Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 171

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 9 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  popioły lotne
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 9 next fast forward last
1
Content available remote Popioły lotne ze spalania odpadów komunalnych jako dodatki mineralne do cementu
PL
Zbadano fizykochemiczne właściwości 4 próbek popiołów lotnych z instalacji termicznego przekształcania odpadów komunalnych pod kątem zawartości metali ciężkich (Zn, Cu, Pb, Ni, Cr, Cd, As, V, Tl i Hg) i tlenków wybranych pierwiastków (Si, Fe, Al, Mn, Ti, Ca, Mg, S, P, Na, K, Ba i Sr). Popioły lotne charakteryzowały się dużą zawartością CaO (14,2-35,4%) i SiO₂ (15,4-; 49,2%), co klasyfikuje je jako dodatki do betonu, ale duża zawartość wymywalnych chlorków (27,8-38,8 g/kg) i siarczanów (38-955 mg/kg) ogranicza ich zastosowanie.
EN
Four samples of fly ash from thermal waste conversion were analyzed for the content of heavy metals (Zn, Cu, Pb, Ni, Cr, Cd, As, V, Tl and Hg) and oxides of selected elements (Si, Fe, Al, Mn, Ti, Ca, Mg, S, P, Na, K, Ba and Sr). The fly ashes showed a high content of CaO (14.2-35.4%) and SiO₂ (15.4-49.2%), which classified them as an additive to concrete, while the high content of leachable chlorides (27.8-38.8 g/kg) and sulfates (384-955 mg/kg) limited their use.
EN
The results of laboratory analyzes determining the share of rare earth elements (REE) in power plant wastes (fly ashes and furnace slag) are presented. The waste material was acquired from power plants located in the Upper Silesian Industrial District. Ashes and slags were analysed in the laboratory using the inductively coupled plasma mass spectrometry method (ICP-MS), aimed at determining the quantitative share of REE in power plant wastes. The results of measurement of rare earth elements content in fly ashes and furnace slags were compared with the literature data, showing some discrepancies in the intensity of valuable elements. On the basis of laboratory analyzes, the economic justification for recovering the valuable elements from the selected material was formulated.
PL
Artykuł zawiera wyniki analiz laboratoryjnych, określających udział pierwiastków ziem rzadkich (REE) w odpadach energetycznych (popioły lotne i żużle paleniskowe). Materiał odpadowy pozyskany został z elektrowni znajdujących się na terenie Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego. Analizy laboratoryjne popiołów oraz żużli przeprowadzono metodą spektrometrii mas z jonizacją w plazmie indukcyjnie sprzężonej(ICP-MS), mające na celu określenie ilościowego udziału REE w odpadach energetycznych. Wyniki pomiarów zawartości pierwiastków ziem rzadkich w popiołach lotnych i żużlach paleniskowych porównano z danymi literaturowymi, wykazując pewne rozbieżności w intensywności ich występowania. Na podstawie analiz laboratoryjnych sformułowano ekonomiczne uzasadnienie odzyskiwania cennych pierwiastków z wybranego materiału.
EN
In transportation engineering, earthwork is the main structural material which geotechnical properties can be positively modified with admixtures. This article focuses on the application of energy by-products in earthwork of transportation line structures and summarizes their advantages and define the scope of their utilization. Earthwork construction demands the considerable volume of quality material and therefore, the effort to optimize traditional material substitution is made. One possibility is to apply solid by-products emerging when combusting coal, which is referred to as secondary energy products. These include various types of fly-ash, slag, bottom ash or gypsum. Requisite for their further widespread utilization is the application in the construction and modernization of transport infrastructure, including road and rail construction, or in the case of flood control dams within the framework of water management measures against flooding. They can be utilized also as municipal waste dumps covering. However, the application of fly ashes in earthwork constructions delivers certain limits. When contacting with rain ingress or groundwater, the leaching containing heavy and toxic metals depending on energy by-product type may occur. Alternatively, the limitation of their application can be relatively low mechanical resistance to cyclic saturation and frost effect and consequent volume changes. This article deals with long-term observation results of the energy by-products saturation and additivity influence on volume changes. For the investigation purpose of failure causes, the phase composition using X-ray crystallography and Raman spectroscopy was determined.
PL
W inżynierii transportu masy ziemne są głównym materiałem konstrukcyjnym, którego właściwości geotechniczne można pozytywnie modyfikować za pomocą domieszek. Artykuł koncentruje się na zastosowaniu produktów ubocznych spalania w pracach ziemnych w konstrukcji linii transportowych ocenia ich zalety oraz określa zakres ich wykorzystania. Konstrukcja robót ziemnych wymaga znacznej ilości wysokiej jakości materiału, dlatego podejmowane są wysiłki w celu optymalizacji zastępowania materiałów. Jedną z możliwości jest zastosowanie stałych ubocznych produktów spalania węgla, które są określane jako wtórne produkty energetyczne. Należą do nich różne rodzaje popiołów lotnych, żużli, popiołów dennych lub gipsu. Kierunkiem ich wykorzystania jest zastosowanie w budowie i modernizacji infrastruktury transportowej, w tym w budownictwie drogowym, kolejowym, budowie zapór przeciwpowodziowych. Zastosowanie popiołów lotnych w konstrukcjach ziemnych ma jednak pewne ograniczenia. Podczas kontaktu z wnikającymi deszczami lub wodami gruntowymi może wystąpić ługowanie metali ciężkich i toksycznych w zależności od składu ubocznego produktu spalania. Ograniczeniem ich zastosowania może być względnie niska odporność mechaniczna i mrozoodporność. Artykuł dotyczy wyników długoterminowych obserwacji dodatku ubocznych produktów spalania na zmiany objętości. Skład fazowy określono za pomocą krystalografii rentgenowskiej i spektroskopii Ramana.
EN
The pipe jacking method is relatively reasonable among trenchless construction methods. For the application of this method, the acid sulfate soils have negative impacts on filling materials (one of the cement materials) injected into the tail-void which are over-cutting areas formed to reduce the friction between the pipes and the surrounding soils. In this study, the application of fly ash and slag is discussed to minimize the effect of sulfur acid to filling materials. As the results of the experiments, the addition of fly ash and slag can control the gelling time and prevent the reduction of uniaxial strength of filling materials under the acid sulfate soils. In addition, the filling materials added slag lowered frictional resistance compared to that of fly ash. Filling materials with the lower frictional resistance are preferred to apply for the smooth pipe jacking constructions. Therefore, filling materials added slag would show better performance than that of fly ash under the acid sulfate soils due to its lower frictional resistance.
PL
Metoda przeciskania rur jest zaliczana do metod budowy bezwykopowej. W przypadku zastosowania tej metody kwaśne gleby siarczanowe mają negatywny wpływ na materiały wypełniające (jeden z materiałów cementowych) wstrzykiwane w pustkę końcową, które są obszarami utworzonymi w celu zmniejszenia tarcia między rurami a otaczającymi glebami. W artykule omówiono zastosowanie popiołu lotnego i żużla w celu zminimalizowania wpływu kwasu siarkowego na materiały wypełniające. W wyniku eksperymentów stwierdzono, że dodanie popiołu lotnego i żużla pozwala na kontrolowanie czasu żelowania i zapobiega zmniejszeniu jednoosiowej wytrzymałości materiałów wypełniających. Ponadto dodany materiał wypełniający obniżył opór tarcia w porównaniu z popiołem lotnym. W przypadku gładkich konstrukcji rurowych zaleca się stosowanie materiałów wypełniających o niższym oporze tarcia. Dlatego dodany żużel z materiałów wypełniających wykazywałby lepszą wydajność niż popioły lotne ze względu na niższy opór tarcia.
PL
Pyły ze spalania odpadów drzewnych mają właściwości fizykochemiczne oraz elektryczne kwalifikujące je do grupy zanieczyszczeń pyłowych łatwych do separacji metodami elektrostatycznymi. Ze względu na małą zawartość części palnych oraz niską aktywność promieniotwórczą, pyły te mogą być z powodzeniem użyte do produkcji materiałów budowlanych stosowanych w budynkach mieszkalnych. Ze względu na skład chemiczny tego typu pyły mogą stanowić komponent nawozów.
EN
Three fly ashes from wood biomass combustion were studied for d., unburned C content, particle size distribution, chem. compn. (as oxides), concn. of natural radionuclides (40K, 226Ra and 228Th) and heavy metals as well as changes in temp. relationship of resistivity. No heavy metals (Hg, Pb, Cd, Cr, Ni and Bi) were found in the fly ashes. The compn. of ashes and low concn. of radionuclides indicated the possibility of using them in construction and agriculture.
6
Content available remote Cenosfery : uniwersalny materiał konstrukcyjny
PL
Przedstawiono aktualny stan wiedzy na temat cenosfer będących frakcją popiołów lotnych powstających w procesie spalania paliw stałych. Opisano metody ich otrzymywania, modyfikacji i wykorzystania w przemyśle.
EN
A review with 95 refs., of methods for sepn. of cenospheres, their modification and industrial uses.
EN
The main target of the research was to compare economic and environmental contribution of fly ash. Comparison had been done in case of concrete production with and without fly ash using. Results speak about contribution of fly ash using in area of living environment protection and costs savings during concrete production. Geopolymers are rather new and not so known alternative materials.Number of geopolymer is replacing naturally appearing materials due to their unique characteristics. Therefore society should to give attention to by-products or waste, such as geopolymer from fly ash that could be contribution from ecological, as well as from economic aspect. Every year European Union produces several hundred millions of fly ash as a waste from heat and energy production. Fly ash belongs to the group of by-product from coal burning, stocking to the pond, where its specific physical and chemical characteristics are degraded. According researches fly ash could be full valued raw material, replacing some naturally appearing materials, or in dependence of qualitative characteristics of the coal it could be more convenient than naturally appearing materials. Common use of fly ash using is filling of not used mining spaces, application to the soil, in which fly ash improves significantly its physical, chemical and mechanical characteristics. Although fly ash cannot be put into practice economically, the CO2 production of Portland cement remains an open problem as well as the way the fly ash treatment. It is only a matter of time when it will be necessary to take much stricter measures to reduce emissions so that global warming and the associated global dimming are at least slowed down as it is not possible to stop it completely. It is undeniable that the industry will still need concrete, so the demand for Portland cement will not fall naturally. Concrete with fly ash is an alternative that would replace Portland cement, but only if the cost of water glass is reduced to a level comparable to the price for Portland cement, and if it is questionable whether construction engineers are going after a not yet well-known alternative, or if they even at the cost of higher costs continue to prefer a traditional, verified option. One of the possibilities that could help to solve problem with high CO2 production, which is costly affordable, is the use of biomass in cement production, with aim to at least partially reduce emissions that are released into the atmosphere. Another possibility is the recycling of old concrete, which by its properties can replace part of aggregate in new concrete, or it can be used as a foundation for road construction. Similarly fly ash could be used as a mixture to concrete.
PL
Głównym celem badań było porównanie wpływu popiołów lotnych na gospodarkę i środowisko. Porównanie przeprowadzono dla produkcji betonu z użyciem popiołu lotnego i bez niego. Wyniki pokazują, że popioły lotne mają w pływ na ochronę środowiska i oszczędności podczas produkcji betonu. Geopolimery to raczej nowe i mało znane materiały alternatywne. Liczne geopolimery zastępują materiały naturalne ze względu na ich unikalne cechy. Dlatego społeczeństwo powinno zwracać uwagę na produkty uboczne lub odpady, takie jak geopolimer z popiołów lotnych, które mogą mieć pozytywny wpływ na środowisko jak i ekonomię. Każdego roku Unia Europejska produkuje kilkaset milionów popiołów lotnych jako odpad z produkcji ciepła i energii. Popiół lotny powstaje podczas spalania węgla i jest składowany na hałdach, gdzie jego szczególne właściwości fizyczne i chemiczne ulegają degradacji. Zgodnie z badaniami popiół lotny mógłby być pełnowartościowym surowcem, zastępując niektóre naturalnie występujące materiały, lub w zależności od cech jakościowych węgla może być wygodniejszy niż materiały naturalne. Powszechne stosowanie popiołów lotnych polega na wypełnianiu wyrobisk górniczych, aplikacji do gleby, w której popiół lotny znacznie poprawia jej właściwości fizyczne, chemiczne i mechaniczne. Chociaż zastosowanie popiołów lotnych, z punktu widzenia ekonomii, jest niemożliwe, emisja CO2 z produkcji cementu portlandzkiego pozostaje problemem otwartym, podobnie jak sposób przetwarzania popiołów lotnych. Jest kwestią czasu, kiedy konieczne będzie podjęcie znacznie ostrzejszych środków w celu zmniejszenia emisji, tak aby globalne ocieplenie i związane z nim globalne zaciemnianie uległy przynajmniej spowolnieniu, ponieważ nie można go całkowicie zatrzymać. Nie można zaprzeczyć, że przemysł nadal będzie potrzebował betonu, więc popyt na cement portlandzki nie spadnie naturalnie. Beton z popiołem lotnym to alternatywa, która zastąpiłaby cement portlandzki, ale tylko wtedy, gdy koszt szkła wodnego obniży się do poziomu porównywalnego z ceną cementu portlandzkiego, a jest wątpliwe, czy inżynierowie budowlani będą stosowali nie do końca jeszcze dobrze znaną alternatywę, nawet pomimo wyższych kosztów niż tradycyjną, zweryfikowaną opcję. Jedną z możliwości, które mogą pomóc rozwiązać problem związany z wysoką produkcją CO2, która jest dostępna finansowo, jest wykorzystanie biomasy do produkcji cementu, w celu przynajmniej częściowego zmniejszenia emisji do atmosfery. Inną możliwością jest recykling starego betonu, który dzięki swoim właściwościom, może zastąpić część kruszywa w nowym betonie lub może być wykorzystany jako fundament do budowy dróg. Podobnie popioły lotne mogą być użyte jako składnik betonu.
PL
Przedstawiono wyniki badania chłonności sorpcyjnej otrzymanych materiałów zeolitowych względem SO₂. Próbki otrzymano w wyniku hydrotermalnej syntezy z popiołów lotnych. Badania sorpcyjne przeprowadzono na materiale przygotowanym do procesu sorpcji zgodnie z dwiema procedurami obejmującymi proces suszenia oraz w obecności pary wodnej podczas sorpcji. Do opisu izoterm użyto równań Langmuira, Sipsa oraz DR. Stwierdzono korzystny wpływ suszenia na chłonność sorpcyjną próbek oraz wykazano dodatni wpływ nasycania parą wodną. Cykle izoterm wykazały możliwość regeneracji adsorbentu mimo początkowego obniżenia chłonności sorpcyjnej. Z zastosowanych równań najlepsze dopasowanie wykazano dla równania DR.
EN
Industrial fly ash was converted hydrothermally to a zeolite in aq. NaOH soln. at 70°C and used for sorption of SO₂ at 293 K optionally in presence of H₂O vapour. Langmuir, Sips and Dubinin-Radushkevich (DR) equations were used for description of isotherms. The addn. of H₂O resulted in increasing the sorption efficiency. The zeolite sorbent was regenerable. The best fit was found for the DR equation.
PL
W pracy zamieszczono wyniki szczegółowych obserwacji mikroskopowych mikrosfer, dostępnych na rynku krajowym, jak i zagranicznym, przeprowadzonych pod kątem analizy kształtu, wielkości i grubości ścianek. Badania wykazały, że mimo iż mikrosfery zalicza się do materiałów równoziarnistych to próbki pochodzące z różnych elektrowni mogą wykazywać znaczne różnice w uziarnieniu. Większość mikrosfer cechuje się dużą sferycznością, jednak wraz ze wzrostem średnicy maleje ich sferyczność. Istotną cechą jakościową badanych mikrosfer jest ich niska gęstość objętościowa, dzięki czemu mikrosfery te mogą być stosowane do produkcji szerokiej gamy materiałów budowlanych, w tym i konstrukcyjnych, jako lekki wypełniacz do produkcji tworzyw sztucznych, czy betonów lekkich.
EN
This paper presents the results of detailed microscopic observations of cenospheres, available in Poland as well as abroad. The observations were performed for shape, size and thickness of shells analysis. The survey shows that although cenospheres are classified as materials of equal size of grains, the samples coming from different power plants can characterize with various grain size. Most of the cenospheres are characterized with almost perfect sphericity, but as the diameter grows, the spherical shape becomes less regular. A significant quality feature of researched cenospheres is their low volume density, which allows using these cenospheres for producing various building materials including construction materials, light aggregate for plastics production and light concretes.
PL
W artykule opisano zagadnienie stosowania materiałów ze spalania węgla w drogownictwie wraz z konkretnymi przykładami. Nakreślono również, czym są popioły lotne i mieszaniny popiołowo-żużlowe oraz jaką funkcję pełnią one w budownictwie drogowym.
EN
The article describes the issue of the use of materials from coal combustion in road engineering with their specific examples. It also outlines what fly ash and ash-slag mixtures are and what role they play in the in road construction.
11
Content available remote Wpływ dodatku bentonitu na wytrzymałość na ścinanie popiołu lotnego
PL
Warstwy uszczelniające składowisk odpadów. Badanie wytrzymałości na ścinanie popiołu lotnego i popiołu z dodatkiem bentonitu. Wpływ dodatku bentonitu oraz czasu pielęgnacji na wytrzymałość na ścinanie popiołu lotnego.
EN
Landfill sealing layers. Test of shear strength of the fly ash and fly ash with bentonite addition. Influence of bentonite addition and curing time on the shearing strength of fly ash.
PL
W artykule przedstawiono wybrane aspekty i analizę ryzyk dla procesu pozyskiwania energii elektrycznej z biomasy. Zobowiązania międzynarodowe wymusiły wzrost udziału odnawialnych źródeł w krajowym bilansie energetycznym. Choć w Polsce w 2016 roku udział energii odnawialnej wynosił około 13,4% i od kilku lat systematycznie wzrasta, jest niższy niż w innych krajach UE takich jak Austria czy Dania. Postuluje się, aby w Polsce udział ten w 2021 roku wynosił 20%. Zgodnie z postulatami UE w ostatnich latach w Polsce uruchomiono kilka instalacji spalania biomasy dla celów energetycznych, czego przykładem może być Zielony Blok w Połańcu, który jest największym kotłem cieplnym na świecie opalanym w 100% biomasą. Rozwój energetyki odnawialnej w Polsce może jednak liczyć na mniejsze wsparcie finansowe niż w innych krajach UE, stąd też aspekt odpowiedniego zarządzania ryzykami w procesie jest niezwykle istotny. W artykule dokonano przeglądu wybranych ryzyk towarzyszących każdemu etapowi procesu pozyskiwania energii elektrycznej z biomasy. Omówiono ryzyka wewnętrzne dla przedsiębiorstwa zajmującego się spalaniem biomasy jak i te związane ze składowaniem biomasy, generowaniem i składowaniem odpadów niebezpiecznych, czy też ryzyka technologiczne mogące doprowadzić nawet do unieruchomienia kotła fluidalnego. Przedstawiono także te ryzyka, na które przedsiębiorstwo nie ma bezpośredniego wpływu (zewnętrzne w stosunku do przedsiębiorstwa) jak ryzyko pogodowe, ryzyko logistyczne związane z dostawą surowca, czy ryzyko mające wymiar społeczno - środowiskowy. Wszystkie zidentyfikowane ryzyka powinny być podstawą do opracowywania skutecznego mechanizmu ich mitygacji, co pozwoli na coraz to skuteczniejsze zabezpieczanie procesu pozyskiwania energii elektrycznej z biomasy.
EN
The article presents selected aspects and analysis of risks for the process of acquiring electricity from biomass. International commitments forced an increase in the share of renewable sources in the national energy balance. Although in Poland in 2016 the share of renewable energy was around 13.4% and has been steadily growing for several years, it is lower than in other EU countries such as Austria or Denmark. Poland is encouraged to increase this share to 20% by 2021. In line with the EU's requirements in recent years, several biomass combustion installations for energy purposes have been launched in Poland, an example of which is „Green Unit” in Połaniec, which is the largest thermal boiler in the world fired completely with biomass. The development of renewable energy in Poland, however, faces smaller financial support than in other EU countries, hence the aspect of appropriate risk management in the process is extremely important. The article reviews selected risks associated with each stage of the process of acquiring electricity from biomass. Internal risks for a company dealing with biomass combustion as well as those related to biomass storage, generation and storage of hazardous waste or technological risks that may even lead to the immobilization of the fluidized boiler are discussed. This paper also presents external risks (which the company has no direct influence on) such as weather risk, logistics risk related to the supply of raw materials or risks within socio-environmental dimension. All identified risks should be the basis for developing an effective mechanism for their mitigation, which will allow for more effective protection of the process of obtaining electricity from biomass.
EN
Experiments carried out within the research aimed to determine the influence of saline water on the properties of additivated granulate through interpreting extraction tests. Two types of mixing water of different degrees of mineralization were tested. Raw untreated water was used as a control sample. In assessing the potential use of saline water in the agglomeration of fluidized fly ash, aqueous extracts of fluidized-bed granulate mixed with water were subjected to analyses in accordance with valid legislation and standards. Based on the findings we identified their suitability for subsequent use. The main aim of the experiment was to compare the extraction test results of crushed and uncrushed granulate, which more or less fulfilled prerequisites of the intended testing. According to the obtained results it can be clearly seen that the mixing of salty water is recommended for use in the manufacture adducted granulate regardless of whether it is adducted granulate crushed or uncrushed, moistened raw untreated or salty water.
PL
Eksperymenty przeprowadzone w ramach badań miały na celu określenie wpływu zasolenia wody na właściwości granulatu poprzez interpretację testów ekstrakcji. Zbadano dwa typy wody dodawanej do aglomeracji o różnym stopniu mineralizacji. Jako próbkę kontrolną użyto surową nieoczyszczoną wodę. Przy ocenie potencjalnego wykorzystania wody słonej w procesie aglomeracji lotnego popiołu fluidalnego, wodne ekstrakty z granulatu z popiołu fluidalnego zmieszanego z wodą zostały poddane analizom zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami. Na podstawie ustaleń określono przydatność aglomeratów do późniejszego użycia. Głównym celem eksperymentu było porównanie wyników próby ekstrakcyjnej rozdrobnionego i nierozdrobnionego granulatu, które w mniejszym lub większym stopniu spełniły warunki zamierzonego badania. Zgodnie z uzyskanymi wynikami można wyraźnie zauważyć, że dodatek słonej wody jest zalecany do stosowania w wytwarzanym granulacie, niezależnie od tego, czy jest to granulat rozdrobniony czy nierozdrobniony, zwilżony, surową, nie poddaną obróbce lub słoną wodę.
EN
The tests have been carried out on granulation of fly ash that may significantly reduce the consequences of its storage and transport harmful to the environment, mainly secondary dusting. Granulation was conducted using a disk granulator. The experiments involved the evaluation of a loose additive (bentonite) impact, the analysis of moisture content and water and sodium glass impact, the optimisation of the added bentonite amount and the granulated product breaking resistance test. The were examined such parameters as the ratio of ash to fillers, the amount of supplied binding liquid (distilled water or waterglass) and the place of its feeding. The addition of bentonite to bed (ash) made it possible to completely granulate the material. The introduction of waterglass in place of demineralised water produced the desired effect.
EN
The aim of the conducted research was to determine the effect of filler in the form of microspheres from fly ash being a product of bituminous coal combustion on the functional properties of polyethylene. Comparative analysis of unfilled polyethylene and polyethylene with additions of 5, 10 and 15% (wt.) fly ash from bituminous coal was carried out. Tests of the mechanical properties were performed: tensile strength, hardness determined by the Shore method and the ball indentation method. Color and gloss analysis was also performed. On the basis of the conducted tests, it was found that the modification of polyethylene with fly ash from coal combustion has a significant impact on the functional properties of the tested materials. The molded parts from unfilled polyethylene exhibited the lowest value of hardness, while the largest value of hardness was obtained by parts made of polyethylene with 15 wt.% filler content. The content of fly ash from bituminous coal combustion also affects the tensile strength and elongation of the tested materials. As the filler increases, its tensile strength decreases. As a result of the addition of the filler, changes in the coordinates describing the color, as well as a reduction in the brightness value and a reduction in the gloss degree for the angles of incidence of 60° and 20° were noted. The presented research results indicate that producing polyethylene composites with the addition of microspheres from fly ash originating from bituminous coal combustion gives the possibility to obtain composites with significantly better mechanical properties as compared to unfilled polyethylene. The use of fly ash from the combustion of bituminous coal as a filler results in obtaining an inexpensive filler compared to fillers used in industry today. At the same time, it contributes to reducing the amount of waste generated from the combustion of bituminous coal. The test results give the possibility to use the composites produced in various industries as a raw material for the production of various engineering elements.
PL
Celem przeprowadzonych badań było określenie wpływu napełniacza w postaci popiołów na właściwości użytkowe polietylenu. Wykonano analizę porównawczą nienapełnionego polietylenu oraz polietylenu z dodatkiem 5, 10 i 15% popiołów lotnych pochodzących ze spalania węgla kamiennego. Przeprowadzono badania właściwości mechanicznych: wytrzymałości na rozciąganie, twardości metodą Shore'a oraz metodą wciskania kulki. Dokonano również analizy barwy i połysku. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, że modyfikacja polietylenu popiołami lotnymi pochodzącymi ze spalania węgla kamiennego ma istotny wpływ na właściwości użytkowe badanego tworzywa polimerowego. W badaniach twardości najmniejszą wartość zarejestrowano dla nienapełnionego polietylenu, natomiast największą dla kompozytu z 15% dodatkiem napełniacza. Zawartość popiołów lotnych ma również wpływ na wytrzymałość na rozciąganie i wydłużenie badanych tworzyw. Wraz ze wzrostem zawartości napełniacza maleje jego wytrzymałość na rozciąganie. Na skutek dodatku napełniacza odnotowano zmiany we współrzędnych opisujących barwę, a także zmniejszenie wartości jasności oraz zmniejszenie stopnia połysku dla kąta padania światła 60° i 20°. Przedstawione wyniki badań wskazują na to, iż wytwarzanie kompozytów polietylenu z dodatkiem popiołów lotnych pochodzących ze spalania węgla kamiennego daje możliwość uzyskania kompozytów o znacznie lepszych właściwościach mechanicznych w porównaniu do nienapełnionego polietylenu. Zastosowanie popiołów lotnych pochodzących ze spalania węgla kamiennego jako napełniacza umożliwia pozyskanie taniego napełniacza w porównaniu do napełniaczy używanych w przemyśle obecnie. Równocześnie przyczynia się do zmniejszenia ilości odpadów powstałych podczas spalania węgla kamiennego. Wyniki badań dają możliwość zastosowania wyprodukowanych kompozytów w różnych gałęziach przemysłu jako surowca do produkcji różnorodnych elementów inżynierskich.
PL
Eksploatacja i przetwórstwo węgla brunatnego w rejonie bełchatowskim związane są z powstawaniem różnorodnych mineralnych surowców odpadowych. Należą do nich zróżnicowane pod względem genezy, składu mineralnego i chemicznego oraz właściwości surowcowych kopaliny towarzyszące, popioły i żużle ze spalania węgla brunatnego oraz desulfogipsy z instalacji mokrego odsiarczania spalin. W artykule przedstawiono wyniki badań laboratoryjnych, których głównym celem było uzyskanie danych związanych z możliwością wykorzystania popiołów lotnych powstających w Elektrowni Bełchatów i wybranych kopalin towarzyszących eksploatowanych w KWB Bełchatów w formie mieszanin samozestalających się. Spośród kopalin towarzyszących, jako najbardziej predysponowane do wykorzystania uznano iły beidellitowe z uwagi na właściwości puzzolanowe i sorpcyjne oraz zdolność pęcznienia. Pomimo przewidywanego korzystnego wpływu minerałów ilastych z grupy smektytu na proces samozestalania, jak i trwałość tego typu mieszanek po zestaleniu, uzyskane wyniki badań fizykomechanicznych (wytrzymałości na ściskanie i rozmakalności w wodzie) były niesatysfakcjonujące. Konieczne okazało się zastosowanie Ca(OH)2 , uzyskanego z kredy jeziornej jako aktywatora procesu samozestalania się. Obecność wapnia umożliwia tworzenie się faz cementowych, które będą w stanie silnie związać składniki ziarnowe szkieletu. Do poprawy parametrów fizykomechanicznych tego typu mieszanek przyczyniłby się również dodatek desufogipsów do składu mieszaniny. Podwyższony udział jonów SO4/2– w mieszaninie podczas zestalania umożliwia wykrystalizowanie faz siarczanowych w przestrzeni porowej, pełniących funkcję mostków pomiędzy składnikami popiołów a minerałami ilastymi. Zastosowanie mieszanin do rekultywacji terenów niekorzystnie przekształconych w wyniku odkrywkowej eksploatacji w rejonie bełchatowskim przyniosłoby wymierne korzyści ekologiczne i ekonomiczne i w znaczącym stopniu rozwiązałoby problem składowania odpadów powstających w wyniku eksploatacji i przetwórstwa węgla brunatnego.
EN
The exploitation and processing of lignite in the Bełchatów region is connected with the formation of various mineral waste materials: varied in origin, mineral and chemical composition and raw material properties of the accompanying minerals, ashes and slags from lignite combustion and reagipsum from wet flue gas desulphurisation installations. This paper presents the results of laboratory tests whose main purpose was to obtain data referring to the potential use of fly ashes generated in the Bełchatów Power Plant and selected accompanying minerals exploited in the Bełchatów Mine in the form of self-solidification mixtures. The beidellite clays were considered as the most predisposed for use from the accompanying minerals , due to pozzolanic and sorption properties and swelling capacity. Despite the expected beneficial effects of clay minerals from the smectite group on the self-settling process as well as the stability of such blends after solidification, the results of physical-mechanical tests (compressive strength and water repellence) were unsatisfactory. It was necessary to use Ca(OH)2 , obtained from the lacustrine chalk as an activator of the self-settling process It was necessary to use lacustrine chalk as an activator of the self-solidification process. The presence of calcium will allow the formation of cement phases which will be able to strongly bond the skeletal grains. Also, the addition of reagipsum to the composition of the mixture would contribute to the improvement of the physico-mechanical parameters. The elevated SO4/2– ion in the mixture during the solidification allows for the crystallization of the sulphate phases in the pore space to form bridges between the ash and clay minerals. The use of mixtures in land reclamation unfavourably transformed by opencast mining in the Bełchatów region would result in measurable ecological and economic benefits and would largely solve the problem of waste disposal from the from the operation and processing of lignite energy.
PL
Odwadnianie kopalń i wprowadzanie wód słonych do cieków powierzchniowych stanowi jedną z głównych form negatywnych oddziaływań na środowisko, która powinna być właściwie rozwiązana przez przemysł wydobywczy. Duża powierzchnia obszarów górniczych kopalń czynnych i zlikwidowanych oraz budowa geologiczna i warunki hydrogeologiczne górotworu sprawiają, że ilość wód dołowych wypompowywanych rocznie ze wszystkich kopalń Górnośląskiego Zagłębia Węglowego wynosi około 118 mln m3 . Coraz większa głębokość eksploatacji i konieczność ochrony czynnych kopalń przed zagrożeniem wodnym przyczyniają się do wzrostu koncentracji chlorków i siarczanów w wodach dołowych wprowadzanych do środowiska, pomimo spadku wielkości wydobycia i malejącej liczby czynnych kopalń. Większość ładunku soli jest wprowadzana do wód powierzchniowych, częściowo z zastosowaniem kontroli koncentracji stężenia soli, jednak z punktu widzenia ochrony środowiska najlepszym rozwiązaniem problemu wód słonych byłoby ich zagospodarowanie w technologiach zapewniających znaczący w skali problemu poziom ich wykorzystania. Grupą takich technologii jest wypełnianie pustek podziemnych, realizowane przede wszystkim w formie doszczelniania zrobów i podsadzania zbędnych wyrobisk górniczych. Z racji kubatury powstających w wyniku bieżącej eksploatacji podziemnej pustek podziemnych, przy uwzględnieniu istniejących ograniczeń, potencjalnie dostępnych do wypełniania jest około 17,7 mln m3 objętości zrobów i wyrobisk. Z uwagi na dostępność popiołów lotnych i innych odpadów przemysłowych, które są głównym komponentem drobnoziarnistych mieszanin do wypełniania pustek, łączna objętość wód zasolonych i solanek, które mogą być zagospodarowane w rozpatrywanych technologiach oszacowano na 3,5–6,5 mln m3 rocznie.
EN
Mine drainage and discharge of salt waters into water bodies belong to main environmental issues, which must be appropriately addressed by the underground coal mining industry. The large area of exploited and abandoned mine fields in the Upper Silesia Coal Basin, as well as the geological structure of the rock mass and its hydrogeological conditions require the draining and discharge of about 119 million m 3 /yr of mine waters. Increasing the depth of mining and the necessity of protection of mines against water hazard result in increased amounts of chlorides and sulphates in the mine waters, even by decreasing the total coal output and the number of mines. The majority of the salts are being discharged directly into rivers, partly under control of salt concentration, however from the point of the view of environment protection, the most favorable way of their utilization would be technologies allowing the bulk use of saline waters. Filling of underground voids represents a group of such methods, from which the filling of goaves (cavings) is the most effective. Due to large volume of voids resulting from the extraction of coal and taking the numerous limitations of this method into account, the potential capacity for filling reaches about 17.7 million m3 /yr of cavings and unnecessary workings. Considering the limited availability of fly ash, which is the main component of slurries being in use for the filling of voids, the total volume of saline water and brines, which could be utilized, has been assessed as 3,5–6,5 million m3 /yr.
PL
Celem niniejszego artykułu jest inwentaryzacja innowacyjnych technologii odzysku odpadów energetycznych – odpadów pochodzących z procesów spalania paliw i technologii stosowanych do odsiarczania spalin w elektrowniach i/lub elektrociepłowniach. Duża ilość tych odpadów w dalszym ciągu deponowana jest na składowiskach lub magazynowana (rocznie nawet ok. 40%), co naraża je na straty swoich właściwości i co za tym idzie – ogranicza możliwości ich późniejszego zagospodarowania w przemyśle. Branże takie jak górnictwo, budownictwo czy drogownictwo, od lat wykorzystują potencjał surowcowy odpadów energetycznych. Jednak wraz ze wzrostem postępu technologicznego pojawiają się bardziej innowacyjne formy i możliwości wykorzystania odpadów energetycznych, a poszukiwanie coraz to nowszych kierunków ich zagospodarowania staje się wręcz konieczne. Dzięki nowym technologiom wykorzystywanym w procesie spalania paliw (wymuszonym również przez regulacje prawne i zaostrzenia środowiskowe), wytworzone odpady zyskają nowe właściwości. Pozwoli to na ich lepsze zagospodarowanie w takich branżach jak choćby rolnictwo, nanomateriały czy ochrona środowiska, w których udział całości wytworzonych odpadów energetycznych do tej pory wynosił zaledwie ok. 10%, a także na ich wykorzystanie w innych gałęziach przemysłu.
EN
The purpose of this article is an inventory of innovative technologies for the recovery of energy waste – waste from the processes of combustion of fuels and technologies used for flue gas desulphurisation in power plants and/or electrical power and heating plants. A large amount of waste is still deposited in landfills or stored (annually even 40% approx.), which exposes them to loss their properties and thus – limits their possible future development in the industry. Industries such as mining, construction and road construction have used the raw material potential of energy waste for many years. However, with the advancement of technology, more innovative forms and possibilities of using energy waste arise, and finding new and newer directions of their development becomes necessary. Thanks to new technologies used in the fuel combustion process (enforced by legal regulations and environmental exacerbations), the generated waste will gain new properties. This will allow them to be better developed in such industries as agriculture, nanomaterials or environmental protection, where the share of all generated energy waste has so far been only about 10%, and used in other industries.
PL
Zeolity modyfikowane za pomocą chitozanu zastosowano do usuwania jonów Cu(II). Omówiono wpływ czasu kontaktu faz, stężenia, pH i wielkości próbki, a także rodzaju zeolitu na efektywność procesu sorpcji. Jak wykazano zastosowanie popiołów lotnych w syntezie zeolitów i wykorzystanie zeolitów syntetycznych w oczyszczaniu ścieków ma uzasadnienie ekonomiczne oraz duże znaczenie dla ochrony środowiska.
EN
Five fly ashes and 4 zeolites optionally modified with chitosan were used for removing Cu(II) ions by sorption from their aq. solns. at pH 3-5. The modification resulted in improving the sorption capacity of the sorbents.
PL
Przeanalizowano parametry syntezy, a także określono wpływ modyfikacji popiołów lotnych na właściwości otrzymanych geopolimerów. Badania wykonano dla popiołu lotnego wapiennego uzyskanego ze spalania węgla brunatnego. W celu modyfikacji popiołu poddano go odmagnesowaniu i dopaleniu. Wytypowane w ten sposób popioły poddano aktywacji roztworem alkalicznym składającym się z mieszaniny szkła wodnego sodowego oraz stężonego roztworu NaOH. Uzyskane produkty poddano badaniom wytrzymałości na ściskanie. Stwierdzono, że proces usunięcia elementów ferromagnetycznych istotnie poprawia parametry wytrzymałościowe. Stwierdzono również, że wyższą wytrzymałością cechuje się próbka, do syntezy której użyto większą ilość NaOH.
EN
Raw ash derived from the burning of lignite optionally modified by (i) removal of Fe compds. in the ferromagnetic separator, (ii) burning of coal in oven (800°C, 6 h) was used to obtain geopolymers. Mixts. of aq. Na glass and NaOH were used in different proportion as activators. Modification (i) and use of an activator with dominant NaOH content significantly improved the compressive strength parameters of geopolymers.
first rewind previous Strona / 9 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.