Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

Zmierzch czy renesans czołgów? : wnioski z wojny rosyjsko-ukraińskiej oraz innych konfliktówzbrojnych

Wójtowicz Tomasz

Wiedza Obronna

|

2025

|

Nr 1

133--157

PL

Niniejszy artykuł opisuje debaty na temat końca ery czołgów, do jakich doszło w XX i XXI wieku, ze szczególnym uwzględnieniem wojny – rosyjsko ukraińskiej. W pracy przedstawiona została debata, jaka miała miejsce w czasie dwudziestolecia międzywojennego, debata po wojnie Jom Kippur, debata, do której doszło po I wojnie w Zatoce Perskiej, debata po II wojnie w Libanie oraz wojnie w Górskim Karabachu. W czasie badań właściwych korzystano z opracowań i artykułów, jakie ukazały się na łamach: Militarywatchmagazine.com, Forbes, Oryx, Congressional Research Service, Armyrecognition.com, Nationalinterest.org, Worldbank, The Center for Strategic and International Studies, BBC, Defence24.pl, Warontherocks.com, RAND Corporation, czy United States Army Training and Doctrine Command. Zdaniem autora, żadna z opisywanych debat na temat końca ery czołgów nie zakończyła się całkowitym ich wycofaniem z wojsk lądowych bądź zastąpieniem przez inne systemy uzbrojenia. Do „końca ery pancernej” nie doprowadziło pojawienie się przeciwpancernych pocisków kierowanych, broni atomowej, myśliwców wielozadaniowych, nowych koncepcji teoretycznych, takich jak rewolucja w sprawach wojskowych, czy kryzysy finansowe zmuszające rządy do redukcji wojsk lądowych. Wojna rosyjsko – ukraińska spowodowała sytuacje, w której czołg stał się „ranny”, ale nie „martwy”. Wciąż pozostaje kluczową bronią umożliwiającą prowadzenie operacji zaczepnych i zajmowanie terytorium nieprzyjaciela.

EN

This article describes the debates on the end of the tank era, held in the 20th and 21st centuries, with particular emphasis on the Russian-Ukrainian war. The paper presents the debate that took place during the interwar period, the debate after the Yom Kippur War, the debate that took place after the First Gulf War, the debate after the Second Lebanon War and the Nagorno-Karabakh War. The proper research used studies and articles that appeared in the following media: Militarywatchmagazine.com, Forbes, Oryx, Congressional Research Service, Armyrecognition.com, Nationalinterest.org, Worldbank, The Center for Strategic and International Studies, BBC, Defence24.pl, Warontherocks.com, RAND Corporation, and United States Army Training and Doctrine Command. According to the author, none of the described debates on the end of the era of tanks resulted in their complete withdrawal from the land forces or their replacement by other weapon systems. The “end of the armoured era” was not brought about by the emergence of anti-tank guided missiles, nuclear weapons, multi-role fighters, new theoretical concepts such as the revolution in military affairs, or financial crises forcing governments to reduce land forces. The Russo-Ukrainian war caused a situation in which tanks became “wounded” but not “dead”. They remain a key weapon for conducting offensive operations and occupying the enemy’s territory.

2

Polska polityka wobec wschodniego sąsiedztwa i integracji europejskiej

Jagusiak Klaudia

Wiedza Obronna

|

2025

|

Nr 3, nr spec.

201--221

PL

Niniejszy artykuł analizuje założenia, kierunki i instrumenty polskiej polityki wobec państw wschodniego sąsiedztwa w kontekście procesów integracji europejskiej, ze szczególnym uwzględnieniem relacji z Ukrainą, Mołdawią i Gruzją. Polska jako graniczne państwo członkowskie Unii Europejskiej, odgrywa istotną rolę w promowaniu demokratyzacji, reform ustrojowych oraz zbliżania tych państw do struktur europejskich. Działania te wpisują się w założenia Strategii Bezpieczeństwa Narodowego RP z 2020 roku, która podkreśla znaczenie aktywnej polityki wschodniej w zapewnianiu bezpieczeństwa regionalnego. Artykuł przedstawia teoretyczne podstawy polityki sąsiedztwa i integracji, rolę Polski w kształtowaniu Partnerstwa Wschodniego oraz konkretne mechanizmy wsparcia dyplomatycznego, eksperckiego i rozwojowego.

EN

This article analyzes the assumptions, directions and instruments of Polish policy towards the Eastern Neighborhood countries in the context of European integration processes, with particular emphasis on relations with Ukraine, Moldova and Georgia. Poland, as a border member state of the European Union, plays an important role in promoting democratization, systemic reforms and bringing these countries closer to European structures. These activities are in line with the assumptions of the National Security Strategy of the Republic of Poland from 2020, which emphasizes the importance of an active Eastern policy in ensuring regional security. The article presents the theoretical foundations of the neighborhood and integration policy, Poland’s role in shaping the Eastern Partnership and specific mechanisms of diplomatic, expert and development support.

3

Superiority as a key principle of modern warfare in the context of the lessons and experiences of the war in Ukraine

Szkołuda Dariusz, Strzoda Marek

Scientific Journal of the Military University of Land Forces

|

2025

|

Vol. 57, No.1(215)

117--140

EN

On February 24, 2022, Russian troops, without declaring war, crossed the borders of Ukraine from the territory of Belarus and began their march toward Kyiv, while conducting operations in the eastern and southern directions. Experts point out that it is likely that the main goal of the Russian troops in the first days of the conflict was to capture the Ukrainian capital, followed by the elimination of the legitimate authorities and the establishment of new government under the Kremlin’s protectorate. Thanks to the heroic defence of the Ukrainians, the Russian troops failed to achieve their goal. In this situation, the Kremlin authorities set new goals for the troops. One of them was to obtain a land route to Crimea (southern direction) and to seize Kharkiv and Donetsk regions, along with capturing Kharkiv and annexing these areas to Russia. To date, i.e. 28 June 2024, the second objective has not been achieved by Russian troops. The analysis of the experience gained from this conflict allows a number of conclusions to be drawn that should contribute to improving the organisation and operations of the Polish Armed Forces. In this context, the article outlines the determinants and means of achieving superiority over the opponent. Factors which lead to achieving superiority in both tangible and intangible dimensions are described. Variable and dynamic military operations in Ukraine inspired the research conducted, the aim of which was to identify operational capabilities that determine victory. The experiences gained from the war between Russia and Ukraine show that military superiority is crucial to achieving the intended tactical, operational and strategic objectives. The research found that despite the passage of 80 years since the last world war, the guiding principle of the art of war, which is superiority, still determines the success of armies in military operations. However, what has changed are the means and methods of achieving it.

PL

24 lutego 2022 roku wojska rosyjskie z terytorium Białorusi, bez wypowiedzenia wojny, przekroczyły granice Ukrainy i rozpoczęły marsz w kierunku Kijowa, prowadząc jednocześnie działania na kierunku wschodnim oraz południowym. Eksperci wskazują, że prawdopodobnie głównym celem wojsk rosyjskich w pierwszych dniach konfliktu było opanowanie stolicy Ukrainy, po czym usunięcie legalnych władz i utworzenie nowych rządów pod protektoratem Kremla. Za sprawą bohaterskiej obrony Ukraińców wojska rosyjskie nie osiągnęły założonego celu. W tej sytuacji władze na Kremlu wyznaczyły dla wojsk nowe cele. Jednym z nich było uzyskanie lądowego połączenia z Krymem (kierunek południowy) oraz zajęcie obwodów charkowskiego i donieckiego, wraz z opanowaniem Charkowa oraz przyłączenie tych terenów do Rosji. Drugiego celu do dnia dzisiejszego, to jest 28 czerwca 2024 roku, wojska rosyjskie nie osiągnęły. Analiza doświadczeń z tego konfliktu pozwala na wyciągnięcie szeregu wniosków, które powinny przyczynić się do doskonalenia organizacji i działania Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. W tym kontekście przedstawiono w artykule uwarunkowania oraz sposoby uzyskiwania przewagi nad przeciwnikiem. Opisano czynniki, które prowadzą do osiągnięcia przewagi zarówno w wymiarze materialnym, jak i niematerialnym. Zmienne i dynamiczne działania militarne na Ukrainie stały się inspiracją prowadzonych badań, których celem było określenie zdolności operacyjnych decydujących o zwycięstwie. Doświadczenia z wojny pomiędzy Rosją a Ukrainą pokazują, że przewaga militarna ma kluczowe znaczenie dla osiągnięcia zakładanych celów taktycznych, operacyjnych i strategicznych. W wyniku przeprowadzonych badań okazało się, że pomimo upływu 80 lat od ostatniej wojny światowej w dalszym ciągu o sukcesie wojsk w działaniach zbrojnych decyduje naczelna zasada sztuki wojennej – przewaga. Zmieniły się jednak środki i sposoby jej osiągania.

4

Compensation in the system of human capital reproduction in higher education institutions – theory and realities in Ukraine

Kundytskyj Oleksandr, Butyter Daniel

Scientific Journal of the Military University of Land Forces

|

2025

|

Vol. 57, No.2(216)

53--72

EN

The article is dedicated to identifying the challenges associated with personnel management in higher education institutions, with a particular focus on issues related to the remuneration system for academic and teaching staff at Ukrainian universities. Historically, salary levels in Ukraine’s education sector have remained relatively low since the Soviet era. The article examines the essence of remuneration and its interpretation within various economic approaches, as well as presenting the primary functions of wages. The purpose of this paper is to highlight the significance of remuneration within the system of restoring the academic and pedagogical potential of universities. The article identifies the main issues and challenges related to current methods and levels of salary formation for academic and teaching staff in higher education institutions. The analysis reveals that salaries in Ukraine’s education sector fail to fulfil their fundamental functions. This situation is a significant reason why talented young professionals often opt to leave the education sector. It underscores the need for reforms in the remuneration system. The study concludes that the issue of salary formation in education pertains both to the methodology and the structure of wages. Emphasis is placed on the method of determining wages in the higher education sector and the current wage levels in Ukraine. The article examines the tariff coefficients and scales applicable to higher education lecturers in Ukraine as of 2023. By comparing the salary levels of academic and teaching staff in national universities with the minimum social wage and average household expenditures, the study concludes that lecturers’ financial liquidity is critically low.

PL

Artykuł poświęcony jest identyfikacji wyzwań związanych z zarządzaniem personelem w instytucjach szkolnictwa wyższego, ze szczególnym naciskiem na problemy dotyczące systemu wynagradzania kadry naukowo-dydaktycznej na ukraińskich uniwersytetach. Historycznie poziom wynagrodzeń w sektorze edukacji w Ukrainie pozostawał na relatywnie niskim poziomie od czasów sowieckich. W artykule rozważana jest istota wynagrodzeń oraz ich interpretacja w kontekście różnych podejść ekonomicznych, przedstawione są także główne funkcje wynagrodzenia. Celem artykułu jest prezentacja znaczenia wynagrodzenia w systemie odtworzenia naukowo-pedagogicznego potencjału uczelni. W artykule zidentyfikowano główne problemy i wyzwania związane z aktualnymi metodami oraz poziomem kształtowania wynagrodzeń pracowników naukowych i pedagogicznych w instytucjach szkolnictwa wyższego. Z przeprowadzonej analizy wynika, że wynagrodzenia w obszarze edukacji w Ukrainie nie spełniają swoich podstawowych funkcji. Taki stan rzeczy stanowi istotny powód, dla którego utalentowani młodzi specjaliści często decydują się na rezygnację z pracy w branży edukacyjnej. Sytuacja ta podkreśla konieczność wprowadzenia reform w systemie wynagrodzeń. Stwierdzono, że problem kształtowania wynagrodzeń w edukacji dotyczy zarówno metodologii, jak i struktury wynagrodzeń. Główny nacisk położono na metodę ustalania wynagrodzeń w sektorze szkolnictwa wyższego oraz na aktualny poziom wynagrodzeń w Ukrainie. Przeanalizowano współczynniki taryfowe oraz siatkę taryfową, które obowiązują dla wykładowców szkół wyższych w Ukrainie od 2023 roku. W wyniku porównania poziomu wynagrodzeń pracowników naukowych i pedagogicznych w krajowych uniwersytetach z minimalnym wynagrodzeniem socjalnym oraz średnimi wydatkami gospodarstw domowych sformułowano wniosek o niskiej płynności finansowej wynagrodzeń wykładowców.

5

Wooden Orthodox churches on the Polish-Ukrainian borderland at the turn of the XX-th and XXI-st century

Kurek Jan

Przestrzeń i Forma

|

2025

|

nr 61

213--234

EN

It has been thirty-five years since I began research on wooden Orthodox church architecture. This research, conducted first in Poland and later in western Ukraine, has accumulated a great deal of material for analysis and comparison. The turn of the century can be seen here as an opportunity to compare the state of preservation of this architecture then and now, and the causes of the negative changes occurring in it. This will allow the development of academic and practical methods for the conservation of this common Polish-Ukrainian cultural heritage.

PL

Minęło 35 lat od podjęcia przeze mnie badań nad drewnianą architekturą cerkiewną. Badania te, prowadzone najpierw w Polsce a później na Ukrainie zachodniej, zgromadziły wiele materiału do analiz i porównań. Przełom wieków można tu traktować jako okazję do porównań ówczesnego i obecnego stanu zachowania tej architektury i przyczyn zachodzących w niej negatywnych zmian. Pozwoli to na wypracowanie naukowych i praktycznych metod ochrony konserwatorskiej tego wspólnego polsko-ukraińskiego dziedzictwa kulturowego.

6

Unijne umowy handlowe a handel rolno-spożywczy Polski

Bułkowska Małgorzata

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 12

26--31

PL

Artykuł analizuje znaczenie unijnej polityki handlowej – w szczególności umów o wolnym handlu (FTA) – dla rozwoju polskiego handlu rolno- spożywczego. Przedstawiono ewolucję Wspólnej Polityki Handlowej UE oraz kluczowe mechanizmy współczesnych porozumień handlowych, obejmujące m.in. liberalizację ceł, normy SPS/TBT i ochronę oznaczeń geograficznych. Szczególną uwagę poświęcono zmianom w handlu z Ukrainą po reformie DCFTA oraz potencjalnym skutkom umowy UE-Mercosur dla wrażliwych sektorów polskiego rolnictwa. Wnioski podkreślają konieczność wzmacniania konkurencyjności pozacenowej, inwestycji w jakość i innowacje, rozwoju produktów wysokoprzetworzonych oraz aktywnego udziału Polski w negocjacjach unijnych.

EN

The article analyzes the importance of the European Union’s trade policy-particularly free trade agreements (FTAs) – for the development of Poland’s agri-food trade. It presents the evolution of the EU’s Common Commercial Policy and the key mechanisms of modern trade agreements, including tariff liberalisation, SPS/TBT standards, and the protection of geographical indications. Special attention is given to changes in trade with Ukraine following the reform of the DCFTA, as well as the potential implications of the EU-Mercosur agreement for the sensitive sectors of Polish agriculture. The conclusions highlight the need to strengthen non-price competitiveness, invest in quality and innovation, develop high value-added products, and ensure Poland’s active participation in EU trade negotiations.

7

Polski handel zagraniczny produktami rolno-spożywczymi w 2024 r. oraz w I kwartale 2025 r.

Bułkowska Małgorzata

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 6

22--27

PL

W artykule przedstawiono zmiany w polskim handlu zagranicznym produktami rolno-spożywczymi w 2024 r. i I kwartale 2025 r. oraz wskazano najważniejsze wyzwania stojące przed polskimi producentami i eksporterami żywności. W 2024 r. nadal spadała dynamika polskiego eksportu rolno-spożywczego, ale mimo to sektor utrzymał silną pozycję w polskim handlu zagranicznym. Wartość eksportu osiągnęła rekordowy poziom 53,5 mld euro, a udział sektora w całkowitym eksporcie kraju wzrósł o 3,5 p.p. do 15,3%. Ponad 2-krotnie wyższe tempo wzrostu importu niż eksportu skutkowało zmniejszeniem nadwyżki handlowej o 4,4% z 18,7 mld euro do 17,9 mld euro. Wzrostowi importu produktów rolno-spożywczych sprzyjała m.in. aprecjacja waluty krajowej. Wyniki w I kwartale 2025 r. były lepsze w porównaniu do analogicznego okresu w 2024 r. Polscy producenci rolni i eksporterzy produktów rolno-spożywczych stają obecnie przed szeregiem istotnych wyzwań, zarówno o charakterze krajowym, jak i międzynarodowym. Do najważniejszych można zaliczyć konieczność dostosowania do przepisów związanych z Europejskim Zielonym Ładem oraz poszukiwanie takich przewag konkurencyjnych, które będą wyróżniać polskich producentów na rynku unijnym od tańszych dostawców z innych krajów, w tym dostawców z Ukrainy czy krajów Mercosur.

EN

The article presents changes in Polish foreign trade in agri-food products in 2024 and Q1 2025, and indicates the most important challenges facing Polish food producers and exporters. In 2024, the decline in the dynamics of Polish agri-food exports continued, but despite this, the sector maintained a strong position in Polish foreign trade. The value of exports reached a record level of EUR 53.5 billion, and the sector’s share in the country’s total exports increased by 3.5 percentage points to 15.3%. The more than twice as fast growth rate of imports as exports resulted in a 4.4% decrease in the trade surplus from EUR 18.7 billion to EUR 17.9 billion. The increase in imports of agri-food products was supported by, among others, the appreciation of the national currency. The results in Q1 2025 were better compared to the same period in 2024. Polish agricultural producers and exporters of agri-food products are currently facing a number of significant challenges, both domestic and international. The most important include the need to adapt to the regulations related to the European Green Deal and the search for competitive advantages that will distinguish Polish producers on the EU market from cheaper suppliers from other countries, including suppliers from Ukraine or Mercosur countries.

8

Handel rolno-spożywczy Polski z Ukrainą podczas wojny

Ambroziak Łukasz

Przemysł Spożywczy

|

2025

|

T. 79, nr 7

14--21

PL

Celem artykułu jest charakterystyka zmian, jakie zaszły w handlu rolno- spożywczym Polski z Ukrainą podczas rosyjsko-ukraińskiej wojny w kontekście zmieniających się uwarunkowań zewnętrznych, w tym warunków handlu UE-Ukraina, oraz wskazanie szans i zagrożeń związanych z dalszą współpracą handlową między Polską a Ukrainą. Wybuch wojny skutkował wyraźnym zwiększeniem importu rolno-spożywczego Polski z Ukrainy. Dzięki niższym kosztom produkcji ukraińscy producenci mieli bowiem przewagi cenowe na rynku unijnym. Wzrost importu tylko częściowo można też tłumaczyć zawieszeniem kontyngentów i systemu cen wejścia w przywozie z Ukrainy do UE. Zmniejszył się natomiast udział Ukrainy w polskim eksporcie rolno-spożywczym. Polska eksportuje do Ukrainy przede wszystkim produkty przetworzone, a w mniejszym stopniu także warzywa, owoce i kawę. Importuje zaś głównie oleje roślinne (m.in. słonecznikowy, sojowy i rzepakowy) oraz makuchy, wykorzystywane do produkcji pasz. Z jednej strony, dalsza integracja Ukrainy z jednolitym rynkiem europejskim oznacza konieczność podnoszenia konkurencyjności polskiego sektora rolno-spożywczego poprzez jakość, inwestycje i dywersyfikację eksportu. Z drugiej strony, import relatywnie tańszych surowców i półproduktów z Ukrainy może być korzystny dla przetwórców, m.in. producentów pasz i biopaliw. Ponadto, wzrost dochodów mieszkańców Ukrainy to szansa na zwiększenie sprzedaży na tym rynku przez polskich eksporterów żywności.

EN

The aim of this article is to characterize the changes that have taken place in Polish agri-food trade with Ukraine during the Russian-Ukrainian war in the context of changing external conditions, including EU-Ukraine trade conditions, and to identify the opportunities and threats associated with further trade cooperation between Poland and Ukraine. The outbreak of the war resulted in a significant increase in Poland’s agri-food imports from Ukraine. Thanks to lower production costs, Ukrainian producers had a price advantage on the EU market. The increase in imports can also be partly explained by the suspension of quotas and the entry price system for imports from Ukraine to the EU. Meanwhile, Ukraine’s share in Polish agri-food exports has decreased. Poland exports mainly processed products to Ukraine, and to a lesser extent vegetables, fruit, and coffee. It imports mainly vegetable oils (including sunflower, soybean, and rapeseed) and oilcake, used for feed production. On the one hand, further integration of Ukraine into the single European market means that the competitiveness of the Polish agri-food sector must be improved through quality, investment, and export diversification. On the other hand, imports of relatively cheaper raw materials and semi-finished products from Ukraine may be beneficial for processors, including producers of animal feed and biofuel. Moreover, the increase in incomes of Ukrainian citizens presents an opportunity for Polish food exporters to boost their sales in that market.

9

PKP LHS – kluczowy partner wymiany handlowej między Ukrainą a Polską

Górecki Łukasz, Mincewicz Janusz

Logistyka

|

2025

|

nr 2

58--60

PL

O tym, jak uważnie monitorujemy sytuację gospodarczą i wojenną w Ukrainie - rozmowa z ŁUKASZEM GÓRECKIM, prezesem PKP Linia Hutnicza Szerokotorowa.

10

Wybrane problemy działań taktycznych Sił Zbrojnych Ukrainy na szczeblu brygady

Napora Adrian

Kwartalnik Bellona

|

2025

|

Nr 2

83--98

PL

W artykule wykorzystano informacje uzyskane od oficerów ukraińskich, którzy szkolili się na stanowiska oficerów sztabu brygady. Zasadnicza część wniosków dotyczy działań taktycznych na szczeblu brygady, ale można je odnieść także do innych szczebli organizacyjnych komponentu wojsk lądowych. Uwagi zawarte w artykule mogą być pomocne w opracowywaniu rodzimych dokumentów dotyczących działań bojowych brygady. Zaproponowano kierunki zmian oraz wskazano problemy wymagające dalszych, pogłębionych badań. W artykule nie wyczerpano problematyki konfliktu rosyjsko-ukraińskiego, zasygnalizowano jedynie pewne sposoby prowadzenia walki w warunkach deficytu sił i środków.

EN

The article contains information provided by Ukrainian officers trained for the positions of brigade staff officers. The main part of the conclusions concerns tactical operations at the brigade level, however, they may be applied at other organizational levels of the land forces component. The study contains comments that may be helpful in domestic documents on brigade combat operations. At the same time, directions of changes are proposed and challenges that can be used to conduct further, in-depth research are indicated. The article does not exhaust the issues of the Ukrainian-Russian conflict, but rather signals certain ways of conducting combat in a deficit of forces and means of combat.

11

Utrzymanie gospodarki mostowej podczas działań wojennych: doświadczenie Ukrainy

Bezuglyi Artem, Kaskiv Volodymyr, Stasiuk Bohdan, Zavhorodnii Serhii, Volotsiuga Volodymyr

Inżynieria i Budownictwo

|

2025

|

R. 81, nr 1

65--71

PL

W momencie ogłoszenia stanu wojennego na Ukrainie brakowało jednoznacznych procedur oceny i odbudowy zniszczonych obiektów. W odpowiedzi dostosowano przepisy, obejmujące procesy oceny, projektowania napraw i realizacji prac budowlanych, aby zapewnić szybką reakcję na zniszczenia infrastrukturalne. W latach 2022-2023 Ukraina aktywnie stosowała metodę „zaprojektuj i buduj” (Design-Build), umożliwiającą przyspieszenie odbudowy mostów. Kluczowym elementem było strategiczne zabezpieczenie mostów modułowych, co pozwoliło na szybkie przywracanie tras transportowych. Budowa tymczasowych przepraw wykazała pozytywny wpływ na życie społeczne i gospodarcze, zapewniając dostęp do kluczowych zasobów. Ukraina udowodniła zdolność do szybkiej adaptacji i utrzymania ciągłości połączeń transportowych mimo problemów finansowych. Dalsze działania obejmują ulepszenie regulacji, metod oceny i odbudowy oraz zwiększenie rezerwy mostów modułowych, co pozwoli na jeszcze skuteczniejsze reagowanie na przyszłe wyzwania.

EN

At the time martial law was declared in Ukraine, the legislative and regulatory frameworks did not include a clear procedure for assessing and restoring buildings and structures damaged or destroyed due to military actions. In response, existing normative legal documents were adapted, encompassing the development and updating of regulations that govern the assessment processes, design of restoration measures, and execution of construction works. These modifications aim to ensure a swift and effective response to infrastructure damage. Given the urgent need for rapid bridge restoration, Ukraine actively employed the Design-Build method during 2022-2023. This approach facilitates an accelerated design and construction process by allowing a single contractor to handle both project design and construction simultaneously. A key factor in the successful restoration of transportation networks is the availability of a strategic reserve of modular bridges. These bridges enable the quick reinstatement of damaged or destroyed transportation routes. Experience with constructing temporary crossings has demonstrated that the rapid restoration of routes positively impacts the social and economic aspects of regional life by ensuring uninterrupted access to essential resources and services. Ukraine's experience in maintaining bridge infrastructure during military operations has showcased its ability to swiftly adapt and effectively respond to new challenges. The implemented measures and technologies ensure the reliability and continuity of transportation connections, despite ongoing issues related to funding shortages for restoration. Moving forward, plans include continuing development in this area by focusing on improving the regulatory framework, enhancing assessment and restoration methods, and increasing the strategic reserve of modular bridges and other resources. These efforts aim to enable even faster and more effective responses to any future challenges.

12

Potential of post-war Ukraine to handle transport of cargo between countries of the East and the European Union

Redmer Adam, Wyrwicki Krzysztof

Gospodarka Materiałowa i Logistyka

|

2025

|

nr 1

27--38

EN

The transport potential of Ukraine is discussed in terms of supply and demand, infrastructure and geopolitics considering domestic, import, export, and especially transit one. The demand is analysed as resulting from domestic production and trade links with countries of the European Union (EU), former Soviet bloc countries as well as Asian and Middle Eastern ones, including Transcaucasia. The Ukrainian transport infrastructure, including its condition, is analysed against the background of international transport corridors. The role of the geographical location of Ukraine and the resulting geopolitical situation (including the ongoing war with Russia) are also taken into account. Based on the above, the concept of transit cargo transport East–EU via the territory of Ukraine is proposed. The concept stays in line with development plans of the EU, the Middle East and Ukraine, significantly increasing potential of the latter to handle the transport of cargo between the East and the EU.

PL

Potencjał transportowy Ukrainy omawiany jest w kontekście podaży i popytu, infrastruktury i geopolityki, z uwzględnieniem przewozów krajowych, importowych, eksportowych, a zwłaszcza tranzytowych. Popyt na przewozy analizowany jest w kontekście produkcji krajowej oraz powiązań handlowych z krajami UE, byłego bloku sowieckiego, Azji i Bliskiego Wschodu, w tym Zakaukazia. Infrastruktura transportowa Ukrainy, w tym jej stan, analizowana jest na tle międzynarodowych korytarzy transportowych. Pod uwagę brana jest także rola położenia geograficznego Ukrainy i wynikająca z niej sytuacja geopolityczna (w tym trwająca wojna z Rosją). Na podstawie wyników przeprowadzonych analiz zaproponowano koncepcję tranzytowego transportu ładunków Wschód–UE przez terytorium Ukrainy. Koncepcja ta wpisuje się w plany rozwoju UE, Bliskiego Wschodu i Ukrainy, znacznie zwiększając potencjał tej ostatniej do obsługi transportu ładunków pomiędzy Wschodem a UE.

13

Zniszczenia stacji elektroenergetycznych na Ukrainie

Dołęga Waldemar

Elektro Info

|

2025

|

nr 5

56--58

PL

W artykule przedstawiono problematykę zniszczeń stacji elektroenergetycznych na Ukrainie. Przedstawiono stosowane rozwiązania konstrukcyjne stacji elektroenergetycznych na Ukrainie. Przeanalizowano odporność rozwiązań stacji na Ukrainie na działania wojenne. Omówiono zniszczenia wojenne stacji na Ukrainie i ich skutki.

EN

The article presents the problem of destruction of power substations in Ukraine. The applied design solutions of substations in Ukraine are presented. The resistance of substation solutions in Ukraine to warfare was analysed. Wartime destruction of substations in Ukraine and its consequences were discussed.

14

A Comparative Analysis of Poland, Ukraine, and Nigeria Construction and Demolition Waste Management Legislation

Emmanuel Oluwasegun, Ghani Muhammad Usman, Nikolaiev Vsevolod

Civil and Environmental Engineering Reports

|

2025

|

Vol. 35, no. 1

30--49

EN

Emerging economies like Poland experienced a sharp increase in the construction sector while war-ravaged Ukraine required the urgency to reconstruct their nation, and developing nations like Nigeria had a high demand for housing to meet their teeming populations. Considering the growth rate in construction activities in these nations, the volume of construction demolition and waste (CDW) will be on the rise. Hence, this study compares the various legislative frameworks regarding construction demolition and waste management (CDWM) in the three nations by focusing on policy enforcement, stakeholder involvement, infrastructure, and innovation. The results show Nigeria has a basic legislative framework with different implementation and infrastructural challenges. On the other hand, Poland has a comprehensive framework and advanced infrastructure with a great commitment to sustainable waste management, while Ukraine is in the developmental stage of enhancing its CDWM practices. The countries have unique opportunities to improve their CDWM practices through planning, stakeholder involvement, and support from international organizations focusing on best practices. Through this comparative analysis, the government of nations, and stakeholders (investors and professionals) can review and improve their CDWM policies through international collaboration and move toward a sustainable approach.

15

Art projects in support of Ukraine: case study

Lukovska Olha

Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Technicznej w Katowicach

|

2024

|

T. 19

65--74

EN

This article is dedicated to the analysis of international poster art projects on war themes and to the study of the exhibition activities of Ukrainian and foreign artists. It is noted that since the beginning of the Russian military invasion of Ukraine on February 24, 2022, artists from various countries have been actively opposing the war through their works. The article traces the leading trends in wartime graphic art in Ukraine and the world, analyzes the most striking art projects of poster art during the war, and identifies important themes and messages that contemporary artists reveal in their works. The characteristic features of the creativity of individual iconic artists are studied, and their graphic works are analyzed.

PL

Artykuł jest poświęcony analizie ukraińskich i międzynarodowych projektów sztuki plakatowej o tematyce wojennej oraz badaniu działalności wystawienniczej ukraińskich i zagranicznych artystów. Zaznaczono, że od początku inwazji wojsk rosyjskich na Ukrainę 24 lutego 2022 roku artyści z różnych krajów aktywnie sprzeciwiają się wojnie poprzez swoje prace. W artykule prześledzono główne tendencje wojennej sztuki graficznej w Ukrainie i na świecie, przeanalizowano najważniejsze projekty artystyczne w dziedzinie sztuki plakatowej w czasie wojny, a także wyróżniono istotne tematy i przesłania, które współcześni artyści przedstawiają w swoich pracach. Zbadano charakterystyczne cechy twórczości wybranych znaczących artystów oraz dokonano analizy ich dzieł graficznych.

16

Trust in institutions and economic inequality: the case of Ukraine in 2020

Revtiuk Yevhen

Zeszyty Naukowe. Organizacja i Zarządzanie / Politechnika Śląska

|

2024

|

z. 199

517--533

EN

Purpose: In theory, economic inequality should have a negative impact on trust in institutions. However, empirical studies report mixed findings. This article investigates the proposition that the effect of economic inequality on trust in public institutions is non-linear. Design/methodology/approach: The study employs several OLS models to test hypotheses regarding the influence of economic inequality, the level of income at the individual level, and general trust on trust in public institutions in Ukraine before the full-scale military invasion. The data for Ukraine from the World Values Survey, Wave 7, was used to obtain individual- level variables. Trust in public institutions was measured as the average level of confidence the respondent had in police, justice system/courts, civil servants, government and parliament. The indicator of regional economic inequality was calculated on the basis of government statistics for territories not occupied by Russia in 2014. Findings: The research points to the “inverted U” relationship between economic inequality and trust in public institutions. Hypotheses about the existence of (1) a positive and significant relationship between an individual income level and trust in public institutions, and (2) a positive and significant relationship between the level of trust in individuals and trust in institutions were also confirmed. In addition, the findings suggest that the level of individual income positively and significantly affects the influence of economic inequality on trust in public institutions. Research limitations/implications: The study used data from one country at one point in time, which requires further research using a wider dataset. Originality/value: The identified “inverted U” relationship can be used to explain the ambiguous results of research on the relationship between economic inequality and trust in public institutions.

17

Evaluating the implementation of rural hromads development strategies in Ukraine

Kostetska Iryna

Zeszyty Naukowe. Organizacja i Zarządzanie / Politechnika Śląska

|

2024

|

z. 191

277--289

EN

Purpose: This study addresses the lack of standardized evaluation procedures for rural hromada development strategies in Ukraine. The conceptual foundations of the effectiveness of local partnerships for improving efficient rural development have been explored. The study is particularly relevant in contemporary circumstances marked by a high degree of uncertainty due to the influence of military actions by the Russian Federation on the territory of Ukraine. Another significant factor contributing to the relevance of the research in the field of rural development is the demand for adopting European experience on the path of Ukraine's integration with the European community. Design/methodology/approach: This study addresses the lack of standardized evaluation procedures for rural hromada development strategies in Ukraine. By employing a structured methodology involving critical analysis, comparative assessment, and statistical techniques, the research examines key indicators within the three hromadas of Lviv Oblast. Notably, the study offers a proposal to evaluate strategy implementation and goal achievement, utilizing readily available national and regional indicators, including those outlined in the examined strategies. Findings: The findings underscore that the formulated proposal enables progress measurement towards goal attainment, even in the absence of explicit targets set by hromadas in Ukraine. Originality/value: A methodology for monitoring the implementation of development strategies for hromadas in Ukraine has been developed. It is based on a dynamic rating that assesses the current state and strategic decisions regarding rural development.

18

Pomoc Krakowa dla Ukrainy w pierwszych miesiącach od inwazji Rosji

Bereźnicka Małgorzata

Wiedza Obronna

|

2024

|

nr 2

57--82

PL

24 lutego 2022 roku rozpoczęła się inwazja Rosji na Ukrainę. w jej wyniku miliony obywateli ukraińskich uciekło za granicę. Polska, jako kraj mieszczący się w bezpośrednim sąsiedztwie zaatakowanego państwa, była oczywistym wyborem dla znacznej części z nich. w obliczu kryzysowych okoliczności, związanych z tak gwałtownym napływem obcej ludności na nasze terytorium, Polska była zmuszona do podjęcia natychmiastowych działań, by opanować sytuację i pomóc uchodźcom. Najbardziej obciążone przybywającymi okazały się być duże aglomeracje miejskie, gdzie od pierwszych dni wojny stosowano różne rozwiązania problemów. w artykule skoncentrowano się na licznych i różnorodnych formach pomocy, jaką zapewnił Kraków dla ludności pozostającej w Ukrainie, a przede wszystkim dla osób, szukających schronienia w naszym mieście. Opis dotyczy pierwszych dwóch miesięcy, jako najtrudniejszych i pełnych wyzwań. Skala wsparcia, zarówno formalnego, jak i nieformalnego, była niebywała. w krótkim czasie udało się zorganizować i skoordynować systemową i pozasystemową pomoc, która w tamtym dramatycznym czasie była niezbędna, a obecnie jest nadal potrzebna i adaptowana do zmieniających się uwarunkowań.

EN

On February 24, 2022, Russia began invading Ukraine. As a result, millions of Ukrainian citizens fled abroad. Poland, as a country located in the immediate vicinity of the attacked country, was the obvious choice for most of them. In the face of the crisis related to such a sudden influx of foreign people to our territory, Poland was forced to take immediate action to control the situation and help refugees. Large urban agglomerations turned out to be the most burdened by the arrivals, where various solutions to the problems were applied from the first days of the war. The article focuses on the numerous and varied forms of assistance that Krakow has provided to the people remaining in Ukraine, and above all to those seeking refuge in our city. The description covers the first two months as the most difficult and challenging ones. The scale of support, both formal and informal, was incredible. In a short time, it was possible to organize and coordinate systemic and non-systemic help, which at that dramatic time was indispensable and is still needed and improved.

19

Perspektywy rozwoju polskich terenów przygranicznych w kontekście wojny na terytorium Ukrainy

Piotrowska-Trybull Marzena, Orłowska Małgorzata

Wiedza Obronna

|

2024

|

nr 1

1--23

PL

W artykule zaprezentowano wyniki badań dotyczące zmian w sytuacji społeczno-gospodarczej jednostek samorządu terytorialnego w województwie podkarpackim w kontekście wojny w Ukrainie. Inspiracją do podjęcia badań był napływ uchodźców z Ukrainy do krajów europejskich, w tym do Polski. W stosunku do przybywających do Polski uchodźców mieszkańcy gmin, organizacje pozarządowe, władze publiczne (samorządowe i rządowe) podjęły szereg działań, aby zabezpieczyć podstawowe potrzeby osób migrujących. Na potrzeby badań sformułowano problemy badawcze w brzmieniu: w jaki sposób wojna w Ukrainie wpłynęła na działania samorządów lokalnych w województwie przygranicznym oraz czy i jak w związku z tym zmieniła się ich sytuacja społeczno-gospodarcza. Badania realizowano na terenie województwa podkarpackiego, które po wybuchu wojny doświadczyło napływu uchodźców poszukujących schronienia. Część z nich zatrzymywała się w poszczególnych gminach na kilka, kilkanaście dni a następnie przemieszczała się dalej w głąb kraju lub za granicę, inni decydowali się zostać na terenie tego województwa. Badania realizowano z wykorzystaniem metod teoretycznych i empirycznych, analizy wykonano za pomocą programów Statistica v. 13.3 oraz Excel 2016, obejmują lata 2021-2023.

EN

The article presents the results of research on changes in the socio-economic situation of local selfgovernment units in the Podkarpackie voivodeship in the context of the war in Ukraine. The research was inspired by the influx of refugees from Ukraine to European countries, including Poland. In relation to refugees arriving in Poland, inhabitants of communes, non-governmental organisations, public authorities (local and governmental) have taken a number of measures to secure the basic needs of migrants. For the purposes of the research, the research problems were formulated as follows: how did the war in Ukraine affect the activities of local authorities in the border voivodeship, and whether and how did their socio-economic situation change as a result. The research was carried out in the Podkarpackie voivodeship, which experienced an influx of refugees seeking shelter afer the outbreak of war. Some of them stayed in particular communes for a few or several days and then moved further inland or abroad, others decided to stay in the region. The research was carried out using theoretical and empirical methods, analyses were performed using Statistica v. 13.3 and Excel 2016, and covers the years 2021-2023.

20

Krajobraz dźwiękowy wojny: kierunki projektowania przestrzeni mieszkaniowych wspomagające rekonwalescencję psychiczną ofiar wojny na Ukrainie

Kumorek Dominika, Klimowicz Joanna

Środowisko Mieszkaniowe

|

2024

|

nr 46

49--57

PL

Podjęcie tematyki krajobrazu dźwiękowego wojny jest odpowiedzią na coraz pilniejszą konieczność dbałości o warunki akustyczne w kontekście miejsc zamieszkania społeczności ukraińskiej dotkniętej wojną. Celem badania jest określenie cech krajobrazu dźwiękowego komfortowego dla świadków wojny w Ukrainie i wskazanie kierunków w projektowaniu przestrzeni mieszkalnych, za pomocą których krajobraz ten można uzyskać. Przyjętymi metodami badawczymi są: analiza literatury traktującej o pojęciu krajobrazu dźwiękowego ogólnie i w kontekście wojny oraz ankieta w postaci formularza internetowego, w której imigranci i świadkowie toczącej się obecnie wojny w Ukrainie odpowiedzieli na pytania dotyczące ich doświadczeń dźwiękowych i związanych z nimi emocji. Wnioski z badania przedstawiono w postaci opisów poszczególnych elementów przestrzeni, których cechy sprzyjają utworzeniu komfortowego krajobrazu dźwiękowego dla ofiar wojny w nowych i istniejących już założeniach.

EN

Taking up the issue of the soundscape of war is a response to the increasingly urgent need to take care of acoustic conditions in the context of the inhabitants of the Ukrainian community affected by these varieties. The aim of the research is to try to define the elements of a comfortable soundscape for witnesses of the war in Ukraine and to indicate directions in designing living spaces which can be used to achieve this soundscape. The chosen research methods are an analysis of the literature on the concept of soundscape in general and in the context of war and an online survey in which immigrants and witnesses of the ongoing war in Ukraine answered questions about their sound experiences during the war and related emotions. The conclusions from the study were presented in the form of descriptions of individual space elements, the features of which contribute to the creation of a comfortable soundscape for victims of the war in Ukraine in both new and existing arrangements.