PL
 |
EN
Preferencje help
Polish version English version Język
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 43

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  Królestwo Polskie
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
1
Założenia dekretu o patentach swobody i listach przyznania z 1817 r. w Królestwie Polskim
Mielnik Marcin
Przegląd Techniczny : Gazeta Inżynierska
|
2026
|
nr 6
25--29
PL
Prawo ochrony własności przemysłowej ma długą, sięgającą XIV wieku historię. Dzielimy ją na trzy okresy: okres przywilejów (XIV – XVIII wieku), okres ustawodawstw krajowych (1790-1883) oraz okres internacjonalizacji trwający do dziś. Najstarszy przywilej nadano w 1416 r. w Wenecji. Pierwszy akt prawny rozpoczynający ustawodawstwo krajowe pochodzi z USA. W Polsce drugi okres zaczyna się 1817 r. od ogłoszenia dekretu o „O patentach swobody” oraz „Listach przyznania” (patenty). Te ostatnie stały się głównym źródłem zainteresowania autora. Zostały przedstawione zasady ochrony oraz zaprezentowano parę wybranych patentów z okresu obowiązywania dekretu na tle historii tworzenia i używania pióra mechanicznego, wyrobu świec oraz narzędzi do parzenia kawy.
EN
ndustrial property law has a long history dating back to the 14th century. We divide it into three periods: the period of privileges (14th–18th centuries), the period of national legislation (1790–1883), and the period of internationalisation, which continues to this day. The oldest privilege was granted in 1416 in Venice. The first legal act marking the start of national legislation originated in the USA. In Poland, the second period began in 1817 with the proclamation of the decree on ‘Patents of Freedom’ and ‘Letters Patent’ (patents). The latter became the main focus of the author’s interest. The principles of protection were outlined, and a selection of patents from the period during which the decree was in force was presented against the backdrop of the history of the development and use of the mechanical pen, candle-making and coffee-making tools.
2
Content available Leasing of road tolls in the Kingdom of Poland in the early years after the fall of the November uprising (1832-1836)
Rutkowski Marek
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2025
|
z. 129
191--210
EN
The text focuses on road toll collection in the Kingdom of Poland in the early 1830S. Indicating that the law in force was initially from the pre-insurrectional period and new premises were introduced only in late 1835, the article emphasizes the endeavors of the authorities to monitor and prevent any possible extortions in the above-mentioned collection. The typical elements of the tender and lease process included paying a deposit, conducting tenders according to the “in plus” formula, and submitting bids by competitors in sealed envelopes. The numerous examples of the government proposals of tender conditions in the span of years 1832-1836 have been presented. The conclusion states that the entire bidding system seems to have proved inadequate for financing the maintenance of the road network of the Kingdom of Poland.
3
Content available Decisions of the administrative council on road transport issues in the immediate period after the establishment of the kingdom of Poland in 1815
Rutkowski Marek
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2025
|
z. 126
189--204
EN
The article analyses decisions taken by the main governing body - the Administrative Council (and the Tsarist Imperial Governor serving therein) in terms of drawing out the general directions and conditions of building of roads in the Kingdom of Poland during the first period of this state existence, i.e., until the emergence of the financial crisis of the public budget in the early 1820s. In particular, the decisions taken by the then government regarding the development of Polish transport were assessed in the following areas: a) main directions of road works; b) establishment of the principles of the control system; c) laws on the division and width of roads and measurements of their length, as well as on the of land occupied for the construction of tracts; d) engineering or construction personnel, use of train animals and tools, procurement of funds and construction materials, anti-corruption system and, finally, protection against destruction. The analysis of the archival data of minutes (protocols) of the Administrative Council makes it possible to conclude about the relatively very high professional level of the then legislators and policymakers, and about the existence of correctly understood vision of the transport policy of the state of the described era.
4
Content available Początki elektryfikacji miast w Królestwie Polskim na przełomie XIX i XX wieku – Elektrownia Miejska w Radomiu
Staniszewski Tomasz Zbigniew
Zeszyty Naukowe Wydziału Elektrotechniki i Automatyki Politechniki Gdańskiej
|
2024
|
nr 77
67--74
PL
Geneza i rozwoj procesow elektryfikacji miast w Krolestwie Polskim na przykładzie stolicy Guberni Radomskiej. Autor w swojej pracy przedstawił dzieje Elektrowni Miejskiej w Radomiu na tle procesow społeczno-gospodarczych, ze szczegolnym uwzględnieniem w nich roli kapitałow zagranicznych. Przybliżenie czytelnikom początku historii Elektrowni Miejskiej w Radomiu jest probą spojrzenia na wspomniane zjawiska i procesy przez pryzmat konkretnego podmiotu, jako elementu w bardzo rozbudowanej strukturze powiązań gospodarczych.
EN
The origin and development of city electrification processes in the Kingdom of Poland on the example of the capital of the Radom Governorate. In his work, the author presented the history of the Municipal Power Plant in Radom against the background of socio-economic processes, with particular emphasis on the role of foreign capital.
5
Content available Stan sanitarno-techniczny miast Królestwa Polskiego małych i średniej wielkości w świetle ankiety Emila Sokala z 1910 roku
Szmelter Alicja
Kwartalnik Architektury i Urbanistyki
|
2023
|
T. 68, z. 1
70--92
PL
W artykule przedstawiona została sytuacja sanitarno-techniczna miast średniej wielkości i małych Królestwa Polskiego, ilustrująca stan zaniedbań występujących w tych miastach na kilka lat przed wybuchem pierwszej wojny światowej. Diagnoza skali zaniedbań wskazała na ogrom zadań w zakresie poprawy infrastruktury miast, jakie stanęły przed środowiskiem polskich urbanistów, architektów, inżynierów i polityków, którzy decydowali o kierunkach i możliwościach odbudowy polskich miast w okresie międzywojennym. Forpocztą diagnozy potrzeb odbudowy była, podjęta jako prywatna inicjatywa, ankieta stanu sanitarno-technicznego miast Królestwa Polskiego, przeprowadzona przez warszawskiego inżyniera hydrotechnika Emila Sokala (1851-1928). W sierpniu 1910 roku na łamach warszawskiego czasopisma „Przegląd Techniczny”, adresowanego do techników i architektów, ukazał się cykl artykułów jego autorstwa przedstawiający wyniki ankiety zatytułowany Uzdrowotnienie miast małych. W artykule przedstawiono założenia ankiety, podano zestaw rozesłanych pytań do władz miejskich oraz zamieszczono, bazujące na opisach E. Sokala, skrócone wersje opisów stanu sanitarno-technicznego 33 miast. Wyniki ankiety stały się podstawą nie tylko do pierwszej tego rodzaju diagnozy stanu technicznego badanych miast, ale przyniosły także dodatkową informację dotyczącą świadomości mieszkańców co do stanu technicznego ich środowiska życia. Dzięki ankiecie zdefiniowano braki w stanie technicznym badanych miast, takie jak: zła jakość wody pitnej, fatalny stan nawierzchni ulic i rynków, brak kanalizacji i podstawowych urządzeń sanitarnych. Autora ankiety uderzyło to, że mieszkańcy badanych miast akceptowali panujące w nich warunki życia i nie oczekiwali zmian. E. Sokal zauważył, że pozytywny wpływ na poprawę stanu technicznego ankietowanych miast miał wówczas rozwój lokalnego przemysłu. Wnioski z przeprowadzonej ankiety, przedstawione przez E. Sokala, ukazały uogólniony niezadowalający stan techniczny miast na obszarze Królestwa Polskiego. E. Sokal uważał, że udzielanie koncesji na rozwój infrastruktury miast oraz wzmocnienie roli lokalnych władz miejskich przyniosłoby szybką poprawę sytuacji. W artykule zamieszczono mapę rozmieszczenia przedstawionych miast na tle granic administracyjnych Królestwa Polskiego i granic guberni. Dołączono także tabelę zbiorczą, w której podano liczbę ludności w ankietowanych miastach, która ułatwia orientację co do ich skali.
6
Content available Kamienie polne i żwir jako materiał drogowy w początkach Królestwa Polskiego
Skowron Marek
Drogownictwo
|
2020
|
nr 6
187--190
PL
W artykule przedstawiono zasady pozyskiwania i składowania materiałów do budowy nawierzchni dróg bitych w pierwszych latach istnienia Królestwa Polskiego. Podane zostały również przykładowe wymiary budowanych dróg, ilości potrzebnych materiałów i ich koszt.
EN
The paper presents the principles of obtaining and storing materials for the construction of the pavement of whipped roads in the first years of the Kingdom of Poland. Examples of dimensions of the roads being built, the amount of materials needed and their cost are also give.
7
Content available Civic transport duty as service performed for the tsarist army stationed in the Kingdom of Poland in the light of the transportation act of May 4, 1858
Rutkowski Marek
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2019
|
z. 103
119-142
EN
This text focused on the implementation of the provisions concerning civil transport services rendered for the sake of the Russian occupational (Active) Army stationed in the Kingdom of Poland by the Administrative Council of the Kingdom of Poland, there. The above-mentioned Transportation Act of May 4, 1858, generally refers though to the old solutions, mostly in force since 1831, or even from the time of the pre-revolutionary era. Writing down and introducing once again some of these provisions was, as it might seem, a part of the process of regulating within the frames of law, this aspect of relations between the invading Russian military power and the Polish subdued society.
8
Content available remote Ksiądz profesor Filip Diaczan. Portret warszawskiego moskalofila
Jasiński Michał Stanisław
Kwartalnik Historii Nauki i Techniki
|
2019
|
T. 64, nr 2
9--44
EN
Philip Diaczan (1831-1906) was one of the vital figures within the Russophiles of Galicia, a popular pro-Russian, anti-Polish movement in Austria-Hungary. Having studied in Vienna under Franc Miklosic, in 1858 he started his career as a Greek Catholic priest and a gymnasium teacher in Lviv and Berezhany, specializing in classical languages. In 1866, he moved to the Kingdom of Poland and soon led a mass exodus of Greek Catholic clergy fleeing to Russia in order to embrace better living conditions, and, eventually, join the Orthodox Church in 1875. A gymnasium teacher of classics, first in Chełm, then in Warsaw, in 1874 he was given a professorship at the University of Warsaw, which he held onto until 1903. Lacking in professional competence, he became the very epitome of a social climber and an apparatchik of the superintendent Alexander Apukhtin, giving a bad name to the Imperial University as a place purportedly full of intrigue and devoted to the Russification of Poles instead of spreading academic knowledge.
9
Przykłady regulacji rzek w Królestwie Polskim. Część 1
Rutkowski Marek
Gospodarka Wodna
|
2019
|
Nr 4
27--30
PL
Przedstawiono informacje o pracach wykonywanych na kilku rzekach, w celu ułatwienia przepływu wody i ograniczenia zagrożenia powodziami w okresie Królestwa Polskiego. Decyzje dotyczące prac regulacyjnych na Pilicy podjęte zostały w 1815 r. W latach następnych podjęto decyzje o rozpoczęciu robót na Bzurze, Warcie i Bugu. W ogólnym zarysie przedstawiono zakres i rodzaj realizowanych robót, zaprezentowano także organizację tych prac oraz zasady ich finansowania.
EN
The article presents information on works carried out on several rivers and aiming at facilitation of water flow and mitigation of flood risk in the Kingdom of Poland period. Decisions regarding regulation of the Pilica River were taken in 1815. In subsequent years, it was decided to start works on Bzura, Warta and Bug. The article presents a general overview of the scope and type of works, as well as their organisation and financing principles.
10
Przykłady regulacji rzek w Królestwie Polskim. Cześć II
Rutkowski Marek
Gospodarka Wodna
|
2019
|
Nr 5
25--28
PL
Przedstawiono informacje o pracach wykonywanych na kilku rzekach, w celu ułatwienia przepływu wody i ograniczenia zagrożenia powodziami w okresie Królestwa Polskiego. Decyzje dotyczące prac regulacyjnych na Pilicy podjęte zostały w 1815 r. W latach następnych podjęto decyzje o rozpoczęciu robót na Bzurze, Warcie i Bugu. W ogólnym zarysie przedstawiono zakres i rodzaj realizowanych robót, zaprezentowano także organizację tych prac oraz zasady ich finansowania.
EN
The article presents information on works carried out on several rivers and aiming at facilitation of water flow and mitigation of flood risk in the Kingdom of Poland period. Decisions regarding regulation of the Pilica River were taken in 1815. In subsequent years, it was decided to start works on Bzura, Warta and Bug. The article presents a general overview of the scope and type of works, as well as their organisation and financing principles.
11
Content available Drogi Królestwa Polskiego „Kongresowego”
Suwara Tadeusz
Drogownictwo
|
2019
|
nr 7-8
227--234
PL
W tym roku przypada 200 rocznica utworzenia administracji drogowej w Polsce. Na początku XIX roku były tylko drogi gruntowe. Aby zbudować sieć dróg twardych w Królestwie Polskim zależnym od Rosji powołano w 1819 roku Dyrekcję Jeneralną Dróg i Mostów. Prace przy organizacji i budowie dróg nabrały tempa. Zaczęto budować trakty z nawierzchnią z rozdrobnionego kamienia w dwóch lub trzech warstwach, a także z kamienia polnego. Do 1849 roku wybudowano podstawową sieć dróg twardych w całym Królestwie.
EN
This year marks the 200th anniversary of the establishment of road administration in Poland. At the beginning of 19th century there were only dirt roads. In order to build hard road network in the Kingdom, which was dependent on Russia, the General Directorate of Roads and Bridges was established in 1819. Work on road organization and construction has accelerated. The construction of roads with a pavement of crushed stone in two or three layers as well as of field stone was started. By 1849 a basic network of hard roads was built throughout the Kingdom.
12
Content available Road building, maintenance and repairs in the Kingdom of Poland in light of publicly announced government reports from 1843 to 1859
Rutkowski M.
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2018
|
z. 98
133--148
EN
The purpose of this paper is to examine the process of building, repairing and maintaining two types of main roads in the Kingdom of Poland, especially during the mid-19th century, when the overall process of expanding the local road transportation network started to considerably slow its pace. Publicly announced parts of official government reports have been taken into consideration in order to describe such endeavours by the Polish transportation authorities concerning first-class and secondary routes (generally paved with the usage of a standardized macadam system) during the period between 1843 and 1859.
13
Content available remote Związki Królestwa Polskiego z Europą Zachodnią w dziedzinie oświaty i nauki w świetle protokołów posiedzeń RWP w latach 1845-1850
Kula E., Massalski A.
Kwartalnik Historii Nauki i Techniki
|
2018
|
R. 63, nr 3
131--147
EN
The Council of Public Education was created by the law on schooling of July 15, 1833 and was supposed to take over a number of powers that used to belong to the Government Commission on Religions and Public Enlightenment. During years between the insurrections (1831-1863), scientific and education relations of the Polish Kingdom and Western Europe were radically restricted. It was reflected in the protocols of the Council’s sittings that included only incidental records of cases of Polish scientists and teachers leaving abroad for scientific purposes. In majority, decisions of the Council having to do with international relations at that time concerned purchases of items and exhibits and, less often, of magazines for scientific institutions, as Botanical Garden, Zoological Hall, or Public Library. Records in the protocols are therefore a proof of limited role of the Council of Public Education in the management of educational system of the Polish Kingdom during that period.
14
Content available Water canal system in projects, activities and reports of Polish authorities in the 1830s-1860s.
Rutkowski M.
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2017
|
z. 94
211--227
EN
The aim of this article is to present the endeavours undertaken in the 19th century by diverse governing bodies to build or (rebuild) and eventually improve the Polish water canal system. These activities concerned commissions from the Second Council of State, the Administrative Council, the Third Council of State and, inevitably, the Board of Land and Water Communications/Board of the 13th District of Communications, among others. In addition, some of the general state reports, especially those focusing on water transport issues, are analysed in this article. All of the researched matters deal with the following canals: Augustów, Windawa, Brudnów and Wisła-Narew.
15
Content available Primary principles of a compulsory public works system (corvée) in the construction, repair and maintenance of the communication network of the Kingdom of Poland and other former Polish territories ruled by tsarist Russia
Rutkowski M.
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2017
|
z. 96
161--173
EN
This article focuses on the issue of introducing of a legal system concerning public works carried out on the widely understood transportation system in the Kingdom of Poland and other territories directly or indirectly ruled by tsarist authorities after the partition of the Commonwealth.
16
Content available Legal regulations concerning transportation engineering staff in the Kingdom of Poland during the 1830s.
Rutkowski M.
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2017
|
z. 95
185--196
EN
This article focuses on the problem of changing job descriptions of Polish transportation engineers (including general inspectors and voivodeship engineers, as well as newly introduced county engineers) after the fall of the November Uprising. The text also explains possible obstacles that uncoupled these transportation staff officials from their basis duties.
17
Content available Commencement of a new road network in the Kingdom of Poland in the period 1816-1817
Rutkowski M.
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2017
|
z. 97
131--146
EN
The main aim of this article is to introduce road repair and building programmes and procedures that took place in both the Kingdom of Poland, as a whole, and the Masovian Province, in particular. Starting with legal matters, this article describes the variety of combined activities on the part of the state government and local authorities undertaken between 1816 and 1817, which shaped the future development of Polish routes for many years to come.
18
Content available City of the bishops of Kraków. The preserved traces of the history of Sławków
Kania O. D.
Topiarius. Studia krajobrazowe
|
2017
|
Nr 4
51--65
EN
The paper features the case of the town of Sławków, which is located in Zagłębie Dąbrowskie in the Silesian Voivodeship and is counted among those medieval towns that have preserved their original urban layout. Based on the author's observations, as well as an analysis of available sources, the paper discusses the state of the preservation of architectural elements that are proof of the activity of Kraków's clergy during the early XIII century, as well as the further transformation of said elements over the course of history. Other historical elements that create the distinctive style of the town's architecture – like arcades – have also been pointed out by the author.
PL
W artykule przedstawiono przypadek miasta Sławkowa, leżącego na terenie Zagłębia Dąbrowskiego w województwie śląskim, zaliczającego się do grona miast średniowiecznych z zachowanym pierwotnym układem urbanistycznym. Na drodze obserwacji autorki, a także analizy dostępnych źródeł, wykazano stan zachowania elementów architektonicznych będących dowodem działalności duchowieństwa krakowskiego w początkach wieku XIII, a także dalsze ich przeobrażenia na przestrzeni wieków. Zwrócono także uwagę na inne elementy historyczne kreujące charakterystyczny styl zabudowy miejskiej – tzw. zabudowę podcieniową.
19
Regulacja rzek, spław oraz system kanałów w projektach III. Rady Stanu Królestwa Polskiego w latach 1862-1866
Rutkowski M.
Gospodarka Wodna
|
2017
|
Nr 5
134--138
PL
Reaktywacja w początkach lat sześćdziesiątych XIX wieku trzeciej już Rady Stanu Królestwa Polskiego dała asumpt warszawskim administratorom do dogłębnego zajęcia się problematyką transportu wodnego kraju. Był to bodajże ostatni już moment pod rosyjską władzą najezdniczą, gdy Polacy mogli próbować przynajmniej wywierać efektywny wpływ na regulację rzek, warunki spławu na Wiśle, czy dalszy rozwój Kanału Augustowskiego, ewentualnie nawet sieci kanałów. W artykule przeanalizowano zatem wnioski składane w sprawie regulacji Wisły i spławu na tej rzece oraz lepszego wykorzystania Kanału Augustowskiego, jak też dalszej możliwości budowy Kanału Windawskiego i kanału Wisła-Narew.
EN
At the beginning of 1860s, reactivation of the Polish Kingdom third Council of State inspired the Warsaw administrators to take a closer look at the country’s water transport. It was one of the last moments under the Russian domination where the Poles could at least try to influence the regulation of rivers, the conditions of rafting on the Vistula River or further development of the Augustowski Canal or even a system of canals. The article analyses the motions submitted with regard to the Vistula regulation and rafting and those urging for a better use of the Augustowski Canal, as well as motions regarding construction of the Windawski Canal and the Vistula-Narew canal.
20
Content available The attempts to improve the formal transport system in the Kingdom of Poland during the crisis in the early 1860s.
Rutkowski M.
Zeszyty Naukowe. Transport / Politechnika Śląska
|
2016
|
z. 93
99--113
EN
The purpose of this paper is to focus on the possibilities for improving the administration and delivery of the Polish transport system, which occurred in early 1860s, the last phase of local autonomous government.
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.