signal is characterized. The conflict resulting from the definition of the “intersection area” in the context of road traffic control and the possibility of using traffic lights at intersections where one of the approaches is the inlet to a private road is also commented on. The summary is the authors' conclusions considering all the parts of the article, along with recommendations for amendments to the Act on Road Traffic and implementing executive acts resulting thereof.
W tej części artykułu autorzy skupiają uwagę na zagadnieniach formalno-prawnych, związanych z projektowaniem sygnalizacji świetlnej na drogach i skrzyżowaniach w naszym kraju. Syntetycznie ujęto charakterystykę niezbędnej zawartości projektu organizacji ruchu z sygnalizacją świetlną, zatwierdzanego przez właściwy organ zarządzający ruchem na drodze. Opisano też historyczny rys wytycznych wdrażania sygnału dopuszczającego skręcanie w kierunku wskazanym strzałką. Najważniejszą fragmentem tej części artykułu jest jednak komentarz do obecnie obowiązujących przepisów prawa w zakresie dopuszczalności i niedopuszczalności do jednoczesnego zezwolenia na ruch poszczególnych strumieni kolizyjnych – ze szczególnym uwzględnieniem strumieni pojazdów sterowanych sygnalizatorem S-2. Komentarz zawiera osobne odniesienia do stanu prawnego z pierwotnej wersji wymogów stawianych w 2004 oraz z nowelizacji przepisów z 2008 i 2015 roku. W opinii autorów, opisy te stanowią kluczowe kwestie objaśniające złożoność problemu zarówno dla projektantów, opiniodawców i zatwierdzających organizację ruchu z sygnalizacją świetlną. Starano się wytłumaczyć w sposób wyczerpujący wszystkie możliwe sytuacje, ponieważ w kraju ma miejsce obecnie niejednolite stosowanie faz sygnalizacyjnych na skrzyżowaniach oraz odmienne stanowiska w kwestii interpretacji prawidłowego stosowania sygnału "zielonej strzałki". Wyniki badań w tym zakresie zawarte zostały w części trzeciej artykułu.
EN
In this part of the article, the authors focus their attention on the formal and legal issues related to the design of traffic signals on roads and intersections in Poland. A synthesis of the characteristics of the necessary content of the design of traffic organization with traffic lights, approved by the competent authority managing traffic on the road is given. A historical outline of the guidelines for the implementation of the signal allowing turning in the direction indicated by the green arrow is provided. The most important aspect of this part of the article is a commentary on the current legal provisions regarding the permissibility and inadmissibility of allowing simultaneous movement of individual collision streams – with particular emphasis on vehicle streams controlled by the S-2 traffic signal. The commentary includes separate references to the legal status from the original version of the requirements made in 2004 and from the 2008 and 2015 amendments to the regulations. In the authors’ opinion, these descriptions provide key points explaining the complexity of the problem for designers, reviewers, and approvers of signals controlled traffic organization. An effort has been made to explain comprehensively all possible situations since there is currently a non-uniform application of signal phases at intersections and different opinions on the questions of interpreting the correct application of the "green arrow" signal. The results of the study in this regard are included in part III of the article.
Artykuł poświęcony jest tematyce sterowania ruchem drogowym w kontekście prawidłowego projektowania, opiniowania i zatwierdzania organizacji ruchu drogowego, w tym ze szczególnym uwzględnieniem zasad i praktyk bezpieczeństwa użytkowników infrastruktury drogowej. Dogłębnie objaśniane są w nim aspekty formalno-prawne, wywodzące się z podstawowych przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz aktów wykonawczych do tej ustawy. Zarówno projektanci, jak i organy zarządzające ruchem, mają duży dylemat interpretacyjny wielu układów faz sygnalizacyjnych. Świadczą o tym wyniki badań – aż 71% z poddanych analizie skrzyżowań zawierała błędy w zakresie stosowania sygnału dopuszczającego skręcanie w kierunku wskazanym strzałką. W artykule objaśniono możliwości stosowania poszczególnych sygnałów świetlnych na drogach, w szczególności problematykę związaną z tzw. „zieloną strzałką”. Wnikliwie scharakteryzowano mankamenty interpretacyjne dotyczące sterowania ruchem środków publicznego transportu zbiorowego, sterowania ruchem na przejściach dla pieszych oraz w „obszarze skrzyżowania”, w tym z wlotem drogi niepublicznej. Artykuł został podzielony na trzy części. Pierwsza z nich poświęcona jest podstawom prawnym sterowania ruchem drogowym w kraju, oraz charakterystyce zasad poruszania się uczestników ruchu drogowego w okresie kierowania ruchem za pomocą sygnalizacji świetlnej. Trzyczęściowy artykuł, jako całość, zwieńczą konkluzje autorów, które znajdą się w ostatniej jego części, wraz z zaleceniami zmian w ustawie Prawo o ruchu drogowym oraz aktów wykonawczych.
EN
The paper is devoted to the issue of signal traffic control in the context of proper design, opinion, and approval of traffic organization, focusing on the safety principles and practices of road users. Formal and legal aspects derived from the basic provisions of the Act on Road Traffic and its executive acts are explained in depth. Both designers and traffic management authorities have a major dilemma about the interpretation of many signal phase systems. This is confirmed by the results of a study - as many as 71% of the analyzed intersections contained errors in the application of the signal allowing turning in the direction indicated by the “green arrow”. In the paper the possibilities of using individual traffic signals on roads and intersections, and the problems associated with the so-called “green arrow” in particular are explained. Interpretative shortcomings regarding the traffic control of public transport means, traffic control at pedestrian crossings and in the “intersection areas”, including the entrance of a non-public road are thoroughly characterized. The paper is divided into three parts. The first one is devoted to the legal basis of signal traffic control in Poland, and description of the rules of traffic participants’ movement in the conditions of traffic controlled by traffic lights. The three-part paper, as a whole, will be crowned by the authors' conclusions in the final part, along with recommendations for amendments to the Act on Road Traffic and executive acts.
4
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Artykuł przedstawia zagadnienia stanowiące problemy podczas projektowania drogowej sygnalizacji świetlnej. Mimo wielu zmian przepisów nadal pozostają one niejednoznaczne w przypadku stosowania sygnalizatora S-2. Artykuł prezentuje różne interpretacje oraz uzasadnienia zmian przepisów. Drugim poruszonym zagadnieniem jest stosowanie wyświetlaczy czasu w sygnalizacji świetlnej. Przedstawiono wymagania dotyczące tych urządzeń wynikające z przepisów oraz przeanalizowano problemy związane z ich stosowaniem. Opisano również wymagania dotyczące liczników czasu jako wyrobów budowlanych.
EN
The article presents issues that are a problem during road traffic light signalling design. Despite many legislative changes, they still remain unclear in the scope of application of the right turn on red. The article presents various interpretations and justifications for changes in the regulations. The second issue raised is the use of countdown timers in traffic lights. The requirements of the regulations for these devices are presented and problems related to their application are analysed. It also describes the requirements for timers as construction products.
Artykuł omawia problem stosowania sygnału dopuszczającego skręcanie w kierunku wskazanym strzałką (sygnału S-2). Aktualizacja przepisów wykonawczych dotyczących sygnalizacji świetlnej z 2008 roku dopuściła ponownie możliwość stosowania kolizyjnych w czasie sygnałów skrętu warunkowego. W skutek zmian przepisów, na podobnych skrzyżowaniach z sygnalizacją, sygnał S-2 może dopuszczać ruch relacji skrętnej jako bezkolizyjny, częściowo bezkolizyjny lub kolizyjny. Jednocześnie dotąd nie oszacowano, jaki wpływ na zachowania kierujących i bezpieczeństwo ma stosowanie takiego, nie zawsze jednoznacznego rozwiązania. Jako tło do opisu poruszanego problemu przedstawiono zasady stosowania odpowiedników sygnału S-2 w innych krajach (USA, Niemcy, Francja). W drugiej części artykułu zaprezentowano wyniki wstępnych badań zachowań kierujących wjeżdżających na skrzyżowanie podczas nadawania sygnału dopuszczającego skręt w kierunku wskazanym strzałką. Wyniki badań wskazują na niską skłonność kierujących do korzystania z zielonej strzałki w sposób przepisowy. Ponadto część wjazdów wykonywana jest w trakcie sygnału zabraniającego. Na podstawie literatury zagranicznej oraz wstępnych wyników badań zaproponowano kryteria wykluczające i opcjonalne, mające na celu wspomaganie podjęcia decyzji o stosowaniu sygnałów S-2 umożliwiających kolizyjny przejazd przez skrzyżowanie relacji skrętu w prawo.
EN
The paper discusses the problem of using special signal that permits to turn on a red (green arrow signal: S-2). Revision of the law regulations concerning signal control design restored the possibility of indication green arrow signal for conflict streams since 2009. As a result of changes to the regulations, at similar intersections green arrow may allow non-collision passage, partially collision or conflict passage. So far, no reliable research has been conducted, allowing estimating influence of green arrow on road safety and driver behavior. As a background, guidelines and design rules of green arrow signal in foreign countries (United States, Germany, France) were presented. The second part of the paper presents preliminary driver behavior- -based studies turning right on green arrow. The research results have shown low propensity to use green arrow signal in accordance to the rules. In addition, part of the drivers enters intersection during red signal. On the basis of research and literature study, mandatory and optional criteria for prohibiting collision right turn on green arrow onset were proposed as a support for traffic engineers.
O zielonej strzałce wypisano już morze tuszu, także na tych łamach; temat wydaje się tak stary i przedyskutowany, że właściwie zastanawiałem się, czy w tej sytuacji nie lepszy byłby tytuł „Zielona strzałka - reanimacja”, ale zostańmy na razie przy „reaktywacji”. Nieco czasu od początku roku upłynęło, pora więc zastanowić się, jak wygląda problem zielonej strzałki. Bo że jest to problem - nie ulega wątpliwości. Przyjrzyjmy się wobec tego temu najsłynniejszemu chyba w Polsce sygnałowi.
EN
A problem of right turn arrow signal in traffic signal regulations In Poland has been thoroughly discussed on the basis of two amendments to traffic signal regulations of 2003. The existing rules have determined the use of old signals to the end of 2008, and limited among others the use of right turn arrow to cases when that signal is not in the conflict with any other traffic stream. Renamed as „the signal admitting turns in the direction indicated by the arrow” it has eliminated first of all the problem of vulnerable traffic participants like pedestrians and cyclists being subject to even fatal road events. However, some desperate voices claiming the return of „normal” (i.e. conditional and dangerous) green arrow forced the Ministry to alter previous regulations (dated 2003) with the effect of June 2008. Those alterations have cancelled the rigour of non-conflicting use of green arrow signal and changed its meaning to the general signal. But in fact the remaining regulations, unaltered by the Ministry, have sustained the non-conflict meaning of „the best known traffic signal in the country”. Two different signals (however of the same shape!) pointing at the direction of admitted turn exist now in Poland - one safe with no conflict at all, the second dangerous, being in conflict with at least one traffic stream controlled by the green signal. No doubt nobody is stopping before making the right turn, all drivers are reading that signal as their right to go quickly, selfishly and - in effect - dangerously. The question therefore has aroused, what was the whole mess for?.