Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 13

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
EN
Constantly increasing rate of drugs’ consumption can be related with environmental abundance of drug substances and their degradation products. Unused and used drugs are often discharged into municipal wastewaters or landfills. Wastewater treatment plants are not able to remove the entire load of drugs. Especially those which occur occasionally or at very low concentrations. Therefore, a variety of pharmaceuticals occur in surface and drinking water sources. A chronic low-level exposure to drugs occurring in a water environment can cause: antibiotic resistance, allergic reactions (eg. Penicillin), cause carcinogenesis (oxytetracycline, furazolidone), nephropathy (gentamicin) and have a negative impact on the natural human intestinal microflora. Therefore, it is not an easy task to assess a common human health effects related with chronic exposure to low doses of active pharmaceutical substances. Nonetheless, such knowledge seems essential in order to undertake preventive actions that would substantially decrease the level of health risk.
PL
Na obszarze Dolnego Śląska znajdują się tysiące reliktów dawnego górnictwa. Szczególne znaczenie mają niegdysiejsze wyrobiska podziemne, których liczbę mierzyć można w setkach. Ze względu na skomplikowaną, tzw. mozaikową budowę geologiczną tego regionu, poszczególne sztolnie i kopalnie udostępniają górotwór o różnorodnej budowie. W artykule krótko zarysowano zagadnienie wykorzystania tych obiektów w badaniach naukowych. Na przykładzie tzw. Sztolni Daisy koło Wałbrzycha, wyrobisk w Ciechanowicach koło Miedzianki i Marcinkowie na ziemi kłodzkiej, a także sztolni Hermannloch w Janowcu koło Barda oraz nowo odkrytej kopalni Amalie w Srebrnej Górze przedstawiono zakres prowadzonych tam prac, ze szczególnym uwzględnieniem podstawowych badań geologicznych. Wskazano na znaczenie tego rodzaju obiektów, jako wyjątkowych atrakcji geoturystycznych, posługując się przykładami „Tajemniczego podziemnego miasta Osówka”, „Kopalni Św. Jan” w Krobicy i „Kopalni Złota w Złotym Stoku”. Zwrócono też uwagę na potrzebę zabezpieczenia i objęcia prawną ochroną niektórych dawnych wyrobisk podziemnych, ze względu na ich duże znaczenie historyczne oraz dla zachowania geo- i bioróżnorodności regionu.
EN
In the area of Lower Silesia there are thousands of various relics of the historical mining industry. Among them the ones of particular importance are the old underground workings, the number of which is counted in the hundreds. Due to the complicated, so-called “mosaic” geological structure of the region, in particular adits and mines the various geology of a rock mass can be observed. This paper briefly outlines the issue of the use of such objects in the multidirectional scientific research. On the examples of: so-called Daisy adits near Wałbrzych, excavations in Ciechanowice near Miedzianka and Marcinków in Kłodzko Region, Hermannloch adit in Janowiec near Bardo and the newly discovered mine Amalie in Srebrna Góra there has been presented a range of investigations carried out. Particular attention was paid to basic geological research. On the examples of “Underground City Osówka”, “St. John Mine” in Krobica and “Gold Mine in Złoty Stok”, the importance of such objects as unique geotourist attractions has been pointed. Due to the high significance of underground mining relics for the history of the mining industry and for the preservation of bio- and geodiversity, the need of technical and legal protection of some of the old underground workings was also pointed.
PL
Przedstawiono geologiczną charakterystykę nieznanej w literaturze sztolni po eksploatacji wapieni krystalicznych w Janowicach Wielkich. Ukazano bogactwo zagadnień petrologicznych i tektonicznych dostępnych do badań. Zamieszczono szczegółowy plan morfologiczny i geologiczny obiektu, wskazano perspektywiczne kierunki dalszych prac badawczych.
EN
The paper presents a geological characteristics and a precise morfological and geological map of an unknown in the literature adit after exploitation of crystalline limestone in Janowice Wielkie. The variety of petrological and structural phenomena possible to study have been shown.
PL
W artykule przedstawiono ogólną charakterystykę rejonu Lubania jako obszaru wielowiekowej, intensywnej eksploatacji bazaltu. Zestawiono informacje dotyczące pozostałości po wydobyciu tej skały. Ukazano zróżnicowane kierunki jej wykorzystania w okresie od średniowiecza (XIII w.) do współczesności.
EN
The paper shows the general characteristics of Lubań area - a region of many hundred years old intensive exploitation of basalt. The data about location of relics after mining working and the different ways of utilization of the rock (from the medieval time to the present day) have been shown.
PL
W artykule przedstawiono wyniki cyfrowego modelowania struktur geotektonicznych - bloków litosfery pogrążających się w płaszczu, w obrębie tzw. aktywnych krawędzi kontynentów (rejony rowów oceanicznych: Atakamskiego, Kurylsko-Kamczackiego i Kermadec-Tonga). Przeanalizowano położenie wyselekcjonowanych ognisk wstrząsów sejsmicznych, na tej podstawie wygenerowano modele przestrzenne i poddano je interpretacji. Stwierdzono, że wszystkie modele ukazują wyraźnie nieciągłą strukturę litosfery oceanicznej w rejonach analizowanych aktywnych krawędzi kontynentów, na głębokościach 30-700km.
EN
The paper presents results of three-dimensional models of geotectonic structures - the blocks of lithosphere sinking in Earth mantle in the so called active Continental margins (in the area of the ocean trenches: The Peru-Chile, The Kuril-Karnchatka and The Kermadec-Tonga). The positions of selected earthąuakes focus have been analyzed. The created 3D models have been interpreted. Ali models show the good visible discontinuous structure of ocean lithosphere in analyzed active Continental margins, at the depth of 30-700 km.
EN
An Oligocene basaltoid (basanite), unique in terms of its morphology, geology and biology, located in Mały Kocioł Śnieżny in the west part of Polish Karkonosze Mountains has been characterized. A history of researchern, as well as the results of authors’own examination, consisting mainly of the morphology analysis of the basaltic body and structural analysis results, have been presented. Having thoroughly characterized the complex structure of this sub-volcanic intrusion, the authors rejected the opinion persisting in literature, that two thin veins exist there.
7
Content available remote "Złota Sztolnia" koło Zieleńca- charakterystyka i historia eksploatacji
PL
W artykule szczegółowo omówiono historię "Złotej Sztolni" koło Zieleńca. Ukazano jej związki ze średniowiecznym górnictwem oraz opisano sposoby wykorzystania turystycznego. Przedstawiono kulturotwórczy wpływ tego obiektu na okoliczną ludność. Scharakteryzowano przebieg i morfologię korytarzy "Złotej Sztolni", zwrócono uwagę na sukcesywne obniżanie się dostępności obiektu powodowane akumulacją materiału detrytycznego nanoszonego do wnętrza.
EN
The article shows a detailed history of the "Golden Adit" near Zieleniec. Its connection with medieval mining and recently proposed ways of practical use for touristic purposes is presented. It is also described an influence of this object into cultural development of people from the adjacent areas. The run and morphology of corridors of the "Golden Adit" is presented in details. Special attention is paid into successively decreasing possibility of access to the object, caused by the accumulation of detritic material transported by the stream which falls into the adit from above its entrance.
PL
W artykule sprecyzowano pojęcie zgorzeli słonecznej, opisano odmiany skał zgorzelowych i sposoby ich wykształcenia. Scharakteryzowano zjawiska pokrewne zgorzeli oraz mylone z nią. Przeanalizowano prezentowane w literaturze poglądy na temat możliwości wykorzystania takich skał do produkcji kruszyw. Ukazano wyniki własnych badań nad wybranymi właściwościami fizyko-mechanicznymi drobnych kruszyw uzyskanych z bazaltów zgorzelowych. Stwierdzono wysokie (odpowiednie dla kruszyw zaliczanych przez Polską Normę do klasy I) parametry niektórych z nich. Przedstawiono potencjalne możliwości wykorzystania wszystkich frakcji uzyskiwanych w wyniku kruszenia skał zgorzelowych.
EN
In this article, the notion of sunburn has been specified, describes the types of sunburn rocks and ways of their formation. Phenomena akin to the sunburn as well as those mistaken for it have been characterised. Ideas (stated in literature) about possibilities of using/utilising this types of rock for producing the grit have been analysed. There have also been presented results of the author's own research on selected physico-mechanical properties of small-grained grits made of the sunburned basalts. It has been observed that some of the grits have very high parameters (suiting the class I grits according to the Polish Norm). Potential possibilities of using all fractions obtained as a result of crushing the sunburned rocks have been presented as well.
PL
Artykuł ukazuje rezultaty przeglądu literatury dotyczącej genez zgorzeli bazaltowej, oraz wyniki badań własnych. Przedstawiono prawdopodobny mechanizm tworzenia się tego zjawiska. Za decydującą uznać należy obecność analcymu gromadzącego się pod koniec krystalizacji stopu w niewielkich sferoidalnych przestrzeniach. W rezultacie tego procesu dochodzi do powstania wewnętrznych naprężeń i koncentracji submikroskopowych spękań, przyjmujących później formę "plamek" zgorzelowych. Powstająca w ten sposób niejednorodność skały prowadzi do wytworzenia widocznych makroskopowo szczelin włosowatych. Ich tworzenie może być w niektórych przypadkach stymulowane przemianami mineralnymi opisywanymi przez. Rozpad skały jest wspomagany procesami wietrzeniowymi, obecnością niektórych gatunków flory, a być może również naciskami tektonicznymi, odciążaniem skały przy erozji nadkładu albo odprężeniem kopaliny po jej urobieniu.
EN
The paper presents results of investigations on the degradation of basalts by the so called "Sennenbrand"
PL
Przedstawiono przegląd literatury informującej o wynikach badań właściwości fizyko-mechanicznych zgorzelowych bazaltoidów Śląska. Podano rezultaty analiz gęstości objętościowej, nasiąkliwości wagowej, mrozoodporności oraz badań wytrzymałości na ściskanie przeprowadzonych na materiale z kamieniołomów Winna Góra i Krzeniów. Skały o niewielkim nasileniu zmian zgorzelowych mają parametry porównywalne a nawet wyższe niż skały bezzgorzelowe. W skałach silniej zmienionych obserwowano radykalne obniżenie wartości parametrów fizyko-mechanicznych.
EN
The paper presents a review of literature informing about the results of research on the physico-mechanical characteristics of basaltoids in Silesia. It includes results of analyses on the volumatic density, weight sorption, freeze resistance and pressing resistance carried with the use of material from Winna Gora and Krzeniow quarries. The rocks of low intensity of sunburn changes show comparable or even higher parameters than healthy basalt rocks. More changed rocks present radical lowring of physico-mechanical parameters value.
PL
Bazaltoidy występujące w kamieniołomie Winna Góra koło Jawora są w znacznym stopniu dotknięte zgorzelą słoneczną, czyli procesem wywołującym powstawanie jaśniejszych odbarwień oraz spękań a ostatecznie powodującym rozpad skały na drobny gruz. Obserwacje terenowe i analiza dokumentacji geologicznej pozwoliły stwierdzić, że strefy zgorzelowe mają zróżnicowane kształty i rozmiary od 2 do 80 m. Ich rozmieszczenie jest nierównomierne, skał dotkniętych zmianami tego rodzaju brak w SW części wystąpienia bazaltoidowego, ilość ich zaś wyraźnie rośnie ku NE. Wśród skał występujących w kamieniołomie wydzielono odmiany zgorzelowe szare i rude. Szczegółowo opisano cechy "plamek" zgorzelowych oraz strefy wypełnione "plamkami " drobnymi występujące w obrębie bazaltów grubozgorzelowych. Stwierdzono, że istniejące w literaturze hipotezy dotyczące genezy zgorzeli bazaltowej nie sprawdzają się w przypadku skał z kamieniołomu Winna Góra. Tworzenie się tego zjawiska mogło mieć charakter wieloetapowy, a jego przyczyny mogą być nawet syngenetyczne z płynięciem lawy.
12
Content available remote Zjawisko ścinania cylindrycznego w kopalni glin ogniotrwałych w Jaroszowie
PL
Artykuł omawia zespół zjawisk tektonicznych powstałych w maju 1998 roku na odkrywce Halina kopalni glin ogniotrwałych w Jaroszowie. Zaprezentowano wyniki badań terenowych i analizy literatury dotyczacej zjawisk tego typu. Przedstawiona została przypuszczalna geneza oraz przewidywania dalszego zachowania się struktury.
EN
On the area of closed excavation Halina part of JARO S.A. quarry has developed a complex of interesting structurs. On E slope of exposure has been formed a cavity bordered by faults with throw up to 10 m . There are a lot of small faults and fissures in the interior of this depression. About 70 m on the basis of exavation has been formed a group of overthrusts with amplitude a few meters and height biggest uplifts up to 3 m. These phenomena are interpreted as effects of cylindic shearing. Probably a lenticular part of brown coal layer slyde by clay horizont.
13
Content available remote Wybrane sztolnie Sudetów w aspekcie możliwości ich udostępniania
PL
Przedstawiono opis dostępnych korytarzy oraz charakterystykę geologiczną trzech nieczynnych sztolni znajdujących się w Rudawach Janiwickich oraz jednej zlokalizowanej w pobliżu Zieleńca w Kotlinie Kłodzkiej. Przedyskutowano możliwości ich udostępniania zwracając uwagę na mogące pojawić się zagrożenia.
EN
In this article is presented a short geological and morphological characterisation of 4 galleries. Główna Gallery and Górna Gallery are both situated in Kowary Górne the third one - on west slope of Mt. Bielec in middle Rudawy Janowickie Mountains and the fourth one ('Złota Gallery') - near Zieleniec in Kłodzko Kettle.
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.