Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

Investigation of methane content and sorption properties of lignite deposits

Karbownik Marcin

Journal of Sustainable Mining

|

2025

|

Vol. 24, iss. 2

214--226

EN

Methane is one of the main greenhouse gases (GHG) affecting climate change, and proper quantification of the amount of its emissions to the atmosphere is crucial. The basic parameter for determining the potential amounts of naturally occurring methane in coal for both hard coal and lignite is the methane content. Determination of the methane content of lignite for open-pit mines is not commonly used and required as there is no possibility of its accumulation in the mine workings, as is the case for underground hard coal mines. In this article, two research areas for open-pit lignite mines were analyzed in terms of the methane content of their coal seams. Two direct methods for determining methane content are presented: the single-phase vacuum degassing (SPVD) method and the United States Bureau of Mines (USBM) method, which have been adapted to the conditions of an open-pit lignite mine. In addition, a study of methane sorption kinetics was conducted to determine the potential methane emission rate during coal exploitation and to estimate gas losses during sampling for proper testing. Conclusions from the analysis can be used to develop new or improve existing solutions for determining the methane content of lignite deposits for open-pit mines.

2

Basalt Weathering Crust from Rutki near Niemodlin (Opole Voivodeship) - opportunities for its current utilization and remarks on its former use

Wyszomirski Piotr, Szydłak Tadeusz, Zawadzki Tomasz, Baranowski Marcin

Gospodarka Surowcami Mineralnymi

|

2024

|

T. 40, z. 2

69--87

EN

In contrast to the western part of the Lower Silesia, information about the basalt-derived weathering crusts occurring in the Opole region is rather limited. However, in 2018, significant volumes of such regolith (about 20,000 m3) were discovered during development works in the NW part of the Rutki Quarry near Niemodlin. This weathering crust is rich in clay minerals and represents a smectite-kaolinite mixture with some halloysite, the latter being a poorly ordered member of the kaolinite group. The minerals of the smectite group contain in their interlayer spaces bivalent cations (calcium and magnesium), which is the most often case in the nature. The mineral composition of the regolith mass is supplemented by iron-containing phases, i.e. goethite and magnetite, and traces of phosphate mineral – crandallite. A significant amount of clay minerals, particularly those belonging to the smectite group and halloysite, results in high value of the specific surface area (up to 100 m2/g) of the studied crust. Such favorable property of the crust makes it a promising sorptive raw material that can be applied, even in an unprocessed form, for waterproofing. It must be emphasized that the sorption properties of basalt weathering crusts were noticed some centuries ago in the western part of Lower Silesia, where medicine called terra sigillata was produced from them. Moreover, the crust from Rutki was also used in the XIXth century, in a ceramic manufacture located in nearby Tułowice, where the so-called “Silesian black porcelain” was produced.

PL

W przeciwieństwie do zachodniej części Dolnego Śląska, wzmianki o zwietrzelinach rozwiniętych na bazaltach trzeciorzędowych w okolicy Opola są nieliczne i sporadyczne. W 2018 r. zwietrzelina tych skał została odsłonięta w większej ilości podczas prac górniczych prowadzonych w NW części kamieniołomu w Rutkach k. Niemodlina. Jej zasoby są znaczne i w odsłoniętym fragmencie szacowane na około 20 tys. m3. Zwietrzelina ta reprezentuje typ smektytowo-kaolinitowy. Występuje w niej też słabo uporządkowany minerał grupy kaolinitu, tj. haloizyt. Minerały grupy smektytu zawierają kationy dwuwartościowe (wapń, magnez) w ich przestrzeniach międzypakietowych, co jest najczęstszym – obserwowanym w przyrodzie – przypadkiem. W zwietrzelinie występują też fazy żelaziste reprezentowane przez goethyt i magnetyt oraz – w śladowej ilości – minerał fosforanowy, tj. crandallit. Znaczna zawartość minerałów ilastych w badanej zwietrzelinie – a zwłaszcza minerałów grupy smektytu i haloizytu – decyduje o dużej wartości jej powierzchni właściwej, dochodzącej do 100 m2/g. Stanowi to korzystną przesłankę do wykorzystania tej kopaliny jako materiału sorpcyjnego, który w stanie nieprzetworzonym może być stosowany w znacznych ilościach dla celów hydroizolacyjnych. Właściwości sorpcyjne zwietrzelin dostrzeżono już przed wieloma wiekami w zachodniej części Dolnego Śląska, wytwarzając z nich preparat leczniczy o nazwie terra sigillata. Zwietrzelina bazaltowa z Rutek była natomiast stosowana w XIX wieku w manufakturze ceramicznej w pobliskich Tułowicach do wytwarzania tzw. czarnej porcelany śląskiej.

3

Determination and analysis of methane emission factor for open-pit lignite mines

Karbownik Marcin, Koptoń Henryk, Hildebrandt Robert

Archives of Mining Sciences

|

2024

|

Vol. 69, no. 4

595--614

EN

Atmospheric methane emissions from the energy sector, particularly coal mines, are a component of total global methane emissions. Its presence causes climate changes that contribute to global warming. Methane is a potent greenhouse gas (GHG) with a global warming potential (GWP) approximately 30 times greater than that of carbon dioxide over a 100-year period. The estimation of methane emissions from both underground hard coal mines and open-pit lignite mines is performed based on guidelines that follow the methods recommended in the core publications of the International Panel on Climate Change (IPCC). The methane emission rate determination method developed by scientific institutions is allowed. This article focuses on the analysis and formulation of guidelines for determining the potential methane emissions from open-pit lignite mines, which are determined based on the emission factor and coal production. Coalbed methane content was tested using two methods to determine the methane emission factor. Results of sorption tests were also presented. The results obtained can be used for the development of new solutions or the improvement of current solutions for the determination of the methane emission rate in open-pit lignite mines.

4

Wpływ sposobu aktywacji biowęgla na właściwości węgla aktywnego

Jurkiewicz Martyna, Bilewicz Paweł, Musik Marlena, Kucharska Edyta, Pełech Robert

Przemysł Chemiczny

|

2023

|

T. 102, nr 3

305--308

PL

Przeprowadzono badania właściwości adsorpcyjnych aktywowanego biowęgla względem adsorpcji błękitu metylenowego (MB) z roztworu wodnego. Przeprowadzono aktywację chemiczną za pomocą chlorku cynku, kwasu fosforowego(V), węglanów wapnia i sodu, wodorowęglanu sodu, wodorotlenków wapnia, sodu i potasu oraz aktywację fizyczną z wykorzystaniem pary wodnej. Uzyskane węgle aktywne charakteryzowały się powierzchnią właściwą w zakresie 180-1300 m²/g. Aktywacja KOH i NaOH umożliwiła uzyskanie węgla aktywnego o największych powierzchniach właściwych. W wyniku aktywacji parowej uzyskano mniejsze rozwinięcie powierzchni, jednak procedura ta znacznie ograniczała ilość powstających ścieków, wykonanych operacji, a także koszt procesu. Do opisu izoterm adsorpcji MB zastosowano model równowagi adsorpcji Langmuira. Obliczona na podstawie tego modelu powierzchnia zajmowana przez cząsteczki MB była zbieżna z wartościami powierzchni właściwej uzyskanymi metodą BET. Wartość stałej równowagi modelu Langmuira skorelowano zależnością wykładniczą z zawartością tlenu w uzyskanych węglach aktywnych.

EN

Biocarbon was chem. activated with ZnCl₂, H₃PO₄ , CaCO₃ , Na₂CO₃ , Ca(OH)₂, NaOH and KOH or phys. activated with steam. The adsorption properties of the activated biocarbon were studied in relation to the adsorption of methylene blue (MB) from aq. soln. The activated carbons had a sp. surface area in the range of 180-1300 m²/g. Activation with KOH and NaOH yielded carbons with the highest sp. surface area, while activation with steam resulted in less surface area development, but significantly reduced the amt. of generated wastewater. The Langmuir adsorption equil. model was used to describe the MB adsorption isotherm. The surface area occupied by MB molecules calculated from the model coincided with the sp. surface area values obtained by the BET method. The value of the equil. constant of the Langmuir model was exponentially correlated with the O content in the obtained activated carbons.

5

Rice starch as a polymer sorbent of iron cations

Schmidt Beata, Zubala Adriana

Polimery

|

2023

|

Vol. 68, nr 9

473--479

EN

Native, gelatinized and cross-linked rice starch was used to prepare “green sorbents”. FTIR, XRD, SEM, DSC and TGA methods were used to evaluate the properties of the obtained materials. The influence of the type of starch, sorbent dose and contact time on the sorption efficiency was examined. The swelling properties, the degree of solution purification and the efficiency of Fe(III) ion removal were determined. The sorption properties of the materials strongly depended on the type of starch and the conditions of their use.

PL

Skrobię ryżową natywną, zżelowaną i usieciowaną użyto do otrzymywania „zielonych sorbentów”. Do oceny właściwości otrzymanych materiałów zastosowano metody FTIR, XRD, SEM, DSC i TGA. Zbadano wpływ rodzaju skrobi, dawki sorbentów i czasu kontaktu na efektywność sorpcji. Oznaczono właściwości pęczniejące, stopień oczyszczania roztworu i skuteczność usuwania jonów Fe(III). Właściwości sorpcyjne materiałów silnie zależały od rodzaju skrobi i warunków ich stosowania.

6

Vegetable Waste in Freezing Process as a High Quality Material for Freeze-Drying ®

Ciurzyńska Agnieszka, Rybak Katarzyna, Karwacka Magdalena, Galus Sabina, Janowicz Monika

Postępy Techniki Przetwórstwa Spożywczego

|

2022

|

nr 1

91--104

EN

The article of the study was to investigate selected physical and chemical properties of freeze-dried vegetables which were rejected as a waste of freezing process due to non-compliance with the size criterion. Cauliflower, carrot, yellow bean, potato and onion were freeze-dried with registration of drying kinetics and next sugars, anthocyanin and polyphenols content were determined, rehydration and sorption properties as well as colour, water activity and content and thermal properties. It was shown that obtained samples were characterized typical properties for freeze-dried vegetables and may be used as an e.g. component of freeze-dried vegetable mix or innovative food product.

PL

Celem artykułu było przedstawienie zbadanych wybranych właściwości fizykochemicznych warzyw liofilizowanych, które zostały odrzucone jako odpad z procesu mrożenia z powodu niespełnienia kryterium wielkości. Liofilizowano kalafior, marchew, żółtą fasolę, ziemniak i cebulę z rejestracją kinetyki suszenia, a następnie oznaczono zawartość cukrów, antocyjanów i polifenoli, właściwości rehydratacyjne i sorpcyjne, a także barwę, aktywność wody oraz zawartość i właściwości termiczne. Wykazano, że otrzymane próbki charakteryzowały się właściwościami typowymi dla warzyw liofilizowanych i mogą być wykorzystywane m.in. jako składnik liofilizowanej mieszanki warzywnej lub innowacyjnego produktu spożywczego.

7

Określenie zdolności sorpcyjnych bentonitów na przykładzie usuwania jonów fosforanowych i azotanowych z roztworów wodnych

Kalisz Paulina, Kosińska Edyta, Kowalczuk Dominika, Kurek Tomasz

Analit

|

2022

|

Nr 12

60--71

PL

W niniejszej pracy dokonano analizy własności sorpcyjnych bentonitów, poprzez oznaczanie jonów fosforanowych i azotanowych przy pomocy spektrofotometrii UV-VIS. Badanym materiałem były dwa rodzaje osadowych skał ilastych w postaci bentonitów nieaktywowanych i bentonitów aktywowanych, gdzie jony Ca2+ zastępowane są jonami Na+, pochodzących z firmy CERTECH w Niedomicach, której głównym filarem działalności jest produkcja żwirków higienicznych dla kotów wytworzonych z bentonitów. Otrzymane wyniki wykazały, iż największą efektywnością adsorpcji charakteryzują się bentonity nieaktywowane w przypadku oznaczania zawartości fosforanów, gdyż wartości te osiągnęły ok. 86%, a stopień sorpcji wzrastał wraz ze stężeniem jonów. Niestety w przypadku badania jonów azotanowych nie udało się otrzymać zadowalających wyników w obu przypadkach. Zerowe wartości zarówno postępu, jak i efektywności adsorpcji niestety nie potwierdzają opisywanych w literaturze znakomitych własności tego typu skał osadowych, znajdujących zastosowanie jako środek uzdatniający skażoną glebę czy też higieniczny żwirek dla kotów.

EN

In this work, the sorption properties of bentonites were analyzed by determining phosphate and nitrate ions using UV-VIS spectrophotometry. The tested material was two types of sedimentary clay rocks in the form of non-activated bentonites and activated bentonites, where Ca2+ ions are replaced by Na+ ions, from the CERTECH company in Niedomice, whose main activity is the production of cat litter made of bentonites. The obtained results showed that the highest adsorption efficiency is characterized by non-activated bentonites in the determination of phosphate content, as these values reached approx. 86%, and the degree of sorption increased with the concentration of ions. Unfortunately, in the case of the study of nitrate ions, satisfactory results were not obtained in both cases. Zero values of both progress and adsorption efficiency, unfortunately, do not confirm the excellent properties of this type of sedimentary rocks described in the literature, which are used as a means of treating contaminated soil or hygienic cat litter.

8

Physicochemical Investigations of Hydrogels Containing Gold Nanoparticles Designed for Biomedical Use

Głąb Magdalena, Kudłacik-Kramarczyk Sonia, Drabczyk Anna, Grabowska Beata, Tyliszczak Bożena

Journal of Casting & Materials Engineering

|

2021

|

Vol. 5, no. 2

20--30

EN

Currently, many investigations are being performed to develop dressing materials with a positive effect on the wound healing process. In general, innovative dressings should ensure wound exudate absorption, constitute an external barrier limiting the possibility of wound contamination and, importantly, also provide therapeutic properties. This work is focused on obtaining materials with potential use as dressings for treatment of difficult-to-heal wounds. The synthesis methodology of acrylic hydrogels modified with selected modifiers, i.e. arabic gum, nanogold, bee pollen and chamomile extract, was developed. Next, the sorption properties of the materials were determined as well as their behavior during the incubation in fluids imitating the environment of the human body. Additionally, the impact of such an incubation on their structure was evaluated by FT-IR spectroscopy. It was proved that the modifiers affected the sorption properties of hydrogels, i.e. samples with additives showed even approx. 2.5-fold lower swelling ability. In turn, incubation of hydrogels in simulated body fluids did not cause any rapid changes in pH, which may indicate the biocompatibility of the tested materials with the tested fluids. Thus, it may be concluded that the developed materials show great application potential for biomedical purposes and may be subjected to more advanced studies such as cytotoxicity assessments towards selected cell lines.

9

Porównawcza charakterystyka właściwości sorpcyjnych popularnych rodzajów skrobi z zastosowaniem modelu BET w rozwinięciu analitycznym i numerycznym

Ocieczek Aneta, Mesinger Dominika

Przemysł Chemiczny

|

2020

|

T. 99, nr 5

751--755

PL

Dokonano porównania właściwości adsorpcyjnych 3 popularnych skrobi natywnych z zastosowaniem teoretycznego modelu sorpcji Brunauera, Emmetta i Tellera (BET) w kontekście różnic w zakresie parametrów fizycznych cząstek. Skrobia ziemniaczana charakteryzowała się parametrami fizycznymi znacząco odbiegającymi od pozostałych skrobi. Jej cząstki mają największą kolistość i masywność oraz znikome wydłużenie. Cechowała się także silniejszymi właściwościami sorpcyjnymi niż skrobia pszenna bezglutenowa i kukurydziana i była stabilna nawet w obecności większej ilości wody wolnej. Zastosowany algorytm transformacji danych empirycznych wpływał na wyniki opisujące właściwości sorpcyjne skrobi.

EN

Three native gluten-free wheat, corn and potato starches were studied for water sorption capacity to det. the sorption isotherms. The potato starch showed the highest water sorbability.

10

Otrzymywanie porowatych materiałów węglowych z kompozycji pakowo-polimerowych zawierających odpadowy poliamid

Makomaski Grzegorz

Przemysł Chemiczny

|

2020

|

T. 99, nr 1

132--134

PL

Przedstawiono wyniki badań dotyczących wykorzystania odpadowego poliamidu w mieszaninie z pakiem węglowym do otrzymywania porowatych materiałów węglowych. Kompozycje pakowo-polimerowe, zawierające 10-50% mas. odpadu poliamidu, sporządzano w temp. 250°C przez 30 min a następnie poddano karbonizacji i/lub aktywacji KOH, NaOH, Mg(OH)₂ lub Ca(OH)₂. Dla otrzymanych porowatych materiałów węglowych oznaczono liczbę adsorpcji jodu oraz chemiczny charakter powierzchni. Dokonano oceny przydatności otrzymanych porowatych materiałów węglowych w wybranych procesach adsorpcyjnych, m.in. do oczyszczania ścieków przemysłowych.

EN

Waste polyamide was mixed with coal-tar pitch for prepn. of porous C materials. The mixts. contained 10-50% by mass of the polyamide and were homogenized at 250°C for 30 min and carbonized and/or activated with KOH, NaOH, Mg(OH)₂ or Ca(OH)₂. Iodine values and surface chem. were detd. The materials were successively tested in industrial wastewater treatment.

11

The unipore and bidisperse diffusion models for methane in hard coal solid structures related to the conditions in the Upper Silesian Coal Basin

Karbownik Marcin, Krawczyk Jerzy, Schlieter Tomasz

Archives of Mining Sciences

|

2020

|

Vol. 65, no. 3

591--603

EN

The safety of mining operations in hard coal mines must be constantly developed and improved. There is ongoing multi-directional research focused at best recognition of the phenomenon associated with the properties of the coal-gas system and its connections with mining and geological conditions. This article presents the results of sorption experiments on coals from the Upper Silesian Coal Basin, which are characterized by varying degrees of coalification. One of the parameters that describes the kinetics of methane sorption, determining and providing valuable information about gas hazard and in particular the risk of gas and rock outbursts, is the effective diffusion coefficient De. It is derived from the solution of Fick’s second law using many simplifying assumptions. Among them is the assumption that the carbon matrix consists of only one type of pore-micropores. In fact, there are quite often at least two different mechanisms, which are connected to each other, related to the diffusion of methane from the microporous matrix and flows occurring in voids and macropores. This article presents both the unipore and bidisperse models and a set of comparisons which fit them to experimental curves for selected coals. For some samples the more complex bidisperse model gave much better results than the classic unipore one. The supremacy of the bidisperse model could be associated with the differences in the coal structure related to the coalification degree. Initial results justify further analyses on a wider set of coals using the methodology developed in this paper.

12

Badania zdolności oddawania i pochłaniania wody przez kompozyty na bazie strużyn garbarskich i dodatków mineralnych

Ławińska Katarzyna, Serweta Wioleta, Modrzewski Remigiusz

Przemysł Chemiczny

|

2019

|

T. 98, nr 1

106--109

PL

Badano właściwości sorpcyjne materiałów kompozytowych powstałych na bazie strużyn stanowiących odpad stały z przemysłu garbarskiego. Wielokryterialna analiza zdolności pochłaniania wody obejmowała wpływ rodzaju oraz ilości napełniacza mineralnego, jak również rodzaju zastosowanego medium adhezyjnego. Stwierdzono, że wszystkie te czynniki mogą stanowić narzędzie optymalizacyjne, ukierunkowane na osiąganie odpowiednich właściwości zmniejszających lub zwiększających pochłanialność wody.

EN

Tannery shavings were mixed with mineral fillers (dolomite, kaolin, bentonite) and com. glues (poly(vinyl acetate) and leather gelatin) to resp. composite materials (sheets). After drying at 25°C and ageing, they were studied for water adsorption and desorption. The lowest absorbability was obsd. for the composites made of gelatin glue and poly(vinyl acetate) mixed with 10% kaolin addn.

13

Właściwości sorpcyjne adsorbentów na bazie dwutlenku tytanu oraz dwutlenku tytanu z dwutlenkiem manganu

Hernet Julia, Czyżewska Magda, Sołtysiak Agnieszka

Postępy w Inżynierii Mechanicznej

|

2019

|

nr 14(7)

53--62

PL

Adsorpcja to jeden z najistotniejszych procesów międzyfazowych zachodzących na powierzchniach substancji. Na podstawie pomiaru adsorpcji można określić właściwości sorpcyjne materiałów. Dokładne zbadanie właściwości sorpcyjnych pozwala na sprecyzowanie dalszego zastosowania danego materiału. Substancje o właściwościach sorpcyjnych znalazły szerokie zastosowanie w przemyśle chemicznym i elektroenergetycznym, w budowie maszyn i pojazdów, są także stosowane w ochronie środowiska naturalnego. W pracy przedstawiono badania właściwości sorpcyjnych materiałów na bazie TiO2, które można wykorzystać w procesach oczyszczania wody. Pomiary przeprowadzono metodą spektrofotometryczną; wykorzystano: spektroskopię w podczerwieni (IR), termograwimetrię (TGA), badania adsorpcyjne oraz metodę mikroskopową.

EN

Adsorption is one of the most important interfacial processes occurring on the surfaces of substances. Based on the adsorption measurement the sorption properties of the materials can be determined. A thorough examination of sorption properties allows to specify further use of a given material. Substances possessing sorption properties have found wide application in the chemical and power industry in the construction of machines and vehicles, and are also used in environmental protection. As part of this work, the sorption properties of TiO2 – based materials that could be used in water purification processes were investigated. The measurements were carried out by the spectrophotometric method, where infrared spectroscopy (IR), thermogravimetry (TGA), adsorption studies and microscopic method were used.

14

Sorptive properties of cultivated Luvisols

Jaskulska R.

Journal of Research and Applications in Agricultural Engineering

|

2018

|

Vol. 63, nr 2

97--100

EN

This paper presents results of physicochemical analyses of Luvisols from three cultivated fields located in the area of Agroecological Landscape Park. The study were conducted at four depths. The aim of the research was to compare sorptive properties of Luvisols with reference to selected physicochemical parameters. The sampled soils had the texture of clay sands. The cultivated field (IP) had a neutral pH with low hydrolytic acidity (Ha), whereas cultivated fields IIP and III were acidic with decidedly higher Ha. Sorptive properties of the studied Luvisols varied between cultivated fields and within a given profile. The index of soil saturation with base cations ranged from 33 to 79%. The soil of the cultivated field (IP), which was rich in TOC and had neutral pH, was sorption-saturated. The highest amounts of Ca2+, Mg2+ and K+ were found in topsoil. Ca2+ was dominating alkaline cation.

PL

W pracy przedstawiono wyniki analiz fizyczno-chemicznych gleb płowych trzech pól użytkowanych rolniczo, zlokalizowanych na terenie Agroekologicznego Parku Krajobrazowego. Przeprowadzone badania miały na celu porównanie właściwości sorpcyjnych uprawnych gleb płowych na tle wybranych parametrów fizyczno-chemicznych. Badane gleby charakteryzowały się uziarnieniem odpowiadającym piaskom gliniastym. Pole uprawne (IP) wykazało odczyn obojętny o niskiej kwasowości hydrolitycznej (Hh). Natomiast pola uprawne (IIP i IIIP) miały odczyn kwaśny o zdecydowanie wyższej Hh. Właściwości sorpcyjne badanych gleb płowych były zróżnicowane pomiędzy polami uprawnymi i w obrębie danego profilu. Wysycenie gleb zasadami wynosiło od 33 do 79%. Gleby pola uprawnego (IP) zasobne w TOC o odczynie obojętnym były sorpcyjnie nasycone. Udział kationów Ca2+, Mg2+ i K+ był największy w poziomie orno-próchnicznym. Wśród kationów zasadowych dominował Ca2+.

15

Wykorzystanie odpadów z przemysłu ceramicznego, energetycznego i budowlanego w technologii adsorpcji

Siemiątkowski G., Nolepa A., Kiprian K.

Prace Instytutu Ceramiki i Materiałów Budowlanych

|

2017

|

R. 10, nr 31

51--69

PL

Artykuł jest opisem doświadczenia mającego na celu weryfikację możliwości wykorzystania pyłów ceglanych, popiołów lotnych i odpadów dennych ze spalania węgla brunatnego czy pyłów z bypassa, pochodzących z linii wypalania klinkieru w technologii adsorpcji metali ciężkich w środowisku wodnym. Wszystkie te materiały nie znajdywały dotychczas użytecznego wykorzystania, stanowiąc istotny balast odpadowy. Osiągnięte wyniki badań należy uznać za bardzo obiecujące. Analizowane odpady w opisanych w artykule warunkach doświadczenia wykazywały bardzo dobre właściwości sorpcyjne – w większości przypadków sięgające co najmniej 82% skuteczności. Na uwagę zasługuje również trwałość wiązań sorpcyjnych. Uzyskana w doświadczeniu desorpcja metali ciężkich w większości przypadków była znikoma. Pozytywne wyniki badań dają nadzieję na rychłe znalezienie użytecznego wykorzystania dla analizowanych odpadów.

EN

The article is a description of the experience aimed at verifying the possibility of using brick dust, fly ash and bottom waste from lignite combustion or bypass dust, which came from the clinker firing line in the technology of adsorption of heavy metals in the water environment. All these materials have not yet found useful use, constituting a significant waste ballast. The research results achieved should be considered very promising. The analyzed waste in the experimental conditions described in the article showed very good sorption properties – in most cases reaching at least 82% of effectiveness. Noteworthy is the durability of sorption bonds. The desorption of heavy metals obtained in the experiment was, in most cases, insignificant. Positive research results give hope for prompt finding of useful use for the analyzed waste.

16

Wpływ warunków w liofilizacji na właściwości suszonego przecieru z owoców w dzikiej róży ®

Nowak D., Nienautowska A.

Postępy Techniki Przetwórstwa Spożywczego

|

2017

|

Nr 1

60--65

PL

W pracy zaprezentowanej w artykule badano właściwości liofilizowanego przecieru z owoców dzikiej róży. Postawiono hipotezę, że dodanie do przecieru biopolimerów takich jak skrobia rozpuszczalna (2%), inulina (1%) czy maltodekstryna (30%) pozwoli uzyskać powłokę ograniczającą kontakt z powietrzem, a poprzez to ograniczyć reakcję utleniania, głównie witaminy C oraz zmodyfikować inne cechy fizyczne suszu. Miazgę mrożono w temperaturze -40°C i liofilizowano w temperaturze półki 0, 25 i 50°C. W suszu oznaczono zawartość witaminy C, barwę, aktywność wody i właściwości sorpcyjne. Stwierdzono największy efekt ochronny dla zachowania witaminy C w przypadku prowadzenia procesu w temperaturze 25°C i zastosowania maltodekstryny. W tych warunkach uzyskano najwyższą zawartość witaminy C wynoszącą 1759 mg/100 g suchej substancji. Bez substancji ochronnej wartość ta wynosiła 750 mg/100 g suchej substancji. Dodatek maltodekstryny obniżył 2-krotnie aktywność wody liofilizatu oraz jego zdolność do adsorpcji wody.

EN

In the work presented in the article properties of lyophilized rugosa rose fruit pulp. It was hypothesized that adding the biopolymers such as soluble starch (2%), inulin (1%) or maltodextrin (30%) to the puree would produce a film preventing from a contact with air and thereby inhibiting the oxidation reaction, mainly oxidation of vitamin C and modifying other physical characteristics of dried material. The pulp was frozen at -40°C and lyophilized at the shelf temperature of 0, 25 and 50°C. The vitamin C content, color, water activity and sorption properties were determined. It was found that the greatest protective effect for vitamin C retention was observed in the case of processing at 5°C and use of maltodextrin. Under these conditions, the highest vitamin C content of 1759 mg/100 g DM was reported. Without protective agent, the value was 750 mg/100 g DM. The maltodextrin addition reduced the water activity of lyophilisate by 2-fold and its water adsorption capacity.

17

Zmienność wybranych parametrów gleb ornych w okresie cyklu wegetacyjnego roślin

Widłak M.

Rocznik Ochrona Środowiska

|

2016

|

Tom 18, cz. 2

803--814

EN

The aim of this study was to evaluate the content of soil elements and parameters such as pH and iodine value in a period of one vegetation cycle. Soil samples were collected from the topsoil to a depth of 30cm, in April – before spring fertilization, August - after the summer harvest and October – before winter fertilization 2014. During the whole research period soils showed on average, a slightly acidic pH (5.6-6.2). The increase in calcium concentration leads to decrease in aluminum concentration, which at the highest content is in the range 1,02 mg/100 g and does not exceed the allowable concentration. However, increasing the sodium amount and magnesium concentration causes the decrease of potassium concentration and iodine value. In the central-eastern region dominate brown soils characterized by a lower iodine value (LJ) than in the south-western region where occurrendzina and pararendzina. The low level of nutrient microelements in studied soils obliges farmers to phosphorus fertilization and potassium supplement in order to obtain expected yields.

18

Badanie właściwości sorpcyjnych gleb pobranych z terenu Ojcowskiego Parku Narodowego przy zastosowaniu tuszu drukarskiego

Kubica J., Zuziak J.

Analit

|

2016

|

Nr 1

6--14

PL

Powszechnie znane metody pomiaru właściwości sorpcyjnych gleb pozwalają na dokładny pomiar pojemności sorpcyjnej gleb, lecz wymagają zastosowania skomplikowanych technik pomiarowych. Celem niniejszej pracy było zaprojektowanie i przetestowanie łatwej metody pozwalającej na szacowanie oraz porównywanie właściwości sorpcyjnych różnych gleb. Założeniem projektu było opracowanie metody możliwej do zastosowania podczas zajęć szkolnych lub ćwiczeń laboratoryjnych dla studentów z zakresu chemii gleb. Przedstawiona metoda jest metodą kolorymetryczną i opiera się na sorpcji cząstek tuszu drukarskiego. Wykazano także zależność między właściwościami sorpcyjnymi gleb a wartością pH, wilgotnością oraz gęstością objętościową. W niniejszej pracy autorzy dokonali oceny zaprojektowanej metody, przedstawili możliwe modyfikacje a także aspekt pedagogiczny.

EN

Commonly known methods of measuring the sorption properties of soils allow to make an accurate measurement of sorption capacity of soil samples provided that sophisticated measurement techniques are used. The aim of this study was to develop and test an easy method to estimate and compare the sorption properties of different soils. The idea was to create a method that could be used both at school and during laboratory exercises for students in the field of soil chemistry. The presented method is a colorimetric method and it is based on the sorption of printing ink particles and a combination of sorption properties of soil parameter pH, moisture and volumetric density. In this paper the authors evaluated this method, discussed possible modifications and presented briefly the pedagogical aspects of this work.

19

Adsorpcja zanieczyszczeń gazowych na minerałach zeolitowych

Pliś I., Prokop W., Petrus R., Warchoł J.

Przemysł Chemiczny

|

2015

|

T. 94, nr 2

186-190

PL

Zeolity naturalne są to szeroko rozpowszechnione w przyrodzie glinokrzemiany, których unikatowe właściwości sorpcyjne można wykorzystać do ograniczenia emisji gazów odlotowych. Efektywność procesu zależy od rozmiaru i polarności cząsteczek gazu, składu mineralogicznego i chemicznego, budowy strukturalnej minerału oraz siły i rodzaju uformowanych wiązań. Zastosowanie odpowiedniej modyfikacji powierzchni zeolitów (aktywacji termicznej lub chemicznej) daje możliwość zmiany powinowactwa sorbentu i zwiększenia jego pojemności sorpcyjnej.

EN

A review, with 47 refs., of thermal and chem. methods for activation of natural zeolites use as sorbents in air pollutants. Dealumination of zeolites by leaching with strong acids was also taken into consideration. Data on the sorption efficiency of the activated adsorbents in sepn. of H₂S, CO₂, PrH, AcOBa, Me₂CO, MeH, EtH and ethylene were included.

20

Nanowłókna celulozowe o właściwościach hemostatycznych

Pinar A., Koźmińska R.

Przegląd Włókienniczy - Włókno, Odzież, Skóra

|

2015

|

nr 4

30--33

EN

The paper presents chosen tests results of layers of cellulose nanofibres modified by bismuth subgallate towards applying to dressing materials. Cellulose nanofibers were prepared by the dry-wet spinning method. To prepare the spinning solution cellulose solvent N-Methylmorpholine-N-oxide (NMMO) were used. For model samples of layers of modified cellulose nanofibres findings of the haemolytic action and testing the sorption properties by in vitro method were presented. The test results show that assessed layers from modified cellulose nanofibres fulfill the requirements for the materials intended for the contact with blood as well as demonstrate the increased sorption what can cause faster activation of blood clotting inside the dressing materials in the result of stopping blood in the material. The research work was carrying out in the frame of project No. NN 507 379 135: Cellulose nanofibres for medical applications.